Art. 12a

Pokaż w całym akcie

Art. 12a Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Art. 12a.
§ 1. Dla każdej sprawy z zakresu, o którym mowa w art. 1, tworzy się akta. Akta są tworzone w postaci elektronicznej lub papierowej.
§ 2. Akta w postaci elektronicznej są przetwarzane z wykorzystaniem systemu elektronicznego zarządzania dokumentacją w rozumieniu przepisów o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach.
§ 3. Akta w postaci papierowej są przetwarzane w tej postaci oraz z wykorzystaniem systemu elektronicznego zarządzania dokumentacją w rozumieniu przepisów o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach.
§ 4. Akta sprawy udostępnia się stronom postępowania. Strony mają prawo przeglądać akta sprawy i otrzymywać odpisy, kopie lub wyciągi z tych akt.
§ 5. Sąd, w odniesieniu do akt w postaci elektronicznej, udostępnia stronom akta sprawy w swoim systemie teleinformatycznym, po uwierzytelnieniu strony w sposób określony w art. 20a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. z 2025 r. poz. 1703).
§ 5a. Pełnomocnik, w celu uzyskania dostępu do akt sprawy w postaci elektronicznej, przed uwierzytelnieniem w sposób, o którym mowa w § 5, podaje sądowi swój numer PESEL, jeżeli jest obowiązany do jego posiadania albo posiada go, nie mając takiego obowiązku.
§ 6. Akta wszystkich zakończonych prawomocnie spraw sądowoadministracyjnych przechowuje się we właściwym sądzie administracyjnym przez okres niezbędny ze względu na rodzaj i charakter sprawy oraz znaczenie materiałów zawartych w aktach jako źródła informacji.
§ 7. Po okresie przechowywania w sądzie akta sprawy podlegają przekazaniu do właściwych archiwów państwowych albo zniszczeniu.
§ 8. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej określi, w drodze rozporządzenia:
1) sposób tworzenia i przetwarzania akt, o których mowa w § 1;
2) warunki i tryb przechowywania i przekazywania akt wojewódzkich sądów administracyjnych i Naczelnego Sądu Administracyjnego;
3) warunki i tryb niszczenia akt, o których mowa w § 1 i w pkt 2, po upływie okresu ich przechowywania.
§ 9. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej, wydając rozporządzenie, o którym mowa w § 8, uwzględni w szczególności warunki elektronicznego zarządzania dokumentacją, w rozumieniu przepisów, o których mowa w § 2 i 3, rodzaje spraw oraz właściwe zabezpieczenie akt przed dostępem osób nieuprawnionych, utratą tych akt lub ich zniszczeniem.

art. 12a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143 i 846)

art. 12a p.p.s.a.

Orzecznictwo

1. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 13 stycznia 2022 r., III OSK 4864/21

   …ograniczono możliwość przyjmowania interesantów w czytelni akt WSA w Warszawie. W takim stanie rzeczy przysługujące stronie na podstawie art. 12a § 4 p.p.s.a. prawo wglądu w akta musiało zostać zrealizowane przez przesłanie stronie kserokopii dokumentacji, o co w niniejszej sprawie bezskutecznie…

2. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 5 maja 2023 r., III FSK 651/22

   …344 i n.). Z stanowiskiem tym zgadza się Sąd orzekający w niniejszej sprawie. Wspomniane inne unormowania są zawarte w art. 12a Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Według postanowień § 1 tego artykułu, dla każdej sprawy z zakresu, o którym mowa w art. 1, tworzy się akta. Akta są…

3. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 15 listopada 2024 r., III OSK 5331/21

   …stosownych wniosków, jak również stosownej skargi kasacyjnej w okresie pandemii COVID-19". Zarzut ten nie mógł odnieść skutku. Z art. 12a § 1 p.p.s.a. wynika, iż dla każdej sprawy z zakresu, o którym mowa w art. 1 ustawy, tworzy się akta, które prowadzone są w postaci elektronicznej lub…

4. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 15 listopada 2024 r., III OSK 5384/21

   …stosownych wniosków, jak również stosownej skargi kasacyjnej w okresie pandemii COVID-19". Zarzut ten nie mógł odnieść skutku. Z art. 12a § 1 p.p.s.a. wynika, iż dla każdej sprawy z zakresu, o którym mowa w art. 1 ustawy, tworzy się akta, które prowadzone są w postaci elektronicznej lub…

5. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 11 grudnia 2018 r., I OSK 2906/16

   …należy się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania. Oczywiście niezasadny jest zarzut naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 12a § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 106 § 3 p.p.s.a. Zarzut ten sprowadza się do twierdzenia, że Sąd pierwszej instancji orzekał na podstawie materiału…

6. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 15 listopada 2024 r., III OSK 5141/21

   …stosownych wniosków, jak również stosownej skargi kasacyjnej w okresie pandemii COVID-19". Zarzut ten nie mógł odnieść skutku. Z art. 12a § 1 p.p.s.a. wynika, iż dla każdej sprawy z zakresu, o którym mowa w art. 1 ustawy, tworzy się akta, które prowadzone są w postaci elektronicznej lub…

7. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 15 września 2016 r., I OSK 316/15

   …sądu i innymi pismami sporządzonymi w toku postępowania sądowego muszą znaleźć się w aktach sprawy sądowoadministracyjnej, które w myśl art. 12a § 1 P.p.s.a. sąd ma obowiązek założyć, mimo iż nie przekazano mu akt administracyjnych. W szerszym znaczeniu analizowane pojęcie występuje w art. 12a §…

8. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 20 września 2023 r., I OSK 1581/21

   …prawem odrębnym od analogicznego uprawnienia przysługującego na etapie postępowania administracyjnego. Przysługujące stronie na podstawie art. 12a § 4 p.p.s.a. uprawnienie nie doznaje ograniczeń z uwagi na zachowanie strony w postępowaniu przed organem administracji. Tym samym skarżąca (jej…

9. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 21 marca 2018 r., II OSK 2340/17

   …wyroku w granicach wyznaczonych przez skargę kasacyjną. E. S. zarzuciła Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie naruszenie art. 12a § 2 p.p.s.a. przez bezpodstawną odmowę dostępu do akt sprawy, co uniemożliwiło odniesienie się do istoty sprawy. Argument ten okazał się jednak…

10. Naczelny Sąd Administracyjny, postanowienie z 8 marca 2012 r., I OZ 128/12

    …organowi, a więc bezwątpienia była stroną postępowania sądowoadministracyjnego. Nie wątpliwie także uprawnienia strony określone w art. 12a § 2 p.p.s.a. nie wygasają po zakończeniu postępowania sądowoadministracyjnego. Zgodnie zaś z art. 1 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 12a (88)

Historia zmian

Bez zmian od 15 stycznia 2026 r.