Art. 74

Pokaż w całym akcie

Art. 74 Kodeksu cywilnego
Art. 74.
§ 1. Zastrzeżenie formy pisemnej, dokumentowej albo elektronicznej bez rygoru nieważności ma ten skutek, że w razie niezachowania zastrzeżonej formy nie jest w sporze dopuszczalny dowód z zeznań świadków lub z przesłuchania stron na fakt dokonania czynności. Przepisu tego nie stosuje się, gdy zachowanie formy pisemnej, dokumentowej albo elektronicznej jest zastrzeżone jedynie dla wywołania określonych skutków czynności prawnej.
§ 2. Jednakże mimo niezachowania formy pisemnej, dokumentowej albo elektronicznej przewidzianej dla celów dowodowych dowód z zeznań świadków lub z przesłuchania stron jest dopuszczalny, jeżeli obie strony wyrażą na to zgodę, żąda tego konsument w sporze z przedsiębiorcą albo fakt dokonania czynności prawnej jest uprawdopodobniony za pomocą dokumentu.
§ 3. Jeżeli forma pisemna, dokumentowa albo elektroniczna jest zastrzeżona dla oświadczenia jednej ze stron, w razie jej niezachowania dowód z zeznań świadków lub z przesłuchania stron na fakt dokonania tej czynności jest dopuszczalny także na żądanie drugiej strony.
§ 4. Przepisów o skutkach niezachowania formy pisemnej, dokumentowej albo elektronicznej przewidzianej dla celów dowodowych nie stosuje się do czynności prawnych w stosunkach między przedsiębiorcami.

art. 74 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2026 r. poz. 795)

art. 74 k.c.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, wyrok z 28 czerwca 2007 r., IV CSK 110/07

   …oceny tej Sąd Apelacyjny dokonał prawidłowo; zajęcie stanowiska w tej kwestii wymagało rozważenia zasadności kasacyjnego zarzutu naruszenia art. 74 § 2 k.c. Prawidłowość zastosowania tego przepisu ma istotne znaczenie z tej przyczyny, że przyjęcie przez Sąd Apelacyjny niedopuszczalności…

2. Sąd Najwyższy, wyrok z 14 października 2009 r., V CSK 109/09

   …przekraczających ustawowy próg 2.000 zł, skoro cena nieruchomości wynosiła 1.500.000 zł. W konsekwencji do umowy tej miał zastosowanie art. 74 § 1 k.c., co oznacza, że możliwość dowodzenia faktu jej dokonania ograniczona była przez wyłączenie z arsenału środków dowodowych dowodu ze świadków…

3. Sąd Najwyższy, wyrok z 8 maja 2001 r., IV CKN 290/00

   …pożyczki, której wartość przenosi 500 zł, powinna być stwierdzona pismem. Wykładnia tego przepisu musi zatem uwzględniać jego powiązania z art. 74 k.c. oraz z art. 246 k.p.c. Według art. 74 § 1 zdania pierwszego k.c., zastrzeżenie formy pisemnej bez rygoru nieważności (ad probationem) ma ten…

4. Sąd Najwyższy, wyrok z 10 grudnia 2004 r., III CK 90/04

   …pisemnej nie powoduje w tym wypadku nieważności czynności (art. 73 § 1 k.c.), a wywiera jedynie skutki w sferze dowodowej. Stosownie do art. 74 § 1 k.c. nie jest wówczas dopuszczalny dowód ze świadków, ani dowód z przesłuchania stron na fakt dochowania czynności chyba, że zachodzą okoliczności…

5. Sąd Najwyższy, wyrok z 5 kwietnia 2017 r., II CSK 318/16

   …wniosków dowodowych, ich selekcja każdorazowo należy do sądu. Na gruncie sprawy objętej rozpoznawaną skargą kasacyjną istotne znaczenie ma art.74 § 2 k.c., któremu ze względu na jego funkcję przypisywany jest charakter procesowy, pomimo zamieszczenia go w akcie prawnym zawierającym co do zasady…

6. Sąd Najwyższy, wyrok z 23 stycznia 2014 r., II CSK 264/13

   …umowy i dlatego nie można by jej uznać za nieważną z powodu niezachowania wymaganej przez ten przepis formy pisemnej, to przewidziana w art. 74 § 1 k.c. w brzmieniu wówczas obowiązującym i w art. 246 k.p.c. sankcja niezachowania zastrzeżonej w art. 75 k.c. dla celów 7 dowodowych formy pisemnej…

7. Sąd Najwyższy, wyrok z 7 listopada 2008 r., II CSK 321/08

   …kontaktów zawodowych pozwanego z parafią, 4 żądania zwrotu pożyczki, a więc – faktów nie objętych w istocie zakazami przewidzianymi w art. 74 k.c. i art. 246 k.p.c. (art. 74 k.c. w wersji sprzed nowelizacji k.c. z dnia 14 lutego 2003 r., Dz. U. Nr 49, poz. 408). Skarżący wyjaśnił, że…

8. Sąd Najwyższy, wyrok z 9 grudnia 2015 r., II CSK 859/14

   …do uchylenia tego wyroku oraz przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarżący zarzucił naruszenie art. 74 k.c. przez błędne uznanie, że deklaracja wystawcy weksli in blanco i weksle in blanco nie stanowią początku dowodu na piśmie ustnej umowy pożyczki,…

9. Sąd Najwyższy, wyrok z 11 kwietnia 2006 r., I CSK 191/05

   …na zabieg operacyjny oraz na zastosowanie metody leczenia lub diagnostyki stwarzającej zwiększone ryzyko dla pacjenta, należy sięgnąć do art. 74 § 1 k.c. Zgodnie z tym przepisem, zastrzeżenie formy pisemnej bez rygoru nieważności ma tylko ten skutek, że w razie niezachowania zastrzeżonej formy…

10. Sąd Najwyższy, wyrok z 20 stycznia 2012 r., I CSK 246/11

    …2003 r. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 1. Trafnie w skardze kasacyjnej zwrócono uwagę na to, że umowę dzierżawy zawarto przed zmianą art. 74 k.c. ustawą z dnia 14 lutego 2003 r. (Dz.U. nr 49, poz. 408), przy czym zmiana ta weszła w życie jeszcze w okresie trwania stosunku dzierżawy między…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 74 (1103)

Historia zmian

Bez zmian od 19 maja 2026 r.