Art. 159
Tekst jednolity: Dz. U. z 2026 r. poz. 1307 [PDF]. Stan prawny na
Art. 159.
§ 1. Warunkowo zwolnionego sąd penitencjarny może w okresie próby oddać pod dozór kuratora sądowego, osoby godnej zaufania, stowarzyszenia, organizacji lub instytucji, do której działalności należy troska o wychowanie, zapobieganie demoralizacji lub pomoc skazanym, oraz nałożyć na niego obowiązki określone w art. 72 § 1 Kodeksu karnego, a jeżeli szkoda wyrządzona przestępstwem, za które skazany odbywa karę, nie została naprawiona, orzec obowiązek określony w art. 72 § 2 Kodeksu karnego. Wobec skazanego za przestępstwo określone w art. 197–203 Kodeksu karnego, popełnione w związku z zaburzeniami preferencji seksualnych, młodocianego sprawcy przestępstwa umyślnego, sprawcy określonego w art. 64 § 1 lub 2 lub art. 64a Kodeksu karnego, a także wobec skazanego na karę dożywotniego pozbawienia wolności oddanie pod dozór jest obowiązkowe. #
§ 2. Warunkowo zwolniony, który został zobowiązany do wykonywania obowiązków związanych z okresem próby i nie został oddany pod dozór, jest obowiązany do: #
1) bezzwłocznego, a najpóźniej w ciągu 7 dni od zwolnienia z zakładu karnego, zgłoszenia się do sądowego kuratora zawodowego sądu rejonowego, w którego okręgu będzie miał miejsce stałego pobytu, #
2) zgłaszania się do sądowego kuratora zawodowego w określonych przez niego terminach i udzielania wyjaśnień co do przebiegu okresu próby, #
3) niezmieniania bez zgody sądu miejsca stałego pobytu, #
4) wykonywania nałożonych na niego obowiązków #
o czym sąd poucza warunkowo zwolnionego.
§ 3. W razie oddania pod dozór sąd poucza skazanego o obowiązku wynikającym z art. 169 § 2. #
Art. 159 Kodeksu karnego wykonawczego Art. 159. § 1. Warunkowo zwolnionego sąd penitencjarny może w okresie próby oddać pod dozór kuratora sądowego, osoby godnej zaufania, stowarzyszenia, organizacji lub instytucji, do której działalności należy troska o wychowanie, zapobieganie demoralizacji lub pomoc skazanym, oraz nałożyć na niego obowiązki określone w art. 72 § 1 Kodeksu karnego, a jeżeli szkoda wyrządzona przestępstwem, za które skazany odbywa karę, nie została naprawiona, orzec obowiązek określony w art. 72 § 2 Kodeksu karnego. Wobec skazanego za przestępstwo określone w art. 197–203 Kodeksu karnego, popełnione w związku z zaburzeniami preferencji seksualnych, młodocianego sprawcy przestępstwa umyślnego, sprawcy określonego w art. 64 § 1 lub 2 lub art. 64a Kodeksu karnego, a także wobec skazanego na karę dożywotniego pozbawienia wolności oddanie pod dozór jest obowiązkowe. § 2. Warunkowo zwolniony, który został zobowiązany do wykonywania obowiązków związanych z okresem próby i nie został oddany pod dozór, jest obowiązany do: 1) bezzwłocznego, a najpóźniej w ciągu 7 dni od zwolnienia z zakładu karnego, zgłoszenia się do sądowego kuratora zawodowego sądu rejonowego, w którego okręgu będzie miał miejsce stałego pobytu, 2) zgłaszania się do sądowego kuratora zawodowego w określonych przez niego terminach i udzielania wyjaśnień co do przebiegu okresu próby, 3) niezmieniania bez zgody sądu miejsca stałego pobytu, 4) wykonywania nałożonych na niego obowiązków o czym sąd poucza warunkowo zwolnionego. § 3. W razie oddania pod dozór sąd poucza skazanego o obowiązku wynikającym z art. 169 § 2.
art. 159 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny wykonawczy (Dz. U. z 2026 r. poz. 1307)
art. 159 k.k.w.
Orzecznictwo
- Sąd Najwyższy, uchwała z , I KZP 22/01
…zwolnienia z reszty kary pozbawienia wolności wielokrotnego recydywisty, młodocianego i skazanego na karę dożywotniego pozbawienia wolności (art. 159 k.k.w.); - w wypadku warunkowego zwolnienia z reszty kary pozbawienia wolności skazanego, co do którego był stosowany środek zabezpieczający w…
- Sąd Najwyższy, postanowienie z , V CSK 241/07
…wykonania kary (art. 72 § 1 pkt 6 k.k.), wykonania kary pozbawienia wolności (art. 96 § 1 k.k.) lub warunkowego przedterminowego zwolnienia (art. 159 k.k.w. w zw. z art. 72 § 1 pkt 6 k.k.) obowiązek poddania się leczeniu odwykowemu wolno usprawiedliwić ochroną społeczeństwa przed osobą, która…
- Sąd Najwyższy, postanowienie z , V KK 160/13
…za czyny z art. 279 § 1 k.k. i inne w wymiarze 1 roku i 5 miesięcy. Skazanemu wyznaczono okres próby do dnia 31 maja 2013 r., a na podstawie art. 159 k.k.w. w zw. z art. 72 § 1 k.k. oddano go pod dozór kuratora i nałożono na niego stosowne obowiązki. W okresie próby L. S. został skazany wyrokiem…
- Sąd Najwyższy, postanowienie z , IV KK 144/15
…z odbycia reszty tej kary; 2. na podstawie art. 80 § 1 k.k. wyznaczył skazanemu okres próby do dnia 30 grudnia 2016 r. 3. na zasadzie art. 159 k.k.w. w zw. z art. 72 § 1 k.k. w okresie próby: oddał warunkowo zwolnionego pod dozór kuratora, zobowiązał go do wykonywania pracy zarobkowej,…
- Sąd Najwyższy, uchwała z , I KZP 7/14
…w G. postanowieniem z dnia 31 maja 2011 r., działając na podstawie art. 72 § 1 k.k., art. 77 § 1 k.k., art. 78 § 1 k.k., art. 80 § 1 k.k., art. 159 k.k.w. oraz art. 161 § 1 k.k.w., zastosował środek probacyjny warunkowego przedterminowego zwolnienia z odbycia reszty kary wobec H. W., uprzednio…
- Sąd Najwyższy, postanowienie z , II KK 257/12
…80 § 1 k.k., Sąd Apelacyjny ustanowił warunkowo zwolnionemu okres próby do dnia 7 stycznia 2014 r. (pkt II postanowienia), a na podstawie art. 159 k.k.w. i art. 72 § 1 pkt 4 k.k. oddał go w okresie próby pod dozór kuratora i nałożył na niego obowiązek wykonywania pracy zarobkowej (pkt III…
- Sąd Najwyższy, postanowienie z , II CSK 828/14
…wykonania kary (art. 72 § 1 pkt 6 k.k.), wykonania kary pozbawienia wolności (art. 96 § 1 k.k.) lub warunkowego przedterminowego zwolnienia (art. 159 k.k.w. w zw. z art. 72 § 1 pkt 6 k.k.) obowiązek poddania się leczeniu odwykowemu wolno usprawiedliwić ochroną społeczeństwa przed osobą, która…
- Sąd Apelacyjny w Katowicach, postanowienie z , II AKzw 1821/14
…wolności. Oddanie skazanego w okresie próby pod dozór kuratora sądowego i nałożenie stosownych obowiązków znajduje oparcie w treści art. 159 k.k.w. Czas trwania okresu próby ustalony został stosownie do treści 80 § 1 k.k. Z tych względów orzeczono, jak wyżej. Z/ - o treści postanowienia…
- Sąd Apelacyjny w Katowicach, postanowienie z , II AKzw 1015/14
…wolności. Oddanie skazanego w okresie próby pod dozór kuratora sądowego i nałożenie stosownych obowiązków znajduje oparcie w treści art. 159 k.k.w. Czas trwania okresu próby ustalony został stosownie do treści 80 § 1 k.k. Z tych względów orzeczono, jak wyżej. ZARZĄDZENIE - o treści…
- Sąd Apelacyjny w Katowicach, postanowienie z , II AKzw 2271/22
…na podstawie art. 80 § 1 k.k. wyznaczyć skazanemu okres próby w wymiarze 3 (trzech) lat, to jest do dnia 29 listopada 2025 roku; 3. na mocy art. 159 k.k.w. w zw. z art. 72 § 1 pkt 1, 4, 5 i 8 k.k. oddać warunkowo zwolnionego pod dozór kuratora oraz zobowiązać do: a) informowania kuratora o…
Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.
Wszystkie orzeczenia przy art. 159 (876)
Historia zmian
Bez zmian od 1 stycznia 2026 r.