Art. 122

Pokaż w całym akcie

Art. 122 Kodeksu postępowania cywilnego
Art. 122.
§ 1. Adwokat lub radca prawny ustanowiony zgodnie z przepisami niniejszego działu ma prawo – z wyłączeniem strony – ściągnąć sumę należną mu tytułem wynagrodzenia i zwrotu wydatków z kosztów zasądzonych na rzecz tej strony od przeciwnika. Przeciwnik nie może czynić żadnych potrąceń, z wyjątkiem kosztów nawzajem mu przyznanych od strony korzystającej z pomocy prawnej z urzędu.
§ 2. Na kosztach, przypadających od przeciwnika strony korzystającej z pomocy prawnej z urzędu, należności adwokata lub radcy prawnego ustanowionego według przepisów poprzedzających przysługuje pierwszeństwo przed roszczeniami osób trzecich.

art. 122 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2026 r. poz. 468, 473 i 830)

art. 122 k.p.c.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, uchwała z 8 marca 2012 r., III CZP 2/12

   …od strony, która przegrała sprawę, na rzecz strony przeciwnej, która sprawę wygrała i korzystała z pomocy pełnomocnika z urzędu (por. art. 122 k.p.c.). Ponoszonych przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu nie zalicza się także do kosztów sądowych…

2. Sąd Najwyższy, uchwała z 25 stycznia 2007 r., III CZP 95/06

   …przy czym reprezentowana strona nie bierze udziału w tej operacji; koszty te ponosi bądź przegrywający przeciwnik, bądź Skarb Państwa (art. 122 k.p.c. oraz § 19-21 rozporządzenia) i nie ma możliwości umownego włączenia w skład kosztów zastępstwa podatku od towarów i usług. Ponadto ponoszone…

3. Sąd Najwyższy, uchwała z 21 października 2015 r., III CZP 68/15

   …z urzędu nie może uzyskać wynagrodzenia i zwrotu wydatków od przeciwnika reprezentowanej przez siebie strony w drodze określonej przez art. 122 k.p.c., gdyż w takiej sytuacji nie dochodzi do zasądzenia kosztów procesu na rzecz strony przez niego zastępowanej. Są to zatem nie opłacone koszty…

4. Sąd Najwyższy, postanowienie z 18 maja 2011 r., III CZ 25/11

   …nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa, sąd przyznaje po wykazaniu bezskuteczności ich egzekucji. Ponadto zgodnie z art. 122 § 1 k.p.c. adwokat ustanowiony z urzędu ma prawo – z wyłączeniem strony – ściągnać sumę należną mu tytułem wynagrodzenia i zwrotu wydatków z kosztów…

5. Sąd Najwyższy, postanowienie z 22 kwietnia 2010 r., II CZ 25/10

   …pomocy prawnej takiego pełnomocnika procesowego musi ponieść strona przeciwna zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik sporu. 3 Z mocy art. 122 § 1 k.p.c. m.in. adwokat ustanowiony z urzędu ma prawo – z wyłączeniem strony – ściągnąć sumę należną mu tytułem wynagrodzenia i zwrotu wydatków z…

6. Sąd Najwyższy, postanowienie z 11 maja 2012 r., II CZ 5/12

   …k.p.c. w zw. z art. 3941 k.p.c., orzeczono jak w pkt 1, o kosztach postępowania zażaleniowego - stosownie do art. 108 § 1, art. 98 § 1 i 3, art. 122 k.p.c. w zw. z art. 39821 i art. 391 § 1 k.p.c. oraz § 6 pkt 4, § 13 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w…

7. Sąd Najwyższy, uchwała z 7 października 2021 r., III CZP 51/20

   …prawo ściągnięcia sumy należnej mu tytułem wynagrodzenia i zwrotu wydatków z kosztów zasądzonych na rzecz tej strony od przeciwnika (art. 122 § 1 k.p.c.). Natomiast koszty pomocy udzielonej z urzędu, których nie pokrywa przeciwnik strony korzystającej z tej pomocy, ani ona sama, ponosi Skarb…

8. Sąd Najwyższy, postanowienie z 9 grudnia 2010 r., III CZ 56/10

   …strony wygrywającej, nawet wówczas gdy jest to pełnomocnik ustanowiony z urzędu, podlegają zasądzeniu od tej strony. Wynika to z art. 122 § 1 k.p.c. i § 17 powołanego rozporządzenia (por. też uzasadnienie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 29 sierpnia 2006 r. SK 23/05 OTK-A…

9. Sąd Najwyższy, wyrok z 29 listopada 2017 r., II CSK 70/17

   …1 in fine k.p.c., a o kosztach zastępstwa procesowego na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 398²¹ k.p.c., art. 391 § 1 k.p.c. i art. 122 § 1 k.p.c. (a contrario; por. także uchwała Sądu Najwyższego z dnia 1 marca 1989 r., III CZP 12/89, nie publ.). Mając na względzie datę wszczęcia…

10. Sąd Najwyższy, postanowienie z 13 grudnia 2012 r., IV CZ 126/12

    …pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) o ponoszeniu tych kosztów przez Skarb Państwa, natomiast zgodnie z art. 122 k.p.c. adwokat ustanowiony z urzędu może ściągnąć sumę należną mu tytułem wynagrodzenia i zwrotu wydatków z kosztów zasądzonych na rzecz strony od…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 122 (388)

Historia zmian

Bez zmian od 24 marca 2026 r.