Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 października 2026 r., I CSK 2111/25

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 października 2026 r., I CSK 2111/25

Sentencja

POSTANOWIENIE

1 8 października 2026 r.

2 Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:

3 SSN Marcin Krajewski

4 na posiedzeniu niejawnym 8 października 2026 r. w Warszawie w sprawie z wniosku J.T. z udziałem Skarbu Państwa-Nadleśniczego Nadleśnictwa […] o zniesienie współwłasności, na skutek skargi kasacyjnej Skarbu Państwa-Nadleśniczego Nadleśnictwa […] od postanowienia Sądu Okręgowego w Nowym Sączu z 2 kwietnia 2025 r., III Ca 436/24,

1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;

2. zasądza od Skarbu Państwa-Nadleśniczego Nadleśnictwa […] na rzecz J.T. 5400 zł zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego z odsetkami ustawowymi za opóźnienie za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia orzeczenia zobowiązanemu do dnia zapłaty.

Uzasadnienie

7 Postanowieniem z 2 kwietnia 2025 r. Sąd Okręgowy w Nowym Sączu oddalił apelację uczestnika od postanowienia Sądu Rejonowego w Gorlicach z 19 kwietnia 2024 r., w którym Sąd m.in. dokonał zniesienia współwłasności w ten sposób, że nieruchomość tę przyznał na wyłączną własność uczestnikowi.

8 Uczestnik wniósł skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego, zaskarżając je w całości. Wskazał, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne (art. 398⁹ § 1 pkt 1 k.p.c.), w ramach którego pyta, czy art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c. może obligować sąd do zawieszenia postępowania do czasu zakończenia postępowania wywołanego wniesieniem skargi kasacyjnej w sprawie cywilnej. Wnioskodawca złożył odpowiedź na skargę kasacyjną, wnosząc o odmowę przyjęcia jej do rozpoznania oraz zasądzenie od uczestnika na rzecz wnioskodawcy kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

9 Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

10 Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 398⁹ § 1 k.p.c.). Skarga kasacyjna stanowi nadzwyczajny środek zaskarżenia prawomocnych orzeczeń, którego celem jest ochrona interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa, usunięcie z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych. Ograniczenie przesłanek do czterech ma zapewnić, że przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nastąpi jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane te funkcje, a skarga kasacyjna nie stanie się instrumentem wykorzystywanym w każdej sprawie.

11 Powołanie się na istotne zagadnienie prawne (art. 398⁹ § 1 pkt 1 k.p.c.) wymaga sformułowania problemu prawnego i wykazania, że ma on precedensowy charakter oraz znaczenie dla rozwoju prawa. Chodzi przy tym o problem, który nie został dotychczas rozstrzygnięty w orzecznictwie Sądu Najwyższego (zob. postanowienia SN: z 13 lipca 2007 r., III CSK 180/07; z 10 kwietnia 2014 r., IV CSK 623/13; z 2 grudnia 2014 r., II CSK 376/14; z 9 kwietnia 2015 r., V CSK 547/14, i z 6 lutego 2026 r., I CSK 719/25).

12 Sformułowanego przez uczestnika zagadnienia nie sposób uznać za istotne. Wobec jasnego brzmienia art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c. jego rozstrzygnięcie nie nastręcza żadnych trudności. W przepisie tym wskazano bowiem, że sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania cywilnego. Zawieszenie postępowania na tej podstawie ma zatem charakter fakultatywny i jest pozostawione uznaniu sądu, co zostało potwierdzone w licznym orzecznictwie Sądu Najwyższego (zob. m.in. wyrok SN z 17 maja 2017 r., V CSK 494/16, oraz postanowienia SN: z 27 marca 2014 r., I CSK 350/13; z 21 października 2014 r., V CSK 181/14; z 19 listopada 2020 r., I CSK 434/20; z 29 czerwca 2022 r., I CSK 2373/22, i z 10 maja 2024 r., I CSK 6327/22). Skoro zaś sformułowane przez skarżącego zagadnienie wielokrotnie stanowiło przedmiot wypowiedzi Sądu Najwyższego, nie można również uznać, by miało charakter precedensowy, czego wymaga się na tle art. art. 398⁹ § 1 pkt 1 k.p.c. Ponadto należy zwrócić uwagę, że wniosek o zawieszenie postępowania do czasu rozpoznania skargi kasacyjnej wniesionej przez uczestnika od wyroku Sądu Okręgowego w Nowym Sączu z 4 maja 2022 r. został oddalony postanowieniem Sądu Rejonowego w Gorlicach z 20 kwietnia 2023 r. (k. 36). Skarżący nie kwestionował tego rozstrzygnięcia w apelacji, poruszył natomiast tę kwestię dopiero w postępowaniu kasacyjnym. Wobec tego nie sposób przyjąć, aby zaniechanie zawieszenia postępowania stanowiło uchybienie Sądu drugiej instancji, a skarga kasacyjna jest środkiem zaskarżenia skierowanym przeciwko orzeczeniu tego Sądu. Z tych przyczyn należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 398⁹ § 2 k.p.c.).

13 O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 520 § 3 k.p.c. oraz art. 98 § 1, 1¹, 3 i 4 i art. 99 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c., a także § 10 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 5 pkt 6, § 2 pkt 7 oraz § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych. (E.M.)