Art. 815

Pokaż w całym akcie

Art. 815 Kodeksu cywilnego
Art. 815.
§ 1. Ubezpieczający obowiązany jest podać do wiadomości ubezpieczyciela wszystkie znane sobie okoliczności, o które ubezpieczyciel zapytywał w formularzu oferty albo przed zawarciem umowy w innych pismach. Jeżeli ubezpieczający zawiera umowę przez przedstawiciela, obowiązek ten ciąży również na przedstawicielu i obejmuje ponadto okoliczności jemu znane. W razie zawarcia przez ubezpieczyciela umowy ubezpieczenia mimo braku odpowiedzi na poszczególne pytania, pominięte okoliczności uważa się za nieistotne.
§ 2. Jeżeli w umowie ubezpieczenia zastrzeżono, że w czasie jej trwania należy zgłaszać zmiany okoliczności wymienionych w paragrafie poprzedzającym, ubezpieczający obowiązany jest zawiadamiać o tych zmianach ubezpieczyciela niezwłocznie po otrzymaniu o nich wiadomości. Przepisu tego nie stosuje się do ubezpieczeń na życie.
§ 2¹. W razie zawarcia umowy ubezpieczenia na cudzy rachunek obowiązki określone w paragrafach poprzedzających spoczywają zarówno na ubezpieczającym, jak i na ubezpieczonym, chyba że ubezpieczony nie wiedział o zawarciu umowy na jego rachunek.
§ 3. Ubezpieczyciel nie ponosi odpowiedzialności za skutki okoliczności, które z naruszeniem paragrafów poprzedzających nie zostały podane do jego wiadomości. Jeżeli do naruszenia paragrafów poprzedzających doszło z winy umyślnej, w razie wątpliwości przyjmuje się, że wypadek przewidziany umową i jego następstwa są skutkiem okoliczności, o których mowa w zdaniu poprzedzającym.

art. 815 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2026 r. poz. 795)

art. 815 k.c.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, wyrok z 4 stycznia 2007 r., V CSK 364/06

   …gdyż skarżący wywodził w uzasadnieniu podstaw kasacyjnych, zwłaszcza w ramach podstawy naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 815 § 1 k.c. i art. 355 § 2 k.c., że Sąd Apelacyjny błędnie przyjął m.in. istnienie w pojeździe immobilizera, mimo że co innego wynikało z opinii…

2. Sąd Najwyższy, wyrok z 4 marca 2010 r., I CSK 439/09

   …art. 815 § 1 i 3 k.c. (w pierwotnym brzmieniu). Zarzut ten i podniesione w związku z nim zagadnienie prawne, 6 dotyczące wykładni art. 815 § 3 k.c., stanowią w istocie wyłącznie polemikę ze stanowiskiem Sądu Okręgowego. W szczególności w niniejszej sprawie w ogóle nie powstaje problem…

3. Sąd Najwyższy, wyrok z 24 kwietnia 2018 r., V CSK 305/17

   …pismach. W rezultacie należy uznać, że wartość pojazdu została ustalona według katalogu E. w sposób świadomy przez obie strony. W świetle art. 815 § 1 k.c. ubezpieczony ponosiłby ryzyko wadliwego oznaczenia wartość pojazdu, gdyby wprowadził w błąd agenta ubezpieczeniowego, co jednak nie miało…

4. Sąd Najwyższy, wyrok z 27 października 2017 r., IV CSK 730/16

   …czyli ciężaru dowodu przy ustalaniu okoliczności uwalniających ubezpieczyciela od obowiązku świadczenia w sytuacjach objętych działaniem art. 815 k.c. Nie jest to zarzut trafny. Artykuł 815 k.c. (w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 13 ustawy z dnia z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zmianie ustawy…

5. Sąd Najwyższy, wyrok z 22 września 2005 r., IV CK 113/05

   …(wcześniejszy rozbój i szkody komunikacyjne) zakwalifikował jako niemające wpływu na zwiększenie prawdopodobieństwa wypadku objętego umową (art. 815 § 2 k.c.), ani niebędące wyłączną przyczyną wypadku (art. 816 § 2 zd. 3 k.c.). Ustalony fakt podania przez powoda do wiadomości pozwanego niezgodnych…

6. Sąd Najwyższy, wyrok z 20 maja 2004 r., II CK 328/03

   …informacji o okolicznościach, w zaufaniu do prawdziwości których ubezpieczyciel ocenia przyjęte na siebie ryzyko. Według przyjętego w art. 815 k.c. systemu ustalania okoliczności istotnych dla oceny ryzyka branego na siebie przez ubezpieczyciela, czyli – innymi słowy – dla oceny…

7. Sąd Najwyższy, wyrok z 29 marca 2023 r., II CSKP 860/22

   …II CSKP 88/21). Sąd Apelacyjny ustalił fakty i wyjaśnił podstawę prawną rozstrzygnięcia (podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut dotyczący art. 815 § 3 k.c. nie dotyczy w ogóle aspektów proceduralnych). Odniósł się także do zasadniczych zarzutów apelacji (art. 378 § 1 k.p.c.) oraz wyjaśnił…

8. Sąd Najwyższy, wyrok z 23 listopada 2022 r., II CSKP 963/22

   …w świetle art. 805 § 1 k.c. w zw. z treścią Rozdziału 11 ust. 1 pkt 4 OWU było prawidłowe. Uzasadniony jest natomiast zarzut naruszenia art. 815 § 3 k.c. Zgodnie z tym przepisem ubezpieczyciel nie ponosi odpowiedzialności za skutki okoliczności, które z naruszeniem art. 815 § 1-2¹ k.c. nie…

9. Sąd Najwyższy, wyrok z 24 sierpnia 2011 r., IV CSK 535/10

   …niewykrycia sprawcy przestępstwa. Wartość samochodu, ustalona według stanu na dzień powstania szkody, wynosiła 152 200 zł. Powołując się na art. 815 § 3 k.c. i § 8 ust. 1 pkt 11 c ogólnych warunków ubezpieczenia, Sąd Okręgowy uznał, że pozwany miał podstawy do odmowy wypłaty odszkodowania,…

10. Sąd Najwyższy, wyrok z 20 września 2007 r., II CSK 244/07

    …błędu przy jej zawarciu; art. 84 § 1 i 2 k.c. w zw. z art. 88 oraz art. 6 k.c. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie; art. 815 § 1 k.c. w zw. z art. 821 k.c. poprzez ich niezastosowanie. Z przepisów procesowych zarzuciła naruszenie art. 316 § 1 k.p.c. w zw. z art. 391 §…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 815 (223)

Historia zmian

Bez zmian od 19 maja 2026 r.