Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 marca 2009 r., VII SA/Wa 2002/08

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 marca 2009 r., VII SA/Wa 2002/08

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), , Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Asesor WSA Paweł Groński, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2009 r. sprawy ze skargi J. S. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2008 r. znak [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności skargę oddala

Uzasadnienie

2 Sygnatura akt VII SA/Wa 2002/08

UZASADNIENIE

3 Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2007r., znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. działając na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. (Dz. U z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., zwanej dalej Kpa) zawiesił postępowanie administracyjne w przedmiocie użytkowania obiektu budowlanego mieszkalnego przy ul. [...] w O.

4 W uzasadnieniu organ podał, iż czynności podjęte w trakcie toczącego postępowania wskazywały, że przedmiotowy obiekt jest użytkowany bez pozwolenia

5 i zachodzą podstawy do wymierzenia kary z tytułu nielegalnego użytkowania na podstawie art. 57 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.). Jednakże z uwagi na skierowanie przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 18 września 2007r., sygn. akt II OSK 568/06, pytań prawnych do Trybunału Konstytucyjnego dotyczących zgodności art. 57 ust.7 oraz art. 59f ust. 1 ustawy - Prawo budowlane z Konstytucją RP, zasadne stało się zawieszenie postępowania do czasu wydania przez Trybunał Konstytucyjny orzeczenia w przedmiotowej sprawie.

6 Na powyższe postanowienie zażalenie złożył J. S. właściciel sąsiedniej nieruchomości, wnosząc o jego uchylenie.

7 Postanowieniem z dnia [...] lutego 2008r., znak: [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 134 Kpa stwierdził niedopuszczalność zażalenia wniesionego przez J. S., wskazując, że jego udział w toczącym się postępowaniu jest wykluczony, bowiem nie ma on przymiotu strony.

8 Na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie wniósł J. S., domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia, a także postanowienia o zawieszeniu postępowania.

9 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 27 maja 2008r., sygn. akt II SA/Ol 164/08 uchylił postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lutego 2008r. wydane w trybie art. 134 Kpa.

10 W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż podstawową kwestią jest to, czy skarżący, będący właścicielem sąsiedniego budynku, posiada legitymację do występowania w przedmiotowym postępowaniu w charakterze strony, przy czym ustalenie to powinno nastąpić w oparciu o przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.

11 Ponadto Sąd zauważył, że stwierdzenie przez organ odwoławczy, iż wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu art. 28 Kpa następuje w drodze decyzji

12 o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 Kpa.

13 W przypadku uznania przez organ, iż zażalenie zostało wniesione przez osobę nie będącą stroną postępowania, nie można stwierdzić jego niedopuszczalności, lecz na mocy art. 138 § 1 pkt 3 w związku z art. 144 Kpa należy orzec o umorzeniu postępowania zażaleniowego.

14 Pismem z dnia 7 lutego 2008 r. J. S. wystąpił do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z wnioskiem o stwierdzenie nieważności postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta O. z dnia [...] grudnia 2007 r. w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie użytkowania obiektu mieszkalnego przy ul. [...] w O.

15 Po dokonaniu wstępnej oceny powyższego żądania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] marca 2008 r., znak: [...] odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta O. z dnia [...] grudnia 2007 r. wskazując, że J. S. nie posiada przymiotu strony w tym postępowaniu.

16 Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2008 r., znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu zażalenia J. S. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2008 r., w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania nieważnościowego - utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu sprawy ze skargi J. S. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2008 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia, wyrokiem z dnia 12.09.2008r. w sprawie wyrok o sygn. akt VII SA/Wa 622/08 - skargę oddalił.

18 Wnioskiem z dnia 1.09.2008 r. (uzupełnionym pismami z dnia 11.09.2008 r. i 6.10.2008 r.) J. S. wystąpił z żądaniem stwierdzenia nieważności postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].04.2008 r., znak: [...] utrzymującego w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].03.2008 r., odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta O. z dnia [...].12.2007r. o zawieszeniu postępowania administracyjnego w przedmiocie użytkowania budynku przy ul. [...] w O.

19 Pismem z dnia 28.10.2008 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zawiadomił strony postępowania o wszczęciu na wniosek J. S. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].04.2008 r.

20 Następnie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] października 2008r. na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 Kpaa zawiesił z urzędu postępowanie administracyjne wszczęte w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].04.2008 r. do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowo-administracyjnego toczącego ze skargi J. S. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].04.2008 r., znak: [...].

21 W uzasadnieniu organ podał, że postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].04.2008 r. zostało zaskarżone przez J. S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargą z dnia 8.04.2008 r.

22 W dniu 12.09.2008r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wydał w tej sprawie nieprawomocny wyrok (sygn. akt VII SA/Wa 622/08) oddalający skargę.

23 Organ stwierdził, że wniesienie skargi do sądu administracyjnego powoduje zawiązanie tzw. stosunku sądowo-administracyjnego. Wyłącza to możliwość podejmowania przez organy administracji, w tym Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, jakichkolwiek rozstrzygnięć w relacji do badanego w postępowaniu sądowym rozstrzygnięcia. Natomiast zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu Sądu będą wiązać w sprawie ten Sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.

24 Wystąpienie przesłanek określonych w art. 97 Kpa powoduje konieczność zawieszenia postępowania administracyjnego. W punkcie 4 § 1 przywołanego artykułu, ustawodawca zobowiązał organ administracyjny do zawieszenia postępowania w przypadku, gdy dla rozstrzygnięcia sprawy konieczne jest uprzednie rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego przez sąd lub inny organ.

25 Zdaniem organu w przedmiotowej sprawie zaszły przesłanki obligujące go do zawieszenia na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 Kpa postępowania administracyjnego, dotyczącego weryfikacji w trybie art. 156 Kpa postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].04.2008 r. do czasu prawomocnego zakończenia postępowania toczącego się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie.

26 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] listopada 2008r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 oraz art. 144 Kodeksu postępowania administracyjnego, po rozpoznaniu wniosku Jerzego Stasiewicza o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].10.2008r. w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego - utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia [...].10.2008 r.

27 W uzasadnieniu organ wskazał, że wniesienie skargi do sądu administracyjnego wyłącza możliwość podejmowania przez organy administracji, w tym Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, jakichkolwiek rozstrzygnięć w stosunku do badanego w postępowaniu sądowym rozstrzygnięcia. W rozpatrywanej sprawie zachodzą przesłanki obligujące organ do zawieszenia postępowania administracyjnego, dotyczącego weryfikacji w trybie art. 156 Kpa postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].04.2008 r., do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowego. J. S. wniósł bowiem skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12.09.2008 r., sygn. akt VII SA/Wa 622/08.

28 Skargę na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2008r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J. S.

29 W uzasadnieniu skarżący (oprócz zarzutów kierowanych pod adresem organu prowadzących postępowanie w przedmiocie użytkowania budynku przy ul. [...] w O.) wskazał, iż postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2008r. obarczone jest wadą określoną w art. 170 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż organ wydając zaskarżone rozstrzygnięcie nie uwzględnił prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 27 maja 2008r., sygn. akt II SA/Ol 164/08,, który zdaniem J. S. przyznał mu uprawnienia strony w postępowaniu w sprawie nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego i wymierzenia sankcji finansowej z tego tytułu.

30 W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającego go postanowienia.

31 W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o jej oddalenie.

32 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

33 Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

34 Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).

35 Skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżone postanowienie jak i poprzedzające je postanowienie nie naruszają prawa.

36 Jak wynika z akt sprawy wnioskiem z dnia 1.09.2008 r. (uzupełnionym pismami z dnia 11.09.2008 r. i 6.10.2008 r.) J. S. wystąpił z żądaniem stwierdzenia nieważności postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].04.2008 r. utrzymującego w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].03.2008 r. odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta O. z dnia [...].12.2007r.

37 Wcześniej postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].04.2008 r. zostało przez J. S. zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (skarga z dnia 8.04.2008 r.). Wojewódzki Sąd Administracyjny nieprawomocnym wyrokiem z dnia 12.09.2008 r. w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 622/08 oddalił skargę. J. S. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12.09.2008 r., która do dziś nie została rozpoznana przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie.

38 W związku z powyższym, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w oparciu o art. 97 § 1 pkt 4 Kpa zasadnie zawiesił z urzędu postępowanie administracyjne wszczęte w sprawie stwierdzenia nieważności własnego postanowienia z dnia [...].04.2008 r., utrzymującego w mocy postanowienie [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].03.2008 r., do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowo-administracyjnego.

39 Przez "zagadnienie wstępne" rozumie się bowiem zagadnienie materialnoprawne o charakterze otwartym i samodzielnym, które wyłoniło się w toku postępowania w określonej sprawie administracyjnej i do którego rozstrzygnięcia jest właściwy inny organ lub sąd, przy czym rozstrzygnięcie tego zagadnienia ma wpływ na etap rozpatrywania sprawy i zakończenie jej decyzją.

40 Jeśli po wniesieniu skargi do sądu co do tej samej decyzji wszczęte zostało postępowanie o stwierdzenie jej nieważności, to postępowanie to powinno zostać zawieszone do chwili prawomocnego zakończenia postępowania prowadzonego przez sąd administracyjny. (wyrok WSA w Warszawie z 12.06.2006r. sygn. VII SA/Wa 1405/06, LEX nr 302451)

41 Już pod rządami ustawy z dnia z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) powszechnie przyjmowano, że po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego nie jest dopuszczalne wszczęcie przez organ administracji publicznej w tej samej sprawie postępowania w celu zmiany, uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji, a także postępowania o wznowienie postępowania.

42 Stan prawny wynikający z przepisów obowiązującej obecnie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dotyczący konkurencyjności administracyjnych postępowań nadzwyczajnych i postępowania przed sądem administracyjnym, nie różni się istotnie od stanu prawnego wynikającego z ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. W pełni zachowały aktualność poglądy doktryny i orzecznictwo co do konieczność zawieszenia takiego postępowania we wskazanych okolicznosciach.

43 Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.