Art. 1042

Pokaż w całym akcie

Art. 1042 Kodeksu cywilnego
Art. 1042.
§ 1. Zaliczenie na schedę spadkową przeprowadza się w ten sposób, że wartość darowizn lub zapisów windykacyjnych podlegających zaliczeniu dolicza się do spadku lub do części spadku, która ulega podziałowi między spadkobierców obowiązanych wzajemnie do zaliczenia, po czym oblicza się schedę spadkową każdego z tych spadkobierców, a następnie każdemu z nich zalicza się na poczet jego schedy wartość darowizny lub zapisu windykacyjnego podlegającej zaliczeniu.
§ 2. Wartość przedmiotu darowizny oblicza się według stanu z chwili jej dokonania, a według cen z chwili działu spadku.
§ 2¹. Wartość przedmiotu zapisu windykacyjnego oblicza się według stanu z chwili otwarcia spadku, a według cen z chwili działu spadku.
§ 3. Przy zaliczaniu na schedę spadkową nie uwzględnia się pożytków przedmiotu darowizny lub zapisu windykacyjnego.

art. 1042 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2026 r. poz. 795)

art. 1042 k.c.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, postanowienie z 9 lutego 2024 r., II CSKP 903/22

   …związku z art. 45 k.r.o. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zasadnicze znaczenie miał podniesiony w skargach kasacyjnych zarzut naruszenia art. 1042 § 2 k.c. Uzasadniając ten zarzut, skarżący wskazywali, że Sądy meriti błędnie zinterpretowały powołany przepis, uznając, że przy ocenie stanu…

2. Sąd Najwyższy, postanowienie z 4 lipca 2024 r., II CSKP 1989/22

   …przez spadkodawcę na rzecz osoby będącej wstępnym dalszego zstępnego spadkodawcy, przy czym wartość tej darowizny jest obliczana zgodnie z art. 1042 § 2 k.c. W rozliczeniach uwzględniana jest zatem konkretnie wartość przedmiotu darowizny poczynionej we wskazanej wyżej relacji podmiotowej:…

3. NSA oz. w Rzeszowie, wyrok z 23 listopada 2001 r., SA/Rz 329/00

   …spadkobiercy w takim wypadku nie ma wpływu wartość rzeczywiście otrzymanej schedy spadkowej /art. 1035 w związku 211, art. 212 par. 1-3 Kc, art. 1042 par. 1-3 Kc/, albowiem ta z rożnych względów może różnić się od schedy wyznaczonej wielkością udziału w spadku. Powodem może być choćby czynność…

4. Sąd Okręgowy w Olsztynie, postanowienie z 6 marca 2018 r., IX Ca 1064/17

   …w N. na schedę spadkową i błędne ustalenie jej wartości (zarzut sprzeczności ustaleń Sądu (…) oraz zarzut naruszenia art. 1039 k.c., art. 1042 § 2 k.c. i art. 233 § 1 k.p.c.), a także wskazała na nieprawidłowe wyliczenie wartości darowizn podlegających zaliczeniu na schedę spadkową…

5. Sąd Rejonowy dla Łodzi-Widzewa w Łodzi, postanowienie z 17 kwietnia 2018 r., II Ns 2530/16

   …lub z okoliczności wynika, że darowizna lub zapis windykacyjny zostały dokonane ze zwolnieniem od obowiązku zaliczenia. Stosownie zaś do art. 1042 § 1 k.c. zaliczenie na schedę spadkową przeprowadza się w ten sposób, że wartość darowizn lub zapisów windykacyjnych podlegających zaliczeniu dolicza…

6. Sąd Okręgowy w Kielcach, postanowienie z 5 grudnia 2019 r., II Ca 1224/19

   …taką darowiznę otrzymała, to co do zasady podlegałaby ona zaliczeniu na jej schedę spadkową w sposób opisany w art. 1039 § 1 kc w zw. z art. 1042 § 1 i 2 kc, co w konsekwencji prowadziłoby do modyfikacji należnej jej od T. G. (1) spłaty. Tym czasem Sąd Rejonowy eliminuje dopuszczalność…

7. Sąd Okręgowy w Łodzi, uzasadnienie z 4 sierpnia 2017 r., III Ca 548/17

   …98 zł. Udziały spadkobierców w spadku wynosiły po ⅓ części, zatem ich wartość wynosiła po 819.443, 66 zł. Zgodnie z art. 1039 § 1 w zw. z art. 1042 § 1 k.c. darowizny uczynione na rzecz wnioskodawczyni i uczestnika jako spadkobierców ustawowych podlegały zaliczeniu na ich schedy spadkowe. Polega…

8. Sąd Rejonowy w Przasnyszu, postanowienie z 3 sierpnia 2017 r., I Ns 706/12

   …uczynioną na rzecz Z. K. (1). Wartość przedmiotu tej darowizny oblicza się według stanu z chwili jej dokonania i cen z chwili działu spadku (art. 1042 § 2 kc) . Późniejsze zmiany w stanie przedmiotu darowizny pozbawione są znaczenia prawnego. Nieistnienie przedmiotu darowizny w chwili działu…

9. Sąd Rejonowy w Brzesku, postanowienie z 14 grudnia 2015 r., I Ns 682/11

   …zaniżona. Wskazać również należy jak wskazał Sąd Najwyższy, że zarówno wartość spadku jak i wartość darowizny, o których mowa w art. art. 1042 § 2 k.c., są kategoriami ekonomicznymi, dla ich porównania w celu zaliczenia niezbędne jest, aby wyrażające je kwoty odzwierciedlały wartości realne,…

10. Sąd Okręgowy w Gdańsku, postanowienie z 26 sierpnia 2015 r., III Ca 480/15

    …z zarzutów wskazać należy, iż Sąd I instancji prawidłowo dokonał rozliczenia darowizny poczynionej na rzecz uczestnika postępowania. W myśl art. 1042 § 1 k.c. zaliczenie na schedę spadkową przeprowadza się w ten sposób, że wartość darowizn lub zapisów windykacyjnych podlegających zaliczeniu dolicza…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 1042 (306)

Historia zmian

Bez zmian od 19 maja 2026 r.