Art. 54

Pokaż w całym akcie

Art. 54 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
Art. 54.
1. Osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych, przysługuje prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej.
2. Osobę, o której mowa w ust. 1, kieruje się do domu pomocy społecznej odpowiedniego typu, zlokalizowanego jak najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej, z zastrzeżeniem ust. 2a, chyba że okoliczności sprawy wskazują inaczej, po uzyskaniu zgody tej osoby lub jej przedstawiciela ustawowego na umieszczenie w domu pomocy społecznej.
2a. W przypadku gdy przewidywany termin oczekiwania na umieszczenie w domu pomocy społecznej danego typu zlokalizowanym najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej wynosi ponad 3 miesiące, osobę, o której mowa w ust. 1, kieruje się na jej wniosek do domu pomocy społecznej tego samego typu zlokalizowanego jak najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej, w którym przewidywany termin oczekiwania na umieszczenie jest krótszy niż 3 miesiące.
3. Osoba wymagająca wzmożonej opieki medycznej kierowana jest na podstawie art. 33a ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 1461, 1537 i 1739 oraz z 2026 r. poz. 26 i 203) do zakładu opiekuńczo-leczniczego lub pielęgnacyjno-opiekuńczego.
4. W przypadku gdy osoba bezwzględnie wymagająca pomocy lub jej przedstawiciel ustawowy nie wyrażają zgody na umieszczenie w domu pomocy społecznej lub po umieszczeniu wycofają swoją zgodę, ośrodek pomocy społecznej, centrum usług społecznych, o którym mowa w ustawie z dnia 19 lipca 2019 r. o realizowaniu usług społecznych przez centrum usług społecznych, lub dom pomocy społecznej są obowiązane do zawiadomienia o tym właściwego sądu, a jeżeli osoba taka nie ma przedstawiciela ustawowego lub opiekuna – prokuratora.

art. 54 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2026 r. poz. 639)

Orzecznictwo

1. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 14 czerwca 2011 r., I OSK 325/11

   …Wobec braku zarzutu naruszenia prawa materialnego przypomnieć trzeba, że mający zastosowanie w sprawie przepis art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej stanowi, że osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej…

2. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 17 marca 2015 r., I OSK 2229/13

   …4 maja 2004 r.) i umieszczeniu w Domu Pomocy w Bobrowej (decyzja Prezydenta z 8 lutego 2007 r.). Obie te decyzje zostały wydane już na podstawie art. 54 ust. 1 i 2 nowej ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej. Adresatem wszystkich tych decyzji, wydawanych na podstawie ustawy z 29…

3. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 8 maja 2009 r., I OSK 849/08

   …naruszenia przepisu prawa materialnego, jak i przepisów postępowania jest nieuzasadniony. Stosownie do treści art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej samodzielnie…

4. Naczelny Sąd Administracyjny, postanowienie z 24 września 2014 r., I OW 96/14

   …do rozpoznania wniosku H. O. o skierowanie jej do domu pomocy społecznej i do ponoszenia odpłatności za pobyt w takim ośrodku. Zgodnie z art. 54 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2013 r. poz. 182 ze zm. dalej w skrócie "u.p.s.") osobie wymagającej…

5. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 6 lutego 2020 r., I FSK 1680/17
6. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 21 listopada 2019 r., I FSK 1354/17
7. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 7 grudnia 2012 r., I OSK 1077/12

   …w niej przepisów prawa materialnego. W skardze kasacyjnej zawarto zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie a w konsekwencji przyjęcie, że organy pomocy społecznej w…

8. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 21 grudnia 2007 r., I OSK 358/07

   …Zaskarżonemu wyrokowi nie można skutecznie przypisać naruszenia prawa materialnego przez błędne zastosowanie art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.). Naruszenia powyższego przepisu strona upatruje w tym, iż przy wydaniu zaskarżonego…

9. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 20 stycznia 2021 r., I OSK 2271/20
10. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 3 kwietnia 2019 r., I OSK 1761/18

    …wyroku wskazał, m.in., że materialnoprawną podstawę merytorycznego rozstrzygnięcia stanowi przywołany w decyzji art. 54 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2016 r., poz. 930 z późn. zm. - dalej jako "u.p.s."). Zgodnie z ust. 1 tego artykułu, osobie wymagającej…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 54 (518)

Historia zmian

Bez zmian od 28 kwietnia 2026 r.