Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 września 2007 r., VII SA/Wa 806/07

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 września 2007 r., VII SA/Wa 806/07

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr), , Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Protokolant Joanna Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 września 2007 r. sprawy ze skargi Wojskowej Spółdzielni Budownictwa Mieszkaniowego [...] w W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w ramach nadzoru budowlanego w sprawie dotyczącej użytkowania budynku. I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.

Uzasadnienie

2 Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2007r., Nr [...],[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego działając na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2000 r. z późn. zm.) w zw. z art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn.: Dz.U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania T. S. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] Nr [...], z dnia [...] kwietnia 2003 r., znak: [...] umarzające postępowanie administracyjne w ramach nadzoru budowlanego dotyczące użytkowania budynku wielorodzinnego przy ul. M. w W. - uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

3 Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie miało następujący przebieg.

4 Na skutek pism mieszkańców budynku wielorodzinnego przy ul. M. w W. oraz pisma T. S., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] wszczął z urzędu postępowanie dotyczące prawidłowości użytkowania przedmiotowego budynku.

5 Po przeprowadzeniu kontroli, zapoznaniu się z dokumentami okazanymi przez Wojskową Spółdzielnię Mieszkaniową [...], w zasobach której pozostawał budynek, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] decyzją Nr [...], z dnia [...] kwietnia 2003 r. umorzył postępowanie, uznając, że sposób użytkowania przedmiotowego budynku jest prawidłowy.

6 Zaskarżona decyzja, Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zapadła po rozpoznaniu odwołania T. S. od decyzji organu pierwszej instancji .

7 W jej uzasadnieniu [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że postępowanie organu pierwszej instancji było przeprowadzone z naruszeniem przepisu art. 7 i 77 k.p.a . Nie wyjaśniło, czy budynek użytkowany jest prawidłowo. Organ pierwszej instancji przeprowadzając ponownie postępowanie powinien zbadać, czy wszystkie przepisy dotyczące użytkowania budynków oraz wymogi ochrony przeciwpożarowej są przestrzegane.

8 Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję złożyła Wojskowa Spółdzielni Budownictwa Mieszkaniowego [...], dochodząc uchylenie zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a i art. 66 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo Budowlane ( Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016) w związku z art. 138 § 2 k.p.a..

9 Zdaniem skarżącej T. S., która wniosła odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji nie przysługiwało prawo strony. Zgodnie bowiem z art. 61 Prawa budowlanego stroną w postępowaniu prowadzonym w związku z egzekwowaniem obowiązku utrzymania i użytkowania obiektu budowlanego zgodnie z zasadami sformułowanymi w art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego jest tylko właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. W przypadku budynku przy ul. M. w W. właścicielem budynku był skarżący, a nie T. S. co czyniło jej odwołanie niedopuszczalnym i winno skutkować umorzeniem postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 §1 pkt 3 kpa..

10 Dodatkowo skarżąca wskazała, że decyzja organu drugiej instancji zapadła po upływie prawie pięciu lat od skierowania odwołania do rozpatrzenia, a materiał dowodowy, wbrew twierdzeniom uzasadnienia zaskarżonej decyzji, stanowił wystarczającą podstawę do uznania, że nie zostały spełnione przesłanki wydania decyzji na podstawie art.66 ust. 1 Prawa budowlanego.

11 W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje .

13 Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1269), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni.

14 W ocenie Sądu skarga zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy.

15 Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie, dotyczące użytkowania budynku wielorodzinnego z parkingiem podziemnym przy ul. M. w W. pozostającego w zasobach Wojskowej Spółdzielni Budownictwa Mieszkaniowego [...], zostało wszczęte przez organ pierwszej instancji z urzędu w związku z interwencją mieszkańców tego budynku m.in. T. S.

16 Odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji wniosła T. S. Z materiału dowodowego wynika, że w 2003r. przysługiwało jej spółdzielcze własnościowe prawo do mieszkania w budynku Wojskowej Spółdzielni Budownictwa Mieszkaniowego [...] przy ul. M. w W.

17 Zgodnie z przepisem art. 127 § 1 k.p.a od decyzji wydanej w pierwszej instancji odwołanie służy stronie.

18 W świetle powyższych okoliczności obowiązkiem organu II instancji było ustalenie, czy odwołującej się T. S. przysługuje przymiot strony w niniejszym postępowaniu.

19 Wskazać należy, że zgodnie z z przepisem art. 61 Prawa budowlanego właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2 tejże ustawy. Ponadto kolejne przepisy rozdziału 6 Prawa budowlanego wskazują, że podmiotem zobowiązanym do dbania o właściwy stan techniczny budynku jest właściciel lub zarządca. Uregulowanie zawarte w art. 66 ustawy Prawo budowlane, ma na celu usunięcie nieprawidłowości związanych z użytkowaniem obiektu budowlanego.

20 W związku z przepisem art. 61 i nast. ustawy Prawo budowlane - adresatem decyzji wydanej na podstawie art. 66 ust.1 ustawy Prawo budowlane, powinien być właściciel lub zarządca obiekt budowlanego.

21 Powyższe regulacje , wbrew twierdzeniu skarżącej Spółdzielni nie przesądza o tym, kto jest stroną postępowania prowadzonego na podstawie w/w przepisów, a wskazuje tylko adresata decyzji.

22 Oceniając przymiot strony T. S., należy mieć na uwadze, że występuje ona w niniejszym postępowaniu jako członek Spółdzielni. Okoliczność ta wymaga jednak weryfikacji w odniesieniu do stanu aktualnego , gdy zważyć, że odwołanie pochodzi sprzed kilku lat.

23 Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego członkom spółdzielni mieszkaniowych nie przysługują prawa strony. W obrocie publicznym członków spółdzielni reprezentuje jej zarząd. Członkowie spółdzielni kwestionujący działalność zarządu mają prawo czynić to bądź to w drodze postępowania wewnątrzspółdzielczego, bądź też na zasadach ogólnych na drodze postępowania sądowego.

24 Od przedstawionego wyżej stanowiska dopuszczalny jest wyjątek w sytuacji, gdy członek spółdzielni wykaże, iż w związku z naruszeniem przepisów prawa materialnego naruszony został jego "własny, zindywidualizowany i skonkretyzowany interes" ( patrz wyrok NSA IV SA 1610/99, 3 lipca 2001r.- LEX nr 53445 ).

25 Pojęcie "interes prawny" nie zostało zdefiniowane w przepisach kodeksu, doktryna i orzecznictwo przyjmuje, że oznacza interes oparty na prawie lub chroniony przez prawo. Interes prawny w rozumieniu art. 28 k.p.a to interes oparty na konkretnym przepisie prawa materialnego.

26 Cechami interesu prawnego jest to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny, sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego.

27 Postępowanie administracyjne dotyczy interesu prawnego konkretnej osoby wówczas, gdy w tym postępowaniu wydaje się decyzję, która rozstrzyga o prawach i obowiązkach tej osoby, lub rozstrzygnięcie o prawach i obowiązkach innego podmiotu wpływa na prawa i obowiązki tej osoby. Inaczej mówiąc - przymiot strony w postępowaniu administracyjnym ma osoba, której dotyczy bezpośrednio to postępowanie lub w którym może być wydane orzeczenie godzące w jej prawem chronione interesy poprzez ograniczenie lub uniemożliwienie korzystania z przysługujących jej praw.

28 Rozpoznając sprawę ponownie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego oceni, czy odwołującej się od decyzji organu pierwszej instancji w postępowaniu wszczętym z urzędu, przysługuje przymiot strony.

29 Wskazać należy, że stwierdzenie przez organ odwoławczy, iż wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a., następuje w drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. ( patrz: uchwała 7 sędziów NSA w Warszawie NSA OPS16/98 z 5 lipca 1999r., ONSA 1999/4/119 ).

30 Dodatkowo Sąd zauważa, że zaskarżoną, kasacyjną decyzję wydano po kilku latach od decyzji organu pierwszej instancji. Organ szczególnie w takich okolicznościach zobowiązany był to uzupełnienia materiału dowodowego w trybie art. 136 k.p.a . Rozpoznanie sprawy w postępowaniu odwoławczym następuje bowiem w oparciu o stan faktyczny i prawny obowiązujący w dniu wydania decyzji przez organ odwoławczy. Konieczność przeprowadzenia dowodu lub kilku dowodów mieści się w kompetencji organu odwoławczego do uzupełnienia postępowania wyjaśniającego, wyłączając dopuszczalność kasacji decyzji. Zasadą postępowania administracyjnego jest bowiem jego dwuinstancyjność . Organ odwoławczy zobowiązany jest ponownie rozpoznać i rozpatrzeć sprawę rozstrzygniętą decyzją organu I instancji w jej całokształcie. Wynika to z przepisu art. 138 kpa, który przyznaje organowi odwoławczemu kompetencje merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, a tylko w ograniczonym zakresie kompetencje kasacyjne.

31 Sąd orzekł jak w sentencji w trybie art.145§1 pkt1 lit. c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.153 poz. 1270 że zm.).