Art. 961

Pokaż w całym akcie

Art. 961 Kodeksu cywilnego
Art. 961. Jeżeli spadkodawca przeznaczył oznaczonej osobie w testamencie poszczególne przedmioty majątkowe, które wyczerpują prawie cały spadek, osobę tę poczytuje się w razie wątpliwości nie za zapisobiercę, lecz za spadkobiercę powołanego do całego spadku. Jeżeli takie rozrządzenie testamentowe zostało dokonane na rzecz kilku osób, osoby te poczytuje się w razie wątpliwości za powołane do całego spadku w częściach ułamkowych odpowiadających stosunkowi wartości przeznaczonych im przedmiotów.

art. 961 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2026 r. poz. 795)

art. 961 k.c.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, uchwała z 13 grudnia 2013 r., III CZP 79/13

   …legis. Przy ocenie dopuszczalności rozdysponowania całym albo prawie całym majątkiem w drodze darowizny na wypadek śmierci nie można pomijać art. 961 k.c. Przepis ten został przewidziany do uregulowania tego rodzaju sytuacji - jeżeli bowiem spadkodawca rozdysponuje w testamencie konkretnymi…

2. Sąd Najwyższy, postanowienie z 23 stycznia 2008 r., V CSK 378/07

   …z chwili stwierdzenia nabycia spadku. Jest to pogląd błędny, naruszający dyrektywy interpretacyjne testamentu zawarte w art. 948 k.c. oraz art. 961 k.c. Zgodnie z ogólną dyrektywą z art. 948 k.c. testament należy tak tłumaczyć, ażeby zapewnić możliwe najpełniejsze urzeczywistnienie woli…

3. Sąd Najwyższy, postanowienie z 3 listopada 2004 r., III CK 472/03

   …391 k.p.c., jeżeli dotyczy nie ustosunkowania się do zarzutów apelacji, jest nieprawdziwy, skoro Sąd Okręgowy odniósł się do zarzutu obrazy art. 961 k.c. Kasacja jest środkiem sformalizowanym i dlatego też odwołanie się do zarzutów apelacji bez ich wyartykułowania w samej skardze kasacyjnej nie…

4. Sąd Najwyższy, postanowienie z 29 marca 2007 r., I CSK 3/07

   …przewidziano dyrektywy interpretacyjne testamentu, przy czym dyrektywa zawarta w art. 948 k.c. ma charakter ogólny, dyrektywa zaś z art. 961 k.c. – szczególny. Zgodnie z pierwszym z wymienionych artykułów, testament należy tak tłumaczyć, ażeby zapewnić możliwie najpełniejsze…

5. Sąd Najwyższy, postanowienie z 27 października 2005 r., III CK 53/05

   …Najwyższy zważył, co następuje: Zarzut naruszenia prawa materialnego sprowadza się do trzech kwestii: Pierwsza związana jest z naruszeniem art. 961 k.c. Zgodnie z tym przepisem, jeśli spadkodawca przeznaczył oznaczonej osobie w testamencie poszczególne przedmioty majątkowe, które wyczerpują…

6. Sąd Najwyższy, postanowienie z 14 lipca 2005 r., III CK 694/04

   …925 k.c. wynika przecież wyraźnie, że spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku. Przystępując do oceny trafności zarzutu naruszenia art. 961 k.c., trzeba przypomnieć, że wyrażona w tym przepisie reguła interpretacyjna ma zastosowanie w sytuacji, w której przeznaczone określonej osobie w…

7. Sąd Najwyższy, postanowienie z 1 grudnia 2011 r., I CSK 419/10

   …odpowiada rzeczywistej woli spadkodawcy i nie wymaga specjalnej wykładni. Poza tym, że dyrektywa interpretacyjna zawarta w zdaniu drugim art. 961 k.c. ma zastosowanie – jak wynika z tego przepisu – wyłącznie w przypadku istnienia wątpliwości co do charakteru prawnego dokonanych rozrządzeń.…

8. Sąd Najwyższy, postanowienie z 14 maja 2015 r., I CSK 489/14

   …rzecz zostały dokonane, konieczne staje się wykorzystanie szczegółowych wskazówek zawartych m. in. we wskazywanym przez wnioskodawczynię art. 961 k.c., którego zadaniem jest ukierunkowanie interpretacji niejasności związanych z rozróżnieniem powołania do spadku od zapisu w wypadku, kiedy w…

9. Sąd Najwyższy, postanowienie z 17 czerwca 2015 r., I CSK 596/14

   …uzupełnienie. Jeżeli łącznie wyczerpują cały lub prawie cały majątek spadkodawczyni, możliwe jest zastosowanie do ich oceny, odpowiednio art. 961 k.c. Zgodzić się bowiem należy z podzielanym przez większość doktryny, i nadal aktualnym stanowiskiem Sądu Najwyższego wyrażonym w orzeczeniu z 4…

10. Sąd Najwyższy, postanowienie z 26 listopada 2024 r., II NSNC 483/23

    …nieruchomości, a w stosunku do nieruchomości położonej w B. był bezskuteczny, to brak było podstaw do stosowania reguły interpretacyjnej z art. 961 k.c. Z treści testamentu z dnia 12 kwietnia 1997 r. nie wynika, aby spadkodawczyni wyłączyła bezskuteczność zapisu co do nieruchomości położonej w…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 961 (194)

Historia zmian

Bez zmian od 19 maja 2026 r.