Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 7 października 2015 r., II SAB/Ke 38/15

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 7 października 2015 r., II SAB/Ke 38/15

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka,, Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Katarzyna Tuz-Stando, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 października 2015r. sprawy ze skargi H. K. na bezczynność Wójta Gminy K. w przedmiocie bezprawnej wycinki drzew I. zobowiązuje Wójta Gminy K. do rozpoznania wniosku H. K. z dnia 9 grudnia 2014r. w przedmiocie bezprawnej wycinki drzew w terminie 14 dni od daty doręczenia akt organowi wraz z odpisem prawomocnego wyroku; II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz adwokata G. B. kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych w tym VAT w kwocie 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Uzasadnienie

2 H. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach w dniu 10 kwietnia 2015r. skargę na bezczynność Wójta Gminy K. polegającą na nie wszczęciu postępowania w sprawie wycinki drzew na obiekcie stawy rybne "K." w C. Gm. K. Skarżący podniósł, że w piśmie z dnia 9 grudnia 2014 r. złożył stosowne powiadomienie do Urzędu Gminy K. Po przeprowadzeniu przez organ kontroli obiektu, pozostawiono jego wniosek bez formalnego rozstrzygnięcia.

3 W odpowiedzi na skargę Wójta Gminy K. wniósł o jej odrzucenie. W uzasadnieniu wskazano, że pismo H. K. z dnia 9.03.2015r. skierowane do Wojewody, w którym w/w domagał się interwencji wobec złożonego w dniu 9.12.2014r. "doniesienia" do Wójta Gminy K. o wyrębie drzew na obiekcie "K." w C., zostało przekazane przez ten organ Radzie Gminy K., a następnie Wójtowi Gminy K., który zakwalifikował to pismo jako zażalenie na przewlekłe prowadzenie postępowania i w trybie art. 37 k.p.a. przekazał do Samorządowego Kolegium Odwoławczego.

4 Organ uznał, że H. K. nie jest stroną postępowania, albowiem nie jest właścicielem gruntu na terenie którego miałoby dojść do wycięcia drzew i nie występował z wnioskiem jako posiadacz nieruchomości o takie wycięcie. Wobec powyższego, zdaniem organu nie było podstaw do wszczęcia postępowania administracyjnego z udziałem H. K. jako strony. Jednocześnie wskazano, że pismo z dnia 9.03.2015r. zostało przekazane wraz z zażaleniem do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w trybie art. 37 k.p.a, a taki stan jak stwierdził organ oznacza brak możliwości równoczesnego złożenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i uzasadnia żądanie jej odrzucenia.

5 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

6 Skarga zasługuje na uwzględnienie.

7 Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 czerwca 2002 r. Prawo

8 o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., zakres przedmiotowy skarg na bezczynność lub przewlekłość postępowania wyznaczają postanowienia art. 3 § 2 pkt 1 – 4a tej ustawy. Zaskarżenie bezczynności lub przewlekłego postępowania organu administracji publicznej jest dopuszczalne w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest na mocy powyższych przepisów zaskarżenie decyzji, postanowień oraz innych aktów i czynności.

9 Z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy w ustalonym

10 w kpa terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale nie zakończył go wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub czynności. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt (decyzja, postanowienie, inny akt lub czynność) nie został podjęty, a w szczególności czy bezczynność spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu. Terminy załatwienia spraw w postępowaniu administracyjnym określają przepisy art. 35 kpa i przekroczenie tych terminów lub terminów przedłużonych w związku z postanowieniami art. 36 kpa oznacza stan bezczynności podlegający zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Podstawową zasadą skargi na bezczynność jest zatem ochrona strony poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie.

11 Przepis art. 35 § 1 kpa stanowi, że organy administracji obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 kpa). O każdym zaś przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 § 1 kpa).

12 Stosownie do art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba, że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację,

13 w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy ( art. 52 § 2 ustawy).

14 W rozpoznawanej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu zażalenia H. K. na bezczynność Wójta Gminy K. w sprawie braku wszczęcia postępowania dotyczącego usunięcia bez zezwolenia drzew i krzewów z terenów kompleksu stawów rybnych Gospodarstwa Rybackiego s.c. W., postanowieniem wydanym na podstawie art. 37 § 1 k.p.a. uznało zażalenie za nieuzasadnione.

15 Złożenie przez stronę zażalenia w trybie art. 37 § 1 k.p.a. wyczerpuje przysługujące środki zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym, a zatem umożliwia skuteczne wniesienie skargi na bezczynność organu pozostającego w zwłoce. Wniesienie zażalenia w trybie art. 37 § 1 kpa jest jedynie warunkiem formalnym rozpoznania skargi przez Sąd. Stanowisko organu wyższego stopnia zajęte w tym trybie nie ma znaczenia w świetle art. 52 § 1 p.p.s.a. Skarżący w związku z powyższym nie musi czekać na rozstrzygnięcie zażalenia złożonego w trybie art. 37 § 1 kpa. Sam fakt złożenia takiego środka zaskarżenia otwiera mu drogę do złożenia skargi na bezczynność organu (por. wyrok NSA z dnia 1 kwietnia 2015 r., sygn. akt I OSK 2247/14, dostępny na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

16 Należy zatem przyjąć, że skarżący wyczerpał tryb postępowania przewidziany w art. 37 k.p.a., którego zachowanie warunkowało dopuszczalność skargi.

17 Jak wynika z akt sprawy, H. K. pismem z dnia 9 grudnia 2014r. zwrócił się do Wójta Gminy K. "o przeprowadzenie kontroli legalności wyciętych drzew i krzewów na obiekcie K." wraz z wnioskiem o informację o prowadzonym postępowaniu. W piśmie z dnia 16.01.2015r. Wójt Gminy K. udzielił H. K. odpowiedzi, co do której w/w uznał, że "nie jest pismem mocy prawnej" (data wpływu pisma do Urzędu Gminy w dniu 19.01.2015r.).

18 W rozpoznawanej sprawie, przedmiotem skargi na bezczynność jest zatem wniosek H. K. z dnia 9 grudnia 2014 r. skierowany do Wójta Gminy K..

19 Wójt Gminy K. jako organ administracji publicznej był zobligowany z urzędu (art. 19 k.p.a.) do oceny, czy w zakresie wskazanym we wniosku sprawa należy do właściwości tego organu, a następnie czy żądanie zostało wniesione przez stronę oraz czy nie zachodzą przesłanki dla których postępowanie nie może być wszczęte.

20 Powyższe nakładało na organ obowiązek załatwienia wniosku skarżącego poprzez:

21 - wydanie decyzji rozstrzygającej sprawę co do meritum (art. 104 k.p.a), lub

22 - wydanie decyzji o umorzeniu postępowania (art. 105 k.p.a.), lub

23 - wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w przypadku stwierdzenia wystąpienia przesłanek z art. 61a § 1 kpa.

24 Z materiału dowodowego w sprawie wynika, że w związku z wnioskiem H. K. złożonym w dniu 9.12.2015r. Wójt Gminy K. nie zajął stanowiska w sprawie w żaden wymieniony wyżej sposób, przewidziany przepisami k.p.a., albowiem pisemna korespondencja wymogów tych nie spełnia. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę nie jest także związany rozstrzygnięciem Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które postanowieniem z dnia 8.06.2015r. wydanym na podstawie art. 37 § 1 k.p.a. uznało zażalenie H. K. na bezczynność Wójta Gminy K. za nieuzasadnione. W konsekwencji należało przyjąć, że w dacie orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny organ I instancji pozostawał w bezczynności, co spowodowało konieczność zobowiązania Wójta Gminy K. do rozpatrzenia wniosku H. K. z dnia 9 grudnia 2014 r. na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a.

25 Orzekając w pkt II w oparciu o art. 149 § 1 p.p.s.a., że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, Sąd miał na uwadze okoliczność, iż choć wniosek skarżącego nie został rozpatrzony we właściwej formie, to organ nie pozostawał bierny i udzielił odpowiedzi w terminie wynikającym z art. 35 § 3 kpa oraz prowadził ze skarżącym korespondencję.

26 Orzeczenie w pkt III oparto o przepis art. 250 § 1 p.p.s.a. oraz § 19 pkt 1 w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2002 r., Nr 163, poz. 1348 ze zm.).