Art. 82

Pokaż w całym akcie

Art. 82 Kodeksu cywilnego
Art. 82. Nieważne jest oświadczenie woli złożone przez osobę, która z jakichkolwiek powodów znajdowała się w stanie wyłączającym świadome albo swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli. Dotyczy to w szczególności choroby psychicznej, niedorozwoju umysłowego albo innego, chociażby nawet przemijającego, zaburzenia czynności psychicznych.

art. 82 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2026 r. poz. 795)

art. 82 k.c.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, uchwała z 24 września 2004 r., II PZP 8/04

   …się od skutków prawnych nieważnego oświadczenia woli. Do pierwszej grupy należą: brak świadomości lub swobody w złożeniu oświadczenia woli (art. 82 k.c.) i pozorność (art. 83 k.c.), do drugiej natomiast - błąd (art. 84 k.c.), podstęp (art. 86 k.c.) i groźba (art. 87 k.c.). W doktrynie prawa…

2. Sąd Najwyższy, wyrok z 7 lutego 2006 r., IV CSK 7/05

   …oświadczenie woli zostało złożone, należą natomiast do kwestii faktycznych. Dopiero ocena tych okoliczności pod kątem przesłanek określonych w art. 82 k.c. należy do kwestii prawnych, podlegających kontroli kasacyjnej w ramach podstawy z art. 3983 § 1 pkt 1 k.p.c. Przechodząc do rozważenia…

3. Sąd Najwyższy, wyrok z 17 kwietnia 2015 r., III CSK 226/14

   …Sąd drugiej instancji jednoznacznie odniósł się do okoliczności mających znaczenie dla oceny istnienia przesłanek uzasadniających zastosowanie art. 82 k.c. i dokonał oceny przeprowadzonych na te okoliczności dowodów, a następnie dokonał oceny prawnej ustalonych okoliczności przez pryzmat wskazanego…

4. Sąd Najwyższy, postanowienie z 14 grudnia 2011 r., I CSK 115/11

   …i wyrażenie woli. Stan wyłączający świadome albo swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli jest także wadą oświadczenia woli przewidzianą w art. 82 k.c., a zatem wykładnia tego przepisu prezentowana w literaturze i orzecznictwie powinna być niewątpliwie uwzględniana przy wykładni i stosowaniu…

5. Sąd Najwyższy, wyrok z 24 maja 2005 r., V CK 659/04

   …wywody kasacji wskazujące, że biegli nie ustosunkowali się do ustawowych przesłanek nieważności czynności prawnej ustanowionych przez art. 82 k.c., ale wypowiedzieli się o zagadnieniu niemożności kierowania przez powoda swoim postępowaniem, nie mogą prowadzić do uznania trafności zarzutu.…

6. Sąd Najwyższy, wyrok z 27 lipca 2010 r., II CSK 147/10

   …czy powódka znajdowała się w stanie wyłączającym zarówno świadomość, jak i swobodę podjęcia decyzji i wyrażenia woli, podczas gdy art.82 k.c. wymienia odrębnie te przyczyny uznania czynności prawnej za nieważną. Ta argumentacja skarżącego wskazuje jednak raczej na wadliwość…

7. Sąd Najwyższy, wyrok z 8 lipca 2010 r., II CSK 117/10

   …na operację znajdowała się w stanie wyłączającym świadome bądź swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli, co mogłoby uzasadniać zastosowanie art. 82 k.c. Stan wyłączający świadomość charakteryzuje brak rozeznania, niemożność rozumienia zachowań własnych i zachowań innych osób, niezdawanie sobie…

8. Sąd Najwyższy, postanowienie z 13 grudnia 2005 r., II UK 46/05

   …z powołaniem się na ustalenia poczynione przez Sąd Okręgowy oraz przytoczeniem przepisów prawa. Niezasadny jest wreszcie zarzut naruszenia art. 82 k.c. poprzez jego niezastosowanie. Przepis ten stanowi, iż nieważne jest oświadczenie woli złożone przez osobę, która z jakichkolwiek powodów…

9. Sąd Najwyższy, wyrok z 6 sierpnia 2026 r., II CSKP 194/26

   …z drugiej zaś – z prawnej potrzeby ochrony interesów majątkowych składającego oświadczenie woli w niekorzystnym stanie. Sformułowanie art. 82 k.c. wskazuje, że wada oświadczenia woli określona w tym przepisie obejmuje dwa różne stany faktyczne, które mogą występować samodzielnie; może być…

10. Sąd Najwyższy, postanowienie z 20 lipca 2010 r., III SW 74/10

    …prawomocnym orzeczeniem sądu. Nie jest też uprawnione poszukiwanie podstawy prawnej w przepisach prawa cywilnego o wadach oświadczenia woli (art. 82 k.c.) albo o nieważności czynności prawnej (art. 58 k.c.). Czym innym jest sfera podstawowych wolności oraz praw politycznych i czym innym prawo…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 82 (1719)

Historia zmian

Bez zmian od 19 maja 2026 r.