Art. 13

Pokaż w całym akcie

Art. 13 Kodeksu cywilnego
Art. 13.
§ 1. Osoba, która ukończyła lat trzynaście, może być ubezwłasnowolniona całkowicie, jeżeli wskutek choroby psychicznej, niedorozwoju umysłowego albo innego rodzaju zaburzeń psychicznych, w szczególności pijaństwa lub narkomanii, nie jest w stanie kierować swym postępowaniem.
§ 2. Dla ubezwłasnowolnionego całkowicie ustanawia się opiekę, chyba że pozostaje on jeszcze pod władzą rodzicielską.

art. 13 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2026 r. poz. 795)

art. 13 k.c.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, wyrok z 12 lutego 2010 r., II PK 204/09

   …opiekuna prawnego ustanowionego po ubezwłasnowolnieniu pracownika. 2. Istnienie podstaw do całkowitego ubezwłasnowolnienia pracownika (art. 13 § 1 k.c.) stanowi samodzielną przesłankę zastosowania art. 294 k.p. Przewodniczący SSN Jerzy Kwaśniewski, Sędziowie SN: Józef Iwulski (sprawozdawca),…

2. Sąd Najwyższy, wyrok z 5 kwietnia 2013 r., III CSK 228/12

   …może zawrzeć małżeństwa osoba całkowicie ubezwłasnowolniona, a zatem osoba w stosunku do której zostały stwierdzone przesłanki określone w art. 13 § 1 k.c. takie jak istnienie choroby psychicznej, niedorozwoju umysłowego albo innych zaburzeń psychicznych, w szczególności pijaństwa lub narkomanii…

3. Sąd Najwyższy, postanowienie z 14 czerwca 2013 r., V CSK 321/12

   …a nie jego konkretnie oznaczonej nieruchomości. Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 39815 w związku z art. 13 § 2 k.c.

4. Sąd Najwyższy, postanowienie z 19 czerwca 2015 r., IV CSK 101/15

   …pokierowania swoim postępowaniem. Mając na względzie dokonane ustalenia faktyczne, Sąd pierwszej instancji uznał, że zachodzą przewidziane w art. 13 § 1 k.c. podstawy do całkowitego ubezwłasnowolnienia A.O. Zaskarżonym postanowieniem Sąd Apelacyjny oddalił apelację uczestniczki postępowania M. Ś.,…

5. Sąd Najwyższy, postanowienie z 8 kwietnia 2011 r., II CSK 474/10

   …o tym, że posiadanie wnioskodawcy oraz J. M. nie było posiadaniem samoistnym, a także naruszenie art. 328 § 2 w zw. z art. 391 § 1 i art. 13 § 2 k.c. przez sporządzenie uzasadnienia zaskarżonego postanowienia w sposób uniemożliwiający ocenę powołanych w nim motywów rozstrzygnięcia. Sąd…

6. Sąd Najwyższy, postanowienie z 28 listopada 2014 r., I CSK 658/13

   …zarzuty skarg kasacyjnych wnioskodawcy i uczestniczki Gminy Miasta R. należało uznać za uzasadnione. Na podstawie art. 39815 § 1 w związku z art. 13 § 2 k.c. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego…

7. Sąd Najwyższy, postanowienie z 30 października 2013 r., V CSK 497/12

   …a nie jego konkretnie oznaczonej nieruchomości. 5 Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 39815 w związku z art. 13 § 2 k.c. jw

8. Sąd Najwyższy, postanowienie z 14 czerwca 2012 r., I CSK 564/11

   …8 odmówić dokonania czynności notarialnej nie tylko wówczas, gdy strona czynności jest formalnie ubezwłasnowolniona (art. 81 pr. o not. w zw. z art. 13 i 16 k.c.), ale także wtedy, gdy zachodzi uzasadniona wątpliwość, czy taka strona działa w stanie dostatecznej świadomości (art. 86 pr. o not. w…

9. Sąd Najwyższy, uchwała z 8 marca 2012 r., III CZP 95/11

   …przedstawicielstwa ustawowego w wypadku działania opiekuna i kuratora jest w ogóle założeniem obowiązującego w Polsce prawa cywilnego (zob. art. 13 § 2, art. 16 § 2, art. 17-21, 95-96 k.c.). W konsekwencji kurator w zakresie mieszczących się w granicach jego umocowania, skierowanych na…

10. Sąd Najwyższy, wyrok z 27 listopada 2008 r., IV CSK 306/08

    …tego roszczenia co do zasady i że wysokość nabytego w ten sposób roszczenia jest niezależna od kwoty objętej uznaniem i – w związku z art. 13 § 2 k.c. oraz art. 175 k.r.o. – przez przyjęcie, iż pomimo braku zgody sądu opiekuńczego na wytoczenie powództwa, jego wytoczenie doprowadziło do…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 13 (660)

Historia zmian

Bez zmian od 19 maja 2026 r.