Art. 23a
Tekst jednolity: Dz. U. z 2026 r. poz. 884 [PDF]. Stan prawny na
Art. 23a.
1. Pracodawca jest obowiązany zapewnić niezbędne racjonalne usprawnienia dla osoby niepełnosprawnej pozostającej z nim w stosunku pracy, uczestniczącej w procesie rekrutacji lub odbywającej szkolenie, staż, przygotowanie zawodowe albo praktyki zawodowe lub absolwenckie. Niezbędne racjonalne usprawnienia polegają na przeprowadzeniu koniecznych w konkretnej sytuacji zmian lub dostosowań do szczególnych, zgłoszonych pracodawcy potrzeb wynikających z niepełnosprawności danej osoby, o ile przeprowadzenie takich zmian lub dostosowań nie skutkowałoby nałożeniem na pracodawcę nieproporcjonalnie wysokich obciążeń, z zastrzeżeniem ust. 2. #
2. Obciążenia, o których mowa w ust. 1, nie są nieproporcjonalne, jeżeli są w wystarczającym stopniu rekompensowane ze środków publicznych. #
3. Niedokonanie niezbędnych racjonalnych usprawnień, o których mowa w ust. 1, uważa się za naruszenie zasady równego traktowania w zatrudnieniu w rozumieniu przepisów art. 183a § 2–5 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy. #
Art. 23a ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych Art. 23a. 1. Pracodawca jest obowiązany zapewnić niezbędne racjonalne usprawnienia dla osoby niepełnosprawnej pozostającej z nim w stosunku pracy, uczestniczącej w procesie rekrutacji lub odbywającej szkolenie, staż, przygotowanie zawodowe albo praktyki zawodowe lub absolwenckie. Niezbędne racjonalne usprawnienia polegają na przeprowadzeniu koniecznych w konkretnej sytuacji zmian lub dostosowań do szczególnych, zgłoszonych pracodawcy potrzeb wynikających z niepełnosprawności danej osoby, o ile przeprowadzenie takich zmian lub dostosowań nie skutkowałoby nałożeniem na pracodawcę nieproporcjonalnie wysokich obciążeń, z zastrzeżeniem ust. 2. 2. Obciążenia, o których mowa w ust. 1, nie są nieproporcjonalne, jeżeli są w wystarczającym stopniu rekompensowane ze środków publicznych. 3. Niedokonanie niezbędnych racjonalnych usprawnień, o których mowa w ust. 1, uważa się za naruszenie zasady równego traktowania w zatrudnieniu w rozumieniu przepisów art. 18³ᵃ § 2–5 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy.
art. 23a ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2026 r. poz. 884)
Orzecznictwo
- Sąd Najwyższy, wyrok z , II PK 276/10
- Sąd Najwyższy, wyrok z , II PK 218/11
- Sąd Najwyższy, wyrok z , I PK 74/14
…Powyższe zasady prawa europejskiego zostały implementowane do prawa polskiego poprzez art. 23a ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (j.t. Dz.U. z 2011 r. Nr 127, poz. 721). Stanowi on, że pracodawca jest obowiązany…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , II PK 6/12
…pracodawcy potrzeb wynikających z niepełnosprawności danej osoby”, o których mowa w art. 23a ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Z powyższych przyczyn, uznając że skarga kasacyjna nie ma uzasadnionej podstawy,…
- Sąd Rejonowy w Żarach, wyrok z , IV P 3/20
…jako osobie niepełnosprawnej pozostającej w stosunku pracy. Otóż przepis art. 23a ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych stanowi, iż pracodawca jest obowiązany zapewnić niezbędne racjonalne usprawnienia…
- Sąd Rejonowy Katowice-Zachód w Katowicach, wyrok z , VII P 78/22
…ze wskazanych przejawów nierównego traktowania/dyskryminacji powódka powołała przepis art. 23a ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 573), zgodnie z którym pracodawca jest obowiązany zapewnić…
- Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi-Północ w Warszawie, wyrok z , VI P 199/19
…na tle przystosowania jej miejsca pracy do potrzeb osób niepełnosprawnych. Zgodnie z art. 23a Ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, tekst jedn. Dz.U. 2021 poz. 573 ze zm. pracodawca jest obowiązany zapewnić niezbędne…
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrok z , V SA/Wa 3923/21
- Sąd Okręgowy w Warszawie, wyrok z , XXI Pa 40/19
…przez pozwaną wykazana. 2) art. 233 § 1 k.p.c. w z w. z art. 4 ust. 2 i ust. 5, art. 15 ust. 2 i ust. 3, art. 16 ust. 1 pkt 2), art. 19 ust. 1 i art. 23a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U.2018 poz. 511…
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp., wyrok z , II SA/Go 536/17
…Ustawa o rehabilitacji zawodowej i społecznej osób niepełnosprawnych. Komentarz [red. M. Włodarczyk], Warszawa 2015, wyd. elektr. LEX, uwagi do art. 23a). Należy jednak zauważyć, iż w przepisie mowa jest o zgłoszeniu potrzeb pracodawcy jako zdarzeniu nakazującemu przedsięwzięcie przez pracodawcę…
Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.
Wszystkie orzeczenia przy art. 23a (15)
Historia zmian
Bez zmian od 16 czerwca 2026 r.