Art. 262

Pokaż w całym akcie

Art. 262 Ordynacji podatkowej
Art. 262.
§ 1. Strona, pełnomocnik strony, świadek lub biegły, którzy mimo prawidłowego wezwania organu podatkowego:
1) nie stawili się osobiście bez uzasadnionej przyczyny, mimo że byli do tego zobowiązani, lub
2) bezzasadnie odmówili lub nie dokonali w terminie wyznaczonym w wezwaniu złożenia wyjaśnień, zeznań, wydania opinii, okazania przedmiotu oględzin, przedłożenia tłumaczenia dokumentacji obcojęzycznej lub udziału w innej czynności, lub
2a) bezzasadnie odmówili okazania lub nie przedstawili w wyznaczonym terminie dokumentów, których obowiązek posiadania wynika z przepisów prawa, ksiąg podatkowych, dowodów księgowych będących podstawą zapisów w tych księgach, lub
3) bez zezwolenia tego organu opuścili miejsce przeprowadzenia czynności przed jej zakończeniem, mogą zostać ukarani karą porządkową do 2800 zł.
§ 1a. Jeżeli stroną jest osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, organ podatkowy może ukarać karą porządkową osobę, która według przepisów dotyczących ustroju danej osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej jest jej ustawowym reprezentantem, członkiem organu uprawnionego do jej reprezentowania lub jest upoważniona do prowadzenia jej spraw. Przepis § 1 stosuje się odpowiednio.
§ 2. Przepis § 1 stosuje się odpowiednio do osoby, która wyraziła zgodę na powołanie jej na biegłego.
§ 3. Przepis § 1 stosuje się również do:
1) osób trzecich, które bezzasadnie odmawiają okazania przedmiotu oględzin;
2) uczestników rozprawy, którzy poprzez swoje niewłaściwe zachowanie utrudniają jej przeprowadzenie;
3) osób, którym podatnik zlecił prowadzenie lub przechowanie ksiąg podatkowych lub dokumentów będących podstawą zapisów w tych księgach (biura rachunkowe), jeżeli osoby te bezzasadnie odmówią okazania lub nie przedstawią w wyznaczonym terminie ksiąg rachunkowych lub dokumentów będących podstawą zapisów w tych księgach.
§ 4. Kary porządkowej, o której mowa w § 1, nie stosuje się, jeżeli dokonanie czynności jest uzależnione od wyrażenia zgody przez stronę lub innego uczestnika postępowania, a zgoda taka nie została wyrażona.
§ 5. Karę porządkową nakłada się w formie postanowienia, na które służy zażalenie.
§ 5a. Termin płatności kary porządkowej wynosi 7 dni od dnia doręczenia postanowienia, o którym mowa w § 5.
§ 6. Organ podatkowy, który nałożył karę porządkową, może, na wniosek ukaranego, złożony w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia o nałożeniu kary porządkowej, uznać za usprawiedliwione niestawiennictwo lub niewykonanie innych obowiązków, o których mowa w § 1, i uchylić postanowienie nakładające karę.

art. 262 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2026 r. poz. 622, 825, 846 i 1154)

art. 262 o.p.

Orzecznictwo

1. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 21 października 2011 r., II FSK 775/10

   …naruszenia przepisów prawa procesowego (art. 134 § 1, art. 141 § 4, art. 145 § 1 lit. a i c P.p.s.a.) jak i naruszenia prawa materialnego (art. 262 O.p. w z w. z art. 155 i 199 O.p.). W sytuacji, gdy autor skargi kasacyjnej zarzuca zarówno naruszenie prawa materialnego, jak i naruszenie…

2. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 11 kwietnia 2014 r., II FSK 1077/12

   …spółek handlowych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1030, dalej: k.s.h.), co przesądza o bezzasadności skargi kasacyjnej Dyrektora IS. 6.2. W myśl art. 262 § 1 o.p. strona, pełnomocnik strony, świadek lub biegły, którzy mimo prawidłowego wezwania organu podatkowego: nie stawili się osobiście bez…

3. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 6 marca 2018 r., II FSK 1695/16

   …przedstawienia dokumentów". Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zarzuty te nie zasługują na uwzględnienie. 5.3. Przepis art. 262 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej stanowi, że strona, pełnomocnik strony, świadek, biegły, którzy mimo prawidłowego wezwania organu podatkowego bezzasadnie…

4. NSA oz. w Krakowie, wyrok z 18 lipca 2000 r., I SA/Kr 2246/98

   …do tak znacznej dolegliwości. Uzasadnienie postanowienia organu podatkowego I instancji ogranicza się bowiem do przytoczenia treści art. 262 Ordynacji podatkowej i jednozdaniowego stwierdzenia o braku reakcji skarżącego na odebrane wezwania. Motywacja zaskarżonego postanowienia Izby Skarbowej…

5. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 21 kwietnia 2009 r., II FSK 32/09

   …taki obowiązek istniał, to jego niedochowanie nie skutkuje nałożeniem kary porządkowej skoro taka sytuacja nie została wymieniona w art. 262 § 1 Ordynacji podatkowej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. rozpatrując zażalenie, wskazując na treść cytowanego wyżej przepisu, usytuowanie…

6. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 12 listopada 2008 r., II FSK 1088/07

   …2 w związku z art. 285a § 3 Ordynacji podatkowej. W zakresie przedmiotowym stosowania kar porządkowych wymienionych w przepisie art. 262 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej nie mieściło się złożenie oświadczenia o stanie majątkowym, o którym mowa w art. 285a § 3 Ordynacji podatkowej. Wobec tego, że…

7. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 24 stycznia 2017 r., I FSK 992/15

   …Nie doszło więc ze strony organu do naruszenia tego przepisu. 7.1. Wskazując na naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a w związku art. 262 § 1 pkt 2 O.p. Spółka podnosi, że Sąd pierwszej instancji nie zbadał, czy nastąpiło faktyczne bezzasadne odmówienie złożenia wyjaśnień przez Spółkę.…

8. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 8 listopada 2017 r., I GSK 2103/15

   …można uznać za usprawiedliwione, to jednak niestawiennictwo w dniu 30 października 2014 r. jest niedopełnieniem obowiązku określonego w art. 262 § 1 o.p., gdyż termin ten został uzgodniony z pełnomocnikiem strony z odpowiednim wyprzedzeniem, tak aby przeprowadzenie zaplanowanej czynności…

9. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 23 lutego 2016 r., II GSK 1592/14

   …1.500 złotych, w tym w szczególności jej adekwatności do zarzucanych spółce naruszeń obowiązków, a w konsekwencji naruszyły art. 262 § 1 pkt 2 ordynacji podatkowej, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Z powyższym stanowiskiem skarżącej kasacyjnie Spółki należy się zgodzić, bowiem użycie w…

10. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 26 czerwca 2012 r., II FSK 2539/10

    …organu należało jedynie przypomnieć co wynika z ich treści i jakie to miało znaczenie dla wyniku rozpoznawanej sprawy. Przepis art. 262 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej stanowił, że strona, pełnomocnik strony, świadek, biegły, którzy mimo prawidłowego wezwania organu podatkowego nie stawili się…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 262 (876)

Historia zmian

Bez zmian od 21 kwietnia 2026 r.