Art. 1048

Pokaż w całym akcie

Art. 1048 Kodeksu cywilnego
Art. 1048.
§ 1. Spadkobierca ustawowy może przez umowę z przyszłym spadkodawcą zrzec się dziedziczenia po nim. Umowa taka powinna być zawarta w formie aktu notarialnego.
§ 2. Zrzeczenie się dziedziczenia może być ograniczone do zrzeczenia się tylko prawa do zachowku w całości lub w części.
§ 3. Zrzeczenie się dziedziczenia na korzyść innej osoby uważa się w razie wątpliwości za zrzeczenie się pod warunkiem, że ta osoba będzie dziedziczyć.

art. 1048 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2026 r. poz. 795)

art. 1048 k.c.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, uchwała z 17 marca 2017 r., III CZP 110/16

   …Kodeks cywilny przewiduje odmiennie niż dekret – Prawo spadkowe możliwość zrzeczenia się wyłącznie dziedziczenia ustawowego. Zgodnie z art. 1048 k.c. spadkobierca ustawowy może przez umowę z przyszłym spadkodawcą zrzec się dziedziczenia po nim. Przepis ten ustanawiający wyjątek od wyrażonego…

2. Sąd Okręgowy w Łodzi, uzasadnienie z 25 czerwca 2024 r., III Ca 741/22

   …innego spadkobiercy. Spadkobierca ustawowy może zrzec się dziedziczenia tylko w drodze umowy notarialnej zawartej z przyszłym spadkodawcą (art. 1048 k.c.) Od dawna zatem ugruntowany jest w orzecznictwie pogląd, zgodnie z którym oświadczenia spadkobiercy złożonego w postępowaniu działowym, że…

3. Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie, wyrok z 25 lutego 2026 r., III C 158/25

   …sporządzonych przez rodziców testamentów. Tym samym, co do zasady, roszczenie powódki ma oparcie w obowiązujących przepisach prawa. Zgodnie z Art. 1048 § 1 kc, spadkobierca ustawowy może przez umowę z przyszłym spadkodawcą zrzec się dziedziczenia po nim. Umowa taka powinna być zawarta w formie…

4. Sąd Rejonowy w Gdyni, wyrok z 1 października 2025 r., I C 761/23

   …art. 991 § 1 k.c., a więc prawa do zachowku. Być może drogą do uregulowania tych kwestii byłaby umowa o zrzeczenie się dziedziczenia (art. 1048 k.c.), która domyślnie obejmuje także zstępnych zrzekającego się (art. 1049 k.c.). Pomijając jednak hipotetyczne rozważania, zgromadzony w sprawie…

5. Sąd Rejonowy w Radzyniu Podlaskim, uzasadnienie z 22 sierpnia 2025 r., I Ns 452/20

   …Uczestniczka postępowania, córka spadkodawczyni K. N., zawarła ze spadkodawczynią umowę o zrzeczeniu się dziedziczenia. Zgodnie z przepisem art. 1048 § 1 kc „ Spadkobierca ustawowy może przez umowę z przyszłym spadkodawcą zrzec się dziedziczenia po nim. Umowa taka powinna być zawarta w formie…

6. Sąd Rejonowy w Opolu, postanowienie z 13 lutego 2024 r., IX Ns 546/23

   …składają oświadczenia o przyjęciu spadku, a spadek uważa się za przyjęty z dobrodziejstwem inwentarza. Wskazać jeszcze należy, że po myśli z art. 1048 k.c., spadkobierca ustawowy może przez umowę z przyszłym spadkodawcą zrzec się dziedziczenia po nim. Umowa taka powinna być zawarta w formie aktu…

7. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy, wyrok z 13 października 2023 r., I C 951/20

   …Bezspornym w sprawie były bowiem dwa notarialne akty umowne zrzeczenia się dziedziczenia po przyszłym spadkodawcy, zawarte na podstawie art. 1048 kc. Zrzeczenie się takiego dziedziczenia obejmuje także zstępnych zrzekającego się, chyba że umówiono się inaczej, co w tej sprawie nie…

8. Sąd Okręgowy w Warszawie, wyrok z 28 lipca 2023 r., XVIII K 35/19

   …śmierci G. L., nie jest to też zrzeczenie się dziedziczenia, ponieważ wówczas spadkodawca musiałby zawrzeć umowę z przyszłym spadkobiercą ( art. 1048§1 k.c.) Sąd orzekający w sprawie także tak uznał, skoro stwierdził nabycie spadku po G. L. m. in przez A. L. (2). Wzmiankowane pismo można traktować…

9. Sąd Apelacyjny w Katowicach, wyrok z 28 czerwca 2023 r., V ACa 22/22

   …także zawrzeć ze spadkodawcą za jego życia umowę o zrzeczenie się dziedziczenia, w tym umowę obejmującą zrzeczenie się prawa do zachowku (art. 1048 k.c.) (zob. uchwała Sądu Najwyższego z 17 marca 2017 r., III CZP 110/16, OSNC 2017, nr 12, poz. 134). O ile zaś darczyńca może postanowić, że…

10. Sąd Okręgowy w Kielcach, postanowienie z 21 marca 2023 r., II Ca 1804/22

    …spadkobierców ustawowych miałby odrzucić jeden, czy drugi spadek (w rozumieniu art. 1012 kc) a także by zrzekł się dziedziczenia (w rozumieniu art. 1048 kc). To oznacza, że spadkobiercami po J. K. (3) byli: żona A. K. – 1/3 części, syn J. K. (1) – w 1/3 części, syn F. K., w 1/3 części. Z kolei…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 1048 (81)

Historia zmian

Bez zmian od 19 maja 2026 r.