Art. 240
Tekst jednolity: Dz. U. z 2026 r. poz. 468 [PDF] z uwzględnieniem zmian: Dz. U. z 2026 r. poz. 473 [PDF], Dz. U. z 2026 r. poz. 830 [PDF]. Stan prawny na
Zapowiedziane zmiany wprowadzają: akt ogłoszony w Dz. U. z 2026 r. poz. 1003; akt ogłoszony w Dz. U. z 2026 r. poz. 1046; akt ogłoszony w Dz. U. z 2026 r. poz. 1296.
Art. 240.
§ 1. Sąd nie jest związany swym postanowieniem dowodowym i może je stosownie do okoliczności uchylić lub zmienić. #
§ 2. Sędzia wyznaczony i sąd wezwany mogą uzupełnić na wniosek strony postanowienie sądu orzekającego przez przesłuchanie nowych świadków na fakty wskazane w tym postanowieniu. #
Art. 240 Kodeksu postępowania cywilnego Art. 240. § 1. Sąd nie jest związany swym postanowieniem dowodowym i może je stosownie do okoliczności uchylić lub zmienić. § 2. Sędzia wyznaczony i sąd wezwany mogą uzupełnić na wniosek strony postanowienie sądu orzekającego przez przesłuchanie nowych świadków na fakty wskazane w tym postanowieniu.
art. 240 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2026 r. poz. 468, 473 i 830)
art. 240 k.p.c.
Orzecznictwo
- Sąd Najwyższy, uchwała z , III CZP 55/05
…strony za trafne – może bezzwłocznie zweryfikować swe stanowisko wyrażone w tym postanowieniu, a następnie zmienić je lub uchylić (por. art. 240 § 1 k.p.c.). Jeżeli jednak uchybienie „utrwalone” w postanowieniu nie zostanie zgłoszone w terminie określonym w art. 162 k.p.c., strona utraci…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , IV CSK 110/09
…uznane za dowód 4 „kluczowy" w sprawie oraz w zakresie oceny zeznań osoby przesłuchanej w charakterze strony powodowej; - art. 385 w zw. z art. 240 § 1 i 391 § 1 k.p.c. przez błędne uznanie, że Sąd nie ma obowiązku przeprowadzenia dopuszczonego dowodu, pomimo braku zmiany lub uchylenia…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , II UK 315/09
…dowodu, gdyż dopiero wówczas możliwe jest zgłoszenie zastrzeżeń, mogących prowadzić do zmiany stanowiska sądu. Zgodnie bowiem z art. 240 § 1 k.p.c., sąd nie jest związany swoim postanowieniem dowodowym i „stosownie do okoliczności" może je uchylić lub zmienić. Inaczej ma się rzecz,…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , V CSK 320/12
…W ramach podstawy, przewidzianej w art. 3983 § 1 pkt 2 k.p.c., skarżąca zarzuciła, jako mające istotny wpływ na wynik sprawy, naruszenia: 1) art. 240 § 1 w zw. z art. 217 § 2 i art. 391 § 1 k.p.c. polegające na uchyleniu postanowienia z dnia 15 listopada 2011 r. dopuszczającego dowód z opinii…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , V CSK 55/07
…faktów lub oceny dowodów. Wobec tej treści przepisów zarzut ten nie wymaga merytorycznego ustosunkowania się. Odnośnie zarzutu naruszenia art. 240 § 1 k.p.c. w związku z art. 391 § 1 k.p.c. przez to, że Sąd II instancji, bez wniosku strony, uchylił postanowienia dowodowe podjęte przez sąd I…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , I PK 89/06
…26 maja 2004 r., dopuszczonego przez Sąd, natomiast brak uchylenia wydanego w tym względzie postanowienia dowodowego (co dopuszcza przepis art. 240 § 1 k.p.c.), stanowi uchybienie, mogące mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd pierwszej instancji bowiem trafnie uznał za istotę sprawy ocenę zdolności…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , IV CSK 340/06
…także pozwani w złożonych odpowiedziach na skargę kasacyjną, istotę charakter tego postanowienia, które jest niezaskarżalne i niewiążące (art. 240 § 1 k.p.c.). W myśl powołanego przepisu art. 240 § 1 k.p.c. sąd nie jest związany swym postanowieniem dowodowym i może je stosownie do okoliczności…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , I UK 311/13
…sądu w trybie przewidzianym w art. 162 k.p.c. obejmuje również postanowienia o odmowie przeprowadzenia dowodu, którymi - zgodnie z art. 240 § 1 k.p.c., sąd nie jest związany i stosownie do okoliczności może je uchylić lub zmienić (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 kwietnia 2010 r., II PK…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , I UK 218/11
…w każdej sytuacji i w każdym stanie sprawy mogą być zmienione przez poddanie ich doraźnej kontroli stron, np. postanowienia dowodowe (por. art. 240 § 1 k.p.c.). W żadnym wypadku wskazany przepis nie odnosi się do konkluzji co do oceny dowodów przeprowadzonych lub przejętych z 7 materiału sądu…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , IV CSK 135/13
…biegłego z dziedziny mikrobiologii i neonatologii, mimo że dotychczasowe opinie zawierały skrajnie sprzeczne wnioski, - art. 227 w zw. z art. 240 k.p.c. przez częściowe nieuwzględnienie opinii biegłego A. S., chociaż odnosiła się do przedmiotu sprawy i art. 278 k.p.c. przez uznanie za Sądem…
Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.
Wszystkie orzeczenia przy art. 240 (400)
Historia zmian
Bez zmian od 24 marca 2026 r.