Art. 948

Pokaż w całym akcie

Art. 948 Kodeksu cywilnego
Art. 948.
§ 1. Testament należy tak tłumaczyć, ażeby zapewnić możliwie najpełniejsze urzeczywistnienie woli spadkodawcy.
§ 2. Jeżeli testament może być tłumaczony rozmaicie, należy przyjąć taką wykładnię, która pozwala utrzymać rozrządzenia spadkodawcy w mocy i nadać im rozsądną treść.

art. 948 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2026 r. poz. 795)

art. 948 k.c.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, uchwała z 26 lutego 2021 r., III CZP 24/20

   …IV CSK 825/15, niepubl.; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 września 2008 r., I CSK 51/08, IC 2009, nr 4, s. 46). Myśl tę wyraża jednoznacznie art. 948 k.c., stanowiąc, że testament należy tak tłumaczyć, ażeby zapewnić możliwie najpełniejsze urzeczywistnienie woli spadkodawcy (§ 1), a gdy może być…

2. Sąd Najwyższy, wyrok z 5 września 2008 r., I CSK 51/08

   …pełna, czy też fragmentaryczna, a tym samym, czy spełniała wymogi wynikające z przepisów prawa materialnego dotyczących wykładni testamentu (art. 948 k.c.) i ewentualnie oświadczeń woli (art. 65 k.c.), co jest przedmiotem innych zarzutów zawartych skardze kasacyjnej. Niezasadnie zarzucono…

3. Sąd Najwyższy, postanowienie z 23 stycznia 2008 r., V CSK 378/07

   …decyduje ich wartość z chwili stwierdzenia nabycia spadku. Jest to pogląd błędny, naruszający dyrektywy interpretacyjne testamentu zawarte w art. 948 k.c. oraz art. 961 k.c. Zgodnie z ogólną dyrektywą z art. 948 k.c. testament należy tak tłumaczyć, ażeby zapewnić możliwe najpełniejsze…

4. Sąd Najwyższy, postanowienie z 29 kwietnia 2010 r., IV CSK 524/09

   …czynności prawnej, uznając za niewystarczającą ogólną normę dotyczącą tłumaczenia treści oświadczenia woli, zawartą w art. 65 k.c. Toteż w art. 948 k.c., który jest z kolei uważany za ogólną regułę interpretacyjną treści testamentu znajduje się wskazówka, że należy go tak tłumaczyć, aby…

5. Sąd Najwyższy, postanowienie z 13 czerwca 2001 r., II CKN 543/00

   …z dnia 2 marca 1988 r. jest skuteczny. Na merytoryczne podjęcie tego problemu pozwala jednak podniesienie zarzutu naruszenia przepisu art. 948 k.c. Odnosząc ten zarzut do okoliczności niniejszej sprawy, można zatem sformułować pytanie, czy i w jakim zakresie reguły wykładni testamentu…

6. Sąd Najwyższy, postanowienie z 29 marca 2007 r., I CSK 3/07

   …przez Sąd drugiej instancji. We wskazanych przepisach przewidziano dyrektywy interpretacyjne testamentu, przy czym dyrektywa zawarta w art. 948 k.c. ma charakter ogólny, dyrektywa zaś z art. 961 k.c. – szczególny. Zgodnie z pierwszym z wymienionych artykułów, testament należy tak tłumaczyć,…

7. Sąd Najwyższy, wyrok z 6 października 2016 r., IV CSK 825/15

   …omyłka nie stoi na przeszkodzie jego rozważeniu, tym bardziej że w uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca wskazała już prawidłowo na art. 948 k.c. Zdaniem skarżącej, Sąd Apelacyjny przyjął za podstawę rozstrzygnięcia literalną treść testamentu M. G. i przypisał rozstrzygające znaczenie…

8. Sąd Najwyższy, postanowienie z 29 kwietnia 2009 r., II CSK 637/08

   …jednoznacznego stanowiska w tej kwestii, istotnej dla rozstrzygnięcia sprawy, nie pozwala skutecznie odeprzeć zarzutów naruszenia art. 926 i art. 948 k.c. Chybiony natomiast okazał się zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. Uznanie przez Sąd Okręgowy, że w rozpoznawanej sprawie zastosowanie ma…

9. Sąd Najwyższy, postanowienie z 11 sierpnia 2010 r., I CSK 62/10

   …art. 39821 k.p.c.). W związku z powstającymi na tle motywów zaskarżonego postanowienia wątpliwościami co do prawidłowości przyjętej wykładni art. 948 k.c., które podnosi skarżąca wskazać trzeba, że określone w art. 959 i nast. oraz w art. 948 k.c. zasady interpretacji testamentu mają autonomiczny…

10. Sąd Najwyższy, postanowienie z 16 września 2009 r., II CSK 243/09

    …aby urzeczywistniona została w sposób możliwie najpełniejszy wola spadkodawcy. Tak w szczególności należy tłumaczyć treść testamentu (art. 948 § 1 k.c.), chociaż jednocześnie się stanowi, że w razie sytuacji, w której testament może być tłumaczony rozmaicie, to tak należy go tłumaczyć, aby…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 948 (317)

Historia zmian

Bez zmian od 19 maja 2026 r.