Pelnora PrawoOtwórz aplikację

Uzasadnienie orzeczenia Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 28 września 2023 r., II Ca 936/23

Sąd
Sąd Okręgowy w Szczecinie
Wydział
II Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura
II Ca 936/23
Data
Forma
Uzasadnienie
Hasła
pożyczka, umowa
Źródło
SAOS: System Analizy Orzeczeń Sądowych (ICM UW), dokument u źródła

Tekst

1 Sygnatura akt II Ca 936/23

Uzasadnienie

2 Wyrokiem z dnia 25 maja 2023 r. Sąd Rejonowy w Świnoujściu po rozpoznaniu sprawy z powództwa (...) Banku (...) S.A. w W. przeciwko B. K. o zapłatę (sygnatura akt I C 177/23):

3 I. zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 42.406,09 zł wraz z odsetkami umownymi w wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie liczonymi od kwoty 37.972,44 zł od dnia 18 marca 2021 r. do dnia zapłaty;

4 II. zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 7.813,32 zł tytułem zwrotu kosztów procesu z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia do dnia zapłaty;

5 III. przyznał r.pr. K. P. od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Świnoujściu kwotę 1.771,20 zł, w tym podatek od towarów i usług w kwocie 331,20 zł, tytułem wynagrodzenia za pełnienie funkcji kuratora ustanowionego dla pozwanego.

6 Sąd rejonowy oparł powyższe rozstrzygnięcie na poczynionych ustaleniach faktycznych i rozważaniach przedstawionych w pisemnym uzasadnieniu wyroku na karcie 221 – 229 akt, które sąd drugiej instancji czyni integralną częścią niniejszego rozstrzygnięcia

7 Apelację od powyższego wyroku wniósł kurator ustanowiony dla nieznanego z miejsca pobytu pozwanego domagając się jego zmiany poprzez oddalenie powództwa oraz zasądzenie kosztów procesu za obie instancje, w tym przyznanie mu wynagrodzenia za reprezentowanie pozwanego w postępowaniu wraz ze zwrotem wydatków, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji.

8 Zaskarżonemu rozstrzygnięciu kurator pozwanego zarzucił:

9 a) błędne ustalenie stanu faktycznego przez przyjęcie że pozwany miał możliwość odebrania oświadczenia woli w przedmiocie wypowiedzenia umowy pożyczki (fikcja doręczenia) i w konsekwencji uznanie, że zastosowanie winien znaleźć przepis art. 61 § 1 k.c. oraz uznanie, że wypowiedzenie zostało dokonane skutecznie;

10 b) naruszenie art. 385¹ § 1 k.c. poprzez jego nie zastosowanie i uznanie, że umowa pożyczki z dnia 6 sierpnia 2019 r. nie zawiera klauzul abuzywnych, podczas gdy samo postanowienie w przedmiocie kosztów udzielenia pożyczki było narusza rażąco interes konsumenta;

11 c) naruszenie art. 232 k.p.c. i art. 6 k.c. poprzez przyjęcie, że powód udowodnił okoliczność wypowiedzenia umowy pożyczki bankowej zgodnie z przepisami;

12 d) naruszenie art. 98 § 1 w zw. z art. 100 k.p.c. poprzez niewłaściwe rozdzielenie kosztów procesu, będące konsekwencją uwzględnienia powództwa w całości i wadliwe przyjęcie, iż stroną przegrywającą proces jest pozwany;

13 e) naruszenie § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 marca 2018 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej poprzez nie przyznanie zwrotu kuratorowi jego wydatków poniesionych w sprawie.

14 W uzasadnieniu apelacji na karcie 233v. – 236 akt sprawy kurator pozwanego rozwinął tak postawione zarzuty oraz wniósł jak na wstępie.

15 Powód w odpowiedzi wniósł o oddalenie apelacji pozwanego (karta 246 – 247 akt).

16 Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

17 Apelacja kuratora pozwanego okazała się bezzasadna.

18 Wstępnie wyjaśnienia wymaga, że zgodnie z art. 378 § 1 k.p.c., sąd drugiej instancji rozpoznaje sprawę w granicach apelacji; w granicach zaskarżenia bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. Obowiązek rozpoznania danej sprawy w granicach apelacji oznacza zakaz wykraczania poza te granice, co nie oznacza, że sąd odwoławczy jest związany ustaleniami faktycznymi czy oceną prawną wyrażoną przez sąd pierwszej instancji, jeżeli nie były przedmiotem zarzutów apelującego, gdyż jest sądem merytorycznym. Przyjęta koncepcja apelacji pełnej (cum beneficio novorum) nakłada nań powinność merytorycznego rozpoznania sprawy po raz drugi i skontrolowania prawidłowości postępowania w pierwszej instancji, przy jednakże uwzględnieniu związania zarzutami naruszenia prawa procesowego podniesionymi w apelacji ( por. m.in. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 03 czerwca 2015 r., V CSK 550/14, z dnia 25 listopada 2015 r., IV CSK 55/15, z dnia 10 marca 2016 r., III CSK 183/15 oraz z dnia 06 października 2016 r., III UK 270/15).

19 Realizując powyższy obowiązek oraz bacząc, że z obowiązku ustanowionego w art. 378 § 1 k.p.c. nie wynika konieczność osobnego omówienia w uzasadnieniu orzeczenia każdego argumentu podniesionego w apelacji, ale wystarczającej jest odniesienie się do nich w sposób wskazujący, że zostały przez sąd drugiej instancji rozważone ( por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 24 marca 2010 r., V CSK 296/09, z dnia 26 kwietnia 2012 r., III CSK 300/11, z dnia 4 września 2014 r., II CSK 478/13, i dnia 22 sierpnia 2018 r., III UK 119/17), sąd odwoławczy dla usystematyzowania wywodu w pierwszej kolejności podaje, że żądanie pozwu znajdowało oparcie w art. 720 § 1 k.c. stanowiącym, iż przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości. Powód dochodził w niniejszym postępowaniu od pozwanego zapłaty kwoty 42.406,09 zł na podstawie zawartej dnia 6 sierpnia 2019 r. umowy pożyczki nr (...) z pakietem ubezpieczeniowym, co do której poza wszelką wątpliwością wykazano, że umowa ta strony łączyła, co też potwierdza dokument na karcie 9 – 15 akt sprawy. Z dokumentu umowy wynikało, że powód udzielił pozwanemu pożyczki w kwocie 46.027,60 zł, którą ten zobowiązany był spłacić w 60 miesięcznych ratach kapitałowo - odsetkowych płatnych do 15 dnia każdego miesiąca zgodnie z harmonogramem spłaty pożyczki, w tym pierwsza rata w kwocie 1.091,35 zł płatna do dnia 15 września 2019 r., kolejne raty w kwotach po 977,97 zł, a ostatnia rata wyrównująca w wysokości 981,34 zł płatna do dnia 15 sierpnia 2024 r. (§ 1 ust. 1 w zw. z § 6 ust. 1 i 2 umowy). Temu zobowiązaniu pozwany nie czynił zadość, o czym przekonuje historia operacji na rachunku bankowym (karta 31 - 32 akt) wskazująca na braku jakichkolwiek spłat zadłużenia od grudnia 2019 r. W związku z nie regulowaniem w terminie rat pożyczki doszło do wypowiedzenia pozwanemu umowy ze skutkiem na dzień 05 września 2020 r., co skutkowało postawieniem w stan wymagalności roszczenia. W tej sytuacji, zgodnie z art. 6 k.c., po stronie pozwanej aktualizował się obowiązek udowodnienia, iż wierzytelność ta nie istnieje, albowiem np. zadłużenie zostało spłacone ( tak Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 11 czerwca 1999 r., II CKN 390/98), czego pozwany w żaden sposób w toku tego postępowania nie wykazał.

20 Jakkolwiek kurator reprezentujący pozwanego konsekwentnie kwestionował w apelacji, aby umowa pożyczki została pożyczkobiorcy skutecznie wypowiedziana zgodnie z procedurą przewidzianą w umowie, jednak z tym stanowiskiem w przekonaniu sądu drugiej instancji nie sposób było się zgodzić w realiach rozpatrywanej sprawy.

21 Nade wszystko zaistniała bowiem przewidziana w umowie pożyczki przesłanka, która uprawniała powodowy bank do wszczęcia procedury wypowiedzenia umowy pożyczki, jako że w myśl § 11 ust. 2 pkt 1 i ust. 3 bank mógł wypowiedzieć umowę z zachowaniem 30 dniowego okresu wypowiedzenia, w przypadku niedotrzymania przez pozwanego warunków określonych w umowie, co ewidentnie miało miejsce w zakresie obowiązku terminowej spłaty pożyczki. W aktach widnieje przy tym wezwania do zapłaty z dnia 17 lutego 2020 r. wraz z wydrukiem systemu śledzenia przesyłek pocztowych (karta 20 -22 akt), w których bank wezwał pozwanego do zapłaty zaległości pod rygorem wypowiedzeniu umowy wyznaczając 14 dniowy termin na zapłatę i pouczając zgodnie z art. 75c ust. 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (Dz.U. z 2021 r., poz. 2439 t.j.) o możliwości złożenia wniosku o restrukturyzację zadłużenia. Nadto powód załączył pismo z dnia 14 lipca 2020 r. skierowane do pozwanego na adres ul. (...) w Ś. w którym złożył oświadczenie o wypowiedzeniu mu umowy pożyczki (karta 26 akt).

22 Owszem zwrotne potwierdzenie odbioru pisma (karta 27 akt) wskazuje, że pozwany nie odebrał pisma zawierającego oświadczenie o wypowiedzeniu umowy pożyczki, jednak należy mieć na uwadze, że zgodnie z art. 61 k.c. oświadczenie woli, które ma być złożone innej osobie, jest złożone z chwilą, gdy doszło do niej w taki sposób, że mogła zapoznać się z jego treścią. W rozumieniu ww. przepisu możliwość zapoznania się z treścią oświadczenia przez adresata nie jest utożsamiana z rzeczywistym zapoznaniem się z oświadczeniem, co oznacza, że skuteczne złożeniu oświadczenia woli następuje też w sytuacji, w której wprawdzie adresat oświadczenia woli nie zna jego treści, ale miał możliwość zapoznania się z nią, gdyż doszła doń w taki sposób, że mógł się z nią zapoznać. Na składającym oświadczenie woli spoczywa ciężar dowodu, że doszło do adresata w sposób umożliwiający mu – według zasad doświadczenia życiowego – zapoznanie się z jego treścią ( por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 22 marca 2017 r., III CSK 148/16, z dnia 20 maja 2015 r., I CSK 547/14 i dnia 18 kwietnia 2012 r., V CSK 215/11). Jak wskazano w orzecznictwie, jeżeli treść oświadczenia woli składanego innej osobie zawarta jest w piśmie przesyłanym pocztą, a nadawca oświadczenia doręcza pismo w miejsce, które stanowi miejsce zamieszkania odbiorcy albo miejsce jego stałej aktywności, za decydujący dla uznania go za doręczone uważana jest chwila dostarczenia pisma w to miejsce. Wówczas domniemywa się skuteczność doręczenia oświadczenia woli ( por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 września 2016 r., II CSK 750/15).

23 W przedmiotowej sprawie powód załączył pismo skierowane do pozwanego na adres wskazany w umowie pożyczki jako miejsce zamieszkania pożyczkobiorcy załączając zwrotne potwierdzenie odbioru. Skoro zgodnie z § 11 ust. 4 umowy pożyczki wypowiedzenie miało być wysłane na piśmie na ostatni adres wskazany bankowi przez pożyczkobiorcę, a pozwany tylko taki adres zamieszkania podał w umowie i w toku obowiązywania umowy nie poinformował powoda o zmianie miejsca zamieszkania, to doręczenie wypowiedzenia dokonane na adres ul. (...) w Ś. uznać należało za skuteczne. Podkreślenia wymaga, że to na pozwanym z mocy art. 6 k.c. spoczywał dowód wykazania, że z obiektywnych niezależnych od niego przyczyn nie mógł zapoznać się z oświadczeniem o wypowiedzeniu umowy, a czego nie wykazał. Pozwany kwestionując zasadność powództwa nie może bowiem ograniczyć się do stwierdzenia, że zaprzecza wszystkim faktom powołanym przez powoda, z wyjątkiem tych, które wyraźnie przyznał. Fakty i dowody związane z konkretnymi okolicznościami, z którymi się nie zgadza winien wskazać, jeśli ma to służyć obronie jego racji, ustosunkować do twierdzeń powoda i przedłożyć dowody potwierdzające ich zarzuty ( por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 20 listopada 2014 r., V CSK 78/14 i dnia 9 lipca 2009 r., III CSK 341/08), czego pozwany nie uczynił. Jak trafnie przyjęto w orzecznictwie, jeżeli odbiorca oświadczenia woli pozostający w stałym stosunku prawnym ze składającym nie uprzedził go o zmianie adresu, to ponosi ryzyko niezapoznania się z treścią oświadczenia woli skierowanego pod adres nieaktualny ( por. wyroki Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 12 maja 2016 r., I ACa 45/16, Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 25 października 2012 r. VI ACa 610/812 oraz dnia 10 lutego 2014 r. I ACa 1481/13, a także Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 7 czerwca 2018 r., I ACa 1260/17; tak również Z. Radwański (w:) System prawa prywatnego, t. 2, 2002, s. 302; J. Pokrzywniak, Oświadczenia i zawiadomienia, Mon. Praw. 2005, nr 4, s. 223 i n.; P. Machnikowski (w:) E. Gniewek, Komentarz, 2006, s. 144; M. Safjan (w:) K. Pietrzykowski, Komentarz, t. I, 2008, s. 347). Skoro pozwany nie poinformował powoda o zmianie jego adresu do doręczeń, to nie ma żadnych podstaw do zakwestionowania skuteczności doręczeń korespondencji słanych na ten adres miejsca zamieszkania pozwanego, jaki wskazany został w umowie. Przeciwne przyjęcie, jak zdaje się oczekiwała tego strona apelująca, prowadziłoby do nieakceptowalnej sytuacji, w której pożyczkobiorca niespłacający swoich zobowiązań mógłby poprzez tylko zmianę miejsca zamieszkania bez uprzedzenia o tym drugiej strony stosunku zobowiązaniowego, unicestwić prawo pożyczkodawcy do wypowiedzenia umowy pożyczki. Takiemu założeniu sprzeciwiał się niewątpliwie spoczywający na dłużniku w myśl art. 354 § 2 k.c. obowiązek współdziałania z wierzycielem przy wykonywaniu zobowiązania, które to współdziałanie w przypadku umów pożyczek lub kredytu polega również na informowaniu banku w ramach lojalności kontaktowej o każdorazowej zmianie miejsca zamieszkania, czego jednak pozwany z sobie tylko znanych względów zaniechał i to on musiał obecnie ponieść negatywne tego konsekwencje.

24 W tej sytuacji uznając, iż wypowiedzenie dokonane przez powoda było skuteczne oraz że w związku z tym z dniem 05 września 2020 r. wymagalna stała się cała należność wynikająca z umowy pożyczki nr (...) wynosząca łącznie 42.406,09 zł, w tym 37.972,44 zł tytułem niespłaconej należności głównej oraz 4.433,65 zł odsetek umownych naliczonych za okres od dnia 16 stycznia 2020 r. do dnia 17 marca 2021 r., a należność ta nie została w żadnej części przez pozwanego spłacona (nie wykazano tego), to ocenić należało, że słusznie sąd pierwszej instancji uwzględnił powództwo w całości i zarzuty sformułowanego w apelacji prawidłowości tego rozstrzygnięcia żadną miarą nie podważyły.

25 Wbrew zarzutom apelacji nie sposób w szczególności formułować zarzutu abuzywności postanowień umowy pożyczki w rozumieniu art. 385¹ § 1 k.c. wyłącznie z tego względu, że całkowity koszt pożyczki w myśl § 1 ust. 3 umowy pożyczki wynosił 23.794,95 zł, w sytuacji, gdy kwota pożyczki wynosiła jedynie 35.000 zł. Całkowicie uszło uwadze pozwanego w tym zakresie, że na całkowity koszt pożyczki składała się zgodnie z § 6 ust 3 umowy również kwota 12.767,35 zł tytułem należnych odsetek umownych od kwoty pożyczki, które niewątpliwie mieściły się w limicie ustawowym, zaś ich zastrzeżenie stanowiło o istocie umowy pożyczki. Brak było również podstaw do zakwestionowania postanowień umowy w części nakładające na pożyczkobiorcę obowiązek zapłaty kwoty 7.988,26 zł tytułem składki ubezpieczenia za cały okres kredytowania z tytułu zawarcia umowy ubezpieczenia na życie oraz na wypadek utraty źródła dochodu, poważnego zachorowania i pobytu w szpitalu w następstwie nieszczęśliwego wypadku (§2 pkt 2 umowy pożyczki). Do akt sprawy przedłożono wniosko – polisę nr (...) potwierdzającą, że pozwanemu udzielona została na jego wniosek ochrona ubezpieczeniowa (karta 16 – 19 akt), z której efektywnie korzystał, toteż z tego tytułu zobowiązany był zapłacić należną składkę ubezpieczeniową.

26 Próżno też dopatrzeć się argumentów mających przemawiać za uznaniem za abuzywne postanowienia umowy pożyczki w części nakładającej na pożyczkobiorcę obowiązek zapłaty na rzecz banku prowizji za udzielenie pożyczki w kwocie 3.039,34 zł.

27 Nade wszystko podkreślenia wymaga, że możliwość zastrzeżenia w umowie prowizji za udzielenie kredytu jest ze wszech miar dopuszczalna na gruncie ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (Dz.U. z 2019 r., poz. 1083 t.j.), stanowiąc powszechnie stosowany koszt udzielenia kredytu. W myśl art. 5 pkt 6 w/w ustawy na całkowity koszt kredytu składają się wszelkie koszty, które konsument jest zobowiązany ponieść w związku z umową o kredyt, w szczególności odsetki, opłaty, prowizje, podatki i marże jeżeli są znane kredytodawcy oraz koszty usług dodatkowych, w szczególności ubezpieczeń, w przypadku gdy ich poniesienie jest niezbędne do uzyskania kredytu lub do uzyskania go na oferowanych warunkach. Nie może być więc postrzegane jako działanie naruszające dobre obyczaje lub rażąco naruszające interesy konsumenta działanie nakładające na konsumenta obowiązek zapłaty prowizji, o ile postanowienia umowy w tym zakresie przedstawione są w sposób jasny i czytelny, tak aby decydując się na zawarcie umowy konsument miał świadomość co do zakresu przysługujących mu świadczeń i spoczywających na nim obowiązków.

28 W rozpatrywanym przypadku kwota prowizji została jasno przedstawiona w § 2 pkt 1 umowy, gdzie wskazano jej wysokość (3.039,34 zł) i podstawę pobrania opłaty (wynagrodzenie za udzielenie pożyczki). Koszt ten ze względów technicznych mógł mieć oczywiście charakter zryczałtowany, a przy tym kwota prowizji nie przekraczała zastrzeżonych w art. 36a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, nie pozaodsetkowych kosztów kredytu konsumenckiego. Jakkolwiek w orzecznictwie przyjmuje się, że sama okoliczność, iż pozaodsetkowe koszty kredytu konsumenckiego nie przekraczają wysokości określonej w art. 36a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, nie wyłącza oceny, czy postanowienia określające te koszty są niedozwolone ( tak Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 11 września 2020 r., II CNP 1/20 oraz uchwałach z dnia 27 października 2021 r. III CZP 43/20 i III CZP 42/20). To jednak o rażącym naruszeniu interesów konsumenta można mówić w przypadku prawnie relewantnego znaczenia nierównomiernego rozkładu praw obowiązków stron umowy ( vide wyroki Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 13 marca 2014 r., VI ACa 1733/13 oraz z dnia 27 sierpnia 2014 r., VI ACa 1313/13). W przypadku prowizji postanowienie zastrzegające dodatkowe świadczenie stanowić będzie klauzulę abuzywną, gdy kwota prowizji będzie oczywiście nieproporcjonalne do kwoty pożyczki ( wyroki Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 3 października 2019 r., C-621/17, Kiss i CIB Bank, pkt 55 i z dnia 3 września 2020 r. w połączonych sprawach C-84/19, C-222/19 i C-252/19, P., pkt 95-96). W tej zaś sprawie z taką sytuacją w żadnym razie nie mieliśmy do czynienia. Zważywszy, że prowizja za udzielenie pożyczki zastrzeżona została na poziomie 8.86 % kapitału pożyczki (prowizja 3.039,34 zł w stosunku do kwoty 35.000 zł pożyczki), niewątpliwie była uzasadniona treścią łączącego strony stosunku umownego i przy tym bank zachował rozsądne proporcje między wysokością pobranej opłaty a pożyczoną sumą pieniężną. Brak było zatem podstaw do uznania spornego postanowienia umownego w tym zakresie za abuzywne w rozumieniu art. 385¹ § 1 k.c., gdyż zastrzeżono prowizja nie miała charakteru lichwiarskiego, co wyjaśniono wyżej.

29 Wreszcie jako chybione ocenić należało zarzuty apelacji oscylujące wokół orzeczenia o kosztach postępowania, albowiem skoro powództwo zostało uwzględnione w całości, to trafnie sąd rejonowy zgodnie z regułą odpowiedzialności za wynik procesu wyrażoną w przepisie art. 98 § 1 k.p.c. zasądził od pozwanego na rzecz powoda zwrot poniesionych przez tego ostatniego kosztów postępowania sądowego, których wysokość nie była w apelacji kwestionowana. Nadto wbrew oczekiwaniom kuratora reprezentującego pozwanego sąd odwoławczy nie dopatrzył się wadliwości w rozstrzygnięciu sądu pierwszej instancji w części dotyczącej przyznanego na jego rzecz wynagrodzenia. Jakkolwiek § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 marca 2018 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej (Dz.U. z 2018 r., poz. 536) przewiduje prawo kuratora procesowego do żądania zwrotu wydatków poniesionych w sprawie, to jednak kurator pozwanego poza ogólnym sformułowaniem żądania ich zwrotu w piśmie z dnia 2 lutego 2023 r. (karta 114 – 115 akt), nie wskazał w jakiej wysokości wydatki poniósł, z jakiego tytułu i nie sformułował wyraźnego żądania procesowego ich zwrotu. Stosowne żądanie procesowe w tym zakresie nie zostało sformułowane również w piśmie procesowym z dnia 2 maja 2023 r.

30 (karta 214 akt). Słusznie w zaistniałej sytuacji procesowej sąd pierwszej instancji nie orzekł o zwrocie na rzecz kuratora wydatków, gdyż w braku wyraźnie sformułowanego żądania w tymże zakresie nie było możliwe rozstrzygnięcie w przedmiotowej kwestii.

31 Tak argumentując i nie znajdując podstaw do zmiany zaskarżonego rozstrzygnięcia, sąd okręgowy na podstawie art. 385 k.p.c. apelację oddalił, o czym orzekł w punkcie 1. wyroku.

32 O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono w punkcie 2. wyroku na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c. zgodnie z regułą odpowiedzialności za wynik procesu. Wobec oddalenia apelacji w całości zasądzono od pozwanego na rzecz powoda tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym kwotę 1.800 zł, którą ustalono w stawce podstawowej zgodnie z § 2 pkt 5 w zw. z § 10 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2018 r., poz. 265 tj.). Z urzędu sąd drugiej instancji stosownie do dyspozycji art. 98 § 1¹ k.p.c. koszty te zasądził z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia w przedmiocie kosztów postępowania apelacyjnego.

33 O wynagrodzeniu kuratora ustanowionego dla nieznanego z miejsca pobytu pozwanego orzeczono w punkcie 3. wyroku przyznając na rzecz r.pr. K. P. od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Świnoujściu kwotę 720 zł. W myśl bowiem § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 marca 2018 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej (Dz.U. z 2018 r., poz. 536) w zw. z § 2 pkt 5w zw. z § 10 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych kuratorowi należy się wynagrodzenie na poziomie 40 % stawki minimalnej wynoszącej 1.800 zł. Wynagrodzenie to podlegało podwyższeniu o 23 % podatek VAT, bowiem w myśl art. 603⁴ § 3 k.p.c., wynagrodzenie kuratora obowiązanego do rozliczenia podatku od towarów i usług podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług, określoną zgodnie z obowiązującą stawką tego podatku. Jak trafnie zauważył Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 5 listopada 2021 r. (III CZP 68/20), określoną we w/w przepisie regułę należy uznać za zasadę w stosunku do wszystkich rodzajów kurateli, w tym należy ją stosować per analogiam w odniesieniu do wynagrodzenia kuratora procesowego ustanowionego na podstawie art. 69 § 1 k.p.c., i innych kuratorów procesowych ustanawianych dla strony w postępowaniu cywilnym (np. 143-144 i 146, art. 450 § 3, art. 456 § 2, art. 460 § 2, art. 510 § 2, art. 802, art. 818, art. 928 k.p.c.). Zasądzeniu na rzecz kuratora podlegała dodatkowo kwota 13,60 zł tytułem zwrotu wydatków poniesionych na korespondencję (6,80 zł za list zawierający wniosek o uzasadnienie wyroku karta 219 akt i 6,80 zł za list zawierający apelację karta 237 akt).

34 sędzia Tomasz Szaj

35 (...)

36 1. (...)

37 2. (...)

38 3. (...)

39 (...)

Powołane przepisy