Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 lipca 2007 r., VII SA/Wa 763/07

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 lipca 2007 r., VII SA/Wa 763/07

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), , Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lipca 2007 r. sprawy ze skargi G. i J. L. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala

Uzasadnienie

2 [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z [...] grudnia 2001r. rozpoznał odwołanie G. i J. L. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W. z dnia [...] kwietnia 2001 r. nr [...] wydanej na podstawie art. 51 ust. la ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 106, poz. 1126 z 2000 r.) a zezwalającą M. M., właścicielowi budynku mieszkalnego położonego przy ul. [...] we W., na wznowienie robót budowlanych, polegających na rozbudowie i modernizacji posiadanego domu jednorodzinnego usytuowanego na terenie posesji przy ul. [...] we W. i uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

3 Po przeprowadzeniu postępowania uzupełniającego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta W. wydał kolejną decyzję z dnia [...] kwietnia 2002 r. nr [...] na podstawie art. 51 ust. la ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane , którą zezwolono M. M. na wznowienie robot budowlanych polegających na rozbudowie i modernizacji posiadanego domu jednorodzinnego na terenie posesji przy ul. [....] we W.

4 Po rozpatrzeniu odwołania małżonków L. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. decyzją z dnia [...] czerwca 2002 r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

5 Z rozstrzygnięciem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. nie zgodzili się małżonkowie L. Wnieśli oni do Sądu Administracyjnego skargę, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.

6 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2005r. uchylił zaskarżoną decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] czerwca 2002 r. Nr [...] i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2002 r. w przedmiocie zezwolenia na wznowienie robót budowlanych

7 W tej sytuacji odżyła decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z [...] grudnia 2001r. uchylająca zaskarżoną decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W. z dnia [...] kwietnia 2001 r. nr [...] o wznowieniu robót i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

8 Właściciel budynku mieszkalnego położonego przy ul. [...] we W., M. M. wystąpił do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z wnioskiem o stwierdzenie nieważności tej decyzji.

9 M. M. podniósł, że decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W. nr [...] z dnia [...].04.2001 r odebrał osobiście bezpośrednio po jej wydaniu. Po dokonaniu odpowiednich uzgodnień z wykonawca kierownikiem budowy i inspektorem nadzoru budowlanego, opierając sie na ww. decyzji w dniu [...].06.2001 zawiadomił Wydział Architektury, Budownictwa i Gospodarki Przestrzenne Urzędu Miejskiego we W. o rozpoczęciu robót budowlanych w dniu [...].06.2001 r.

10 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lutego 2007 r., znak: [...], stwierdził nieważność decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2001 r., Nr [...], uchylającej decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W. z dnia [...] kwietnia 2001 r., Nr [...] stwierdzając w uzasadnieniu, że iż w chwili złożenia przez G. i J. L. odwołania (tj. [...] października 2001 r.), decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W. z dnia [...] kwietnia 2001 r., Nr [...], znak: [...],[...],[...], była ostateczna i jako taka podlegała ochronie wynikającej z art. 16 Kpa. Organ wskazał, iż w przedmiotowej sprawie brak jest także ewentualnego wniosku G. i J. L. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.

11 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że G. i J. L. niewątpliwie przysługiwał status stron postępowania związanego z decyzją z dnia [...] kwietnia 2001 r., jako właścicielom sąsiedniej działki podniósł, że stronie która nie brała udziału w postępowaniu I-instancyjnym, przysługuje prawo do wniesienia odwołania wówczas, gdy podmiot ten, któremu organ nie doręczył ani nie ogłosił decyzji (a jest stroną w rozumieniu art. 28 Kpa) wnosi odwołanie w terminie przewidzianym dla pozostałych stron postępowania, którym decyzję doręczono. Po upływie tego terminu stronie przysługuje jedynie wniosek o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 Kpa (wyrok NSA z dnia 16 lipca 2002 r., sygn. akt II SA 2230/00, M. Prawn. 2002/20/916).

12 Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2007r. utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] lutego 2007r.

13 Skargę na decyzję z dnia [...] marca 2007 roku w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2001r. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji z dnia [...].02.2007r.

14 Skarżący podnoszą, że decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru budowlanego z dnia [...].04.2001r. nie mogła być ostateczna skoro nie została doręczna wszystkim stronom tego postępowania.

15 Zdaniem skarżących, zasada trwałości decyzji administracyjnych wyrażona w art 16 § 1 kpa, która chroni ostateczne decyzje administracyjne, nie oznacza że na podstawie takich okoliczności faktycznych jak :

16 doręczenie decyzji z dnia [...].04.2001r. nr [...] tylko jednej stronie postępowania (Panu M. M.);

17 zgłoszenie przez jedną stronę postępowania (Pana M. M.) rozpoczęcia robót oraz faktyczne prowadzenie robót;

18 niedoręczenie decyzji z dnia [...].04.2001r. nr [...] drugiej stronie postępowania (G. i J. L.);

19 można, bez naruszenia prawa, uznać decyzję z dnia [...].04.2001r. nr [...] jako ostateczną.

20 Skarżący podnoszą również, że zaskarżona decyzja nie uwzględnia zdarzeń prawnych i ich skutków, jakie nastąpiły po wydaniu decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...].122001r. o uchyleniu decyzji organu szczebla powiatowego z dnia [...].04.2001r. nr [...] tj Skutków i prawnych w postaci rozstrzygnięcia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 15.04.2005r. w sprawie II SA/Wr 1559/02 .

21 W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując ustalenia i argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

22 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

23 Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd administracyjny właściwy jest do kontroli decyzji administracyjnych tylko w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi przez Sąd następuje więc jedynie w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły i w związku z tym skarga nie mogła zostać uwzględniona.

24 Zgodnie z art. 129 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego, odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia stronie decyzji administracyjnej. Termin określony w tym przepisie jest terminem prekluzyjnym dla strony, a zatem jego uchybienie powoduje, że czynność prawna podjęta przez stronę po jego upływie jest bezskuteczna. Warunkiem skuteczności czynności prawnej - wniesienia odwołania - jest zachowanie przez stronę ustawowego terminu do jej dokonania. Uchybienie ustawowego terminu powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji. Organ odwoławczy obowiązany jest zatem w postępowaniu wstępnym zbadać, czy odwołanie zostało wniesione przez uprawniony do tego podmiot i czy zachowany został przewidziany przepisami termin. Każde uchybienie terminu do wniesienia odwołania powoduje, że organ odwoławczy ma obowiązek stwierdzić to uchybienie, wydając postanowienie przewidziane w art. 134 k.p.a., chyba że strona prosi o przywrócenie uchybionego terminu stosownie do art. 58 i następnych k.p.a. i wniosek ten zostanie uwzględniony.

25 W rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy uchybił tym obowiązkom, naruszając w ten sposób przepisy postępowania, a naruszenie to miało charakter rażący.

26 Z analizy akt sprawy wynika bowiem, że organ odwoławczy przyjął, że odwołanie zostało wniesione przez uprawniony do tego podmiot, który nie brał udziału w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, lecz nie zbadał, czy zachowany został przewidziany przepisami termin.

27 Ponadto wyjaśnić należy, że rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Oznacza bowiem weryfikację w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej, a zatem decyzji, która korzysta z ochrony trwałości - art. 16 § 1 k.p.a. (wyrok NSA w Warszawie z dnia 18 listopada 1999 r., sygn. akt I SA 330/99, niepubl.; wyrok NSA Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku z 18 października 1995 r., sygn. akt SA/Gd 2865/94, niepubl.).

28 W sytuacji, w której organ I instancji nie doręczył konkretnemu podmiotowi - będącemu jednak w rozumieniu art. 28 k.p.a. stroną postępowania administracyjnego - ani nie ogłosił decyzji, to stronie, która nie brała udziału w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, przysługuje prawo do wniesienia odwołania, ale pod warunkiem, że wnosi odwołanie w terminie przewidzianym dla pozostałych stron postępowania, którym decyzję doręczono. Po upływie tego terminu strona, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, może się skutecznie bronić przez złożenie wniosku o wszczęcie postępowania wznowieniowego na zasadzie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Taka forma obrony interesu prawnego dotyczy jednak tylko strony pozbawionej udziału w postępowaniu i zapewnia jej poszanowanie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Wznowienie postępowania otwiera bowiem przed stroną ponownie postępowanie przed organem I instancji z możliwością wniesienia odwołania.

29 W tym stanie rzeczy, w ocenie Sądu zaskarżona decyzja odpowiada prawu, wobec czego, na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji.