Pelnora PrawoOtwórz aplikację

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 7 listopada 2012 r., II SA/Rz 408/12

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sygnatura
II SA/Rz 408/12
Data
Forma
Wyrok
Hasła
Budowlane prawo
Źródło
JuDDGES/pl-nsa (orzeczenia NSA i WSA z CBOSA), dokument u źródła

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Zbigniew Czarnik Sędziowie NSA Maria Piórkowska /spr./ WSA Robert Sawuła Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 25 października 2012 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego -skargę oddala-

Uzasadnienie

2 II SA/Rz 408/12

U Z A S A D N I E N I E

3 Decyzją z dnia [...] lutego 2012r., nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (zwany w dalszej części uzasadnienia także WINB) utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] (zwanego w dalszej części uzasadnienia także PINB) z dnia [...] kwietnia 2011r., nr [...] nakazującą M. i W. K. rozbiórkę obiektu budowlanego nr "5" (wg oznaczenia w protokole rozprawy z dnia 18 czerwca 2009r.) - budynku zaplecza socjalnego budynku magazynowo – handlowego branży budowlanej, o długości 23, 47 m i max. szerokości 8, 30 m zlokalizowanego na działkach nr 43, 44 obr. 211 położonych w R. przy ul. [...], wykonanego od strony zachodniej budynku magazynowego zrealizowanego na podstawie pozwolenia na budowę z dnia [...] grudnia 1992r., nr [...].

4 W podstawie prawnej zaskarżonej decyzji organ II instancji powołał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.) zwanej dalej "K.p.a.", art. 48 ust. 1 w związku z art. 48 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2010r. Nr 243 poz. 1623 ze zm..), zwanej dalej "P.b".

5 Z akt administracyjnych sprawy oraz uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że w ramach w trakcie postępowania wyjaśniającego prowadzonego w sprawie legalności obiektów budowlanych zlokalizowanych na działkach nr 42,43 i 44 obr. 211 przy ul. [...] w R., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] wśród obiektów znajdujących się w zwartej zabudowie wyodrębnił 5 obiektów o różnym charakterze, parametrach i funkcji. Obiekty te oznaczono dla potrzeb postępowania w protokóle z rozprawy administracyjnej przeprowadzonej w dniu 18 czerwca 2009r. symbolami i numerami od 1 do 5. Przedmiotem niniejszego postępowania jest budynek oznaczony nr "5", murowany, posiadający ściany z pustaków betonu komórkowego, strop ceramiczny (w części widocznej - nieotynkowanej), o wymiarach w rzucie poziomym 23,47 x 8,30 m, pełniący funkcję zaplecza socjalnego. Ustalono, że ww. budynek został wybudowany po 1 kwietnia 2004r., bez pozwolenia na budowę, wobec czego przyjęto do rozpatrzenia sprawy przepis art. 48 P.b. W ramach procedury legalizacyjnej Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] postanowieniem z dnia [...] września 2009r., znak [...], wydanym na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 P.b. nałożył na inwestorów M. i W. K. obowiązek przedstawienia w terminie do dnia 30 września 2010r. dokumentów niezbędnych do legalizacji obiektu budowlanego. W wyznaczonym terminie zobowiązani nie wykonali obowiązku, w następstwie czego decyzją z dnia [...] października 2010r., znak [...], wydaną w oparciu o art. 48 ust. 1 P.b. PINB nakazał rozbiórkę przedmiotowego obiektu budowlanego.

6 W związku z przedłożeniem przez inwestorów, w trakcie postępowania odwoławczego dokumentacji projektowej, powyższa decyzja została uchylona decyzją WINB z dnia [...] stycznia 2010r. znak: [...], a sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

7 Rozpatrując sprawę ponownie PINB wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] kwietnia 2011r. nakazał M. i W. K. rozbiórkę spornego obiektu budowlanego. Powyższe rozstrzygnięcie było następstwem nieprzedłożenia przez inwestorów czterech egzemplarzy projektu budowlanego przedmiotowego obiektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi. Organ uznał, że przedłożone opracowanie nie jest projektem budowlanym budowy budynku zaplecza socjalnego, lecz stanowi projekt remontu i przebudowy istniejących obiektów budowlanych. Ponadto organ stwierdził braki i nieprawidłowości w przedłożonej dokumentacji projektowej w stosunku do wymogów dotyczących projektu budowlanego, a także brak niezbędnych uzgodnień rzeczoznawców do spraw sanitarno-higienicznych oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, brak zaświadczenia właściwego organu o zgodności budowy przedmiotowego obiektu budowlanego z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy, a także oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

8 M. i W. K. reprezentowani przez pełnomocnika - adwokata B. K. złożyli odwołanie od powyższej decyzji wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania, względnie uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zawieszenie postępowania do chwili zakończenia postępowania mającego na celu uzyskanie warunków zabudowy.

9 Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie:

10 - art. 48 ust 1 i ust. 2 P.b., poprzez przedwczesne nakazanie rozbiórki obiektów, które podlegają procedurze legalizacji i w sytuacji kiedy toczy się postępowanie przed Prezydentem Miasta [...] w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, której uzyskanie jest podstawą wydania decyzji o warunkach zabudowy;

11 art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. poprzez wydanie zaskarżonej decyzji w sytuacji, kiedy zachodziły podstawy do zawieszenia postępowania do czasu zakończenia będących w toku postępowań mających na celu uzyskanie warunków zabudowy dla konkretnej inwestycji;

12 art. 35 ust. 3 ustawy P.b. poprzez nie wezwanie do uzupełnienia i poprawienia nieprawidłowości w dostarczonej dokumentacji;

13 art. 4 w zw. z art. 3 pkt 11 P.b. poprzez próbę ograniczenia odwołującym prawa do zabudowy własnej działki;

14 - art. 7 i art. 8 K.p.a. poprzez nie wyjaśnienie dokładnie stanu faktycznego związanego z okresem powstania przedmiotowego obiektu i błąd w ustaleniach dotyczących daty wzniesienia budynku, nie wyjaśnienie czy przedmiotowy obiekt jest oddzielną budowlą czy stanowi rozbudowę obiektów powstałych wcześniej, pominięcie słusznego interesu stron i interesu społecznego z powodu przewidywanej utraty pracy przez pracowników zatrudnionych w obiekcie, nakazanie rozbiórki obiektu w stosunku do którego właściciel zwrócił się o jego zalegalizowanie;

15 art. 10 § 1 K.p.a. poprzez nie poinformowanie pełnomocnika strony o możliwości zapoznania się z aktami przed wydaniem rozstrzygnięcia.

16 Odwołujący podnieśli, że obiekt budowlany, co do którego orzeczono rozbiórkę, stanowi integralną całość i jest gospodarczo związany z pozostałymi budynkami znajdującymi się na ich nieruchomości. Podali, że decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2007r., nr [...] ustalająca warunki zabudowy na zamierzenie inwestycyjne pod nazwą: budynek magazynowo-handlowy branży budowlanej z częścią socjalną, rozbudowa istniejących budynków magazynowych wraz z niezbędnymi urządzeniami technicznymi, potwierdza zgodność przedmiotowego obiektu z przepisami o planowaniu gospodarowaniu przestrzennym.

17 Powołaną na wstępie decyzją z dnia [...] lutego 2012r. WINB utrzymał w mocy decyzję PINB z dnia [...] kwietnia 2011r. Zdaniem organu II instancji zebrany w postępowaniu materiał dowodowy i ustalenia dokonane przez organ I instancji w istotnych dla prawidłowego rozpatrzenia sprawy kwestiach, czyli daty realizacji robót budowlanych związanych z budową obiektu objętego postępowaniem oraz charakteru wykonanych robót, potwierdzają słuszność przyjętych przez organ I instancji przepisów, stanowiących podstawę prawną do wydania decyzji. Z pisemnej informacji oraz mapy uzyskanej z Wydziału Geodezji Urzędu Miasta [...] z dnia [...] listopada 2008r. znak: [...] wynika, że budynek murowany oznaczony na załączniku graficznym został wybudowany przed 1980r., natomiast budynek drewniany został pomierzony i naniesiony na mapę [...] kwietnia 2004r. Brak jest w tej dacie na mapie budynku objętego niniejszym postępowaniem, co oznacza, że budynek oznaczony numerem "5" został wykonany po 1 kwietnia 2004r. Powyższe ustalenie potwierdza również treść księgi wieczystej prowadzonej dla działki o nr 54/3 (obecnie 44) oraz treść aktów notarialnych z dnia [...] października 2000r., Rep. [...] oraz z dnia [...] grudnia 2003r., Rep. [...]. W tej sytuacji organ II instancji stwierdził brak podstaw do kwestionowania ustaleń organu I instancji dotyczących daty budowy przedmiotowego obiektu, a zarzuty zawarte w odwołaniu dotyczące tej kwestii należy uznać za bezzasadne. Bezsporne jest, że obiekt, będący przedmiotem postępowania powstał w okresie obowiązywania przepisów ustawy Prawo budowlane z 1994r. (tj. po 1 stycznia 1995r.), a do obiektów wybudowanych samowolnie w powyższym okresie czasu do rozstrzygnięcia sprawy służy ta sama podstawa prawna.

18 Oceniając przedmiotową sprawę pod względem merytorycznym w świetle obowiązujących przepisów ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994r. organ II instancji stwierdził, że przedmiotowy budynek jest "obiektem budowlanym" w rozumieniu przepisów zawartych w art. 3 pkt 1 P.b., a roboty budowlane związane z wykonaniem tego obiektu mieszczą się pod ogólnym pojęciem "budowy", której definicję ujęto w art. 3 pkt 6 powyższej ustawy. W związku z tym wykonanie robót budowlanych związanych z budową obiektu budowlanego lub jego części wymagało uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę, którego w niniejszym przypadku inwestor nie posiada. Do oceny tego rodzaju samowoli budowlanej ustawodawca przewidział zastosowanie przepisów zawartych w art. 48 P.b. Przepis art. 48 ust. 2 tej ustawy stanowi, że jeżeli budowa spełnia jeden z warunków wymienionych w pkt 1a) lub 1b), dotyczących zgodności z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, oraz warunki podane w pkt 2, czyli nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, właściwy organ jest uprawniony, do wstrzymania postanowieniem robót budowlanych, przy czym w postanowieniu tym nakłada się obowiązek przedstawienia w wyznaczonym terminie dokumentów określonych w ust. 3 pkt 1 i pkt 2 ww. przepisów, wymaganych przy legalizacji samowoli budowlane.

19 W rozpatrywanej sprawie wdrożono wskazaną wyżej procedurę legalizacyjną, a brak wykonania obowiązku nałożonego postanowieniem wydanym w trybie art. 48 ust. 3 P.b. uniemożliwił podjęcie dalszych czynności legalizacyjnych tzn. ustalenie opłaty legalizacyjnej. W rozpatrywanej sprawie nałożony obowiązek nie został wykonany, a wymagane dokumenty nie zostały przedstawione. M. i W. K. przedłożyli 2 egzemplarze opracowania p.n. "Projekt remontu i przebudowy istniejących hal handlowo-magazynowo-produkcyjnych wraz z pomieszczeniami biurowymi, służbowymi i socjalnymi", na działkach nr 42, 43 i 44 obr. 211, ul. [...] w R. Zarówno strona tytułowa jak i zawartość projektu, tj. jego część opisowa i graficzna dowodzą, że przedłożony przez inwestora projekt budowlany dotyczy obiektów i robót budowlanych o innym charakterze i innym zakresie, niż dotyczy przedmiotowe postępowanie, czyli przebudowy i remontu istniejących obiektów, a nie budowy obiektu, który jest przedmiotem postępowania. Ponadto przedłożona dokumentacja projektowa, o której mowa wyżej, zawierała też nieprawidłowości i braki. Wobec powyższego organ był zobligowany do podjęcia decyzji o rozbiórce obiektu stanowiącego przedmiot postępowania w oparciu o art. 48 ust. 1 - zgodnie z treścią art. 48 ust. 4 P.b.

20 Zarzut naruszenie art. 35 ust. 3 P.b., poprzez nie wezwanie do uzupełnienia i poprawienia nieprawidłowości w dostarczonej dokumentacji, organ uznał za bezzasadny, gdyż wskazany wyżej przepis nie ma zastosowania w rozpatrywanym przypadku. W postępowaniach legalizacyjnych prowadzonych w trybie art. 48 P.b. organ nadzoru budowlanego może wzywać do usunięcia nieprawidłowości w trybie art. 49 ust. 3 P.b., jeżeli inwestor przedłoży inne dokumenty wymagane do legalizacji, a występują braki w zakresie samego projektu budowlanego. Organ nie był zobligowany do wzywania do uzupełnienia projektu czy usunięcia nieprawidłowości, jeżeli przedłożony projekt nie dotyczył robót stanowiących przedmiot postępowania, a ponadto jeżeli nie przedłożono wszystkich pozostałych dokumentów, niezbędnych do legalizacji.

21 Za bezzasadny uznał także organ zarzut wskazujący na naruszenie art. 48 ust. 1 i ust. 2 P.b. poprzez przedwczesne nakazanie rozbiórki obiektów, które podlegają procedurze legalizacji, w sytuacji kiedy toczy się postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, podobnie jak zarzut naruszenia art. 97 § 1 K.p.a. poprzez wydanie decyzji w sytuacji, kiedy - zdaniem skarżących - zachodziły podstawy do zawieszenia postępowania do czasu zakończenia postępowania mającego na celu uzyskanie warunków zabudowy. Przeprowadzone bowiem przez organ odwoławczy dodatkowe postępowanie wyjaśniające jednoznacznie wykazało, że w dacie orzekania nie toczy się postępowanie administracyjne przed innym organem, tj. Prezydentem Miasta [...] w sprawie wydania decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji dotyczącej budowy obiektów na terenie działek nr 42, 43, 44 obr. 211, położonych w R. przy ul. [...]. Okoliczności wskazujące na podjęcie przez inwestora czynności zmierzających do pozyskania dokumentów potrzebnych do wystąpienia z wnioskiem w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla planowanych przez inwestora dalszych inwestycji, nie stanowią przeszkody do rozpatrzenia przedmiotowej sprawy i nie mają wpływu na ostateczne jej rozstrzygnięcie.

22 Przedłożona w okresie późniejszym decyzja Prezydenta Miasta [...] - Wydział Ochrony Środowiska i Rolnictwa z dnia [...] listopada 2011r. o uwarunkowaniach środowiskowych, wskazuje, że podjęte przez inwestora działania zmierzające do złożenia wniosku o wydanie warunków zabudowy dotyczą innego zakresu robót zamierzonych do wykonania w przyszłości, a nie tych robót i tego obiektu, który stanowi przedmiot postępowania. Ponadto w rozpatrywanej sprawie uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, na którą powołują się odwołujący, nie było konieczne do ewentualnej legalizacji tego obiektu, nie zachodziła też konieczność uzyskania nowej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowego obiektu, gdyż inwestor dysponuje ostateczną decyzją o warunkach zabudowy wydaną przez Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2007r., znak [...] na zamierzenie inwestycyjne pod nazwą "Budynek magazynowo-handlowy branży budowlanej z częścią socjalną - rozbudowa istniejących budynków magazynowych wraz z niezbędnymi urządzeniami technicznymi" na działkach 42, 43, 44 obr.211 położonych w R. przy ulicy [...]. Powyższa decyzja obejmuje i przewiduje możliwość zabudowy na w.w. działkach budynku o charakterze magazynowym, handlowym, oraz części pełniącej funkcję zaplecza socjalnego przy tego rodzaju obiektach. Inwestor mógł więc skorzystać z możliwości legalizacji budynków o takiej funkcji i przeznaczeniu, jaką przewidywała ww. decyzja, w tym budynku o charakterze socjalnym poprzez przedłożenie kompletu dokumentów, o których mowa w art. 48 ust. 3 P.b., a następnie uiszczenie wymaganej opłaty legalizacyjnej.

23 Ponadto organ wskazał, że przedmiotowy obiekt został dobudowany przy istniejącym wcześniej budynku magazynowym, a jego rozbiórka jest technicznie możliwa bez ingerencji w konstrukcję pozostałych części obiektu. Organ dodał, że istniejący wcześniej obiekt magazynowy, przy którym usytuowany jest przedmiotowy budynek socjalny został wybudowany na podstawie pozwolenia z 1992 r., które dotyczyło budowy tymczasowej wiaty magazynowej na składowanie materiałów budowlanych na okres 3 lat i w chwili obecnej jego istnienie i funkcjonowanie, nie można uznać i traktować jako legalne, a podjęcie działań prawnych w zakresie wyegzekwowania jego rozbiórki leży w kompetencji organu administracji architektoniczno-budowlanej, wydającego pozwolenie na budowę .

24 Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 4 i art. 3 pkt 11 P.b. organ wskazał, że prawo do zabudowy nieruchomości gruntowej oraz prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, nie zwalnia właściciela czy inwestora z obowiązku przestrzegania przepisów Prawa budowlanego, w tym m.in. z uzyskania pozwolenia na budowę obiektów budowlanych.

25 Za nieuzasadnione uznał organ II instancji zarzuty naruszenie art. 10 K.p.a.

26 W. K. reprezentowany przez radcę prawnego T. W. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie decyzję WINB z dnia [...] lutego 2012r. wnosząc o stwierdzenie jej nieważności, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji PINB z dnia [...] kwietnia 2011 r., zasądzenie od organu na rzecz strony kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego radcy prawnego wg norm przepisanych oraz o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

27 Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

28 - art. 7 K.p.a. i art. 8 K.p.a. w związku z art. 77 K.p.a. przez zaniechanie rozpatrzenia całego materiału zebranego w sprawie oraz rozpoznanie sprawy w sposób wyłączający zaufanie do organu administracji, zmierzający do arbitralnej oceny okoliczności sprawy ukierunkowanej na usankcjonowanie rozbiórki obiektów budowlanych, bez oceny zdarzeń prawnych związanych z legalizacją obiektu budowlanego i czynnościami podejmowanym przez stronę w tym zakresie, a w szczególności działań zmierzających do legalizacji obiektów budowlanych podjętych przez strony w latach 1994 r. do 2007 r.., wniosku stron o zmianę terminu czynności legalizacyjnych zakreślonych postanowieniem PINB z dnia [...] września 2009 r. nr [...] oraz dowolną ocenę projektów budowlanych przedłożonych przez inwestora w czterech egzemplarzach, zaniechanie wyjaśnienia, czy przedmiotowy obiekt jest oddzielną budowlą czy też stanowi modernizację obiektów powstałych wcześniej, co ma znaczenie przy trybie i zasadach jego legalizacji;

29 art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. przez zaniechanie zawieszenia postępowania w sprawie rozbiórki obiektów budowlanych pomimo istnienia obligatoryjnej przesłanki do zawieszenia postępowania wobec trwania postępowania o charakterze prejudycjalnym - postępowania toczącego się przed Prezydentem Miasta [...] w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zakończonego decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] listopada 2011r., nr [...] w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań, która poprzedza starania stron o wydanie decyzji w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla legalizowanego przedsięwzięcia,

30 art. 104 § 2 K.p.a. i art. 156 § 1 pkt 5 K.p.a. przez wydanie decyzji częściowej w stosunku do całego obiektu budowlanego, kiedy takie rozwiązania jest sprzeczne pod względem logicznym, gdyż może doprowadzić do usunięcia części obiektu budowlanego, kiedy inna cześć nie zostanie rozebrana z uwagi na odmienne rozstrzygnięcie zapadłe w odrębnej sprawie - okoliczności faktyczne zaistniałe w sprawie nie są podzielne i nie nadają się do samodzielnego wyodrębnienia; nadto protokół z dnia [...] czerwca 2009r. nie stanowi integralnej części decyzji, a budynek nie został zinwentaryzowany w sposób umożliwiający jednoznaczne oddzielenie jego części - zatem decyzja jest niewykonalna, a jej niewykonalność ma charakter trwały; nadto podstawa prawna w zakresie ewentualnego częściowego zakończenia sprawy nie została wyartykułowana w komparycji decyzji, a wydane zostały inne decyzji w sprawie rozbiórki tego obiektu budowlanego m. in. decyzja WINB z dnia [...] lutego 2012r., nr [...] - co stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji, która była niewykonalna w chwili jej wydania w sposób trwały i faktycznie wydana bez podstawy prawnej w zakresie ustaleń co do rozstrzygnięcia sprawy w całości, czy też części co do istoty;

31 art. 48 ust. 4 w związku z art. 49 ust. 4a P.b. przez brak kontynuacji przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego pomimo podjęcia przez stronę działań zmierzających do uzyskania środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia jako niezbędnego elementu do wydania decyzji o warunkach zabudowy;

32 art. 71 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 w związku z art. 72 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko - przez ich niezastosowanie w zakresie bezwzględnego obowiązku przeprowadzenia postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań przed uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy i podjęcie postępowania w sprawie rozbiórki, kiedy strony rzetelnie realizowały przewidziane prawem tryby postępowania, a opóźnienia wynikły z przyjętych procedur postępowania;

33 art. 86 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko - przez pominięcie w zakresie procesu kształtowania legalizacji obiektu budowlanego zrealizowanego przez strony oraz błędną wykładnię decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] listopada 2011 r. w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań przez ustalenie, że nie będzie mogła mieć zastosowania w procesie legalizacji;

34 § 3 ust. 1 pkt 46 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 257, poz. 2573) w związku z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. Nr 213, poz. 397) przez zmarginalizowanie ich postanowień i dowolną wykładnię odbiegającą od standardów zapewnienia warunków do ochrony środowiska w związku z realizacją przedsięwzięcia.

35 W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie z przyczyn podanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

36 Postanowieniem z dnia 22 maja 2012r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.

37 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

38 Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U., Nr 153, poz. 1269 ze zm./ sąd administracyjny kontroluje zaskarżone decyzje, postanowienia i akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa w zakresie ich legalności, rozumianej jako zgodność tych aktów z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, zaś na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270/ nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

39 Skarga nie jest zasadna.

40 Na wstępie podnieść należy, że materialnoprawną podstawą zaskarżonego rozstrzygnięcia jest przepis art. 48 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1984 r. -Prawo budowlane /Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm./. Przepis ten stanowi, że właściwy organ nakazuje w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. W sytuacji gdy w/w budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego /pkt 1 lit. a/ albo ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego /pkt 1 lit. b/ i nie narusza przepisów, w tym techniczno - budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem - właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robot budowlanych /ust. 2/. W wydanym w/w postanowieniu ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie; zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego /ust. 3 pkt 1/, dokumentów , o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1,2 i 4 oraz ust. 3 /ust. 3 pkt 2/. W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie nałożonych w/w postanowieniem obowiązków , stosuje się przepis ust. 1, a więc właściwy organ nakazuje w drodze decyzji , rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zezwolenia /ust. 4/.

41 Mając na uwadze powyższe uregulowania wskazać należy, że w rozpoznawanej sprawie bezspornym między stronami jest, że skarżący wznieśli na działkach 43 i 44 obr. 211 położonych w R. przy ul. [...], budynek zaplecza socjalnego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Bezspornym również między stronami jest, że postanowieniem z dnia [...] września 2009 r. [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] nałożył na skarżących obowiązek przedstawienia w terminie do 30 września 2010 r.;

42 1/ zaświadczenia organu właściwego w sprawach ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu o zgodności budowy obiektu budowlanego z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego,

43 2/ czterech egzemplarzy projektu budowlanego obiektu wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz z zaświadczeniem potwierdzającym wpis na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego, wydanym przez tę izbę, z określonym w nim terminem ważności, aktualnym na dzień opracowania, autora projektu oraz osoby, która dokonała sprawdzenia projektu

44 3/ oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

45 Przedmiotowe postanowienie zostało skarżącym skutecznie doręczone w dniu [...] października 2009 r. W wyznaczonym, prawie rocznym terminie skarżący nie przedłożyli wymaganych w/w postanowieniem dokumentów, a więc prawidłowo orzekający w sprawie organ orzekł rozbiórkę tego obiektu. Brzmienie bowiem zastosowanego przepisu art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego jest jednoznaczne i nie może budzić wątpliwości. W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie nałożonych przez organ obowiązków, właściwy organ obowiązany jest wydać decyzję, o której mowa w art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego tym bardziej, że żaden z przepisów tej ustawy nie przewiduje możliwości odstąpienia od orzeczenia nakazu rozbiórki.

46 Wbrew twierdzeniom skarżących, orzekający w sprawie organ nie dopuścił się naruszenia przepisów postępowania określonych art. 7, art. 8 i art. 77 k.p.a., a polegającym na niewyjaśnieniu okoliczności sprawy - działań zmierzających do legalizacji samowolnie wzniesionego obiektu w latach 1994 - 2007. Jak wynika bowiem z akt sprawy i dokonanych przez organ ustaleń, przedmiotowy obiekt budowlany wzniesiony został po 1 kwietnia 2004 r., co wynika między innymi z zapisów księgi wieczystej i wskazuje na to, że działka, na której budynek ten jest posadowiony nie była zabudowana, a okoliczność tę potwierdza mapa sporządzona na dzień [...] kwietnia 2004 r. oraz zeznania świadków.

47 W ocenie Sądu nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut skarżących o zbyt krótkim terminie wyznaczonym postanowieniem z dnia [...] września 2009 r. Postanowieniem tym organ wyznaczył roczny termin do przedstawienia stosownych dokumentów, a w jego biegu skarżący nie składali wniosku o przedłużenie uznając tym samym, że jest on adekwatny do wykonania nakazanych obowiązków.

48 Niezasadny jest również zarzut naruszenia przez organ przepisu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., gdyż jak to wynika z akt sprawy wniosku o zawieszenie toczącego się postępowania skarżący nie składali. Natomiast, wbrew twierdzeniom skarżących, z ustaleń organu wynika, że toczące się postępowanie przed Prezydentem Miasta [...], zakończone decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. w przedmiocie uwarunkowań środowiskowych nie dotyczy spornego obiektu budowlanego, dla którego takich wymagań nie było, jak też takie postępowanie nie toczyło się. Stąd bezprzedmiotowe są zarzuty w przedmiocie naruszenia przez organ przepisów art. 71 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 72 ust. 1 pkt 3 i art. 86 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko polegające na błędnej interpretacji decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...]. Konsekwencją powyższego jest brak podstaw do uwzględnienia zarzutu skargi w przedmiocie naruszenia § 3 ust. 1 pkt 46 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko w związku z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. W ślad za organem i dokonanymi przez niego ustaleniami wskazać należy, że roczny termin wyznaczony postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] września 2009 r. był w ocenie Sądu optymalny i dawał możliwość wykonania nałożonych tym postanowieniem obowiązków zważywszy, że w tym okresie skarżący dysponowali ostateczną decyzją o warunkach zabudowy, wydaną przez Prezydenta Miasta [...] w dniu [...] września 2007 r., znak [...], a która przewidywała możliwość budowy na działkach nr 42, 43 i 44 budynku o charakterze magazynowym, handlowym oraz części pełniącej funkcję zaplecza socjalnego przy tego rodzajach obiektach.

49 Sąd nie podzielił zarzutu skargi w przedmiocie naruszenia przez orzekający organ przepisów art. 104 § 2 i art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. polegających na wydaniu decyzji cząstkowej. Ponownie wskazać należy jednoznaczne brzmienie treści art. 48 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane dające organowi możliwość orzeczenia rozbiórki całości lub części obiektu budowlanego będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. W realiach rozpoznawanej sprawy nie można orzekającym organom w tym zakresie zarzucić dowolności skoro uzasadniają swoje stanowisko tym, że sporny budynek został dobudowany do istniejącego wcześniej budynku magazynowego i jego rozbiórka jest możliwa bez ingerencji w konstrukcję pozostałej części obiektu, w stosunku do których prowadzone jest inne postępowanie w innym stanie faktycznym i prawnym.

50 Z przyczyn wyżej naprowadzonych, skoro zaskarżona decyzja nie narusza prawa Sąd, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. z 2012 r., poz. 270/ orzekł jak w sentencji.

51 Ustosunkowując się do wniosku skarżących o połączenie rozpoznawanej sprawy ze sprawą zarejestrowaną pod numerem II SA/Rz 417/12 do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia przyjąć należy, że wniosek taki nie może zostać uwzględniony. Z treści art. 111 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że sąd zarządza połączenie kilku oddzielnych spraw toczących się przed nim w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, jeżeli mogły być objęte jedną skargą. Takiego wniosku skarżący nie formułuje, a w sprawach tych składał odrębne skargi w części z odrębną argumentacją. Z kolei przepis art. 111 § 2 przywołanej wyżej ustawy P.p.s.a. stanowi, że Sąd może zarządzić połączenie kilku oddzielnych spraw toczących się przed nim w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, jeżeli pozostają ze sobą w związku. W literaturze przedmiotu jak i w orzecznictwie podkreśla się, że choć instytucja prawa łączenia spraw ma charakter techniczny to jednak warunek związku między roszczeniami powinien być rozumiany tak jak w art. 204 k.p.c. /tak post. SN z dnia 4 maja 1978 r., IV PR 95/78, OSNC 1979 nr 2, poz. 35, J. Bodio, T. Demendecki, A. Jakubecki, O. Marcewicz, P. Telenga M.P. Wójcik Kodeks postępowania cywilnego, Kraków 2005 s. 309/. Oznacza to, że roszczenia będą pozostawać w związku, gdy wynikać będą z tego samego stosunku prawnego lub będą mieć tę samą podstawę faktyczną i prawną /wyrok SN z dnia 9 sierpnia 2005 r., sygn. akt IV CK 79/05, OSNC 2006, nr 6, poz. 108, wyrok SN z dnia 23 października 2003 r., sygn. akt V CK 387/02 OSNC 2004, nr 12, poz. 196/. Skoro na pojęcie sprawy sądowoadministracyjnej składają się elementy podmiotowe i przedmiotowe, to oznacza, że w związku - w rozumieniu art. 111 § 2 P.p.s.a. pozostają sprawy, których cechy podmiotowe i przedmiotowe byłyby podobne lub identyczne /tak uchwala NSA siedmiu sędziów NSA z dnia 11 grudnia 2006 r., I FPS 3/06 ONSAiWSA 2007/1/1/. Skarżący składając wniosek o połączenie do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia przywołanych wyżej spraw argumentowali, że pozostają one w związku i przemawiają za tym zasady ekonomiki procesu oraz konieczność utrzymania jednolitości orzecznictwa w każdej z tych spraw. W świetle naprowadzonych wyżej uwag takie stanowisko jest nieuprawnione. Zauważyć bowiem należy, że przedmioty tych spraw są różne, zaskarżone decyzje dotyczą innych obiektów budowlanych o rożnym przeznaczeniu implikującym różne procedury prawne w różnych stanach faktycznych. Skutkuje to zatem odrębnym rozpoznaniem spraw, przejawiającym się choćby odmiennymi w tych sprawach rozstrzygnięciami Sądu, gdyż w sprawie o sygn. akt II SA/Rz 417/12 wyrokiem z dnia 25 października 2012 r. Wojewódzki Sąd Administrac6yjny w Rzeszowie skargę uwzględnił i uchylił zaskarżone rozstrzygniecie. Zauważyć należy, że skoro sprawy mogą być ze sobą w związku faktycznym lub prawnym, to odmienność materiału dowodowego w tych sprawach oraz podstawy prawne rozstrzygnięcia wskazują na brak związku między tymi sprawami, a w konsekwencji - brak podstaw do zastosowania przepisu art. 111 § 2 P.p.s.a.

Powołane przepisy

Cytowane w

Cytowane w 1 orzeczeniu.

  1. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 5 sierpnia 2015 r., II SA/Rz 765/15