Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 maja 2012 r., VII SA/Wa 441/12

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 maja 2012 r., VII SA/Wa 441/12

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Pindelska (spr.), , Sędzia WSA Joanna Gierak – Podsiadły, Sędzia WSA Magdalena Maliszewska, Protokolant st. sekr. sąd. Magdalena Banaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 maja 2012 r. sprawy ze skargi P. R. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2011 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala

Uzasadnienie

2 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] października 2011 r. znak [...] na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz.1071 ze zm.) dalej zw. k.p.a., po ponownym rozpatrzeniu sprawy, w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 17 marca 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 2171/10, z wniosku P. R. o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2001 r., nr [...], znak: [...], zatwierdzającej projekt budowany i udzielającej P. "P." A. pozwolenia na budowę obiektów budowlanych urządzeń radionawigacyjnych ILS/DME na terenie lotniska [...] w [...], umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji.

3 W uzasadnieniu organ wskazał, że Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2001 r., zatwierdził projekt budowany i udzielił P. "P." A. pozwolenia na budowę obiektów budowlanych na terenie lotniska [...] w [...].

4 Pismem z dnia 23 listopada 2009r. P. R. zwrócił się z wnioskiem o stwierdzenie nieważności ww. decyzji Wojewody [...]. Swoje żądanie wnioskujący oparł na przesłance, określonej w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., tj. decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa, bowiem jak wskazał P. R. w przedmiotowej sprawie P.P. P. w [...] nie wykazały prawa do dysponowania nieruchomością, stanowiącą własność wnioskodawcy. Jednocześnie wnioskodawca wskazał, że jest współwłaścicielem nieruchomości, położonych w [...] w obrębie [...] o nr geodezyjnych [...] i [...], dla których prowadzona jest księga wieczysta przez Sąd Rejonowy w [...] o nr [...].

5 Z analizy akt wynika, że na powyższych działkach o nr ewid. [...] i [...] z obrębu: [...], [...], została zlokalizowana część inwestycji objętej ww. decyzją Wojewody [...]ego z dnia [...] września 2001 r.

6 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po przeanalizowaniu sprawy decyzją z dnia [...] lipca 2010 r., znak: [...], utrzymaną w mocy decyzją tego organu z dnia 2 września 2010 r., znak: [...] umorzył z przyczyn podmiotowych postępowanie w ww. sprawie.

7 Powyższe decyzje Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego zostały uchylone prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 17 marca 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 2171/10.

8 W uzasadnieniu ww. wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że zebrany w sprawie materiał dowodowy nie wystarcza, aby zakwestionować znajdujący się w księdze wieczystej j nr [...] wpis, wskazujący że współwłaścicielem dziełek nr ew. [...] i [...] jest P. R. Sąd zwrócił również uwagę, że ostateczne ukształtowanie stanu prawnego ww. działek zależy od wyniku postępowań administracyjnych dotyczących m. in. stwierdzenia nieważności uchwały parcelacyjnej majątku ziemskiego, decyzji nacjonalizacyjnych z 1948 r. i innych, w tym dotyczących roszczenia Skarbu Państwa o usunięcie niezgodności treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym.

9 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego dalej wskazał, powołując się na art. 28 k.p.a., że pojęcie strony jakim posługuje się ten przepis może być wyprowadzone tylko z administracyjnego prawa materialnego, tj. z konkretnej normy prawnej, która może stanowić podstawę do sformułowania interesu lub obowiązku prawnego. Podmiot dla którego z przepisów prawa materialnego nie wynikają żadne uprawnienia ani obowiązki, nie ma przymiotu strony w świetle art. 28 k.p.a. i nie jest legitymowany do żądania wszczęcia postępowania, czy też kwestionowania zapadłych w tym postępowaniu rozstrzygnięć.

10 P. R. wnosząc o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2001 r., nr [...], swój interes prawny wywiódł z okoliczności, że jest współwłaścicielem działek nr ew. [...] i [...], na co wskazywał wpis w dziale II księgi wieczystej nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy [...] - [...] w [...]. Z kolei w dziale III księgi wpisano ostrzeżenia o niezgodności stanu prawnego ujawnionego w dziale II księgi z rzeczywistym stanem prawnym.

11 Organ wskazał dalej, że interes prawny w żądaniu stwierdzenia nieważności decyzji należy ocenić nie na dzień złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności, lecz na dzień orzekania w tej sprawie przez organ administracji. W przypadku, gdy podmiot, na którego żądanie postępowanie zostało wszczęte, utraci w trakcie postępowania przymiot strony, postępowanie podlega umorzeniu.

12 Organ podniósł, że ze znajdującego się w aktach sprawy wydruku aktualnej treści księgi wieczystej nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy [...] - [...] w [...] wynika, że w dziale II księgi jako właściciela działek nr [...] i [...] obręb [...], [...] II wpisano obecnie Skarb Państwa. Wpis ten nastąpił na podstawie prawomocnego wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia [...] września 2010 r., sygn. akt [...], którym dokonano uzgodnienia treści księgi wieczystej nr [...] z rzeczywistym stanem prawnym poprzez wpisanie w dziale II księgi w miejsce uprzednio wpisanych właścicieli, Skarbu Państwa jako wyłącznego właściciela działek opisanych w księdze.

13 Zgodnie z art. 365 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 1964 r., Nr 43, poz. 296 ze zm.) orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.

14 Wobec powyższego organ stwierdził, że właścicielem działek nr ew. [...] i [...] obręb [...], [...] II nie jest P. R., lecz Skarb Państwa. Tym samym P. R. nie posiada obecnie przymiotu strony w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2001 r., nr [...], a w konsekwencji zasadnym jest umorzenie wszczętego na jego wniosek postępowania w omawianej sprawie z przyczyn podmiotowych, zgodnie z art. 105 k.p.a.

15 P. R. wystąpił pismem z dnia 9 listopada 2011 r. do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy.

16 Po ponownym przeanalizowaniu akt sprawy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] grudnia 2011 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 k.p.a. utrzymał w mocy decyzję GINB z dnia [...] października 2011 r.

17 W uzasadnieniu decyzji GINB w całości przytoczył rozważania zawarte w uzasadnieniu decyzji pierwszoinstancyjnej, stwierdzając, że należało umorzyć postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2001 r., Nr [...], z uwagi na okoliczność, iż zostało wszczęte na wniosek nieuprawnionego podmiotu.

18 Ponadto organ wskazał, że z akt sprawy nie wynika, aby zaszła zmiana okoliczności faktycznych w ww. sprawie, dotycząca interesu prawnego wnioskodawcy, a w szczególności nie ostateczna decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] października 2011r., znak: [...], nie jest aktem, który w sposób ostateczny kształtuje stan prawny, dotyczący ww. działek o nr ew. [...] i [...].

19 Wyjaśnił również, że obecnie wobec zmiany wpisu w dziale II księgi wieczystej nr [...], polegającej na wpisaniu w miejsce uprzednich właścicieli, Skarbu Państwa, jako wyłącznego właściciela działek opisanych w ww. księdze wieczystej, kwestia ustalenia okoliczności faktycznych, dotyczących nabycia działek o nr ewid. [...] i [...] z obrębu [...], [...] II przez P. R., pozostaje bez wpływu na podjęte rozstrzygnięcie w kwestionowanej decyzji GINB z dnia [...] października 2011 r.

20 Skargę do sądu administracyjnego na ww. decyzję złożył P. R. Decyzji zarzucił:

21 - naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7, 77 i 107 k.p.a. mające istotny wpływ na wynik sprawy poprzez nierozpoznanie w drugiej instancji wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, w szczególności nie uwzględnienie decyzji wydanej przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju wsi z dnia [...] października 2011 r., którą stwierdzono nieważność decyzji Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia [...] grudnia 1948 r. oraz utrzymanego nim w mocy orzeczenia Wojewody [...] w sprawie podpadania nieruchomości ziemskiej [...] - [...] pod działanie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej;

22 - naruszenie przepisów postępowania tj. art. 153 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie przez organ administracyjny wytycznych wskazanych w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 marca 2011 r. (sygn. akt: VII SA/Wa 2171/10) tj. nie rozważenie wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych, a w szczególności oparcie skarżonego rozstrzygnięcia wyłącznie o wyrok Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia [...] września 2010 r., którego treść wskazuje, że został wydany na podstawie orzeczeń w sprawie dekretu o przeprowadzeniu reformy rolnej z 1948 r., w sytuacji gdy organ administracyjny dysponował decyzją Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] października 2011 r., stwierdzającą nieważność ww. decyzji Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia [...] grudnia 1948 r. oraz poprzedzającej ją orzeczenia Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 1948 r.

23 W ocenie skarżącego organ odwoławczy nie rozpoznał sprawy w sposób dokładny i wnikliwy do czego jest zobowiązany przepisami postępowania administracyjnego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wydając skarżone orzeczenie zbadał jedynie treść księgi wieczystej nr [...], nie badając przy tym treści wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia [...] września 2010 r. Istotnym jest, że rozstrzygnięcie powyższego wyroku, jak wynika z jego uzasadnienia, podjęte zostało wyłącznie w oparciu o treść decyzji z [...] grudnia 1948 r., która została częściowo unieważniona decyzją Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] października 2011 r. Tym samym decyzja wydana w dniu [...] października 2011 r. ma znaczenie nie tylko w kontekście prawa własności do działek nr [...] i [...], ale również legitymacji wnioskodawcy. Ponadto decyzja z dnia [...] października 2011 r. została utrzymana w mocy decyzją Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] stycznia 2012 r. Powyższe oznacza, że rozstrzygnięcie podjęte przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi jest w chwili obecnej ostateczne.

24 Dodał, że istnienie sporu w zakresie własności działek nr [...] i [...] wynika również z treści księgi wieczystej nr [...]. W związku bowiem ze złożoną przez skarżącego apelacją od postanowienia, na mocy którego dokonano zmiany wpisu prawa własności (wpis Skarbu Państwa), w dziale II rubryka 2.1. ww. księgi wieczystej właściwy Sąd Rejonowy zarejestrował wzmiankę dotycząca zaskarżonego wpisu.

25 Organ w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

26 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

27 Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dna 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że wykonywana kontrola polega na weryfikacji decyzji lub postanowienia organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego.

28 Rozpatrując sprawę pod kątem zgodności z prawem Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja nie jest dotknięta wadą materialną lub procesową uzasadniającą jej uchylenie, skarga zaś nie jest zasadna.

29 Główny Inspektor Nadzoru budowlanego w niniejszej sprawie utrzymał w mocy swoją własną decyzję umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] udzielającej pozwolenia na budowę obiektów budowlanych portu lotniczego "[...]" w [...].

30 Na wstępie należy wskazać, że podstawową okolicznością jaka miała wpływ na rozstrzygnięcie sprawy była okoliczność, iż kwestię umorzenia postępowania administracyjnego w ww. sprawnie poprzednio badał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który w wyroku z dnia 17 marca 2011 r. (sygn. akt VII SA/Wa 2171/10) wskazał Głównemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego kierunek postępowania dla załatwienia sprawy.

31 Należy zauważyć, że zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 czerwca 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 poz. 270), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia.

32 Art. 153 p.p.s.a. zawiera postanowienie o wiążącym charakterze "wskazań co do dalszego postępowania", jako drugiego - obok oceny prawnej - elementu wiążącego uzasadnienia orzeczenia sądu administracyjnego. Między oceną prawną a wskazaniami co do dalszego postępowania zachodzi ścisły związek. Ocena prawna dotyczy dotychczasowego postępowania organów administracyjnych w sprawie, podczas gdy wskazania określają sposób ich postępowania w przyszłości. Wskazania stanowią więc konsekwencję oceny prawnej, zwłaszcza oceny przebiegu postępowania przed organami administracyjnymi i rezultatu tego postępowania w postaci materiału procesowego zebranego w danej sprawie. Ich celem jest zapobieżenie w przyszłości błędom stwierdzonym przez sąd administracyjny w trakcie kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia, nie zaś aprioryczne rozstrzygnięcie problemów związanych z treścią przyszłego rozstrzygnięcia organu ponownie rozpoznającego sprawę, (zob. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2005, s. 475-476).

33 Przez ocenę prawną należy rozumieć sąd o prawnej wartości sprawy. Ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego oraz aspektu zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania danej decyzji. Z kolei wpływ orzeczenia sądu administracyjnego na ponowne postępowanie w sprawie przed organami administracji publicznej ma ważkie znaczenie w odniesieniu do orzeczeń kasatoryjnych tego sądu. W rezultacie następuje bowiem merytoryczne rozpatrzenie sprawy w nowym postępowaniu administracyjnym, prowadzonym w zakresie wynikającym z dokonanego obalenia zaskarżonego aktu lub czynności i ewentualnie innych aktów i czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy.

34 Reasumując, wskazania sądu administracyjnego co do dalszego postępowania mają wytyczać kierunek działania organu przy ponownym rozpoznaniu sprawy.

35 W wyroku z dnia 17 marca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (sygn. akt VII SA/Wa 2171/10) wskazał, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji o umorzeniu postępowania nieważnościowego nie dokonał właściwych ustaleń związanych ze stanem prawnym działek o nr ew. [...] i [...], stanowiących podstawę roszczeń P. R., a w konsekwencji, przeprowadził postępowanie z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 k.p.a., które obligują organ do dokładnego wyjaśnienia sprawy.

36 Sąd podniósł, że stan faktyczny i prawny mający wpływ na ustalenie rzeczywistego stanu prawnego ww. działek jest wynikiem toczących się od wielu lat postępowań administracyjnych i sądowych. Końcowe ukształtowanie stanu prawnego ww. działek jest uzależnione od ostatecznego wyniku postępowań administracyjnych dotyczących m.in. stwierdzenia nieważności uchwały parcelacyjnej majątku ziemskiego, czy też decyzji nacjonalizacyjnych z 1948 r. i innych, w tym dot. roszczenia Skarbu Państwa o usunięciu niezgodności stanu prawnego ujawnionego w dziele II KW z rzeczywistym stanem prawnym.

37 W ocenie Sądu zarówno orzeczenia sądowe, jak i administracyjne, mogące ustalić jedynie obecne stosunki własnościowe, mogłoby zapaść wyłącznie w oparciu o obowiązujący aktualnie stan prawny wynikający z mocy wiążących decyzji administracyjnych. Jednak w zaskarżonej decyzji, jak i w decyzji ją poprzedzającej organ nadzoru takich rozważań nie przedstawił. Aktualnie pomiędzy Skarbem Państwa, a wpisanymi do ww. księgi podmiotami jako właścicielami toczy się spór o uzgodnienie stanu prawnego ujawnionego w księdze wieczystej. W takim procesie także pozwany może bronić się, kwestionując prawo własności powoda, także w drodze obalenia domniemania z wpisu w księdze wieczystej. Skoro podmiot wpisany jako pozwany może także chronić swój interes prawny, poprzez kwestionowanie prawa powoda i korzysta z domniemania o prawdziwości wpisu, to nie można wykluczyć, że w postępowaniu administracyjnym o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę taki podmiot ma interes prawny o jakim mowa w art. 28 k.p.a.

38 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego realizując wytyczne Sądu załączył do akt postępowania administracyjnego kopię wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia [...] września 2010 r., sygn. akt [...], w sprawie uzgodnienia treści ksiąg wieczystych, na mocy którego uzgodniono treść księgi wieczystej [...], dotyczącej wskazanych nieruchomości o nr ew. [...] i [...], w ten sposób, że wpisano w dziale II tych ksiąg wieczystych Skarb Państwa jako wyłącznego właściciela do całości nieruchomości w miejsce aktualnych właścicieli.

39 Pamiętać należy, że zgodnie z art. 365 § 1 ustawy Kodeks postępowania cywilnego orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.

40 W aktach sprawy znalazła się również wygenerowana komputerowo treść księgi wieczystej [...] ze stanem na dzień 10 października 2011 r. Z księgi tej wynika, że właścicielem działek nr ew. [...] i [...] jest Skarb Państwa – Prezydent Miasta [...], jako organ reprezentujący Skarb Państwa.

41 W tym miejscu należy wskazać, że zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz. U. z 2001 r. Nr 124 poz. 1361 ze zm.) domniemywa się, że prawo jawne z księgi wieczystej jest wpisane zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym. Dopóki powyższe domniemanie nie zostanie obalone przeciwdowodem korzysta ono z pełni mocy dowodowej.

42 Ze znajdującego się w aktach sprawy wydruku aktualnej treści księgi wieczystej nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy [...] - [...] w [...] wynika, że w dziale II księgi jako właściciela działek nr [...] i [...] obręb [...], [...] II wpisano obecnie Skarb Państwa. Wpis ten nastąpił na podstawie prawomocnego ww. wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia [...] września 2010 r., którym dokonano uzgodnienia treści wskazanej księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym poprzez wpisanie w dziale II księgi w miejsce uprzednio wpisanych właścicieli, Skarbu Państwa, jako wyłącznego właściciela działek opisanych w księdze.

43 Mając na uwadze powyższe okoliczności wskazać należy, że organ prawidłowo umorzył postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...]ego udzielającej pozwolenia na budowę obiektów budowlanych portu lotniczego "[...]" w [...] z wniosku P. R., gdyż nie będąc właścicielem działek nr [...] i [...] stanowiących podstawę jego interesu prawnego, nie posiada on interesu prawnego do kwestionowania prawidłowości tej decyzji.

44 P. R. wnosząc o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2001 r. swój interes prawny wywiódł z okoliczności, że jest współwłaścicielem działek nr ew. [...] i [...], na których zlokalizowana jest częściowo inwestycja objęta ww. decyzją Wojewody [...], na co wskazywał wpis w dziale II księgi wieczystej nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy [...] - [...] w [...]. Tym samym skoro w księdze wieczystej zaszły zmiany i obecnie jako właściciel wpisany jest Skarb Państwa, a wpis ten korzysta z domniemania zgodności z rzeczywistym stanem prawnym, P. R. nie ma interesu prawnego do żądania wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji Wojewody [...].

45 Zgodzić się również należy ze stanowiskiem organu, iż interes prawny w żądaniu stwierdzenia nieważności decyzji należy ocenić nie na dzień złożenia wniosku, lecz na dzień orzekania w tej sprawie przez organ administracji. W przypadku, gdy podmiot, na którego żądanie postępowanie zostało wszczęte, utraci w trakcie postępowania przymiot strony, postępowanie podlega umorzeniu.

46 Wobec powyższego należy potwierdzić ustalenia organu, że właścicielem działek nr ew. [...] i [...] obręb [...], [...] II nie jest P. R., lecz Skarb Państwa. Tym samym P. R. nie posiada obecnie przymiotu strony w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2001 r., nr [...], a w konsekwencji zasadnym było umorzenie wszczętego na jego wniosek postępowania w omawianej sprawie z przyczyn podmiotowych. Zgodnie bowiem z art. 105 k.p.a., jeżeli postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzje o umorzeniu postępowania.

47 W tej sytuacji organ zasadnie wskazał, że obecnie wobec zmiany wpisu w dziale II księgi wieczystej nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy [...]-[...] w [...], polegającej na wpisaniu w miejsce uprzednich właścicieli, Skarbu Państwa, jako wyłącznego właściciela działek opisanych w ww. księdze wieczystej, kwestia ustalenia okoliczności faktycznych, dotyczących nabycia działek o nr ewid.: [...] i [...] z obrębu: [...], [...] II przez P. R., pozostaje bez wpływu na podjęte rozstrzygnięcie w kwestionowanej decyzji GINB z dnia [...] października 2011r., do czego zobowiązał organ Sąd w wyroku z 17 marca 2011 r.

48 W tym stanie rzeczy nie można uznać zarzutów skargi za zasadne. Nie potwierdził się zarzut naruszenia art. 153 p.p.s.a, a wobec ustalenia istotnych w sprawie okoliczności dotyczących zmiany wpisu w księdze wieczystej i udokumentowania tej zmiany w materiałach sprawy nie są zasadne również zarzuty naruszenia art. 7, 77 i 107 k.p.a.

49 Nie jest zasadny podnoszony przez skarżącego zarzut, iż wpis w księdze wieczystej [...] dokonany w oparciu o prawomocny wyrok Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia [...] września 2010 r. sygn. akt [...] nie uwzględnia późniejszych rozstrzygnięć administracyjnych, tj., decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] października 2011 r. i [...] stycznia 2012 r. dotyczących stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia [...] grudnia 1948 r. oraz utrzymanego nią w mocy orzeczenia Wojewody [...] z [...] kwietnia 1948 r. w sprawie poddania przedmiotowej nieruchomości ziemskiej pod działanie art. 2 ust 1 lit. e dekretu PKWN z dnia 6 września1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej – przez co wpływa na fakt istnienia w dalszym ciągu niezgodności wpisu w księdze wieczystej i na fakt istnienia interesu prawnego po stronie skarżącego.

50 Podnieść należy, że dekret PKWN z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej (Dz.U. Nr 3 z 1945 r. poz. 13 ze zm.) w art. 2 ust 1 pkt "e" stanowił o przejściu z mocy prawa na Skarb Państwa nieruchomości ziemskich stanowiących własność lub współwłasność osób fizycznych lub prawnych, jeżeli ich rozmiar łączny przekraczał 100 ha powierzchni ogólnej, bądź 50 ha użytków rolnych, a na terenie województw [...], pomorskiego i śląskiego, jeśli ich rozmiar łączny przekraczał 100 ha powierzchni ogólnej niezależnie od wielkości użytków rolnych tej powierzchni.

51 Przepis powyższy stanowił, o bezzwłocznym przejściu własności na Skarb Państwa, bez żadnego wynagrodzenia w całości. Wykonanie dekretu powierzono Ministrowi Rolnictwa i Reform Rolnych (art. 20 dekretu). Z rozporządzenia wykonawczego do dekretu wydanego w oparciu o jego art. 8 i 20 tj., rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945 r. (Dz.U. nr 10 poz. 51) wynika, że przejęcie odbywało się przez protokolarny spis objętych nieruchomości wraz z inwentarzem (§ 10 ust 2) oraz, że wpis prawa własności na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości ziemskich wymienionych w art. 2 ust. 1 dekretu następował na wniosek właściwego wojewódzkiego urzędu ziemskiego (§ 12). Wymieniony urząd był też kompetentny do orzekania w sprawach czy dana nieruchomość podpada pod działanie dekretu (§5) przy czym to strona ubiegająca się o uznanie, że dana nieruchomość jest wyłączona spod działania postanowień art. 2 ust. 1 pkt "e" dekretu powinna przedłożyć wojewódzkiemu urzędowi ziemskiemu dowody, stwierdzające dokładny obszar tej nieruchomości z wyszczególnieniem użytków każdego rodzaju, a w braku dowodów zwrócić się do wojewódzkiego urzędu ziemskiego o sporządzenie dowodów pomiarowych na swój koszt. Zatem strona była zobligowana wykazać brak charakteru rolnego nieruchomości ziemskiej, bądź brak spełnienia wielkości obszarowej. Z treści tych przepisów wynika, że wobec braku pozytywnego rozstrzygnięcia organu tj., decyzji stwierdzającej wyłączenie nieruchomości ziemskiej o obszarze w województwie [...]skim powyżej 100 ha. powierzchni ogólnej, spod działania art. 2 ust 1 pkt "e" dekretu nadal istnieje domniemanie przejścia tej nieruchomości z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa.

52 Regulacja ta odnosi się do stanu faktycznego w sprawie. Spór w zakresie prawa własności dotyczy nieruchomości ziemskiej, o której orzeczono orzeczeniem Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 1948 r. nr [...] utrzymanym w mocy decyzją Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia [...] grudnia 1948 r. nr [...] o stwierdzeniu podlegania tej nieruchomości pod działanie art. 2 ust 1 lit "e" dekretu. Dotyczyło to nieruchomości ziemskich zapisanych w księdze wieczystej Sądu Grodzkiego w [...] na rzecz M. F.; [...] tom I wyk. L.1 o ogólnym obszarze 224 ha 8 a 49 m2 oraz [...] tom I wyk. L16 o ogólnej powierzchni 114 ha 19 a 72 m2.

53 Przywoływana przez skarżącego decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] października 2011 r. nr [...], jako pierwszoinstancyjne orzeczenie, stwierdza w pkt 1 nieważność ww. orzeczeń z 26 kwietnia 1948 r. i [...] grudnia 1948 r. w zakresie w jakim orzekały o części majątku [...] przeznaczonej na parcelację, tj. 67 ha 98 a 75 m2 z nieruchomości [...] tom I wykaz 1 oraz całej nieruchomości [...] tom I wykaz 16 o ogólnej powierzchni 114 ha 19 a 72 m2 (łącznie 182 ha 18 a 47 m2).

54 Przedstawiona przy skardze do WSA decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] stycznia 2012 r. utrzymuje w mocy opisane rozstrzygnięcie z [...] października 2011 r.

55 Podnieść należy, że rozstrzygnięcia te wydano z uwagi na naruszenia przepisów postępowania w sprawie prowadzonej przez organy w 1948 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi uznał, że organy orzekające w 1948 r. wydały swoje rozstrzygnięcia bez należytej analizy wszystkich istotnych okoliczności: ostateczne rozstrzygniecie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi ma ten skutek, że na wniosek byłego właściciela ziemskiego M. F. z roku 1948 o uznanie, że dana nieruchomość jest wyłączona spod działania postanowień dekretu powinien być od początku rozpoznawany z udziałem spadkobierców wnioskodawcy przez organy administracji państwowej.

56 Dopiero rozpoznanie tego wniosku decyzją ostateczną będzie stanowiło o tym, czy w zależności od wyniku rozstrzygnięcia, przysługuje skarżącemu prawo do nieruchomości (współwłasność). Dopóki takiego orzeczenia nie ma, istnieje domniemanie wpisu w księdze wieczystej nr [...]. Potwierdza je również domniemanie przejścia prawa własności nieruchomości ziemskiej na rzecz Skarbu Państwa na mocy art. 2 ust. 1 pkt "e" dekretu.

57 Przedstawione domniemania nie mogą być obalone w niniejszym postępowaniu. Wymaga to działań innych organów. Skarżący wystąpił w przedmiotowej sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę i to on jako osoba nie uczestnicząca w tamtym zwykłym postępowaniu powinien wykazać swój interes prawny do wszczęcia tego postępowania. Organy prawidłowo uznały, że ustalony stan faktyczny w sprawie nie daje podstaw do uznania istnienia interesu prawnego po stronie skarżącego.

58 Podnieść należy dodatkowo, że interes prawny skarżącego powinien być wykazany na datę orzekania przez organy. Podkreślić należy, że w dacie wydawania zaskarżonego orzeczenia wskazywana przez skarżącego decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] października 2011 r. [...] nie dość, że nie była ostateczna, to również gdyby miała przymiot ostateczności, nie mogłaby być dowodem na istnienie interesu prawnego skarżącego w niniejszej sprawie o czym była mowa wyżej. Zatem skarżący nie może czynić skutecznego zarzutu braku uwzględnienia treści tej decyzji przez organ orzekający w sprawie.

59 Druga decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] nie była znana organowi orzekającemu w sprawie. Sąd odnosi się do niej z uwagi na podniesiony zarzut w skardze. Zarzut, który nie jest zarzutem trafnym.

60 Z tych względów Sąd uznał zaskarżoną decyzję za wydaną prawidłowo.

61 Mając na uwadze powyższą argumentację Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji w trybie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.