Art. 945

Pokaż w całym akcie

Art. 945 Kodeksu cywilnego
Art. 945.
§ 1. Testament jest nieważny, jeżeli został sporządzony:
1) w stanie wyłączającym świadome albo swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli;
2) pod wpływem błędu uzasadniającego przypuszczenie, że gdyby spadkodawca nie działał pod wpływem błędu, nie sporządziłby testamentu tej treści;
3) pod wpływem groźby.
§ 2. Na nieważność testamentu z powyższych przyczyn nie można się powołać po upływie lat trzech od dnia, w którym osoba mająca w tym interes dowiedziała się o przyczynie nieważności, a w każdym razie po upływie lat dziesięciu od otwarcia spadku.

art. 945 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2026 r. poz. 795)

art. 945 k.c.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, uchwała z 22 maja 2013 r., III CZP 22/13

   …testamentu, co pozwoliłoby na uznanie testamentu nieopatrzonego datą za ważny. Przyczyną wątpliwości jest upływ terminów wskazanych w art. 945 § 2 k.c., co powoduje niemożność powoływania się na nieważność testamentu, jeśli został sporządzony w stanie wyłączającym świadome i swobodne…

2. Sąd Najwyższy, postanowienie z 14 grudnia 2011 r., I CSK 115/11

   …instytutu naukowego, którego przeprowadzenie było w sprawie uzasadnione okolicznościami. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 945 § 1 pkt 1 k.c. testament jest nieważny jeżeli został sporządzony w stanie wyłączającym świadome albo swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli. Stan…

3. Sąd Najwyższy, postanowienie z 16 października 2002 r., IV CK 178/02

   …że jest nieważny lub nieskuteczny. Uczestnik postępowania o stwierdzenie nabycia spadku może podnieść zarzut nieważności (zob. np. art. 945 § 2 k.c.) lub nieskuteczności testamentu. Jeżeli podniesie taki zarzut, ale nie wywoła on wątpliwości sądu co do ważności lub skuteczności…

4. Sąd Najwyższy, postanowienie z 27 października 2005 r., III CK 53/05

   …rozrządzenia spadkodawcy w mocy i nadać im rozsądną treść. Te reguły zostały zachowane. Druga kwestia wiąże się z zarzutem naruszenia art. 945 § 2 pkt 2 k.c. Zgodnie z tym przepisem testament jest nieważny, jeżeli został sporządzony pod wpływem błędu uzasadniającego przypuszczenie, że gdyby…

5. Sąd Najwyższy, postanowienie z 8 sierpnia 2007 r., I CSK 140/07

   …Sądu Rejonowego w Jaśle i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: (...) Zgodnie z art. 945 § 2 k.c., na nieważność testamentu z przyczyn wymienionych w art. 945 § 1 k.c. nie można się powołać po upływie trzech lat od dnia, w którym osoba…

6. Sąd Najwyższy, postanowienie z 6 listopada 2014 r., II CSK 103/14

   …przepisy nie wymieniają; stan taki może jedynie stanowić o wadzie oświadczenia woli testatora w warunkach prawnych, o których mowa w art. 945 § 1 k.c. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 kwietnia 1976 r., niepubl.). Sąd Najwyższy, nawiązując do dekretu z dnia 8 października 1946…

7. Sąd Najwyższy, postanowienie z 28 sierpnia 2020 r., II CSK 574/19

   …Ponadto, szczegółowy krąg przesłanek, które powinny zostać wzięte pod uwagę przy badaniu świadomości i swobody spadkodawcy na gruncie art. 945 § 1 pkt 1 k.c. zawsze musi zostać ustalony ad casum, z uwzględnieniem specyfiki konkretnej sprawy. Nadaje to problemowi, który wskazał skarżący,…

8. Sąd Najwyższy, postanowienie z 28 kwietnia 2005 r., III CK 526/04

   …wyżej zeznań samego skarżącego. Sąd Apelacyjny wszechstronnie rozważył przesłankę nieważności testamentu z przyczyn określonych w art. 945 § 1 pkt 1 k.c. i słusznie stwierdził, iż w ustalonych okolicznościach sprawy brak jakichkolwiek podstaw do podważenia ważności testamentu z powodu stanu…

9. Sąd Najwyższy, uchwała z 18 września 2013 r., III CZP 13/13

   …a nawet wręcz potwierdzają aprobatę dla sankcji bezwzględnej nieważności, której daleko idące modyfikacje znane są prawu polskiemu (np. art. 945 § 2 k.c.). W ocenie autorów opowiadających się za prezentowanym właśnie stanowiskiem, przepisy art. 252 k.s.h. i art. 425 k.s.h. mają wyłącznie…

10. Sąd Najwyższy, postanowienie z 17 czerwca 2009 r., IV CSK 78/09

    …Sąd nie naruszył art. 948 § 1 k.c., stwierdzając, jaka jest jego jednoznaczna i nie budząca wątpliwości treść . Sąd nie naruszył art. 945 § 1 pkt 2 k.c., gdyż prawidłowo określił przesłanki błędu w rozumieniu tego przepisu oraz ustalił brak podstaw do uznania, że zostały one spełnione.…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 945 (583)

Historia zmian

Bez zmian od 19 maja 2026 r.