Wyrok Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z dnia 7 maja 2021 r., VI Ka 101/21
wyrok Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z dnia 7 maja 2021 r., VI Ka 101/21
Tekst
1 Sygn. akt VI Ka 101/21
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
2 Dnia 7 maja 2021 r.
3 Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze w VI Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie:
4 Przewodniczący – Sędzia Andrzej Tekieli (spr.)
5 Sędzia Karin Kot
6 Sędzia Daniel Strzelecki
7 Protokolant Agnieszka Telega
8 przy udziale prokuratora Prokuratury Okręgowej w J. M. Z.
9 po rozpoznaniu w dniu 7 maja 2021 r.
10 sprawy D. K. ur. (...) w Z.
11 c. M., E. z domu W.
12 skazanej wyrokiem łącznym
13 z powodu apelacji wniesionej przez obrońcę skazanej
14 od wyroku Sądu Rejonowego w Zgorzelcu
15 z dnia 15 grudnia 2020 r. sygn. akt II K 972/19
16 I. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok wobec skazanej D. K.;
17 II. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. M. O. kwotę 147,60 złotych w tym 27,60 złotych podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej obrony skazanej z urzędu w postępowaniu odwoławczym;
18 III. zwalnia skazaną od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, obciążając nimi Skarb Państwa.
Uzasadnienie
19 Formularz UK 2
20 Sygnatura akt
21 VI Ka 101/21
22 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:
23 1
CZĘŚĆ WSTĘPNA
24 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji
25 Wyrok Sądu Rejonowego w Zgorzelcu z dnia 15 grudnia 2020 r., sygn. akt II K 972/19
26 1.2. Podmiot wnoszący apelację
27 ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego
28 ☐ oskarżyciel posiłkowy
29 ☐ oskarżyciel prywatny
30 ☒ obrońca oskarżonego
31 ☐oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego
32 ☐ inny
33 1.3. Granice zaskarżenia
34 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia
35 ☒ na korzyść
36 ☐ na niekorzyść
37 ☒ w całości
38 ☐ w części
39 ☐
40 co do winy
41 ☐
42 co do kary
43 ☐
44 co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia
45 1.3.2. Podniesione zarzuty
46 Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji
47 ☐
48 art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu
49 ☒
50 art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu
51 ☐
52 art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia
53 ☐
54 art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia
55 ☒
56 art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka
57 ☐
59 ☐
60 brak zarzutów
61 1.4. Wnioski
62 ☐
63 uchylenie
64 ☒
65 zmiana
66 1 Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy
67 2.1. Ustalenie faktów
68 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione
69 Lp.
70 Oskarżony
71 Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi
72 Dowód
73 Numer karty
74 1.
75 D. K.
76 Informacja o aktualnej postawie i zachowaniu skazanej w zakładzie karnym, w którym obecnie przebywa.
77 Opinia o skazanej z Zakładu Karnego H. z dnia 8.04.2021 r.
78 k. 114-115
79 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione
80 Lp.
81 Oskarżony
82 Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi
83 Dowód
84 Numer karty
85 ------------------
86 ---------------------------------------------------
87 -------------
88 ----------
89 2.2. Ocena dowodów
90 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów
91 Lp. faktu z pkt 2.1.1
92 Dowód
93 Zwięźle o powodach uznania dowodu
94 1.
95 Opinia o skazanej z Zakładu Karnego H. z dnia 8.04.2021 r.
96 Sąd Odwoławczy z uznał za wiarygodny niekwestionowany przez strony dowód w postaci aktualnej opinii na temat skazanej D. K. z jednostki penitencjarnej, w której obecnie przebywa.
97 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
98 (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)
99 Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2
100 Dowód
101 Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu
102 --------------
103 ------------------------------
104 --------------------------------------------------------------
105 3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków
106 Lp.
107 Zarzut
108 1. Naruszenie prawa materialnego w postaci art. 91a k.k., polegające na zaniechaniu zastosowania w/w przepisu poprzez przyjęcie, iż wyroki opisane w petitum wyroku w części IV i V, nie wchodzą w skład kary łącznej opisanej w pkt 2 wyroku łącznego obejmującego wyroki skazujące opisane w pkt VIII i IX petitum wyroku, podczas gdy wyroki SR w Zgorzelcu z dnia 7.03.2019 r., sygn. akt II K 521/18 oraz wyrok z dnia 5.06.2019 r., sygn. akt II K 215/19 pomimo ich wykonania powinny zostać włączone do kary łącznej, która obejmuje przestępstwa popełnione w okresie od stycznia 2017 r. do maja 2019 r.
109 ☐ zasadny
110 ☐ częściowo zasadny
111 ☒ niezasadny
112 2. Rażąca niewspółmierność kary pozbawienia wolności w wymiarze 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności opisanej w pkt 2, w sytuacji gdy mając na uwadze okoliczności przedmiotowo-podmiotowe, tj. górne zagrożenie kar za jednostkowe czyny, poprawne zachowanie skazanej w trakcie odbywania kary, jednorodzajowość czynów oraz ich zbieżność czasową uznać należy, iż winna być wymierzona kara niższa na zasadzie pełnej absorpcji.
113 ☐ zasadny
114 ☐ częściowo zasadny
115 ☒ niezasadny
116 Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny
117 Ad. 1
118 W pierwszej kolejności podkreślić należy, iż Sąd Rejonowy w sposób szczegółowy i dokładny przeanalizował warunki do wydania kary łącznej w stosunku do skazanej D. K. w kontekście obowiązujących obecnie przepisów z uwzględnieniem regulacji zawartej w art. 4 § 1 k.k., co znajduje swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu wydanego wyroku łącznego.
119 Jak słusznie wskazał Sąd Rejonowy w pisemnych motywach wydanego orzeczenia, w badanej sprawie kara łączna wobec D. K. powinna zostać wydana przy zastosowaniu art. 81 ustawy z dnia 19 czerwca 2020 r. o dopłatach do oprocentowania kredytów bankowych udzielanych przedsiębiorcom dotkniętym skutkami (...)19 oraz o uproszczonym postępowaniu o zatwierdzenie układu w związku z wystąpieniem (...)19 (Dz.U.2020.1086). Zgodnie ust. 1 powołanego przepisu, który wszedł w życie 24 czerwca 2020 r., przepisy rozdziału IX kodeksu karnego w brzmieniu dotychczasowym, stosuje się do kar prawomocnie orzeczonych przed dniem wejścia w życie powołanej ustawy z dnia 19 czerwca 2020 r. zwanej potocznie „tarczą 4.0”. Z kolei ust. 2 powołanego przepisu stanowi, iż przepisy rozdziału IX kodeksu karnego w brzmieniu nadanym tą ustawą, stosuje się do kar prawomocnie orzeczonych po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy. Ustawa ta wprowadziła także do regulacji kodeksu karnego przepis art. 91a, zgodnie z którym wydaniu wyroku łącznego nie stoi na przeszkodzie, że poszczególne kary wymierzone za należące do ciągu przestępstw lub zbiegające się przestępstwa zostały już w całości albo w części wykonane. Konsekwentnie jednak stwierdzić należy, iż ma on zastosowanie - zgodnie z regulacją art. 81 ust. 2 ustawy z dnia 19 czerwca 2020 r. o dopłatach do oprocentowania kredytów bankowych udzielanych przedsiębiorcom dotkniętym skutkami (...)19 oraz o uproszczonym postępowaniu o zatwierdzenie układu w związku z wystąpieniem (...)19 - do kar prawomocnie orzeczonych po dniu wejścia w życie tej ustawy, a zatem po 24 czerwca 2020 r. Nie dotyczy on zatem prawomocnych wyroków Sądu Rejonowego w Zgorzelcu z dnia 7 marca 2019 r. w sprawie o sygn. akt II K 521/18 oraz z dnia 5 czerwca 2019 r. w sprawie o sygn. akt II K 216/19, chociaż wyroki te zostały wydane za przestępstwa popełnione w 2018 r. i 2019 r., a kary za nie wymierzone zostały w całości wykonane.
120 Celowym wydaje się powołanie dominującego w doktrynie stanowiska, które Sąd Odwoławczy w całości podziela, iż w oparciu o treść art. 81 ustawy z dnia 16 czerwca 2020 r. zwanej „tarczą 4.0” możliwe jest zastosowanie w ramach tego samego stanu faktycznego, stanowiącego podstawę orzekania w przedmiocie wyroku łącznego, dwóch różnych porządków prawnych w zależności od możliwości objęcia kar prawomocnie orzeczonych do 24.06.2020 r. oraz kar, które uprawomocniły się po 24.06.2020 r. Zatem do kar prawomocnie orzeczonych do 24.06.2020 r. stosuje się przepisy w brzmieniu dotychczasowym, zaś do kar prawomocnie orzeczonych po tej dacie stosuje się przepisy „tarczy 4.0”. Powyższe rozwiązanie pozwala na uniknięcie złożonej oceny względności ustawy, zważywszy na odmienność wskazanych regulacji, i pozwoli na klarowne ustalenie możliwości łączenia poszczególnych kar w ramach zastosowanego stanu prawnego ( vide: A. Dziergawka, Reguły intertemporalne związane z orzekaniem kary łącznej w warunkach art. 81 Tarczy 4.0, opubl. PS 2020/11-12/121-134).
121 Argumentacja zawarta w wywiedzionym środku odwoławczym jest o tyle niesłuszna, że interpretuje obowiązujące przepisy dotyczące kary łącznej w sposób selektywny. Wyrażone w nim stanowisko obrońcy skazanej sprowadza się do zignorowania treści art. 81 ustawy z dnia 19 czerwca 2020 r. o dopłatach do oprocentowania kredytów bankowych udzielanych przedsiębiorcom dotkniętym skutkami (...)19 oraz o uproszczonym postępowaniu o zatwierdzenie układu w związku z wystąpieniem (...)19. W przekonaniu Sądu Odwoławczego, wobec jasnej i nie budzącej wątpliwości treści powołanego wyżej przepisu oczywistym jest, iż ukształtowane zostały zasady dotyczące orzekania kary łącznej w taki właśnie sposób, jaki znalazł odzwierciedlenie w części dyspozytywnej zaskarżonego wyroku. Ich zastosowanie w niniejszej sprawie prowadzi do wniosku, iż objęcie wyrokiem łącznym wyroków Sądu Rejonowego w Zgorzelcu z dnia 7 marca 2019 r. o sygn. akt II K 521/18 oraz z dnia 5 czerwca 2019 r. o sygn. akt II K 216/19 w pkt 1 części dyspozytywnej było niemożliwe, gdyż orzeczone nimi kary zostały wykonane w całości, zaś w pkt 2 części dyspozytywnej było niemożliwe ze względu na treść art. 81 ust. 2 wyżej wymienionej ustawy.
122 Ad. 2
123 W pierwszej kolejności przypomnieć należy utrwalone w judykaturze stanowisko, iż zarówno wymierzenie kary na zasadzie kumulacji, jak i całkowitej absorpcji, stanowią rozwiązania skrajne, których zastosowanie wymaga zaistnienia wyjątkowych okoliczności. Orzekana kara łączna powinna być bowiem tak ukształtowana, aby w odczuciu oskarżonego, jak i ogółu społeczeństwa, nie była poczytana za premię wynikającą z wielości popełnionych przestępstw i nie stanowiła swoistej zachęty do dalszej przestępnej działalności na tym polu. Stosowanie zatem kumulacji albo absorpcji, z uwagi na to, że są to rozwiązania zupełnie skrajne, wymaga istnienia szczególnych przesłanek, przemawiających za jednym albo drugim rozstrzygnięciem. ( tak m.in. Sąd Apelacyjny w Warszawie w wyroku z dnia 1.12.2020 r., II AKa 432/19, LEX nr 3101407).
124 Wymierzając D. K. karę łączną 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności orzeczoną w pkt 2 części dyspozytywnej (tylko ta kara z dwóch kar łącznych orzeczonych w zaskarżonym wyroku była w apelacji kwestionowana) Sąd I instancji miał na względzie zarówno okoliczności obciążające, jak i łagodzące dotyczące osoby skazanej. Wziął on bowiem pod uwagę uprzednią karalność D. K., jej dotychczasowy tryb życia i liczbę popełnionych przez nią przestępstw. Miał jednocześnie na względzie obecną postawę skazanej, wyrażany przez nią krytyczny stosunek do popełnionych przestępstw oraz postępy w procesie resocjalizacji. Wobec powyższego karę w takim wymiarze uznać należy za adekwatną do powyższych okoliczności i kary tej nie sposób uznać za niewspółmiernie i rażąco surową. Zgodzić się przy tym należy ze stanowiskiem Sądu I instancji, iż w badanej sprawie nie zachodzą tego rodzaju okoliczności, które uzasadniałyby wymierzenie skazanej kary łącznej przy zastosowaniu pełnej absorpcji. Oceny tej nie zmienia również treść aktualnej opinii na temat zachowania D. K. w zakładzie karnym.
125 Wniosek
126 Zmiana zaskarżonego wyroku poprzez wymierzenie skazanej D. K. kary łącznej za wyroki opisane w petitum SR w Zgorzelcu w pkt IV, V, VIII i IX kary łącznej w wymiarze 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności, przy przyjęciu, iż wyroki z pkt IV i V zostały wykonane w całości w okresie od 13 listopada 2019 r. do listopada 2020 r.
127 ☐ zasadny
128 ☐ częściowo zasadny
129 ☒ niezasadny
130 Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.
131 O tym, dlaczego nie ma możliwości objęcia karą łączną wyroków Sądu Rejonowego w Zgorzelcu wymienionych w pkt IV i V części wstępnej zaskarżonego wyroku, tj. wyroków Sądu Rejonowego w Zgorzelcu z dnia 7 marca 2019 r. o sygn. akt II K 521/18 oraz z dnia 5 czerwca 2019 r. o sygn. akt II K 216/19, Sąd Odwoławczy wypowiedział się już we wcześniejszej części uzasadnienia, ustosunkowując się do zawartych w apelacji zarzutów.
132 Jak już wspomniano, także zarzuty dotyczące rażącej surowości wymierzonej D. K. kary łącznej nie były zasadne. W przekonaniu Sądu Odwoławczego kara łączna wymierzona zaskarżonym wyrokiem właściwie realizuje cele kary łącznej określone w art. 85a k.k. Pamiętać należy, iż przy ustalaniu wysokości kary łącznej, sąd musi mieć na uwadze zarówno warunki i właściwości osobiste skazanego, jak i rodzaj oraz ilość popełnionych przez niego przestępstw ( por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 6 czerwca 2020 r., II Aka 82/19, LEX nr 2719357).
133 Z tego względu wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku nie był zasadny i nie zasługiwał na uwzględnienie.
134 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU
135 ---------------------------------------------------------------------------------------------------------
136 Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności
137 ---------------------------------------------------------------------------------------------------------
138 1 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO
139 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji
140 Przedmiot utrzymania w mocy
141 Sąd Odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżony wyrok wobec skazanej D. K..
142 Zwięźle o powodach utrzymania w mocy
143 Sąd Odwoławczy nie uwzględnił zarzutów podniesionych w apelacji wywiedzionej przez obrońcę skazanej, w pełni aprobując stanowisko Sądu I instancji wyrażone w zaskarżonym orzeczeniu. Nie było również konieczności ingerowania w jego treść z urzędu, dlatego zaskarżony wyrok, jako trafny i prawidłowy, należało utrzymać w mocy.
144 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji
145 Przedmiot i zakres zmiany
146 ---------------------------------------------------------------------------------------------------------
147 Zwięźle o powodach zmiany
148 ---------------------------------------------------------------------------------------------------------
149 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji
150 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia
151 1.1.
152 ---------------------------------------------------------------------
154 Zwięźle o powodach uchylenia
155 ---------------------------------------------------------------------------------------------------------
156 2.1.
157 Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości
159 Zwięźle o powodach uchylenia
160 ---------------------------------------------------------------------------------------------------------
161 3.1.
162 Konieczność umorzenia postępowania
164 Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia
165 ---------------------------------------------------------------------------------------------------------
166 4.1.
167 ---------------------------------------------------------------------
169 Zwięźle o powodach uchylenia
170 ---------------------------------------------------------------------------------------------------------
171 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania
172 -----------------------------------------------------------------------------------------------------------------
173 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku
174 Punkt rozstrzygnięcia z wyroku
175 Przytoczyć okoliczności
176 --------------------------------------------------------------------------------------------
177 6 Koszty Procesu
178 Punkt rozstrzygnięcia z wyroku
179 Przytoczyć okoliczności
180 II
III
181 Sąd Odwoławczy na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze zasądził od Skarbu Państwa na adw. M. O. kwotę 147,60 złotych, w tym 27,60 złotych podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej obrony skazanej z urzędu w postępowaniu odwoławczym. Wysokość zasądzonej kwoty Sąd ustalił na podstawie § 17 ust. 5 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu. Zgodnie z powołanym przepisem opłata za obronę w sprawie o wydanie wyroku łącznego wynosi 120 złotych, którą to kwotę uzupełniono o 27,60 złotych tytułem podatku od towarów i usług.
182 Ponadto na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. w zw. z art. 634 k.p.k. Sąd Odwoławczy, mając na względzie obecną sytuację materialną skazanej przebywającej w zakładzie karnym, zwolnił ją od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, obciążając nimi Skarb Państwa.
PODPIS
183 1.3. Granice zaskarżenia
184 Kolejny numer załącznika
185 1
186 Podmiot wnoszący apelację
187 obrońca skazanej
188 Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja
189 orzeczenie o karze łącznej
190 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia
191 ☒ na korzyść
192 ☐ na niekorzyść
193 ☒ w całości
194 ☐ w części
195 ☐
196 co do winy
197 ☐
198 co do kary
199 ☐
200 co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia
201 1.3.2. Podniesione zarzuty
202 Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji
203 ☐
204 art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu
205 ☒
206 art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
207 w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu
208 ☐
209 art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia
210 ☐
211 art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
212 jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia
213 ☒
214 art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka
215 ☐
217 ☐
218 brak zarzutów
219 1.4. Wnioski
220 ☐
221 uchylenie
222 ☒
223 zmiana
Powołane przepisy
- Kodeks karny, art. 4 (§ 1)
- Kodeks karny, art. 85a
- Kodeks karny, art. 91a
- Kodeks postępowania karnego, art. 437 (§ 2)
- Kodeks postępowania karnego, art. 438
- Kodeks postępowania karnego, art. 439
- Kodeks postępowania karnego, art. 454 (§ 1)
- Kodeks postępowania karnego, art. 624 (§ 1)
- Kodeks postępowania karnego, art. 634
- Prawo o adwokaturze, art. 29