Art. 473

Pokaż w całym akcie

Art. 473 Kodeksu cywilnego
Art. 473.
§ 1. Dłużnik może przez umowę przyjąć odpowiedzialność za niewykonanie lub za nienależyte wykonanie zobowiązania z powodu oznaczonych okoliczności, za które na mocy ustawy odpowiedzialności nie ponosi.
§ 2. Nieważne jest zastrzeżenie, iż dłużnik nie będzie odpowiedzialny za szkodę, którą może wyrządzić wierzycielowi umyślnie.

art. 473 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2026 r. poz. 795)

art. 473 k.c.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, wyrok z 16 stycznia 2013 r., II CSK 331/12

   …jako przyczyny opóźnień, co ma być konieczne dla przyjęcia rozszerzonej odpowiedzialności dłużnika ponad ustawową przesłankę zwłoki (art. 473 § 1 k.c.), a w ich braku skutkuje sankcją nieważności umowy w tej części (art. 58 § 1 i 3 k.c.). Odnosząc się do wskazanej kwestii zauważyć należy,…

2. Sąd Najwyższy, wyrok z 9 kwietnia 2015 r., III SK 47/14

   …są sprzeczne z przepisami k.c. dotyczącymi umów wzajemnych. Sąd drugiej instancji dopatrzył się sprzeczności postanowienia II.6 Katalogu z art. 473 § 2 k.c. Jak trafnie wskazuje powód, na każdym etapie postępowania bezprawność jego zachowania oparto na innej podstawie, o czym powód dowiadywał się…

3. Sąd Najwyższy, wyrok z 11 grudnia 2008 r., IV CSK 349/08

   …nie stwarzała roszczenia o zawarcie umowy przedwstępnej lub umowy sprzedaży nieruchomości. Nieuzasadniony był również zarzut naruszenia art. 473 k.c. Skarżący bezzasadnie twierdzi, że Sąd Apelacyjny wadliwie nie uwzględnił dopuszczalnego w świetle art. 473 k.c. ograniczenia zakresu…

4. Sąd Najwyższy, wyrok z 4 sierpnia 2005 r., III CK 689/04

   …nieruchomości i nie przysługiwał jej tytuł prawny do dysponowania tym lokalem. Umówienie się po myśli art. 484 § 1 zd. drugie k.c. w zw. z art. 473 § 1 k.c. o odszkodowanie, obok kary umownej, za nienależyte wykonanie umowy najmu było bezskuteczne w części dotyczącej następstwa czynu, do podjęcia…

5. Sąd Najwyższy, uchwała z 13 stycznia 2011 r., III CZP 119/10

   …kontraktowej. Nie odnoszą się one jednak do przypadków umyślnego wyrządzenia szkody konsumentowi, ponieważ byłyby wtedy sprzeczne z ustawą (art. 473 § 2 k.c.). Postanowienie wzorca umownego sprzeczne z ustawą jest więc nieważne, a art. 3851 k.c. nie może być traktowany jako przepis, który…

6. Sąd Najwyższy, wyrok z 6 października 2010 r., II CSK 180/10

   …że opóźnienie w spełnieniu świadczenia jest następstwem okoliczności, za które ponosi odpowiedzialność. Oczywiście, stosownie do art. 473 § 1 k.c. strony mogą umownie rozszerzyć odpowiedzialność dłużnika. Jeżeli strony zastrzegłyby kary umowne w każdym wypadku niewykonania zobowiązania,…

7. Sąd Najwyższy, wyrok z 27 września 2013 r., I CSK 748/12

   …1968 r. II CR 419/67, niepubl. i z dnia 9 listopada 1965 r. I CR 545/63, OSPiKA 1967/4/97). Nie ulega jednak wątpliwości, że zgodnie z art. 473 § 1 k.c. dłużnik może przez umowę przyjąć odpowiedzialność za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania z powodu oznaczonych okoliczności,…

8. Sąd Najwyższy, wyrok z 26 września 2012 r., II CSK 84/12

   …Ta ogólna regulacja ma charakter dyspozytywny (art. 361 § 2 i 472 i nast. k.c.), co uzasadnia uznanie, że dopuszczalne jest w oparciu o art. 473 § 1 k.c. i w granicach art. 473 § 2 k.c., modyfikowanie odpowiedzialności dłużnika (zob. wyroki SN z dnia 27 czerwca 2000 r., I CKN 791/98, Lex…

9. Sąd Najwyższy, wyrok z 11 stycznia 2008 r., V CSK 362/07

   …sprzeczności z zasadami współżycia społecznego (art. 58 § 1 i 2 k.c.). Wskazać w tym miejscu należy na treść bezwzględnie obowiązującego art. 473 § 2 k.c. wyłączającego dopuszczalność ograniczenia odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną umyślnie. W świetle tego unormowania nie ulega wątpliwości,…

10. Sąd Najwyższy, wyrok z 8 lutego 2007 r., I CSK 410/06

    …trzecią (klauzula del credere), choć nieprzewidziane w kodeksie cywilnym, mieści się w ogólnych ramach swobody umów. Stosownie jednak do art. 473 § 1 k.c. należałoby w takim wypadku oczekiwać wyraźnego postanowienia umowy, określającego okoliczności zaostrzające odpowiedzialność dłużnika. Umowa…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 473 (705)

Historia zmian

Bez zmian od 19 maja 2026 r.