Art. 204
Tekst jednolity: Dz. U. z 2026 r. poz. 468 [PDF] z uwzględnieniem zmian: Dz. U. z 2026 r. poz. 473 [PDF], Dz. U. z 2026 r. poz. 830 [PDF]. Stan prawny na
Zapowiedziane zmiany wprowadzają: akt ogłoszony w Dz. U. z 2026 r. poz. 1003; akt ogłoszony w Dz. U. z 2026 r. poz. 1046; akt ogłoszony w Dz. U. z 2026 r. poz. 1296.
Art. 204.
§ 1. Powództwo wzajemne jest dopuszczalne, jeżeli roszczenie wzajemne jest w związku z roszczeniem powoda lub nadaje się do potrącenia. Powództwo wzajemne można wytoczyć niepóźniej niż w odpowiedzi na pozew, a jeżeli jej nie złożono – w sprzeciwie od wyroku zaocznego albo przy rozpoczęciu pierwszego posiedzenia, o którym zawiadomiono albo na które wezwano pozwanego. #
§ 2. Pozew wzajemny wnosi się do sądu pozwu głównego. Jeżeli jednak pozew wzajemny podlega rozpoznaniu przez sąd okręgowy, a sprawa wszczęta była w sądzie rejonowym, sąd ten przekazuje całą sprawę sądowi właściwemu do rozpoznania powództwa wzajemnego. #
§ 3. Przepisy dotyczące pozwu stosuje się odpowiednio do pozwu wzajemnego. #
Art. 204 Kodeksu postępowania cywilnego Art. 204. § 1. Powództwo wzajemne jest dopuszczalne, jeżeli roszczenie wzajemne jest w związku z roszczeniem powoda lub nadaje się do potrącenia. Powództwo wzajemne można wytoczyć niepóźniej niż w odpowiedzi na pozew, a jeżeli jej nie złożono – w sprzeciwie od wyroku zaocznego albo przy rozpoczęciu pierwszego posiedzenia, o którym zawiadomiono albo na które wezwano pozwanego. § 2. Pozew wzajemny wnosi się do sądu pozwu głównego. Jeżeli jednak pozew wzajemny podlega rozpoznaniu przez sąd okręgowy, a sprawa wszczęta była w sądzie rejonowym, sąd ten przekazuje całą sprawę sądowi właściwemu do rozpoznania powództwa wzajemnego. § 3. Przepisy dotyczące pozwu stosuje się odpowiednio do pozwu wzajemnego.
art. 204 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2026 r. poz. 468, 473 i 830)
art. 204 k.p.c.
Orzecznictwo
- Sąd Najwyższy, uchwała z , III CZP 28/04
…k.p.c., dotyczącego prekluzji twierdzeń, zarzutów i dowodów na ich poparcie. Analizę pierwszej kwestii należy rozpocząć od stwierdzenia, że art. 204 k.p.c., określający warunki dopuszczalności powództwa wzajemnego, formę oraz termin i sposób jego wytoczenia, stanowi normę ogólną, mającą…
- Sąd Najwyższy, uchwała z , I PZP 41/94
…przeciwko powodowi z tej tylko przyczyny, że powód jest pracownikiem pozwanego zakładu. Przesłanki powództwa wzajemnego określa przepis art. 204 § 1 k.p.c., według którego jest ono dopuszczalne, jeżeli roszczenie wzajemne jest w związku z roszczeniem powoda lub nadaje się do potrącenia.…
- Sąd Najwyższy, uchwała z , III CZP 54/00
…tego żądania musi mieć odpowiednią formę, co zapewnia także przedstawienie okoliczności je uzasadniających (art. 187 § 1 pkt 2 i art. 204 § 3 k.p.c.). Odpowiada to procesowym wymaganiom związanym ze znaczeniem tego żądania i możliwością uczynienia go wiążącym przedmiotem rozstrzygnięcia…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , I PK 56/10
…się ze sprawą czynności procesowych, nie wyłączając powództwa wzajemnego. O dopuszczalności powództwa wzajemnego stanowi natomiast art. 204 § 1 k.p.c., w którym określono formalne jego przesłanki i roszczenie wzajemne jest w związku z roszczeniem powoda lub nadaje się do potrącenia.…
- Sąd Najwyższy, uchwała z , III CZP 26/05
…nr 4, poz. 63), zgodnie z którą w postępowaniu w sprawach gospodarczych powództwo wzajemne może być wytoczone w terminie określonym w art. 204 § 1 k.p.c., nie można go jednak skutecznie oprzeć na twierdzeniach, zarzutach i dowodach, które uległy prekluzji na podstawie art. 47914 § 2 k.p.c., a…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , I CK 204/04
…się ze sprawą czynności procesowych, nie wyłączając powództwa wzajemnego. O dopuszczalności powództwa wzajemnego stanowi natomiast art. 204 § 1 k.p.c., w którym określono formalne przesłanki tego powództwa: roszczenie wzajemne jest w związku z roszczeniem powoda lub nadaje się do…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , V CSK 377/06
…4 115/03, OSNC 2005, nr 5, poz. 77); w postępowaniu w sprawach gospodarczych powództwo wzajemne może być wytoczone w terminie określonym w art. 204 § 1 k.p.c., nie można go jednak skutecznie oprzeć na twierdzeniach, zarzutach i dowodach, które uległy prekluzji na podstawie art. 47914 § 2 k.p.c.…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , I PK 217/03
…wysokość szkody, z której pozwana wywodzi swoje roszczenie. Strona pozwana nie wystąpiła przeciwko powódce z pozwem (powództwem) wzajemnym (art. 204 k.p.c.) - o zasądzenie odszkodowania mającego zrekompensować szkodę spowodowaną zawinionym zaniechaniem powódki, polegającym na nieprzygotowaniu…
- Sąd Najwyższy, postanowienie z , V CSK 226/12
…sprzedaży, skoro było to przedmiotem postępowania, w którym zawarto ugodę. Skarżący zasadnie podniósł, że art. 223 § 2 k.p.c. w zw. z art. 204 § 3 k.p.c. nakłada na sąd obowiązek oceny, czy treść ugody jest zgodna z prawem. Upływ terminu do wykonania prawa pierwokupu był warunkiem, od którego…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , III CSK 275/06
…odszkodowawczych było wytoczenie powództwa wzajemnego, gdyż obrona strony pozwanej może przybrać poza wytoczeniem powództwa wzajemnego (art. 204 k.p.c.) także postać zgłoszenia zarzutu potrącenia (art. 498 i nast. k.c.). W odpowiedzi na pozew pozwana nie podniosła wprawdzie zarzutu…
Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.
Wszystkie orzeczenia przy art. 204 (219)
Historia zmian
Bez zmian od 24 marca 2026 r.