Art. 36

Pokaż w całym akcie

Art. 36 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników
Art. 36.
1. Prezes Kasy wydaje decyzje w sprawach:
1) podlegania ubezpieczeniu oraz ustania ubezpieczenia, a także wysokości należności z tytułu składek na ubezpieczenie;
1a) zmiany warunków ubezpieczenia, a także stwierdzenia obowiązku opłacania składki, o której mowa w art. 17 ust. 2;
1b) stwierdzenia obowiązku opłacania dodatkowej składki miesięcznej, o której mowa w art. 17 ust. 4;
2) (uchylony)
2a) przedłużenia prawa do renty rolniczej szkoleniowej;
3) ustalenia prawa do świadczeń pieniężnych z ubezpieczenia i ich indywidualnego wymiaru;
4) zawieszenia prawa do świadczeń;
5) zawieszenia lub wstrzymania wypłaty świadczeń oraz wznowienia zawieszonej lub wstrzymanej wypłaty;
6) zwrotu nienależnie pobranych świadczeń;
7) przyznania odsetek za opóźnienie w wypłacie świadczeń;
8) potrącenia składek na ubezpieczenie lub innych należności ze świadczeń z ubezpieczenia;
9) wymierzania i pobierania składek na ubezpieczenie zdrowotne, z zastrzeżeniem ust. 1a;
10) o których mowa w art. 41a i 55;
11) przyznania rodzicielskich świadczeń uzupełniających, o których mowa w ustawie z dnia 31 stycznia 2019 r. o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym;
12) interpretacji indywidualnych, o których mowa w art. 62a.
1a. Decyzje w sprawach, o których mowa w ust. 1 pkt 1, dotyczących pomocnika rolnika oraz w sprawach, o których mowa w ust. 1 pkt 9, Prezes Kasy wydaje w sprawach spornych.
2. Prezes Kasy może upoważniać do wydawania decyzji w sprawach, o których mowa w ust. 1, pracowników Kasy. Ponadto Prezes Kasy i Prezes Zakładu mogą postanowić, że określone decyzje będą wydawane, z upoważnienia Prezesa Kasy, przez pracowników Zakładu.
3. Od decyzji w sprawach, o których mowa w ust. 1 pkt 1–9 i 12, a także w przypadku niewydania decyzji przysługuje odwołanie do sądu w terminach i na zasadach określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego o postępowaniu odrębnym w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.
4. Wniesienie odwołania do sądu od decyzji ustalającej podleganie ubezpieczeniu i obowiązek opłacania należności z tytułu składek na to ubezpieczenie nie wstrzymuje wykonania tej decyzji.

art. 36 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2025 r. poz. 1770)

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, wyrok z 17 kwietnia 2009 r., I UK 320/08

   …ubezpieczenia społecznego rolników. Potwierdza to również ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników. Zgodnie z jej art. 36 ust. 1, Prezes KRUS wydaje decyzje w sprawach dotyczących, między innymi: podlegania ubezpieczeniu oraz ustania ubez- 9 pieczenia, a także…

2. Sąd Najwyższy, postanowienie z 14 stycznia 2010 r., I UK 238/09

   …pozwanego, wskazać należy, że zgodnie z art. 36 ust. 3 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, od decyzji w sprawach, o których mowa w art. 36 ust. 1, a także w przypadku niewydania decyzji, przysługuje odwołanie do sądu w terminach i na zasadach określonych w przepisach Kodeksu…

3. Sąd Najwyższy, wyrok z 13 maja 2004 r., II UK 359/03

   …opierając ją na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 36 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz niezastosowanie art. 52 tej ustawy w związku z art. 83a ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o…

4. Sąd Najwyższy, wyrok z 10 czerwca 2010 r., I UK 49/10
5. Sąd Najwyższy, wyrok z 19 września 2007 r., III UK 39/07

   …z tytułu prowadzonej działalności. Decyzją z dnia 20 grudnia 2005 r. KRUS, na podstawie art. 36 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (jednolity tekst: Dz.U z 1998 r. Nr 7, poz. 25 ze zm., powoływanej dalej jako ustawa o ubezpieczeniu…

6. Sąd Najwyższy, wyrok z 26 marca 2014 r., II UK 371/13

   …w której uchylił decyzję z dnia 5 sierpnia 2011 r. W dniu 3 października 2011 r. wydał też decyzję - znak …N/7/2011, wydaną w oparciu o art. 36 ust. 1 pkt 1, art. 6, art. 7, art. 16 oraz art. 39 ust. 4 z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (j.t. Dz. U. z 2008 r.,…

7. Sąd Najwyższy, wyrok z 28 maja 2013 r., I UK 3/13

   …4 k.p.c. zostało zdefiniowane pojęcie organów rentowych. Jest nim, między innymi Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego. Na podstawie art. 36 ust. 2, art. 41a, art. 52 i art. 55 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz.U. z 1998 r. Nr 7, poz. 25 ze zm.)…

8. Sąd Najwyższy, wyrok z 23 lutego 2010 r., II UK 187/09

   …organ rentowy powołał się na art. 36 i art. 3 ustawy. Przepisy te regulują ogólne kwestie związane z podmiotem uprawnionym do wydawania decyzji (art. 36) i podleganiem ubezpieczeniu rolniczemu. Z przepisów tych w żaden sposób nie wynika dopuszczalność dokonywania dowolnych zmian decyzji przez…

9. Sąd Najwyższy, wyrok z 19 października 2006 r., III UK 91/06

   …rolników. Sąd drugiej instancji ustalił, że decyzją z dnia 29 marca 2005 r. Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, działając na podstawie art. 36 oraz art. 3a ust. 1 i art. 5a ust. 7 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników stwierdziła ustanie ubezpieczenia…

10. Sąd Najwyższy, wyrok z 14 lipca 2005 r., II UK 295/04

    …sprawach „podlegania ubezpieczeniu oraz ustania ubezpieczenia” wydaje z urzędu lub na wniosek Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (art. 36 ust. 1 pkt 1 i art. 36 ust. 2 w związku z art. 2 ust. 2 oraz art. 3 tej ustawy). Decyzje w sprawie „podlegania” oraz w sprawie „ustania”…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 36 (330)

Historia zmian

Bez zmian od 20 listopada 2025 r.