Uzasadnienie orzeczenia Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia 23 lipca 2026 r., IX Ka 1942/24

uzasadnienie orzeczenia Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia 23 lipca 2026 r., IX Ka 1942/24

Uzasadnienie

1 Formularz UK 2

2 Sygnatura akt

3 IX Ka 1942/24

4 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

5 1

6 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA

7 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

8 Wyrok Sądu Rejonowego w Kielcach z dnia 18 czerwca 2024 r., IX K 1050/22

9 1.2. Podmiot wnoszący apelację

10 ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

11 ☐ oskarżyciel posiłkowy

12 ☐ oskarżyciel prywatny

13 ☒ obrońca

14 ☒ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

15 ☐ inny

16 1.3. Granice zaskarżenia

17 1.1.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

18 ☒ na korzyść

19 ☐ na niekorzyść

20 ☐ w całości

21 ☐ w części

22 ☐co do winy

23 ☐co do kary

24 ☐co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

25 1.1.2. Podniesione zarzuty

26 Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

27 ☐art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

28 ☐art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany

29 w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

30 ☐art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

31 ☐art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,

32 jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

33 ☐art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

34 ☐art. 439 k.p.k.

35 ☐brak zarzutów

36 1.4. Wnioski

37 ☐uchylenie

38 ☒zmiana

39 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami

40 przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

41 1.5. Ustalenie faktów

42 1.1.3. Fakty uznane za udowodnione

43 Lp.

44 Oskarżony

45 Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

46 Dowód

47 Numer karty

48 2.1.1.1.

49 1.1.4. Fakty uznane za nieudowodnione

50 Lp.

51 Oskarżony

52 Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

53 Dowód

54 Numer karty

55 2.1.2.1.

56 L. Ł.

57 Niemożność uregulowania nawiązki z uwagi na trudną sytuacje oskarżonego.

58 Postanowienie Sądu Okręgowego w Radomiu w sprawie o rozwód ustalającego obowiązek alimentacyjny.

59 Orzeczenie z ZUS o częściowej niezdolności do pracy do dnia 31 lipca 2028 r.

60 Karta leczenia szpitalnego.

61 k. 858

62 k. 859-860

63 k. 861-862

64 1.6. Ocena dowodów

65 1.1.5. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

66 Lp. faktu z pkt 2.1.1

67 Dowód

68 Zwięźle o powodach uznania dowodu

69 1.1.6. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów

70 (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

71 Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

72 Dowód

73 Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

74 2.1.2.1.

75 Postanowienie Sądu Okręgowego w Radomiu w sprawie o rozwód ustalającego obowiązek alimentacyjny.

76 Orzeczenie z ZUS o częściowej niezdolności do pracy do dnia 31 lipca 2028 r.

77 Karta leczenia szpitalnego.

78 Jak już wskazano w treści uzasadnienia Sąd orzekając nawiązkę nie bierze pod uwagę sytuacji majątkowej sprawcy.

79 3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

80 Lp.

81 Zarzut

82 3.1.

83 W oparciu o art. 457 § 2 k.p.k. w zw. z art. 423 § 1a k.p.k. sporządzenie niniejszego uzasadnienia zostało ograniczone do zarzutów zawartych w apelacji obrońcy oskarżonego i oskarżonego ponieważ wyłącznie obrońca oskarżonego złożył wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego z dnia 23 lipca 2026 r.

84 Obrońca zaskarżył wyrok w części co do pkt II.

85 Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił naruszenie prawa materialnego, tj. art. 46 § 2 k.k. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i orzeczenie od oskarżonego L. Ł. nawiązki na rzecz osób najbliższych dla pokrzywdzonego K. M. tj. na rzecz F. D. i U. P. kwoty po 30.000 zł, a na rzecz małoletnich G. M. i I. M. kwoty po 70.000 zł, podczas gdy Sąd ustalając wysokość nawiązek dla osób najbliższych dla pokrzywdzonego nie wziął pod uwagę sytuacji finansowej i zarobkowej oskarżonego, który posiada liczne zobowiązania finansowe, kredyty i pożyczki, nie posiada żadnych składników majątkowych, które mógłby spieniężyć, a nadto jednorazowe wykonanie wszystkich nałożonych na niego zobowiązań finansowych będzie wiązało się z koniecznością ogłoszenia przez oskarżonego upadłości konsumenckiej.

86 Oskarżony nie sformułował formalnych zarzutów. Zaskarżył wyrok co do pkt I-III (co do kary, co do wysokości nawiązki, co do wysokości okresu próby).

87 ☐ zasadny

88 ☐ częściowo zasadny

89 ☒ niezasadny

90 Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

91 Apelacje nie zasługują na uwzględnienie.

92 Nie jest zasadny zarzut naruszenia prawa materialnego art. 46 § 2 k.k.

93 Wskazać należy, że przy ustaleniu wysokości zadośćuczynienia uwzględnia się winę sprawcy, charakter i rozmiar krzywd, czas trwania cierpień i ich rodzaj, również sytuację pokrzywdzonego, w szczególności czy na skutek czynu jego sytuacja osobista, majątkowa uległa pogorszeniu. Miarkowanie zadośćuczynienia za doznaną krzywdę sytuacją majątkową sprawcy, czego najwyraźniej oczekuje w tej sprawie obrońca, byłoby natomiast sprzeczne z istotą rozważanej instytucji i nie może być stosowane na gruncie art. 46 § 1 k.k., na co Sąd Najwyższy już niejednokrotnie zwracał uwagę (zob. postanowienie SN z 11 maja 2012 r., IV KK 365/11, postanowienie SN z 10 października 2013 r., V KK 130/13), Należy też zauważyć, że Sąd Najwyższy w orzecznictwie cywilistycznym zajmuje stanowisko, że prawo miarkowania przewidziane w art. 440 k.c. ma zastosowanie wyłącznie do ustalania wysokości odszkodowania, nie zaś zadośćuczynienia (zob. wyrok SN z 23 lutego 2017 r., I CSK 121/16, wyrok SN z 30 lipca 2021 r., I CSKP 236/21).

94 Wymierzona oskarżonemu kara nie jest rażąco surowa.

95 Sąd Rejonowy właściwie zastosował dyrektywy wymiaru kary ujęte w przepisie art. 53 k.k. i trafnie uzasadnił ich zastosowanie, a ponadto uwzględnił całokształt okoliczności, zarówno łagodzących, a przede wszystkim obciążających, mających wpływ na wymiar kary.

96 O rażącej niewspółmierności kary w rozumieniu art. 438 punkt 4 k.p.k. nie można mówić w sytuacji, gdy sąd orzekający uwzględnił wszystkie okoliczności wiążące się z poszczególnymi ustawowymi dyrektywami wymiaru kary. O rażącej niewspółmierności kary nie można mówić, gdy granice swobodnego uznania sędziowskiego, stanowiącego ustawową zasadę wymiaru kary, nie zostały przekroczone, co podkreślał Sąd Najwyższy w swoim wyroku z dnia 8 lipca 1982 r. w sprawie o sygn. akt Rw 542/82 (OSNKW z 1982 r., z. 12, poz. 90). Ustawodawca zaznacza jednocześnie, że niewspółmierność ta ma mieć charakter rażący, a więc duży, istotny, nie dający się zaakceptować. Dopiero wówczas dojść może do zmiany zaskarżonego wyroku w części dotyczącej wymiaru kary.

97 Odnosząc się zatem do kwestii rażącej niewspółmierności kary wymierzonej oskarżonemu L. Ł. zaznaczyć należy, iż dla skuteczności przyjęcia, że sytuacja taka miała miejsce, koniecznym jest wykazanie, że choć Sąd I instancji wziął pod uwagę wszystkie okoliczności, których uwzględnienie przy wymiarze jest konieczne, to jednak przekroczył w rozmiarach nie dających się utrzymać ustawowe dyrektywy wymiaru kary, a tym samym przekroczył zasadę swobodnego uznania sędziowskiego, o której mowa w art. 53 § 1 k.k. Tak więc rażąca niewspółmierność kary może mieć miejsce wówczas, gdy na podstawie ujawnionych okoliczności można by przyjąć, że zachodziłaby wyraźna różnica pomiędzy karą wymierzoną przez Sąd I instancji, a karą, która byłaby prawidłowa w świetle dyrektyw wynikających z przepisów art. 53 k.k. i art. 58 § 1 k.k. Tymczasem w ocenie Sądu Odwoławczego, wymierzona oskarżonemu kara 1 roku pozbawienia wolności wcale nie jest karą surową i z całą pewnością nie spełnia opisanych wyżej przesłanek rażącej niewspółmierności. Wręcz przeciwnie, Sąd orzekający w I instancji właściwie zastosował dyrektywy wymiaru kary ujęte w przepisie art. 53 k.k. i trafnie uzasadnił ich zastosowanie.

98 Stopień społecznej szkodliwości popełnionego przez oskarżonego czynu był wysoki, co w pełni uzasadnia rodzaj i wysokość kary zasadniczej orzeczonej wobec oskarżonego przez Sąd I instancji.

99 Podkreślić przy tym należy, że zastosowanie warunkowego zawieszenia wykonania orzeczonej kary pobawienia wolności wskazuje, że Sąd I instancji przyjął pozytywną prognozę kryminalistyczną i zasadnie, zdaniem Sądu Okręgowego, założył, iż oskarżony w przyszłości będzie przestrzegał porządku prawnego, a w szczególności nie popełni kolejnego przestępstwa.

100 Zatem, zdaniem Sądu Odwoławczego, ukształtowany przez Sąd Rejonowy w wymiar kar i nawiązki w zaskarżonym wyroku stanowić będzie dla oskarżonego dolegliwość proporcjonalną do stopnia jego zawinienia i okoliczności sprawy, uwzględniającą w należytym stopniu stopień społecznej szkodliwości popełnionego przez niego przestępstwa i stanowić będzie dla niego poważną, ale nie nadmierną dolegliwość, w należytym stopniu uwzględniającą dyrektywy wskazane w ustawie w zakresie prewencji ogólnej i szczególnej.

101 Wniosek

102 Obrońca wniósł o:

103 - nieorzekanie nawiązki na rzecz F. D.,

104 - zmniejszenie orzeczonej od oskarżonego nawiązki na rzecz G. M. do kwoty 50.000 zł,

105 - zmniejszenie orzeczonej od oskarżonego nawiązki na rzecz I. M. do kwoty 50.000 zł

106 Oskarżony wniósł o:

107 - wymierzenie kary 6 miesięcy pozbawienia wolności,

108 - nieorzekanie nawiązki na rzecz F. D.,

109 - zmniejszenie orzeczenia nawiązki na rzecz U. P. do kwoty 10.000 zł z możliwością rozłożenia na raty,

110 - zmniejszenia orzeczenia nawiązki na rzecz G. M. do kwoty 50. 000 zł z możliwością rozłożenia na raty,

111 - zmniejszenia orzeczenia nawiązki na rzecz I. do kwoty 50.000 zł z możliwością rozłożenia na raty.

112 ☐ zasadny

113 ☐ częściowo zasadny

114 ☒ niezasadny

115 Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

116 Wobec niezasadności zarzutów podniesionych przez obrońcę i oskarżonego, wnioski apelacyjne nie zasługiwał na uwzględnienie.

117 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

118 4.1.

119 Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

120 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

121 1.7. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

122 5.1.1.

123 Przedmiot utrzymania w mocy

124 Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

125 1.8. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

126 5.2.1.

127 Przedmiot i zakres zmiany

128 Zaskarżony wyrok w całości

129 Zwięźle o powodach zmiany

130 Wskazano w rubryce 3.1. jednocześnie Sąd Okręgowy nie dopatrzył się uchybień podlegających rozpatrzenia z urzędu.

131 1.9. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

132 1.1.7. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

133 5.3.1.1.1.

134 ☐ art. 439 k.p.k.

135 Zwięźle o powodach uchylenia

136 5.3.1.2.1.

137 Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

138 ☐ art. 437 § 2 k.p.k.

139 Zwięźle o powodach uchylenia

140 5.3.1.3.1.

141 Konieczność umorzenia postępowania

142 ☐ art. 437 § 2 k.p.k.

143 Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

144 5.3.1.4.1.

145 ☐ art. 454 § 1 k.p.k.

146 Zwięźle o powodach uchylenia

147 1.1.8. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

148 1.10. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

149 Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

150 Przytoczyć okoliczności

151 6. Koszty Procesu

152 Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

153 Przytoczyć okoliczności

154 Pkt II i III

155 Na podstawie art. 627 k.p.k. w zw. z art. 634 k.p.k., art. 633 k.p.k., § 11 ust. 2 pkt 4, § 17 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie Sąd Okręgowy zasądził od oskarżonego L. Ł. na rzecz oskarżycielek posiłkowych kwoty po 1176 złotych tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej oskarżycielką posiłkowym w postępowaniu przed sądem odwoławczym. Na kwotę tą złożyła się kwota 840 zł za termin rozprawy, która odbyła się w dniu 9 października 2025 r. oraz kwoty po 168 zł (20-% z 840 zł) za terminy rozpraw, które odbyły się w dniu 24 lutego 2026 r. i 29 lipca 2026 r.

156 Z uwagi na sytuacje majątkową oskarżonego, na podstawie art. 624 § 1 k.p.k., zwolniono oskarżonego od kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze stwierdzając, że wydatki tego postępowania ponosi Skarb Państwa.

157 7. PODPIS

158 SSO Lena Romańska SSO Marek Stempniak SSO Marcin Chałoński

159 1.11. Granice zaskarżenia

160 Kolejny numer załącznika

161 1

162 Podmiot wnoszący apelację

163 Obrońca oskarżonego

164 Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

165 Wyrok Sądu Rejonowego w Kielcach z dnia 18 czerwca 2024 r., IX K 1050/22

166 0.1.1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

167 ☒ na korzyść

168 ☐ na niekorzyść

169 ☐ w całości

170 ☒ w części

171 ☐co do winy

172 ☐co do kary

173 ☒co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

174 0.1.1.3.2. Podniesione zarzuty

175 Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

176 ☒art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

177 ☐art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany

178 w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

179 ☐art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

180 ☐art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,

181 jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

182 ☐art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

183 ☐art. 439 k.p.k.

184 ☐brak zarzutów

185 0.1.1.4. Wnioski

186 ☐uchylenie

187 ☒zmiana