Wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 12 lutego 2025 r., III AUa 996/24

wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 12 lutego 2025 r., III AUa 996/24

Tekst

1 Sygn. akt III AUa 996/24

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

2 Dnia 12 lutego 2025 r.

3 Sąd Apelacyjny w Gdańsku - III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych

4 w składzie:

5 Przewodniczący:

6 SSA Daria Stanek

7 Protokolant:

8 starszy sekretarz sądowy Angelika Czaban

9 po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2025 r. w Gdańsku na rozprawie

10 sprawy Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców

11 z udziałem D. P.

12 przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B.

13 o podstawę wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne

14 na skutek apelacji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. oraz Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców

15 od wyroku Sądu Okręgowego w Bydgoszczy VI Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 25 lipca 2024 r., sygn. akt VI U 367/24

16 1. zmienia zaskarżony wyrok w punkcie I i oddala odwołanie;

17 2. oddala apelację Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców;

18 3. zasądza od Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. kwotę 3.600,00 (trzy tysiące sześćset 00/100) złotych wraz z odsetkami, o których stanowi art. 98 § 1¹ k.p.c. tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego za I instancję;

19 4. zasądza od Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. kwotę 2.700,00 (dwa tysiące siedemset 00/100) złotych z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, którym kwota ta została zasądzona do dnia zapłaty, tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym.

20 SSA Daria Stanek

21 Sygn. akt III AUa 996/24

Uzasadnienie

22 Decyzją z dnia 1 marca 2024 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział

23 w B. stwierdził, że w roku kalendarzowym 2024 r. D. P. jako osobę podlegającą ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, obowiązuje podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne

24 w zadeklarowanej kwocie, która nie może być niższa niż 60 % prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego przyjętego do ustalenia kwoty ograniczenia rocznej podstawy wymiaru składek ogłoszonego za dany rok kalendarzowy, tj. 4.694,40 zł.

25 Decyzja została wydana na wniosek ubezpieczonego, a do postępowania wszczętego na skutek tego wniosku w dniu 31 stycznia 2024 r. na prawach strony przystąpił Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców.

26 Odwołanie od tej decyzji złożył Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców

27 i zaskarżył ją w całości, wnosząc o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez stwierdzenie,

28 że podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne dla D. P.

29 w roku kalendarzowym 2024 r. powinna być ustalona na podstawie art. 18c ust. 1 - 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

30 W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania oraz

31 o zasądzenie na swoją rzecz kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

32 Sąd Okręgowy w Bydgoszczy VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wyrokiem z dnia 25 lipca 2024 r. zmienił zaskarżoną decyzję w ten sposób, że ustalił,

33 iż podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne dla D. P. podlegającemu ubezpieczeniom jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą w okresie od 1 lutego 2024 roku do 31 grudnia 2024 roku uzależniona jest od dochodu

34 z pozarolniczej działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych uzyskanego w poprzednim roku kalendarzowym na zasadach określonych w art. 18c ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (pkt 1), w pozostałym zakresie odwołanie oddalił (pkt 2), sygn. akt VI U 367/24.

35 Sąd Okręgowy wskazał, że stan faktyczny w sprawie niniejszej był niesporny pomiędzy stronami.

36 Niesporne było m.in., że:

37 D. P. jest przedsiębiorcą, który prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą pod firmą P.H.U. (...) od 1 lipca 2015 r., a głównym przedmiotem tej działalności jest sprzedaż detaliczna prowadzona przed domy sprzedaży wysyłkowej lub Internet.

38 D. P. w okresie od stycznia 2019 r. do 31.12.2021 r. zgłaszał się

39 do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych jako osoba prowadząca pozarolnicza działalność gospodarczą z kodem 0590, tj. jako osoba korzystająca z prawa do ulgi „mały ZUS plus”.

40 31 stycznia 2024 r. złożył zgłoszenie do ubezpieczeń ZUS ZUA od 1 stycznia 2024 r. z kodem ubezpieczeń 0590.

41 W ustawowym terminie ubezpieczony złożył również do ZUS dokument ubezpieczeniowy ZUS DRA II, tj. deklarację rozliczeniową dla osoby fizycznej wykonującej działalność gospodarczą na mniejszą skalę, o której mowa w art. 18c ust. 9,

42 tj. o zastosowanych formach opodatkowania obowiązujących tego ubezpieczonego

43 w poprzednim roku kalendarzowym, o rocznym przychodzie z pozarolniczej działalności gospodarczej i rocznym dochodzie z tej działalności uzyskanych w poprzednim roku kalendarzowym oraz o podstawie wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ustalonej na dany rok kalendarzowy.

44 Dokument ten został przez organ rentowy odesłany do odwołującego.

45 Pismem z 31 stycznia 2024 r. odwołujący złożył wniosek do organu o wydanie decyzji w sprawie możliwości korzystania z Małego ZUS Plus od stycznia 2024 r., ponownie przesyłając do ZUS deklarację ZUS DRA II, która ponownie została odesłana mu przez organ rentowy.

46 1 marca 2024 r. ZUS wydał zaskarżoną w niniejszym postępowaniu decyzję.

47 W okresie ostatnich 60 miesięcy poprzedzających 1 lutego 2024 r. ubezpieczony nie wyczerpał limitu 36 miesięcy korzystania z „Małego ZUS -u Plus”, bowiem w okresie tym

48 z tego preferencyjnego sposobu ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne korzystał przez 35 miesięcy.

49 Sąd Okręgowy zważył, że odwołanie podlegało uwzględnieniu w części, w zakresie węższym niż żądany.

50 Stan faktyczny w niniejszej sprawie nie był sporny, spór miał charakter prawny

51 i sprowadzał się do wykładni przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych

52 - w zakresie warunków korzystania z preferencyjnego sposobu obliczenia składek

53 na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne przez przedsiębiorców, prowadzących jednoosobową działalność, a których dochody z tej działalności nie są wysokie i nie przekraczają 120.000 zł rocznie, tj. instytucji małego ZUS-u Plus wprowadzonej do ustawy systemowej w 2019 r. Ustawodawca przewidział dla takich osób możliwość skorzystania

54 z innego niż uregulowany w art. 18 ust 8 tej ustawy mechanizmu ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne - tj. możliwość ustalania wysokości składek

55 w odniesieniu od osiągniętego z tej działalności dochodu.

56 Zagadnienie, które zobowiązany był przeanalizować sąd w celu rozstrzygnięcia sprawy sprowadzało się do odpowiedzi na kilka pytań.

57 Po pierwsze - czy przewidziana w art. 18c ustawy systemowej preferencja w sposobie obliczenie składki dla przedsiębiorcy którego przychody nie przekraczają 120.000 zł rocznie, jest instytucją, z której przedsiębiorca może korzystać cyklicznie? A jeśli tak, to w jaki sposób ustalić początek i koniec jednego 60 miesięcznego cyklu? Czy w momencie zakończenia jednego 60 miesięcznego cyklu, w którym przez 36 miesięcy przedsiębiorca korzystał z preferencyjnej metody obliczenia składki, a przez 24 miesiące opłacał ją

58 w zwykłej wysokości, od razu w kolejnym miesiącu po jego zakończeniu bieg rozpoczyna kolejny taki cykl, czy istnieje pomiędzy ich granicami obu cykli (końcem pierwszego

59 i początkiem drugiego) okres karencji? Wreszcie - czy dla przedsiębiorcy kontynuującego działalność gospodarczą, możliwość przystąpienia do Małego ZUS-u Plus uaktualnia się wyłącznie w styczniu danego roku kalendarzowego, w którym przedsiębiorca ten chciałby

60 i może skorzystać z tej preferencji i jeśli nie spełnia warunków do skorzystania z Małego ZUSu Plus w styczniu tego roku, a dopiero np. w lutym tego roku, to tym samym traci możliwość ustalenia preferencyjnej wysokości podstawy wymiaru składki w całym tym roku kalendarzowym?

61 Co do kwestii możliwości korzystania z ulgi Mały ZUS plus cyklicznie - zasadniczo obie strony sporu były zgodne, że umożliwienie przedsiębiorcom korzystania z tego uprawnienia cyklicznie było intencją ustawodawcy. Sporne jest jedynie ustalenie, jak ustalić granice kolejnych cykli.

62 Zdaniem Sądu I instancji decydujące znaczenie dla ustalania pierwszego miesiąca nowego cyklu ma przepis art. 18c ust. 11 pkt 6, w którym unormowana jest jedna przesłanek negatywnych korzystania z tej preferencyjnej formy ustalania podstawy wymiaru składki. Zgodnie z tym przepisem z uprawnienia nie mogą korzystać osoby, które ustalały podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe zgodnie z niniejszym artykułem przez 36 miesięcy kalendarzowych w ciągu ostatnich 60 miesięcy kalendarzowych prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej. A zatem, mogą z niego korzystać osoby, które nie wyczerpały limitu 36 miesięcy korzystania z tego uprawnienia w ostatnich

63 60 miesiącach, co oznacza, że może z niego skorzystać ubezpieczony, który z uprawnienia tego w ostatnich 60 miesiącach korzystał mniej niż 36 miesiące, więc np. 35 miesięcy.

64 Zgodnie z art. 18c ust. 3 ustawy systemowej podstawę wymiaru składek, o której mowa w ust. 1, ubezpieczony ustala na dany rok kalendarzowy. A zatem, o ile w danym roku ubezpieczony nabył prawo do tej ulgi, to preferencyjna wysokość składki obowiązuje go

65 do końca danego roku kalendarzowego.

66 W tym miejscu rozstrzygnięcia zatem wymaga, czy w ogóle możliwe jest,

67 aby przedsiębiorca kontynuujący działalność gospodarczą mógł nabyć prawo do skorzystania z Małego Zus-u Plus w ciągu roku kalendarzowego.

68 W tym zakresie ZUS stał na stanowisku, że dla kontynuującego działalność gospodarczą przedsiębiorcy możliwość skorzystania z Małego ZUS-Plus uaktualnia się tylko raz w roku - w styczniu danego roku. Wskazywał, że preferencyjny sposób obliczenia podstawy wymiaru składki uregulowany w art. 18c ustawy systemowej ustala się raz

69 na „cały” rok. ZUS wywodził to stanowisko z treści art. 18c ust. 9 i 10, w których mowa,

70 że preferencyjną wysokość wymiary składki ustala się „na dany rok kalendarzowy”,

71 a w przypadku rezygnacji z tej preferencji w ciągu roku nie tylko za miesiąc, w którym przedsiębiorca zrezygnował z uprawnienia, ale też za pozostałe miesiące kalendarzowe

72 do końca danego roku kalendarzowego ustala się podstawę wymiaru składek

73 na ubezpieczenia emerytalne i rentowe na zasadach ogólnych, określonych w art. 18 ust. 8 ustawy systemowej.

74 Zdaniem Sądu Okręgowego ta interpretacja jest błędna.

75 W myśl art. 18c ust. 3 ustawy systemowej, podstawę wymiaru składek, o której mowa w ust. 1, ubezpieczony ustala na dany rok kalendarzowy, mnożąc przeciętny miesięczny dochód z pozarolniczej działalności gospodarczej uzyskany w poprzednim roku kalendarzowym, obliczony zgodnie z ust. 4. przez współczynnik 0,5. Otrzymany wynik jest zaokrąglany do pełnych groszy w górę, jeśli końcówka jest równa lub wyższa niż 0,5 grosza, lub w dół, jeśli jest niższa.

76 Zgodnie z art. 36 ust. 14a ustawy systemowej, o zmianie w stosunku do danych wykazanych w zgłoszeniu, o którym mowa w ust. 10, dotyczącej tytułu ubezpieczenia związanego ze sposobem obliczania podstawy wymiaru składek, o którym mowa w art. 18c ust. 1, ubezpieczony zawiadamia Zakład przez złożenie zgłoszenia wyrejestrowania

77 i ponownego zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych zawierającego prawidłowe dane

78 w terminie:

79 1) do końca stycznia danego roku kalendarzowego, jeżeli zmiana w stosunku do danych wykazanych w zgłoszeniu następuje w styczniu tego roku, przy czym jeżeli termin ten jest krótszy niż 7 dni, ubezpieczony dokonuje zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych w terminie 7 dni od zaistnienia zmiany;

80 2) 7 dni od zaistnienia zmiany – w pozostałych przypadkach.

81 Z powyższego wynika jednoznacznie, zdaniem Sądu I instancji, że w innym miesiącu niż styczeń danego roku kalendarzowego do ZUS z kodem tytułu ubezpieczenia właściwym dla Małego ZUS plus może zgłosić się przedsiębiorca, który w tym (innym niż styczeń) miesiącu rozpoczyna lub wznawia pozarolniczą działalność gospodarczą i spełnia warunki

82 do Małego ZUS plus bądź w tym miesiącu (innym niż styczeń) zaczyna spełniać warunki

83 do Małego ZUS plus. W takiej sytuacji zgłoszenia do ZUS z kodem tytułu ubezpieczenia właściwym dla tej preferencji powinno być dokonane w terminie 7 dni, licząc od dnia,

84 w którym przedsiębiorca zaczął spełniać warunki do preferencyjnego oskładkowania.

85 A zatem do Małego ZUS Plus przedsiębiorca może zgłosić się także w trakcie roku kalendarzowego, bo w przeciwnym razie przepis art. 36 ust. 14a zostałby zredagowany inaczej.

86 Rację, zdaniem Sądu Okręgowego, ma odwołujący, że jako „zmianę”, o której mowa w art. 36 ust. 14a ustawy systemowej należy uznać również upływ czasu. Z kolei z art. 18c ust. 3 ustawy systemowej wynika, że w razie ziszczenia się zmiany, o której mowa w art. 36 ust. 14a tej ustawy, uprawnienie do Małego ZUS Plus stwierdza się do końca danego roku kalendarzowego („podstawę wymiaru składek, o której mowa w ust. 1, ubezpieczony ustala na dany rok kalendarzowy”).

87 Zasadniczym warunkiem skorzystania z tej preferencji (po wykluczeniu istnienia przesłanek negatywnych) jest nieprzekroczenia przez przedsiębiorcę przychodu w wysokości 120 tys. zł w poprzednim roku kalendarzowym.

88 Aby wykazać spełnienie tej zasadniczej przesłanki, zgodnie z art. 18c ust. 9 ustawy systemowej przedsiębiorca jest zobowiązany nie tylko dokonać zgłoszenia wyrejestrowania

89 z dotychczasowego ubezpieczenia i ponownego zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych

90 z kodem właściwym dla Małego ZUS-u Plus, ale nadto obowiązany jest do przekazania deklaracji rozliczeniowej, o której mowa w art. 18c ust. 9 ustawy systemowej

91 w przewidzianym w przepisach terminie.

92 Termin ten został określony w art. 18 ust. 9 ustawy systemowej. Zgodnie z tym przepisem: ubezpieczony, o którym mowa w ust. 1, przekazuje informację o zastosowanych formach opodatkowania obowiązujących tego ubezpieczonego w poprzednim roku kalendarzowym, o rocznym przychodzie z pozarolniczej działalności gospodarczej i rocznym dochodzie z tej działalności uzyskanych w poprzednim roku kalendarzowym, w tym

93 o przychodzie i dochodzie uzyskanych w okresie obowiązywania danej formy opodatkowania, oraz o podstawie wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ustalonej na dany rok kalendarzowy w imiennym raporcie miesięcznym albo w deklaracji rozliczeniowej - w przypadku, o którym mowa w art. 47 ust. 2 - składanych za styczeń danego roku kalendarzowego lub za pierwszy miesiąc rozpoczęcia lub wznowienia prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w danym roku kalendarzowym.

94 Deklaracja, o której mowa w tym przepisie (ZUS DRA cz. II) służy do wykazania podstawy wymiaru składek, wyliczonej od średniomiesięcznego dochodu za poprzedni rok kalendarzowy wraz z wysokością przychodu, dochodu i form opodatkowania. Dlatego jej złożenie stanowi warunek uzyskania uprawnienia do mniejszej składki. W przypadku przedsiębiorców kontynuujących działalność gospodarczą (prowadzących ją w poprzednim roku) należy to zrobić w deklaracji za styczeń nowego roku.

95 W orzecznictwie wskazuje się, że przekazanie informacji o rocznym dochodzie wraz z deklaracją ubezpieczeniową, składaną za miesiąc styczeń w przypadku kontynuowania działalności jest zdarzeniem powodującym powstanie prawa do ubezpieczeń społecznych na zasadach określonych w art. 18c ustawy systemowej i w tym sensie zdarzenie to ma charakter konstytutywny do uzyskania uprawnienia, o którym mowa w art. 18c ust. 1 tej ustawy (wyrok Sądu Apelacyjnego w warszawie z 16 października 2020 r. III AUa 452/20 LEX nr 3108427).

96 W niniejszej sprawie ubezpieczony w styczniu 2024 r. kontynuował działalność (nie wznawiał jej od stycznia 2024 r.). W styczniu, w ustawowym terminie złożył do ZUS dokument ubezpieczeniowy ZUS DRA II, tj. deklarację rozliczeniową dla osoby fizycznej wykonującej działalność gospodarczą na mniejszą skalę, o której mowa w art. 18 c ust. 9.

97 W sytuacji, złożenia deklaracji do obowiązkowym ubezpieczeń społecznych za luty 2024 roku z kodem właściwym dla Małego ZUS-u plus w terminie ustawowym, ubezpieczonemu służy prawo do preferencyjnego ustalania podstawy wymiaru składek od lutego 2024 r.

98 do końca roku 2024 r. (zgodnie z treścią art. 18c ust. 3).

99 Dlatego też Sąd Okręgowy orzekł, jak w punkcie 1 wyroku na podstawie art. 477¹⁴ § 2 k.p.c.

100 Jednocześnie, zdaniem Sądu I instancji brak było podstaw do ustalenia,

101 że ubezpieczony ma prawo do ustalania wysokości podstawy wymiaru składek zgodnie

102 z art. 18c ust. 1 ustawy systemowej już od miesiąca stycznia 2024 r., bo w przypadku stycznia 2024 r. wobec ubezpieczonego zachodzi przesłanka negatywna z art. 18c ust. 11 pkt 6 ustawy systemowej. Co do tej okoliczności, Sąd Okręgowy zgodził się z interpretacją regulacji zawartej w tej normie i sposobem ustalania „ostatnich” 60 miesięcy zaprezentowaną przez ZUS, a nie przez ubezpieczonego. 36 miesięcy należy, także i zdaniem sądu, szukać wśród

103 60 miesięcy bezpośrednio poprzedzających miesiąc, od którego ubezpieczony chciałby skorzystać ponownie z Małego ZUS Plus, a zatem w niniejszej sprawie - od stycznia 2019 r. do grudnia 2023 r.

104 W okresie ostatnich 60 miesięcy poprzedzającym 1 stycznia 2024 r. ubezpieczony wyczerpał limit 36 miesięcy korzystania z „Małego ZUS -u Plus”, natomiast w okresie ostatnich 60 miesięcy poprzedzającym 1 lutego 2024 r. ubezpieczony limitu tego nie wyczerpał, bowiem w okresie tym z tego preferencyjnego sposobu ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne korzystał przez 35 miesięcy.

105 Dlatego też ubezpieczonemu służy prawo do ustalania podstawy wymiaru składek

106 na ubezpieczenia społeczne na zasadach określonych w art. 18c ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych od 1 lutego 2024 r. do końca roku 2024 r., a nie od 1 stycznia 2024 r.

107 Wobec powyższego Sąd Okręgowy orzekł, jak w punkcie 2 wyroku na podstawie

108 art. 477¹⁴§ 1 k.p.c.

109 Apelację od wyroku wywiódł Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców, zaskarżając go w części dotyczącej oddalenia odwołania Rzecznika (punkt II wyroku)

110 i zarzucając naruszenie:

111 1. prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 233 § 1 k.p.c., poprzez dokonanie błędnej oceny całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, które skutkowało dokonaniem błędu w ustaleniach stanu faktycznego niniejszej sprawy polegającego na ustaleniu i przyjęciu przez Sąd, iż „w niniejszej sprawie bezspornym było, iż (...) w okresie ostatnich 60 miesięcy poprzedzającym 1 lutego 2024 r. ubezpieczony nie wyczerpał limitu 36 miesięcy korzystania z „Małego ZUS-u Plus”, bowiem w okresie tym z tego preferencyjnego sposobu ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne korzystał przez 35 miesięcy”, podczas gdy w istocie ustalenie ww. okoliczności stanowi meritum sporu prawnego zaistniałego w niniejszej sprawie i tym samym nie może być uznawane za bezsporne;

112 2. prawa materialnego, tj. art. 18c ust. 11 pkt 6 ustawy z dnia 13 października 1998 r.

113 o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 497, dalej jako: „ustawa

114 o systemie ubezpieczeń społecznych”, „ustawa systemowa”) poprzez jego błędną wykładnię polegającą na:

115 - przyjęciu, iż zapis „ostatnich 60 miesięcy kalendarzowych” dotyczy okresu

116 przed pierwszym miesiącem w danym roku kalendarzowym, od którego przedsiębiorca zgłosił się do Małego ZUS Plus, czyli okres od stycznia 2019 r. do grudnia 2023 r.

117 z naruszeniem dyrektywy wykładni logiczno-językowej, tj. zakazu dokonywania wykładni synonimicznej,

118 - dokonaniu wykładni ww. przepisu w sposób sprzeczny z literalnym brzmieniem

119 art. 18c ust. 11 pkt 6 ustawy systemowej skutkujące w szczególności naruszeniem zakazu domniemania kompetencji organu,

120 - niezastosowaniu wykładni celowościowej i odkodowaniu niejasnej literalnie normy prawnej w sposób sprzeczny z celem prawodawcy oraz w sposób naruszający wynikającą

121 z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (t.j. Dz. U. z 2024,

122 poz. 236 ze zm., dalej jako: „Prawo przedsiębiorców”, „p.p.”j zasadę przyjaznej interpretacji przepisów;

123 podczas gdy stosując prawidłową wykładnię wskazanych przepisów prawa uznać należy, że:

124 - zapis „ostatnich 60 miesięcy kalendarzowych” dotyczy okresu łącznie z pierwszym miesiącem w danym roku kalendarzowym, od którego przedsiębiorca zgłosił się

125 do preferencji składkowej - czyli jeżeli przedsiębiorca dokonał zgłoszenia do Małego ZUS Plus od stycznia 2024 r. - będzie to okres od lutego 2019 r. do stycznia 2024 r.,

126 - literalna wykładnia art. 18c ust. 11 pkt 6 ustawy systemowej nie daje kompetencji organowi do decydowania, który okres 60 miesięcy jest okresem weryfikacyjnym, ponieważ okresu tego prawodawca nie określił jako okres „poprzednich 60 miesięcy kalendarzowych”, a jako okres „ostatnich 60 miesięcy kalendarzowych”, Zakład nie mógł określić okresu weryfikacyjnego tożsamego z okresem poprzednich 60 miesięcy kalendarzowych,

127 - organ winien wziąć pod uwagę intencje prawodawcy, którego założeniem było,

128 aby przedsiębiorcy mogli korzystać cyklicznie w pięcioletnich okresach z preferencji składkowej pn. „Mały ZUS Plus”,

129 - w razie jakichkolwiek wątpliwości interpretacyjnych należy stosować wynikającą

130 z art. 11 ust. 1 Prawa przedsiębiorców zasadę przyjaznej interpretacji przepisów.

131 Mając na względzie powyższe Rzecznik wniósł o uwzględnienie apelacji i zmianę przez Sąd Apelacyjny w Gdańsku zaskarżonego wyroku w części oddalającej odwołanie Rzecznika poprzez stwierdzenie, iż Sąd zmienia decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. nr (...) z dnia 1 marca 2024 r. w ten sposób,

132 że podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne D. P. podlegającego ubezpieczeniom jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą w styczniu 2024 r. powinna być ustalona na podstawie art. 18c ust. 1-4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

133 W odpowiedzi na apelację organ rentowy wniósł o oddalenie apelacji i zasądzenie

134 od organu rentowego kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

135 Apelację od wyroku wywiódł również pozwany organ rentowy, zaskarżając go

136 w części, tj. co do punktu I, którym sąd zmienił w części zaskarżoną decyzję i zarzucając:

137 1. naruszenie art. 18c ust. 1 i ust. 3 w zw. z art. 36 ust. 14a pkt 1) i 2) ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych poprzez jego błędną wykładnię i ustalenie, że ewentualne spełnienie warunków do ulgi w trakcie roku kalendarzowego stanowi zmianę danych wykazanych

138 w zgłoszeniu do ubezpieczeń, o którym mowa w art. 36 ust. 10 ustawy, podczas gdy

139 u Odwołującego nie zmienił się tytuł ubezpieczenia, który cały czas pozostaje taki sam i jest nim prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej, a kod tytułu ubezpieczenia stanowi jedynie dodatkowe oznaczenie porządkujące w ramach tego tytułu,

140 2. naruszenie art. 18c ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych poprzez ustalenie, że podstawa wymiaru składek dla Odwołującego w okresie od 1.02.2024 r.

141 do 31.12.2024 r. uzależniona jest od dochodu z pozarolniczej działalności gospodarczej

142 w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych uzyskanego

143 w poprzednim roku kalendarzowym na zasadach określonych w art. 18c ustawy o sus, podczas gdy na podstawie tego przepisu w związku z przepisem 18c ust. 9 podstawę wymiaru składek, o której mowa w art. 18c ust. 1 ubezpieczony ustala na dany rok kalendarzowy, a nie na część roku kalendarzowego, poza rozpoczęciem lub wznowieniem prowadzenia tej działalności w trakcie roku kalendarzowego;

144 3. naruszenie art. 18c ust. 9 w zw. z art. 18c ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych poprzez ustalenie, że podstawa wymiaru składek dla Odwołującego w okresie

145 od 1.02.2024 r. do 31.12.2024 r. uzależniona jest od dochodu z pozarolniczej działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych uzyskanego w poprzednim roku kalendarzowym na zasadach określonych w art. 18c ustawy

146 o sus, a tym samym nie uwzględnienie, że ustalenie podstawy wymiaru składek, o której mowa w art. 18c ust. 1 ubezpieczony w trakcie roku kalendarzowego stanowi wyjątek

147 od zasady i dopuszczalny jest jedynie w wymienionych w ustawie przypadkach, który nie występuje w niniejszej sprawie;

148 Wskazując na te zarzuty pozwany wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez oddalenie odwołania oraz zasądzenie od odwołującego na rzecz organu rentowego kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych za obie instancje.

149 W odpowiedzi na apelację organu Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców wniósł o oddalenie apelacji.

150 Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:

151 Apelacja pozwanego okazała się zasadna, skutkując koniecznością zmiany zaskarżonego o wyroku i oddaleniem odwołania. Oddaleniu jako bezzasadna podlegała natomiast apelacja Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców.

152 Podkreślić należy, że spór w rozpoznawanej sprawie miał charakter wyłącznie prawny. Stan faktyczny sprawy nie był sporny. Podniesiony przez Rzecznika Małych

153 i Średnich Przedsiębiorców zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. w istocie dotyczył wykładni art. 18c ust. 11 pkt 6 ustawy systemowej. Uznając, że Sąd Okręgowy prawidłowo ustalił podstawę faktyczną rozstrzygnięcia, Sąd Apelacyjny uznał je za własne, co oznacza,

154 iż zbędnym jest ich szczegółowe powtarzanie ustaleń faktycznych w uzasadnieniu wyroku Sądu odwoławczego.

155 Kontrowersyjne między stronami, również na etapie postępowania apelacyjnego, pozostawało, czy D. P., który korzystał z instytucji tzw. Małego ZUS plus wcześniej – od stycznia 2019 r. do grudnia 2021 r., może ponownie skorzystać z Małego ZUS plus w roku 2024. Przedmiotem sporu była w konsekwencji wykładnia treści normatywnej regulacji wprowadzonej przez ustawodawcę z dniem 1 stycznia 2019 r., znowelizowanej

156 z dniem 1 lutego 2020 r., określanej jako Mały ZUS plus, a w szczególności art. 18c ust. 11 pkt 6 ustawy systemowej.

157 Przypomnieć można, że zgodnie z treścią art. 6 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia

158 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U.2024.497 t.j. - dalej ustawa systemowa), obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają,

159 z zastrzeżeniem art. 8 i 9, osoby, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność oraz osobami z nimi współpracującymi. Według

160 art. 8 ust. 6 pkt 1 ustawy systemowej za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność uważa się osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów

161 o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych. Z kolei na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy obowiązkowo ubezpieczeniu wypadkowemu podlegają osoby podlegające ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym.

162 W myśl art. 18 ust. 8 ustawy systemowej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ubezpieczonych, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 5 i 5a, stanowi zadeklarowana kwota, nie niższa jednak niż 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego przyjętego do ustalenia kwoty ograniczenia rocznej podstawy wymiaru składek, ogłoszonego w trybie art. 19 ust. 10 na dany rok kalendarzowy. Składka

163 w nowej wysokości obowiązuje od dnia 1 stycznia do dnia 31 grudnia danego roku.

164 Zgodnie zaś z treścią art. 18c ust. 1 ustawy systemowej (w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2019 r. do dnia 31 stycznia 2020 r.) najniższa podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ubezpieczonych, o których mowa w art. 8 ust. 6 pkt 1, których roczny przychód z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej

165 w poprzednim roku kalendarzowym nie przekroczył trzydziestokrotności kwoty minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w grudniu poprzedniego roku, uzależniona jest od tego przychodu. Jednocześnie najniższa podstawa wymiaru składek, o której mowa w ust. 1, nie może przekroczyć 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia ogłoszonego w trybie art. 19 ust. 10 na dany rok kalendarzowy i nie może być niższa niż 30% kwoty minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w styczniu danego roku (ust. 2). Powyższa regulacja została wprowadzona ustawą z dnia 30 lipca 2018 r. o zmianie niektórych ustaw w celu obniżenia składek na ubezpieczenia społeczne osób fizycznych wykonujących działalność gospodarczą na mniejszą skalę (Dz. U. poz. 1577). Tym samym od stycznia 2019 r. wprowadzona została możliwość skorzystania z preferencji składkowej tzw. Mały ZUS.

166 Przedmiotowa regulacja została zmodyfikowana ustawą z dnia 19 grudnia 2019 r.

167 o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 2550). Zmodyfikowany Mały ZUS wszedł w życie 1 lutego 2020 r.

168 i powszechnie nazywany jest Małym ZUS plus. Stosownie do treści art. 18c ust. 1 ustawy systemowej (w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 lutego 2020 r.) podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ubezpieczonego, o którym mowa w art. 8

169 ust. 6 pkt 1, którego roczny przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej uzyskany

170 w poprzednim roku kalendarzowym nie przekroczył kwoty 120.000 złotych, uzależniona jest od dochodu z pozarolniczej działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, zwanego dalej "dochodem z pozarolniczej działalności gospodarczej", uzyskanego w poprzednim roku kalendarzowym.

171 Podkreślić należy, że ulga Mały ZUS plus w głównej mierze jest wynikiem przyjętych założeń przez ustawodawcę skierowania nowej formy ulgi pomocy w celu rozwoju aktywności przedsiębiorców, prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą indywidualnie o najniższych przychodach, którzy prowadzą działalność na małą skalę, w celu pobudzenia aktywności zawodowej, ograniczenia tzw. szarej strefy oraz poprawy przeżywalności przedsiębiorstw. Ulga ta, dająca możliwość obniżenia wysokości podstawy wymiaru składek określonych z art. 18 ust. 8 ustawy systemowej, skutkuje z drugiej strony jednoczesnym zmniejszeniem dochodów po stronie sektora finansów publicznych, z których finansowane są świadczenia z systemu zabezpieczenia społecznego. Nie można też tracić

172 z pola widzenia, że wartość świadczeń społecznych z zabezpieczenia społecznego ubezpieczonych (przedsiębiorców) na wypadek starości jest pochodną wysokości odprowadzonych składek. Tym samym stosowanie ulgi Mały ZUS plus spowoduje oczywisty spadek przyszłych zobowiązań pokrywanych z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych dla tej kategorii ubezpieczonych (por. uzasadnienie projektowanej nowelizacji druk nr 41 kadencja IX - (...)

173 Mając na uwadze powyższe, instytucja wprowadzona w art. 18c ust. 1 ustawy systemowej została ograniczona poprzez wprowadzenie enumeratywnie określonych

174 w art. 18c ust. 11 negatywnych przesłanek co do możliwości skorzystania z analizowanej ulgi. Wśród tych ograniczeń, przepis art. 18c ust. 11 pkt 6 ustawy systemowej przewiduje ograniczenie czasowe możliwości ustalania niższej podstawy wymiaru składek

175 na ubezpieczenia społeczne zgodnie z art. 18c ust. 1-4 ustawy do 36 miesięcy w ciągu ostatnich 60 miesięcy kalendarzowych prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej. Rozwiązanie to, jak wskazał projektodawca w uzasadnieniu projektu nowelizacji (druk nr 2675, kadencja VIII - (...) ) ma motywować przedsiębiorców do rozwoju działalności i w efekcie przechodzenia na tzw. zasady ogólne. Co więcej, pozwoli, aby ubezpieczeni przez cały okres aktywności zawodowej korzystający

176 z projektowanego mechanizmu uzbierali wymagany kapitał emerytalnym, jak i staż

177 do uzyskania najniższej emerytury.

178 Sąd Apelacyjny nie podziela stanowiska Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców, że założeniem ustawodawcy było, aby przedsiębiorcy mogli korzystać

179 z preferencji składkowej Mały ZUS plus cyklicznie w 5-letnich okresach. Z przytoczonych przepisów, prawidłowo interpretowanych, wynika, iż nie ma sekwencji ustalenia wysokości podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne zgodnie ze schematem 36 miesięcy korzystania z ulgi art. 18c ust. 1 przez 24 miesiące podstawy wymiaru z art. 18 ust. 8 w ciągu 60 miesięcy zamkniętego okresu. Żaden przepis nie wprowadza możliwości korzystania z ulgi w ciągu okresu zamkniętego pięciu lat. Układ okresów ustalania podstawy wymiaru składek na podstawie art. 18c ust. 1 oraz zgodnie z art. 18 ust. 8 może być całkowicie dowolny

180 i generować różne rozłożenie okresów ustalenia wysokości podstawy wymiaru składkę

181 w oparciu o zasady art. 18 ust. 8 i art. 18c ust. 1 ustawy systemowej.

182 Jak trafnie wyłożył to Sąd Apelacyjny w Lublinie w wyroku z dnia 30 grudnia 2024 r. (III AUa 563/24, LEX nr 3827962), w analizie prawnej nie można tracić z pola widzenia istotnej okoliczności wynikającej z regulacji art. 18c ust. 1 i ust. 10 ustawy systemowej. Mianowicie, osoby spełniające warunki do objęcia regulacją Małego ZUS plus mogą zadeklarować jako miesięczną podstawę wymiaru składek kwotę wyższą od najniższej podstawy wymiaru (tzn. w oparciu o art. 18c ust. 8) i zgodnie z przepisem art. 18c ust. 10 ubezpieczony-płatnik może w dowolnym czasie zrezygnować z uprawnienia ustalenia podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe w zależności

183 od wysokości osiągniętego w dochodu w poprzednim roku kalendarzowym. To ostatnie stwierdzenie pozwala na konstatację, iż konfiguracje korzystania z ulgi mogą być różne

184 w okresie ostatnich 60 miesięcy prowadzenia dzielności gospodarczej i nie jest tak,

185 że ustawodawca ustanowił schemat ustalania wysokości podstawy wymiaru składek

186 na ubezpieczenia społeczne wg. wzoru: 36 miesięcy "małego ZUSu plus" + 24 miesiące "dużego ZUSu". Stosowanie ulgi Mały ZUS plus nie jest ograniczone do możliwości korzystania z tej ulgi w danym roku kalendarzowym bez przerwy. Przerwa może bowiem wynikać z zawieszenia działalności gospodarczej i wówczas ten okres nie będzie liczony

187 do ostatnich 60 miesięcy kalendarzowych prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej, ale może też wynikać ze zmiany woli ubezpieczonego i skorzystania z art. 18c ust. 10 ustawy systemowej wyboru opłacania składek od postawy wymiaru zgodnie

188 z zasadami ogólnymi tj. według reguł art. 18 ust. 8. I wówczas, ten ostatni okres nie będzie liczony do owych 36 miesięcy z art. 18c ust. 11 pkt 6, a będzie liczony do ostatnich

189 60 miesięcy kalendarzowych prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej. Również w kolejnych następujących po sobie latach kalendarzowych przedsiębiorcy mogą dokonać wyliczenia wysokości podstawy wymiaru wg. reguł art. 18 ust. 8 lub art. 18c ust. 1 z różnych przyczyn wpływających na ich decyzje (np. ekonomicznych) i ustawodawca nie pozbawił ich tego prawa.

190 Odkodowując treść normatywną art. 18c ust. 11 pkt 6 ustawy systemowej Sąd Apelacyjny w Lublinie odwołał się do wykładni językowej, mającej pierwszeństwo względem innych metod wykładni. Sąd Najwyższy wielokrotnie podkreślał, że przepisy regulujące system zabezpieczenia społecznego ze względu na swoją istotę i konstrukcję podlegają wykładni ścisłej. Nie powinno stosować się wykładni celowościowej, funkcjonalnej

191 lub aksjologicznej w opozycji do wykładni językowej. Sąd Apelacyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni zgadza się z wnioskiem, iż art. 18c ust. 11 pkt 6 ustawy systemowej nie stanowi o żadnym "zamkniętym" okresie 60 miesięcy, nie stanowi

192 o cyku pięcioletnim, otwieranym poprzez złożenie wniosku o zastosowanie Małego ZUS plus i w końcu - warunkiem skorzystania z tej ulgi nie jest uprzednie skorzystanie z ulgi z art. 18a ustawy systemowej tzw. Mały ZUS. Spełnienie przesłanek do zastosowania art. 18a ustawy systemowej jest jedynie negatywnym warunkiem dla ulgi Mały ZUS plus. W niektórych stanach faktycznych (tak jak w przypadku wnioskodawcy) może wystąpić taka sekwencja ulg, ale pamiętać trzeba, iż możliwość ta nie została ograniczona tylko do takich stanów faktycznych. Będzie mogła być stosowna w różnych konfiguracjach, zależnych przede wszystkim od sytuacji ekonomicznej przedsiębiorcy, na przestrzenni szeregu lat prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej.

193 Treść słowa „ostatni”, jakie zostało użyte w art. 18c ust. 11 pkt 6 ustawy systemowej nie oznacza okresu jako jednostki czasu, której początek oznaczony jest początkiem skorzystania z ulgi Mały ZUS plus, okresu wyodrębnionego w czasie i kończącego się

194 w bliżej nieznanym czasie. Bowiem 60 miesięczny okres, o jakim mowa w analizowanym przepisie to miesiące kalendarzowe prowadzenia działalności gospodarczej, który może być przedzielony okresami przerwy (zawieszenia prowadzenia działalności), tak by jedynie

195 w danym roku kalendarzowym był to okres ponad 60 dni prowadzenia działalności gospodarczej. Słowo "ostatni" w języku polskim oznacza tyle co dotychczasowy, miniony, poprzedni, poprzedzający, przeszły, ubiegły, uprzedni, wcześniejszy, zaszły (Polski

196 - słownik.pl), taki po którym nie będzie innego, najbliższy teraźniejszości spośród minionych (Słownik języka polskiego PWN), może też oznaczać znajdujący się w jakimś ciągu

197 lub porządku w takim miejscu, że za nim już nic nie ma, najbliższy teraźniejszości spośród minionych (Wielki słownik języka polskiego pod. red. Piotra Żmigrodzkiego). Wszystkie zatem określenia odnoszą się do okresu nie tyle, który ma nastąpić w przyszłości

198 od oznaczonego domyślnie momentu, co do czasu przeszłego, minionego. Nie znajduje zatem semantycznego uzasadnienia wskazanie, iż określenie z przepisu art. 18c ust. 11 pkt 6 ustawy systemowej "w ciągu ostatnich 60 miesięcy kalendarzowych prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej" oznacza tyle, iż ocena korzystania z ulgi przez 36 miesięcy ma nastąpić w pięcioletnim okresie, którego bieg rozpoczął się od miesiąca skorzystania z ulgi.

199 Odkodowanie treści normatywnej winno odbywać przy uwzględnień całego omawianego art. 18c ust. 11 ustawy systemowej. I tak, zarówno zdanie pierwsze jak i drugie art. 18c ust. 11 pkt 6 jednoznacznie odnosi się do faktów mających miejsce w przeszłości

200 i oceny ich zaistnienia należy dokonywać z perspektywy czasu, w jakim przedsiębiorca występuje o skorzystanie z ulgi.

201 Nadto pozostałe przesłanki negatywne art. 18c ustawy systemowej co do możliwości skorzystania z ulgi określone ust. 11 tego artykułu także odnoszą się do tej samej perspektywy - oceny ich zaistnienia w czasie przeszłym, minionym, a punktem odniesienia jest czas, kiedy przedsiębiorca występuje o ulgę. Tak jest również w przypadku oceny spełnienia

202 przez przedsiębiorcę warunków dla skorzystania z ulgi - dokonuje się tej oceny w ujęciu retrospektywnym (art. 18c ust. 1,4,7).

203 Konkludując, treść normatywna art. 18c ust. 1 i art. 18c ust. 11 ustawy systemowej stanowi, iż przedsiębiorca może skorzystać z ulgi Mały ZUS plus, o ile w przeszłości

204 - w minionym roku kalendarzowym nie przekroczył granicznej kwoty dochodu i jednocześnie nie zaszła w przeszłości jedna z negatywnych przesłanek. Oceny tej dokonuje się z tej samej perspektywy: miesiąca kalendarzowego złożenia wniosku o ulgę. Zatem jeśli w ciągu ostatnich 60 miesięcy kalendarzowych prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej przedsiębiorca nie korzystał z ulgi przez 36 miesięcy kalendarzowych, może ustalić wysokość podstawy wymiaru zgodnie z zasadami art. 18 ust. 1-4.

205 Okres relewantny dla wnioskodawcy D. P., który z wnioskiem wystąpił 31 stycznia 2024 r. rozpoczyna się w styczniu 2019 r. i kończy z końcem grudnia 2023 r. Do powyższych limitów wlicza się, jako pełny miesiąc, każdy miesiąc kalendarzowy, w którym osoba odpowiednio ustalała podstawę składek na ubezpieczenia emerytalne

206 i rentowe zgodnie z niniejszym artykułem (art. 18c sus) lub prowadziła pozarolniczą działalność gospodarczą przez co najmniej jeden dzień kalendarzowy. Na dzień 1 stycznia 2024 r. wnioskodawca korzystał z Małego ZUS plus przez 36 miesięcy kalendarzowych

207 w ciągu ostatnich 60 miesięcy kalendarzowych prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej (w miesiącach 1/2019 – 12/2021), a zatem zachodzi przypadek, o którym mowa w art. 18c ust. 11 pkt 6 ustawy systemowej. Organ rentowy prawidłowo wobec tego przyjął, że wnioskodawcy nie przysługuje prawo do skorzystania z Małego ZUS plus w styczniu

208 2024 r. i w całym roku 2024, skoro zgodnie z art. 18c ust. 3 ustawy systemowej podstawę wymiaru składek właściwą dla Małego ZUS plus ustala się na cały rok kalendarzowy.

209 Nie znajduje zastosowania w rozpoznawanej sprawie reguła z art. 11 ust. 1 ustawy

210 z dna 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz. U.2024 poz. 236 tekst jednolity). Zastosowanie w drodze wykładni celowościowej zasady in dubio pro libertate ma miejsce dopiero wówczas, jeśli mimo dokonania poprawnej metodologicznie i logicznie wykładni przepisu pozostaje kilka wyników wykładni, które mogą być uznane za prawidłowe

211 co w niniejszej sprawie nie miało miejsca (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 11 lipca

212 2019 r., III UZP 1/19, OSNP 2020, Nr 1, poz. 7). Z uwagi na powołanie się w apelacji

213 przez Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców na powyższą regułę, przypomnieć należy przywołane już powyżej założenia przyświecające ustawodawcy w zakresie wprowadzenia analizowanego rozwiązania. Ma ono zabezpieczyć nie tylko krótkowzroczne cele poprzez obniżenie bieżących kosztów prowadzenia działalności gospodarczej

214 przez przedsiębiorcę, ale umożliwić taki rozwój przedsiębiorstwa, iż możliwe będzie opłacanie wysokości podstawy wymiaru na zasadach ogólnych, jak i pozwoli

215 na zgromadzenie minimalnego kapitału koniecznego dla ustalenia w przyszłości świadczenia emerytalnego przedsiębiorcy w systemie składki zdefiniowanej w granicach zbliżonych

216 do minimalnego wynagrodzenia.

217 Końcowo, nadal odwołując się do w pełni podzielanych rozważań Sądu Apelacyjnego w Lublinie w sprawie III AUa 563/24, należy zważyć, iż prace nad nowelizacją art. 18c ust. 11 pkt 6 ustawy systemowej i skrócenie okresu do 59 miesięcy z 60 ostatnich miesięcy kalendarzowych nie zmienia istoty problematyki poddawanej analizie. Znamienne zaś jest,

218 iż proponowana nowelizacja nie zmierza do zmiany redakcyjnej regulacji ulgi Mały ZUS plus zgodnie z koncepcją Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców. Nie jest proponowane, iż z ulgi można korzystać przez okres 36 miesięcy w ciągu okresu 60 miesięcy prowadzenia działalności gospodarczej, liczonych od skorzystania z ulgi po raz pierwszy w okresie rozliczeniowym, a po jego upływie otwiera się kolejny okres potencjalnego nabycia

219 36 miesięcznej ulgi.

220 Mając na uwadze powyższe, Sąd Apelacyjny uznał, iż apelacja pozwanego organu rentowego jest zasadna, co skutkowało zmianą zaskarżonego wyroku w punkcie I

221 i oddaleniem odwołania, o czym sąd orzekł na podstawie art. 386 § 1 k.p.c.

222 Z przedstawionych powyżej względów oddaleniu podlegała natomiast apelacja Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców, o czym orzeczono zgodnie z art. 385 k.p.c.

223 Sąd Apelacyjny zasądził od D. P. jako przegrywającego sprawę na rzecz pozwanego koszty zastępstwa procesowego za I i II instancję wraz z odsetkami z art. 98 § 1¹ k.p.c., działając w tym zakresie na podstawie art. 98 § 1, § 1¹ i 3 k.p.c.

224 w zw. z art. 99 k.p.c. oraz art. 108 k.p.c. w zw. § 2 pkt 5 i w zw. z § 10 ust. 1

225 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych, uwzględniając wartości przedmiotu zaskarżenia.

226 SSA Daria Stanek