Art. 19

Pokaż w całym akcie

Art. 19 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Art. 19.
1. Sprzedaż nieruchomości, oddawanie w użytkowanie wieczyste, użytkowanie, najem lub dzierżawę, jeżeli są położone na obszarach:
1) terenów górniczych – wymaga, w przypadku braku planu miejscowego, opinii organu nadzoru górniczego w zakresie potencjalnego przewidywanego wpływu robót górniczych zakładu górniczego na nieruchomość będącą przedmiotem umowy, o ile nieruchomość jest położona w granicach terenu górniczego utworzonego w celu prowadzenia działalności dotyczącej złóż kopalin, o których mowa w art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. – Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. z 2026 r. poz. 69);
2) parków narodowych – wymaga porozumienia z dyrektorem właściwego parku narodowego;
3) graniczących z nieruchomościami oddanymi w trwały zarząd na cele obronności i bezpieczeństwa państwa – wymaga porozumienia z właściwym w tych sprawach naczelnym organem administracji rządowej.
2. W odniesieniu do nieruchomości położonych na obszarach morskiego pasa nadbrzeżnego wymagane jest porozumienie z właściwym terytorialnie organem administracji morskiej, w razie:
1) sprzedaży, oddawania w użytkowanie wieczyste, użytkowanie, najem lub dzierżawę – na obszarze pasa technicznego;
2) sprzedaży lub oddawania w użytkowanie wieczyste – na obszarze pasa ochronnego.
3. W przypadku naruszenia przepisów ust. 1 i 2, strony umowy ponoszą odpowiedzialność na zasadach ogólnych.

art. 19 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2026 r. poz. 399)

Orzecznictwo

1. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 15 października 2020 r., I OSK 730/20

   …odpłatne użytkowanie na czas nieoznaczony z przeznaczeniem na zakładanie i prowadzenie rodzinnych ogrodów działkowych), art. 18 ust. 1 i 2 oraz art. 19 (dotyczącymi likwidacji rodzinnego ogrodu działkowego lub jego części na cel publiczny) i art. 26 (dotyczącym likwidacji rodzinnego ogrodu…

2. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 5 marca 2014 r., II FSK 905/12

   …w umowie (art. 19 ust. 1 u.p.d.o.f.). Warunkiem podwyższenia wartości wynikającej z ceny transakcji jest, zatem spełnienie przesłanek z art. 19 ust. 4. U.p.d.o.f. Po pierwsze organ ma obowiązek wezwać strony umowy do zmiany tej wartości lub wskazania przyczyn uzasadniających podanie ceny…

3. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie, wyrok z 11 stycznia 2018 r., I ACa 894/16

   …między starostą a dyrektorem parku narodowego), to zgodnie z art. 58 § 1 k.c. właściwy przepis ustawy o gospodarce nieruchomościami (art. 19 ust. 3) przewiduje inny skutek tj. odpowiedzialność na zasadach ogólnych. Podkreślić jeszcze należy, że art. 36 ustawy o gospodarce…

4. Sąd Apelacyjny w Szczecinie, wyrok z 1 grudnia 2015 r., I ACa 663/15
5. Sąd Rejonowy dla Warszawy-Mokotowa w Warszawie, wyrok z 14 lipca 2015 r., XVI C 970/14

   …uzyskanym w trybie art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (Dz.U z 2015, poz. 782 – j.t.) czy na podstawie art. 19-24 u.w.r.u.s.t.. Ponadto budynek posadowiony na przedmiotowej nieruchomości powoda został na jego wniosek podłączony do sieci telekomunikacyjnej…

6. Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi, wyrok z 30 czerwca 2015 r., II C 74/15

   …ta jednak nie miała znaczenia. Jak bowiem słusznie podnosił powód przepis art. 27 przywołanej powyżej ustawy o gospodarce nieruchomościami jak i art. 19 poprzednio obowiązującej ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz.U. Nr 30, poz. 127) charakter konstytutywny wpisu wiązał…

7. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, wyrok z 25 listopada 2009 r., II SA/Sz 1068/09

   …osoby ubiegającej się o przyłączenie nieruchomości do sieci, jeżeli są spełnione warunki przyłączenia określone w regulaminie, o którym mowa w art. 19, oraz istnieją techniczne możliwości świadczenia usług. Warunki, o których mowa w powołanym wyżej przepisie mogą zostać stworzone w niektórych…

8. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, wyrok z 25 listopada 2009 r., II SA/Sz 1102/09

   …osoby ubiegającej się o przyłączenie nieruchomości do sieci, jeżeli są spełnione warunki przyłączenia określone w regulaminie, o którym mowa w art. 19, oraz istnieją techniczne możliwości świadczenia usług. Warunki, o których mowa w powołanym wyżej przepisie mogą zostać stworzone w niektórych…

9. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, postanowienie z 21 czerwca 2022 r., II SA/Ke 706/21

   …wbrew stanowisku organu właściwego do udzielania koncesji na wydobywanie kopalin stanowi naruszenie art. 19 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Spółka wskazała, że jej interes prawny został naruszony zaskarżonym zarządzeniem – przeniesienie własności…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 19 (11)

Historia zmian

Bez zmian od 10 marca 2026 r.