Wyrok Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z dnia 8 marca 2021 r., VI Ka 108/20

wyrok Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z dnia 8 marca 2021 r., VI Ka 108/20

Tekst

1 Sygn. akt VI Ka 108/20

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

2 Dnia 8 marca 2021 r.

3 Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze w VI Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie:

4 Przewodniczący – Sędzia Andrzej Tekieli

5 Protokolant Agnieszka Telega

6 przy udziale prokuratora Prokuratury Rejonowej w J.del. do Prokuratury Okręgowej w J.: A. K.

7 po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2021 r.

8 sprawy S. J. ur. (...) w J.

9 s. M., A. z domu P.

10 oskarżonego z art. 35 ust. 2 Ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt

11 na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego

12 od wyroku Sądu Rejonowego w Zgorzelcu

13 z dnia 11 grudnia 2019 r. sygn. akt II K 1035/18

14 I. zmienia zaskarżony wyrok wobec oskarżonego S. J. w ten sposób, że uniewinnia oskarżonego od popełnienia przypisanego mu czynu;

15 II. stwierdza, że koszty sądowe w sprawie ponosi Skarb Państwa.

Uzasadnienie

16 Formularz UK 2

17 Sygnatura akt

18 VI Ka 108/20

19 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

20 1

CZĘŚĆ WSTĘPNA

21 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

22 Wyrok Sądu Rejonowego w Zgorzelcu z dnia 11 grudnia 2019 r., sygn. akt II K 1035/18

23 1.2. Podmiot wnoszący apelację

24 ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

25 ☐ oskarżyciel posiłkowy

26 ☐ oskarżyciel prywatny

27 ☒ obrońca oskarżonego

28 ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

29 ☐ inny

30 1.3. Granice zaskarżenia

31 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

32 ☒ na korzyść

33 ☐ na niekorzyść

34 ☒ w całości

35 ☐ w części

36 ☐

37 co do winy

38 ☐

39 co do kary

40 ☐

41 co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

42 1.3.2. Podniesione zarzuty

43 Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

44 ☒

45 art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

46 ☐

47 art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

48 ☐

49 art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

50 ☐

51 art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

52 ☐

53 art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

54 ☐

55 art. 439 k.p.k.

56 ☐

57 brak zarzutów

58 1.4. Wnioski

59 ☐

60 uchylenie

61 ☒

62 zmiana

63 1 Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

64 2.1. Ustalenie faktów

65 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione

66 Lp.

67 Oskarżony

68 Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

69 Dowód

70 Numer karty

71 1

72 S. J.

73 Uprzednia niekaralność oskarżonego

74 Karta karna

75 184

76 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

77 Lp.

78 Oskarżony

79 Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

80 Dowód

81 Numer karty

82 ------------------

83 ----------------------------------------------------

84 ------------

85 ------------

86 2.2. Ocena dowodów

87 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

88 Lp. faktu z pkt 2.1.1

89 Dowód

90 Zwięźle o powodach uznania dowodu

91 1.

92 Karta karna

93 Dowód wiarygodny, nie kwestionowany przez strony.

94 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów

95 (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

96 Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

97 Dowód

98 Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

99 --------------

100 ------------------------------

101 --------------------------------------------------------------

102 3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

103 Lp.

104 Zarzut

105 Obraza przepisów prawa materialnego – art. 35 ust. 1a w zw. z art. 6 ust. 2 pkt 10 ustawy o ochronie zwierząt poprzez przyjęcie, iż oskarżony znęcał się nad cielną krową w ten sposób, że utrzymywał zwierzę w niewłaściwych warunkach polegających na trzymaniu krowy w warunkach umożliwiających samowolne wydostanie się na zewnątrz, przez co naraził zwierzę na niebezpieczeństwo zagrożenia życia lub zdrowia w sytuacji, gdy w postępowaniu było brak jego winy oraz brak rzeczywistych form umyślnego uszkodzenia zwierzęcia.

106 ☒ zasadny

107 ☐ częściowo zasadny

108 ☐ niezasadny

109 Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

110 Przepis art. 35 ust. 1a ustawy o ochronie zwierząt penalizuje znęcanie się nad zwierzęciem, które zagrożone jest karą pozbawienia wolności do lat 3. Z kolei zgodnie z art. 6 ust. 2 pkt 10 powołanej ustawy przez znęcanie się nad zwierzętami należy rozumieć zadawanie albo świadome dopuszczanie do zadawania bólu lub cierpień, a w szczególności utrzymywanie zwierząt w niewłaściwych warunkach bytowania, w tym utrzymywanie ich w stanie rażącego zaniedbania lub niechlujstwa, bądź w pomieszczeniach albo klatkach uniemożliwiających im zachowanie naturalnej pozycji. Już z samego literalnego brzmienia powołanego przepisu wynika, iż znęcanie się nad zwierzętami jest przestępstwem umyślnym, ukierunkowanym na świadome zadawanie zwierzęciu bólu i cierpienia. Stanowisko takie znajduje również potwierdzenie w jednolitej w tym zakresie linii orzeczniczej ( por. m. in. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 23 maja 2018 r., II SA/Po 108/19, LEX nr 2706163, wyrok NSA z dnia 28 lipca 2016 r., II OSK2873/14, LEX nr 2142391, wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2013 r., II OSK 1743/11, LEX nr 1361605).

111 W zaskarżonym wyroku Sąd Rejonowy uznał S. J. za winnego tego, że co najmniej w dniu 26 kwietnia 2019r. w Ł., rejonu (...), znęcał się nad należącą do niego cielną krową w ten sposób, że utrzymywał zwierzę w niewłaściwych warunkach bytowania polegających na przetrzymywaniu zwierzęcia w warunkach umożliwiających samowolne wydostanie się na zewnątrz, przez co naraził zwierzę na niebezpieczeństwo zagrożenia życia lub zdrowia, tj. czyn z art. art. 35 ust. 1a w zw. z art. 6 ust. 2 pkt 10 ustawy o ochronie zwierząt.

112 Zaznaczyć należy, iż Sąd I instancji zmodyfikował opis czynu przypisanego oskarżonemu w ten sposób, iż przyjął, że S. J. wypełnił znamiona powołanych przepisów poprzez wypasanie krowy na pastwisku, którego ogrodzenie było uszkodzone i umożliwiło zwierzęciu swobodne opuszczenie jego terenu. Przy takim opisie czynu ocenie nie podlegały - co wynika wprost z pisemnych motywów wydanego rozstrzygnięcia - warunki bytowania krowy w oborze należącej do gospodarstwa oskarżonego. Wydając zaskarżone orzeczenie przy taki opisie czynu Sąd I instancji wykazał się nieznajomością istoty przestępstwa z art. 35 ust. 1 a ustawy ochronie zwierząt w sposób nieuprawniony kryminalizując zachowanie się oskarżonego. Wszelkie dywagacje co do zmiany opisu czynu na niekorzyść oskarżonego są obecnie bezprzedmiotowe wobec braku apelacji na jego niekorzyść.

113 Niewątpliwie oskarżony dopuścił się zaniedbania polegającego na wypasaniu krowy na pastwisku, po którym mogła ona swobodnie się poruszać, pomimo iż płot zabezpieczający teren pastwiska w kilku miejscach był uszkodzony, w wyniku czego cielna krowa samowolnie opuściła pastwisko i wpadła do rowu bagiennego, z którego nie była w stanie samodzielnie się wydostać. Zaniedbanie to jednak nie wyczerpuje znamion przypisanych oskarżonemu przestępstw z art. 35 ust. 1a w zw. z art. 6 ust. 2 pkt 10 ustawy o ochronie zwierząt, zaś prezentowanie w tym zakresie stanowisko Sądu Rejonowego jest błędne. Jak wynika bowiem z akt badanej sprawy, S. J. interesował się losem zwierzęcia, doglądał go w czasie, kiedy krowa ze względu na osłabienie pozostawała na pastwisku, wezwał też pomoc weterynaryjną, kiedy krowa zaczęła się cielić. Początkowo nie chciał się zgodzić także na czasowe umieszczenie krowy wraz z jałówką w gospodarstwie w G., co świadczy o tym, iż jego los nie był mu obojętny. Ponadto z doświadczenia życiowego wynika, iż zdarzają się sytuacje w których nawet przy właściwym zabezpieczeniu miejsca wypasu bydła, większe zwierzęta i tak są w stanie pokonać ogrodzenie i opuścić pastwisko, co stanowić może zagrożenie dla ich bezpieczeństwa. Chociaż w realiach przedmiotowej sprawy krowa została znacznie osłabiona i w wyniku dalszego pogarszania się stanu jej zdrowia zapadła decyzja o jej uśpieniu, to brak jest podstaw do przyjęcia, iż oskarżony umyślnie znęcał się nad nią. Brak jest jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, iż w sposób świadomy przyczynił się on śmierć zwierzęcia. Konsekwencje tego zdarzenia z pewnością były dotkliwe także dla oskarżonego, który czerpał dochody z hodowli bydła, a w wyniku uśpienia krowy nie miał już takiej możliwości, a pociąganie go ponadto do odpowiedzialności karnej uznać należy za całkowicie nieuprawnione. Podkreślić bowiem należy, iż nie każde zaniedbanie w zakresie opieki nad zwierzętami, choć oczywiście nie może być pochwalane, podpada pod odpowiedzialność prawnokarną.

114 Wobec stwierdzenia przez Sąd Odwoławczy okoliczności uzasadniających uniewinnienie oskarżonego od popełnienia zarzucanego mu czynu, jedynie na marginesie zauważyć należy, iż chociaż Sąd Rejonowy stwierdził, iż stopień winy i społecznej szkodliwości przypisanego S. J. czynu nie są znaczne i na podstawie art. 66 § 1 k.k. i art. 67 § 1 k.k. warunkowo umorzył postępowanie na okres 1 roku próby, to jednak orzeczenie to zawiera w sobie stwierdzenie sprawstwa i winy oskarżonego za czyn z art. 35 ust. 1a w zw. z art. 6 ust. 2 pkt 10 ustawy o ochronie zwierząt. Ponadto na podstawie art. 67 § 3 k.k. orzeczono od oskarżonego nawiązkę na rzecz Schroniska dla Zwierząt Małych w D. w kwocie 200 złotych oraz na podstawie art. 35 ust. 6 ustawy o ochronie zwierząt środek karny w postaci zakazu posiadania przez oskarżonego zwierząt kategorii bydła domowego na okres 1 roku. W sytuacji życiowej S. J., który jak wynika z informacji o osobie oskarżonego z Krajowego Rejestru Karnego jest on osobą niekaraną i utrzymuje się z niewielkiej emerytury oraz dochodów z prowadzonego przez siebie gospodarstwa, rozstrzygnięcie Sądu było niesprawiedliwe pomijając już prawne jego aspekty .

115 Wniosek

116 Uniewinnienie oskarżonego pod popełnienia zarzucanego mu czynu.

117 ☒ zasadny

118 ☐ częściowo zasadny

119 ☐ niezasadny

120 Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

121 Sąd Odwoławczy uznając zarzut podniesiony przez obrońcę oskarżonego w wywiedzionej apelacji za zasadny, uwzględnił również wniosek o uniewinnienie S. J. od popełnienia zarzucanego mu czynu.

122 1 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

123 1.

124 ---------------------------------------------------------------------------------------------------------

125 Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

126 ---------------------------------------------------------------------------------------------------------

127 2 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

128 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

129 Przedmiot utrzymania w mocy

130 ----------------------------------------------------------------------------------------

131 Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

132 ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

133 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

134 Przedmiot i zakres zmiany

135 Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok wobec oskarżonego S. J., uniewinniając go od popełnienia przypisanego mu czynu.

136 Zwięźle o powodach zmiany

137 Odnosząc się do zarzutów podniesionych w apelacji Sąd Odwoławczy szczegółowo wskazał powody, dla których uznał, iż S. J. swoim zachowaniem nie wyczerpał znamion przypisanego art. 35 ust. 1a w zw. z art. 6 ust. 2 pkt 10 ustawy o ochronie zwierząt, co skutkowało uniewinnieniem go od popełnienia tego czynu przez Sąd II instancji.

138 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

139 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

140 1.1.

141 ---------------------------------------------------------------------

142 ☐ art. 439 k.p.k.

143 Zwięźle o powodach uchylenia

144 ---------------------------------------------------------------------------------------------------------

145 2.1.

146 Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

147 ☐ art. 437 § 2 k.p.k.

148 Zwięźle o powodach uchylenia

149 ---------------------------------------------------------------------------------------------------------

150 3.1.

151 Konieczność umorzenia postępowania

152 ☐ art. 437 § 2 k.p.k.

153 Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

154 ---------------------------------------------------------------------------------------------------------

155 4.1.

156 ---------------------------------------------------------------------

157 ☐ art. 454 § 1 k.p.k.

158 Zwięźle o powodach uchylenia

159 ---------------------------------------------------------------------------------------------------------

160 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

161 -----------------------------------------------------------------------------------------------------------------

162 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

163 Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

164 Przytoczyć okoliczności

165 --------------------------------------------------------------------------------------------

166 6 Koszty Procesu

167 Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

168 Przytoczyć okoliczności

169 II

170 Sąd Odwoławczy w oparciu o art. 632 pkt 2 k.p.k. stwierdził, że koszty sądowe w sprawie ponosi Skarb Państwa.

PODPIS

171 1.3. Granice zaskarżenia

172 Kolejny numer załącznika

173 1

174 Podmiot wnoszący apelację

175 obrońca oskarżonego

176 Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

177 przypisanie oskarżonemu sprawstwa i winy w zakresie zarzucanego mu czynu

178 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

179 ☒ na korzyść

180 ☐ na niekorzyść

181 ☒ w całości

182 ☐ w części

183 ☐

184 co do winy

185 ☐

186 co do kary

187 ☐

188 co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

189 1.3.2. Podniesione zarzuty

190 Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

191 ☒

192 art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

193 ☐

194 art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany

195 w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

196 ☐

197 art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

198 ☐

199 art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,

200 jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

201 ☐

202 art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

203 ☐

204 art. 439 k.p.k.

205 ☐

206 brak zarzutów

207 1.4. Wnioski

208 ☐

209 uchylenie

210 ☒

211 zmiana