Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 maja 2012 r., VII SA/Wa 92/12
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 maja 2012 r., VII SA/Wa 92/12
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Sędziowie Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska (spr.), Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 maja 2012 r. sprawy ze skargi A. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa i odmowy uchylenia decyzji skargę oddala
Uzasadnienie
2 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r., znak: [...], na podstawie art. 104 oraz art. 151 § 1 pkt 1 i 145 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeksu postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., zwana dalej k.p.a.), po wznowieniu na wniosek A.W., postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2011 r., znak: [...], uchylającą w całości decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...], stwierdzającą nieważność decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] marca 2008 r. znak: [...] – w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowanie wiaty stalowej zlokalizowanej na działce nr [...] w miejscowości [...], gm. [...] - i odmawiającą stwierdzenia nieważności ww. decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] marca 2008 r. znak: [...].
3 - odmówił uchylenia w/w decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2011 r.
4 W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ wyjaśnił charakter i istotę postępowania nadzwyczajnego prowadzonego w sprawie wznowienia postępowania. Następnie, wskazał, iż zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a. oraz z orzecznictwa sądowo- administracyjnego wynika, iż "strona ze skutkiem prawnym może złożyć podanie o
5 wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia w terminie jednego miesiąca od dnia, w
6 którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia
7 postępowania. Strona musi więc udowodnić, kiedy (w jakiej dacie) dowiedziała się o
8 okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, ze ścisłością
9 dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie postępowania wpłynęło przed
10 upływem terminu jednomiesięcznego od dnia, w którym dowiedziała się o
11 okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia". Stwierdził, iż
12 wnioskodawczyni uprawdopodobniła zachowanie miesięcznego terminu do złożenia
13 wniosku o wznowienie postępowania o którym mowa w art. 148 k.p.a. Wskazała, że o
14 wydaniu decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2011 r.
15 dowiedziała się w dniu [...] czerwca 2011 r. w trakcie rozprawy przed Sądem Okręgowym
16 w [...], Wydział [...] oraz w dniu [...] czerwca 2011 r., w trakcie rozprawy
17 przed Sądem Rejonowym dla [...], Wydział [...]. Natomiast
18 wniosek o wznowienie został złożony w Kancelarii Urzędu w dniu 30 czerwca 2011 r.
19 Dalej, organ podniósł, iż zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., wznawia się
20 postępowanie, gdy strona nie brała w nim czynnego udziału. Przez udział w
21 postępowaniu w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. należy rozumieć udział stron w
22 całym ciągu czynności przygotowujących postępowania administracyjnego,
23 prowadzonych przez organ administracji publicznej. Niedoręczenie stronom decyzji czy
24 też postanowienia może być równoznaczne z pozbawieniem tych stron udziału w
25 postępowaniu i tym samym oznaczać spełnienie przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt
26 4 k.p.a. Podkreślił, że jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego
27 jest zasada czynnego udziału strony w postępowaniu, wyrażona w art. 10 § 1 k.p.a.
28 Zgodnie z tym przepisem organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić
29 stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji
30 umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz
31 zgłoszonych żądań. Z powołanej zasady wynika między innymi obowiązek organu
32 ustalenia z urzędu stron danego postępowania, powiadomienia stron o wszczęciu
33 postępowania, a także doręczenia wszystkim podmiotom będącym stronami wydanych
34 w sprawie rozstrzygnięć. Zaznaczył, że zasada czynnego udziału strony w
35 postępowaniu administracyjnym rozciąga się nie tylko na postępowanie przed organami
36 administracji pierwszej i drugiej instancji, ale również na postępowania prowadzone w
37 trybach nadzwyczajnych. Naruszenie prawa strony do czynnego udziału w
38 postępowaniu stanowi zaś przesłankę wznowienia postępowania, określoną w art. 145
39 § 1 pkt 4 k.p.a.
40 Organ nadzoru stwierdził, iż z akt sprawy wynika, że decyzja Głównego
41 Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2011 r. nie została doręczona
42 A.W..
43 Wskazał, iż ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że w/w wiata
44 stalowa zlokalizowana jest w miejscowości [...], gm. [...], na działce nr ewid
45 [...]. Działka ta stanowi własność D.W i A.W.. Organ zaznaczył, iż pozwolenie na użytkowanie w/w wiaty było wydane na podstawie art. 3
46 ust. 4 ustawy z dnia 10 maja 2007 r, o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz
47 niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 106, poz. 1126 ze zm.: dalej: ustawa zmieniająca
48 Prawo budowlane). W niniejszej sprawie brak jest podstaw do zastosowania art. 59 ust.
49 7 ustawy Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118), który ogranicza krąg
50 stron w postępowaniu o pozwolenie na użytkowanie wyłącznie do inwestora. Stanowi to
51 konsekwencję złożenia wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie w oparciu o
52 art. 3 ust. 4 ustawy zmieniającej Prawo budowlane, który jest samodzielnym przepisem
53 prawa materialnego. Odnośnie przedmiotowego wniosku ustawodawca wskazał
54 bowiem tylko jedno odesłanie - do art. 57 ust. 3 ustawy - Prawo budowlane (por. wyrok
55 WSA w Kielcach z dnia 24.02.2011 r., sygn. akt: II SA/Ke 30/11). Zatem A.
56 W. jako współwłaściciel nieruchomości, na której zrealizowana jest w/w wiata,
57 winna być adresatem decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia
58 [...].05.2011 r., znak: [...]. W związku z powyższym, skoro
59 A.W. nie doręczono w/w decyzji, organ nadzoru stwierdził, iż organ
60 prowadząc przedmiotowe postępowanie nie zapewnił stronie czynnego udziału w
61 sprawie, czym naruszył art. 10 k.p.a.
62 Następnie, organ wskazał, iż istotą wznowionego postępowania i uchylenia
63 dotychczasowej decyzji ostatecznej jest powrót sprawy do odpowiedniego stadium
64 zwykłego postępowania instancyjnego. Nową decyzję, rozstrzygającą zatem o istocie
65 sprawy, wydaje się, jak gdyby sprawa nie była w danej instancji rozstrzygana.
66 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że [...] Wojewódzki
67 Inspektor Nadzoru Budowlanego niesłusznie stwierdził nieważność decyzji
68 Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] kwietnia 2008
69 r., znak: [...], jako obarczonej wadą rażącego naruszenia
70 prawa tj. art. 3 ust. 4 ustawy zmieniającej Prawo budowlane w związku z art. 7 i 77
71 k.p.a.
72 Wskazał, iż bezsprzecznym jest, że przepis art. 3 ustawy zmieniającej Prawo
73 budowlane odnosi się wyłącznie do tych budynków, które zostały wybudowane
74 pomiędzy dniem 1 stycznia 1995 r. a dniem 10 lipca 1998 r. w przypadku, gdy do 11
75 lipca 2003 r. oraz nie zostało wszczęte w stosunku do nich postępowanie legalizacyjne.
76 Jednocześnie ustawodawca ograniczył czasowo możliwość preferencyjnej legalizacji
77 owych obiektów, stwierdzając, że przepisów art. 48 - 49b ustawy - Prawo budowlane, w
78 brzmieniu nadanym im ustawą z dnia 27 marca 2003 r. "nie stosuje się" do dnia 1
79 stycznia 2008 r. Tym samym wypełnienie przesłanek określonych w art. 3 ust. 1 ustawy
80 zmieniającej Prawo budowlane, a więc ukończenia budowy po dniu 31 grudnia 1994 r. a
81 przed dniem 11 lipca 1998 r. oraz brak wszczęcia postępowania administracyjnego w
82 sprawie legalizacji budynku przed dniem 11 lipca 2003 r., w przypadku złożenia
83 wniosku, o którym mowa w art. 3 ust. 3 tejże ustawy, w okresie pomiędzy dniem 20
84 czerwca 2007 r. a dniem 31 grudnia 2007r., skutkować musi prowadzeniem
85 postępowania administracyjnego z wyłączeniem art. 48 - 49b ustawy - Prawo
86 budowlane. Postępowanie to prowadzone jest w trybie art. 3 ustawy zmieniającej, a
87 jego przedmiotem jest wydanie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego.
88 Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowego postępowania
89 administracyjnego, organ nadzoru stwierdził, iż D.Wprawidłowo w dniu 28
90 grudnia 2007 r. złożył wniosek o wydanie pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego
91 obiektu budowlanego w trybie określonym w art. 3 ustawy zmieniającej Prawo
92 budowlane. Z ustalonego prawidłowo stanu faktycznego sprawy wynikało bowiem, że
93 obiekt ten został wzniesiony w latach 1995/1997 r., zaś postępowanie administracyjne
94 w sprawie wybudowania tego obiektu bez wymaganego pozwolenia na budowę albo
95 zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ administracji
96 publicznej nie toczyło się. W dniu złożenia wniosku, zgodnie z art. 61 § 3 k.p.a. zostało
97 wszczęte postępowanie, zatem organ powiatowy prawidłowo rozstrzygał o zasadności
98 wniosku na podstawie art. 3 ustawy zmieniającej Prawo budowlane. Przepis ten, jako
99 lex specialis, nie może być w drodze wykładni interpretowany rozszerzająco, a jego
100 zastosowanie w danej sprawie winno zostać poprzedzone wnikliwym postępowaniem
101 wyjaśniającym, zmierzającym do ustalenia jej stanu faktycznego w takim stopniu, aby
102 nie było wątpliwości co do możliwości jego stosowania, z pominięciem regulacji
103 ogólnych zawartych w art. 48-49b ustawy - Prawa budowlanego. Dokonując analizy akt
104 przedmiotowej sprawy, w tym badanej decyzji organu powiatowego o udzieleniu
105 pozwolenia na użytkowanie, wskazał, że organ powiatowy rozstrzygając tę sprawę
106 poczynił prawidłowe i wyczerpujące ustalenia w zakresie określenia daty zakończenia
107 budowy przedmiotowego obiektu budowlanego, opierając się w tym zakresie na
108 pisemnym oświadczeniu złożonym wraz z wnioskiem przez D.W, a
109 także na inwentaryzacji powykonawczej obiektu. W tym zakresie jako bezzasadne
110 ocenił twierdzenie organu wojewódzkiego zawarte w decyzji z dnia [...] lutego 2011 r., że
111 "brak jest (...) dokumentów potwierdzających przyjętą datę budowy obiektu".
112 Oświadczenie złożone przez D.W w dniu rozstrzygania przedmiotowej
113 sprawy nie budziło wątpliwości, zatem organ powiatowy był uprawniony do poprzestania
114 na jego odebraniu. Jak wynika z akt sprawy, kwestia daty budowy tego obiektu została
115 potwierdzona kopią aktu notarialnego rep [...]z dnia 22 października 1991 r.,
116 kopią aktu notarialnego rep. [...]z dnia 9 września 1992r., kopią aktu
117 notarialnego rep. [...]z dnia 10 grudnia 1990 r., w których wskazano, że działki
118 o których mowa w tych aktach są niezabudowane. Z tych aktów, a także z odpisów
119 ksiąg wieczystych wynika nadto, że D.Wjest współwłaścicielem działek w
120 nich wskazanych. Ww. osoba jest również inwestorem obiektu. Powyższe okoliczności
121 uprawniały go więc do złożenia wniosku o pozwolenie na użytkowanie obiektu w trybie
122 omawianej ustawy z dnia 10 maja 2007 r.
123 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zauważył, iż organ stopnia
124 powiatowego przeprowadził ponadto w sposób wyczerpujący postępowanie
125 wyjaśniające w zakresie wymagań określonych w art. 3 ust. 4 i 5 ustawy zmieniającej
126 Prawo budowlane. Z przepisów powyższych wynika, że przed wydaniem decyzji w
127 sprawie pozwolenia na użytkowanie organ nadzoru budowlanego jest obowiązany
128 dokonać analizy, czy objęty wnioskiem obiekt budowlany nie narusza przepisów, w tym
129 techniczno-budowlanych, oraz ustaleń miejscowego planu zagospodarowania
130 przestrzennego, obowiązującego w dniu zakończenia budowy albo w dniu orzekania w
131 zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu zgodnego z
132 prawem. Jeżeli obiekt budowlany narusza przepisy lub ustalenia miejscowego planu
133 zagospodarowania przestrzennego, w zakresie umożliwiającym doprowadzenie obiektu
134 budowlanego do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego nakłada
135 obowiązek usunięcia tych naruszeń w wyznaczonym terminie, w razie zaś
136 niewykonania obowiązku w terminie, organ ten nakazuje rozbiórkę obiektu
137 budowlanego lub jego części. Wskazał, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego
138 w [...], po przeprowadzeniu w dniu 11 marca 2008 r. oględzin na
139 nieruchomości w miejscowości [...], gm. [...], ustalił prawidłowo, że
140 przedmiotowy obiekt budowlany nie narusza ustaleń zarówno obowiązującego
141 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jak również planu miejscowego,
142 który obowiązywał w okresie ich wybudowania oraz że został on wykonany zgodnie z
143 przedłożoną inwentaryzacją (por. zaświadczenie Wójta Gminy [...] z dnia 12
144 września 2007 r., znak: [...]). Ponadto przedłożono ekspertyzę techniczną
145 sporządzoną przez osobę ze stosownymi uprawnieniami budowlanymi, z której wynika,
146 że obiekt nie stwarza zagrożenia dla ludzi i mienia oraz nadaje się do użytkowania.
147 Organ nadzoru, nie zgodził się także z organem wojewódzkim, że E.D. nie była uprawniona do wystąpienia w imieniu D.W z
148 wnioskiem o pozwolenie na użytkowanie, albowiem w aktach znajduje się stosowne
149 pełnomocnictwo w tym zakresie. Pełnomocnictwo to, wbrew twierdzeniem organu
150 wojewódzkiego, jest udzielone osobie fizycznej, która prowadzi działalność
151 gospodarczą a nie innemu podmiotowi. Ponadto, fakt ww. umocowania nie jest
152 kwestionowany przez samego mocodawcę. Także kwestie, zdaniem organu, związane z oznaczeniem lokalizacji przedmiotowego obiektu (w decyzji PINB z dnia [...] marca 2008 r. wskazano działkę nr [...] natomiast obiekt znajduje się na działce nr [...]), nie
153 mają wpływu na niniejsze rozstrzygnięcie, gdyż z akt sprawy w tym inwentaryzacji
154 powykonawczej bezspornie wynika, jak obiekt jest przedmiotem tego postępowania.
155 Z powyższych względów, zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego,
156 nie można stwierdzić, że organ powiatowy udzielając pozwolenia na użytkowanie wiaty
157 w ogóle naruszył prawo, a tym bardziej w stopniu rażącym. Ponadto zaznaczył, iż
158 decyzja organu powiatowego została wydana przez właściwy organ, na właściwej
159 podstawie prawnej (art. 3 ust. 4 ustawy zmieniającej Prawo budowlane), po
160 przeprowadzeniu oględzin w dniu 11 marca 2008 r. Nie można też, w jego ocenie,
161 przyjąć, że przedmiotowa decyzja została wydana w sprawie już uprzednio zakończonej
162 (art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.). Decyzja ta została skierowana do osoby będącej stroną w tej
163 sprawie, nie była niewykonalna w dniu jej wydania i nie zawiera wad, powodujących jej
164 nieważność z mocy prawa (art. 156 § 1 pkt 4,5,7 k.p.a.).
165 Biorąc pod uwagę powyższe, organ nadzoru, stwierdził, że mimo, że istniały
166 podstawy do wznowienia postępowania, albowiem skarżąca nie brała udziału w
167 postępowaniu, w którym wydano decyzję z dnia [...] maja 2011 r., to uchylenie tej decyzji
168 nie może nastąpić, gdyż jest ona prawidłowa. Decyzja o odmowie uchylenia decyzji
169 dotychczasowej stanowi bowiem stwierdzenie prawidłowości tej decyzji, co lepiej służy
170 realizacji zasady trwałości decyzji administracyjnej wyrażonej w art. 16 k.p.a., niż
171 stwierdzenie jej wydania z naruszeniem prawa.
172 Z powyższą decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]
173 sierpnia 2011 r. nie zgodziła się A.W., składając wniosek o ponowne
174 rozpatrzenie sprawy. Zarzuciła organowi naruszenie art. 107 § 1 i § 3 k.p.a., poprzez
175 powielenie w znacznym stopniu uzasadnienia z decyzji z dnia [...] maja 2011 r., jak
176 również naruszenie art. 7 k.p.a. Strona wskazała, iż oświadczenia D.W
177 nie polegały na prawdzie, (co do okresu budowy budynków i obiektów budowlanych,
178 tytułu prawnego do nieruchomości oraz występowania w charakterze inwestora).
179 Również inwentaryzacja powykonawcza zawierała błędy formalne i merytoryczne - w
180 numeracji działek, natomiast Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w swoich
181 decyzjach zamieścił jeszcze inną (odmienną) numerację działek - dla wszystkich
182 budynków i budowli, będących przedmiotem postępowań przypisał nr działki [...].
183 Nadto wskazała, iż organ stopnia powiatowego nie miał map z geodezji i kartografii, nie
184 mógł więc dokonać weryfikacji danych w inwentaryzacji powykonawczej. Wskazała
185 także, na nieprawidłowości umocowania E.D., do złożenia wniosku,
186 stwierdziła, iż uwzględnienie pełnomocnictwa nastąpiło, bez zakreślenia szczegółowego
187 umocowania w tym zakresie oraz przyjęcia od Niej jako pełnomocnika oświadczeń co
188 do wiedzy, w miejsce wymaganych prawem oświadczeń wnioskodawcy. Zarzuciła
189 również organowi, iż ten nie odniósł się do stanowiska złożonego do akt postępowania
190 w dniu 16 sierpnia 2011 r.
191 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] października 2011r.,
192 znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 127 § 3
193 k.p.a., po rozpatrzeniu wniosku A.W. o ponowne rozpatrzenie, uchylił
194 swoją wcześniejszą decyzję z dnia [...] sierpnia 2011 r., i orzekł o wydaniu decyzji
195 Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2011r., z naruszeniem
196 prawa, jednocześnie odmówił jej uchylenia z uwagi na fakt, że w wyniku wznowienia
197 mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji
198 dotychczasowej.
199 Podstawą wydania decyzji merytoryczno-reformatoryjnej była jedynie
200 konieczność zakończenia postępowania w sposób przewidziany w przepisach Kodeksu
201 postępowania administracyjnego, a mianowicie w art. 151 § 2 i art. 146 § 2 k.p.a. W
202 pozostałym zaś zakresie organ ponowił argumentację przedstawioną w swojej
203 wcześniejszej decyzji z dnia [...] sierpnia 2011 r., uznając, iż okoliczności podnoszone
204 we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, nie mogą stanowić podstawy, do zmiany
205 rozstrzygnięcia.
206 Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w
207 Warszawie złożyła A.W.. Wnosząc o zmianę zaskarżonej decyzji w
208 części dotyczącej odmowy uchylenia wydanej z naruszeniem prawa decyzji z dnia [...]
209 maja 2011 r., poprzez uchylenie decyzji z dnia [...] maja 2011 r., ewentualnie o uchylenie
210 zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania pełnomocnik
211 skarżącej zarzucił organowi:
212 – obrazę przepisów prawa procesowego, tj. art. 7 k.p.a., poprzez jego nie
213 zastosowanie, i stwierdzenie prawidłowości decyzji Głównego Inspektora Nadzoru
214 Budowlanego z dnia [...] maja 2011 r., podczas gdy organ orzekający zaniechał
215 dokonania ustaleń faktycznych w zakresie zaistnienia przesłanek z art. 3 ustawy z
216 dnia 10 maja 2007 roku o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych
217 innych ustaw ( Dz. U. z 2007r, Nr 99, poz. 665 ),
218 – obrazę przepisu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., poprzez jego nie zastosowanie i
219 pozostawienie w mocy decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia
220 [...] maja 2011 r., podczas gdy naruszenia prawa wykazane przez [...]
221 Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w jego decyzji z dnia [...] lutego 2011 r., stwierdzającej nieważność decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] marca 2008 r., wyczerpują przesłanki
222 rażącego naruszenia prawa.
223 W obszernym uzasadnieniu skargi skarżąca, przedstawiła przebieg postępowania
224 administracyjnego prowadzonego w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji
225 organu stopnia powiatowego z dnia z dnia [...] marca 2008 r., powołała się na wnioski
226 zawarte w decyzjach organów, oraz zarzuty podnoszone przez D.W.
227 Ponadto strona skarżąca wskazała, iż w świetle treści zaskarżonej decyzji oraz jej
228 uzasadnienia w żaden sposób nie można stwierdzić, na jakich konkretnie dowodach
229 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego oparł swoje stwierdzenie, że prawidłowym jest
230 ustalenie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] w zakresie, iż
231 inwestorem budynków i budowli stanowiących przedmiot postępowania jest wyłącznie
232 D.W, a właściwie prowadzona przez niego firma [...].
233 Wskazała, iż Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego powinien zwrócić uwagę na
234 notatkę służbową ze spotkania pracownika PINB w [...] z kierownikiem
235 Ośrodka Dokumentacji Kartograficznej U. P. dot. operatów. Wynika z nich,
236 że budynki te wybudowane zostały w latach wskazanych przez T Z. i A. W., a
237 nie w okresie wskazanym przez pełnomocnika D.W. Strona, podobnie jak
238 we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wskazała, iż inwentaryzacja
239 powykonawcza zawierała błędy formalne i merytoryczne - w numeracji działek,
240 natomiast PINB w swoich decyzjach zamieścił jeszcze inną (odmienną) numerację
241 działek - dla wszystkich budynków i budowli, będących przedmiotem postępowań
242 przypisał nr działki [...], co skorygowane zostało dopiero po wznowieniu postępowania
243 przed tym organem. Zaznaczyła, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nie
244 dysponował na dzień wydania unieważnianej decyzji mapami z geodezji i kartografii,
245 wypisami z rejestru gruntów, wypisami z ksiąg wieczystych, nie mógł więc dokonać
246 weryfikacji danych w inwentaryzacji powykonawczej. Ponownie wskazała na
247 nieprawidłowości umocowania E.D., do złożenia wniosku, stwierdzając,
248 iż uwzględnienie pełnomocnictwa nastąpiło, bez zakreślenia szczegółowego
249 umocowania w tym zakresie oraz przyjęcia od Niej jako pełnomocnika oświadczeń co
250 do wiedzy, w miejsce wymaganych prawem oświadczeń wnioskodawcy. Wskazała, iż
251 organ, nie wypowiedział się w ogóle w tym zakresie. Zarzuciła również organowi, iż ten
252 powoływał się na dokumenty (akty notarialne), których w postępowaniach w dacie
253 wydania decyzji organ szczebla powiatowego wcale nie znał i nimi nie dysponował.
254 W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko
255 zawarte w zaskarżonej decyzji.
256 W piśmie procesowym z dnia 18 kwietnia 2012 r. D.Wwniósł o
257 oddalenie skargi, przedstawił swoje stanowisko w sprawie, w zakresie prawidłowości
258 wydanego przez organ rozstrzygnięcia.
259 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
260 Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju
261 sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy
262 administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod
263 względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów
264 obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje
265 tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego
266 lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30
267 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jedn.
268 Dz. U. z 2012 r. Nr 270).
269 W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec
270 czego skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
271 Zaskarżona decyzja wydana została w trybie wznowienia postępowania
272 administracyjnego, który jest nadzwyczajnym trybem postępowania administracyjnego.
273 Wznowienie postępowania jest instytucją procesową mającą na celu stworzenie
274 prawnej możliwości przeprowadzenia ponownego postępowania wyjaśniającego i
275 ponownego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, w której została już wydana
276 decyzja ostateczna.
277 Wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania uzależnione jest
278 od wystąpienia dwóch przesłanek. Pierwszą jest załatwienie sprawy decyzją
279 ostateczną, natomiast drugą jest wystąpienie co najmniej jednej z wyczerpująco
280 wymienionych w art. 145 § 1 oraz art. 145 a k.p.a. wad decyzji administracyjnych lub
281 postanowień. Katalog przyczyn wznowienia wymieniony w art. 145 § 1 i art. 145 a k.p.a.
282 ma charakter zamknięty, co oznacza, iż wznowienie postępowania nie jest dozwolone z
283 jakichkolwiek innych przyczyn.
284 Jedną z przesłanek wznowienia postępowania jest to, że "strona bez własnej
285 winy nie brała udziału w postępowaniu" - art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Ta podstawa
286 wznowienia opiera się na dwóch przesłankach: na fakcie niebrania udziału przez stronę
287 w postępowaniu oraz na braku winy strony.
288 W niniejszej sprawie organ prawidłowo ustalił, i fakt ten nie jest kwestionowany,
289 iż skarżącej A.W. nie doręczono decyzji Głównego Inspektora Nadzoru
290 Budowlanego z dnia [...] maja 2011 r., znak: [...].
291 Wskazać należy, iż jedną z podstawowych zasad postępowania
292 administracyjnego jest zasada czynnego udziału strony w postępowaniu, wyrażona w
293 art. 10 § 1 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem organy administracji publicznej obowiązane
294 są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed
295 wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i
296 materiałów oraz zgłoszonych żądań. Z powołanej zasady wynika między innymi
297 obowiązek organu ustalenia z urzędu stron danego postępowania, powiadomienia stron
298 wszczęciu postępowania, a także doręczenia wszystkim podmiotom będącym
299 stronami wydanych w sprawie rozstrzygnięć. W piśmiennictwie przyjmuje się, że
300 niedoręczenie stronom decyzji czy też postanowienia może być równoznaczne z
301 pozbawieniem tych stron udziału w postępowaniu i tym samym oznaczać spełnienie
302 przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.
303 Biorąc pod uwagę powyższe rozważania, stwierdzić należy, iż organ prawidłowo
304 uznał, iż w niniejszym przypadku zaistniała przesłanka z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. do
305 wznowienia postępowania administracyjnego.
306 W wyniku przeprowadzonego postępowania organ wydaje decyzje, w której
307 zgodnie z art. 151 k.p.a.:
308 – odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy ustali, że brak jest podstaw do
309 jej uchylenia na mocy art. 145 § 1, art. 145 a lub art. 145 b;
310 – uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi wystąpienie podstaw do jej
311 uchylenia, na mocy art. 145 § 1, art. 145 a lub 145 b, i wydaje nową decyzję
312 rozstrzygającą o istocie sprawy;
313 – trzecim rodzajem decyzji kończącej postępowanie w sprawie wznowienia
314 postępowania jest decyzja stwierdzająca wydanie zaskarżonej decyzji z
315 naruszeniem prawa, którą organ wydaje, gdy występują przesłanki negatywne,
316 określone w art. 146 k.p.a. wyłączające dopuszczalność uchylenia decyzji w trybie
317 wznowienia postępowania.
318 W rozpatrywanym przypadku organ wydał ostatnie z wyżej wskazanych
319 rozstrzygnięć, a więc stwierdził, iż decyzja będąca przedmiotem wznowienia została
320 wydana z naruszeniem prawa, jednocześnie odmówił jej uchylenia, ponieważ w wyniku
321 wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej
322 istocie decyzji dotychczasowej (art. 146 § 2 k.p.a.).
323 Rozstrzygnięcie takie zakłada, że nie wszystkie wady postępowania
324 administracyjnego mają znaczący wpływ na treść rozstrzygnięcia. Wyjawienie tych wad
325 ich usunięcie we wznowionym postępowaniu prowadzi często do konstatacji, że
326 pomimo usunięcia tych wad treść rozstrzygnięcia winna pozostać niezmieniona, gdyż
327 jest zgodna z prawem. W tym przypadku nie uchyla się więc zaskarżonej decyzji,
328 jednak w uzasadnieniu decyzji wydanej w trybie art. 151 § 2 k.p.a. należy wykazać,
329 jakiego naruszenia prawa procesowego dopuścił się organ administracji w poprzednim
330 postępowaniu oraz że naruszenia te nie miały żadnego wpływu na treść podjętego
331 rozstrzygnięcia w sprawie. Organ winien wykazać, że gdyby nawet uchylił zaskarżoną
332 decyzję, to podjęte nowe rozstrzygnięcie byłoby tożsame z rozstrzygnięciem
333 dotychczasowym, które jest zgodne z prawem.
334 W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie, organ wykazał, jakiego naruszenia prawa
335 procesowego dopuścił się w poprzednim postępowaniu (brak udziału w postępowaniu
336 A.W.) oraz w sposób niewadliwy, z poszanowaniem zasad wynikających
337 z art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. wskazał okoliczności, z powodu których nie
338 uchylił dotychczasowej własnej decyzji z dnia [...] maja 2011 r., a jedynie stwierdził, iż
339 została ona wydana z naruszeniem prawa.
340 Zauważyć należy, że w niniejszej sprawie nakładają się na siebie dwa odrębne
341 postępowania, a mianowicie organ administracji wznowił postępowanie w sprawie
342 stwierdzenia nieważności decyzji.
343 Tryb stwierdzenia nieważności decyzji, jest trybem nadzwyczajnym
344 postępowania administracyjnego, którego przesłanki zastosowania zostały
345 enumeratywnie wymienione w art. 156 § 1 k.p.a. Tryb ten jest wyjątkiem od wyrażonej
346 w art. 16 k.p.a. zasady ogólnej trwałości decyzji administracyjnej, a organ administracji
347 publicznej orzekający w tym trybie, posiada jedynie uprawnienia kasacyjne tzn.
348 rozstrzyga tylko i wyłącznie w kwestii istnienia bądź nieistnienia - w dacie wydania
349 kontrolowanej w trybie stwierdzenia nieważności decyzji - przesłanek z art. 156 § 1
350 k.p.a., nie rozstrzyga zaś o istocie sprawy będącej przedmiotem postępowania
351 prowadzonego w trybie zwykłym. Aby stwierdzić nieważność badanej decyzji organ
352 zobowiązany jest bezspornie ustalić zaistnienie jednej z przesłanek enumeratywnie
353 wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Organ administracji publicznej zobligowany jest do
354 stwierdzenia nieważności decyzji, która m.in.: wydana została z rażącym naruszeniem
355 prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.).
356 U podstaw rozstrzygnięcia organu legło przekonanie, poparte zgromadzonym w
357 sprawie materiałem dowodowym, że decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru
358 Budowlanego w [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r., znak: [...], nie jest obarczona wadą rażącego naruszenia prawa tj. art. 3 ust. 4
359 ustawy zmieniającej Prawo budowlane, w oparciu o który została wydana decyzja.
360 W tym miejscu należy, odnieść się do zarzutów podnoszonych w skardze oraz
361 stwierdzić, iż wbrew zarzutom w niej poniesionym, organ dokonał ustaleń faktycznych
362 zaistnienia przesłanek z art. 3 ustawy zmieniającej Prawo budowlane, tym samym
363 zarzut w tym zakresie nie mógł odnieść zamierzonego skutku.
364 Przede wszystkim organ sprawdził, iż wniosek o wydanie pozwolenia na
365 użytkowanie wiaty stalowej w trybie określonym w art. 3 ustawy zmieniającej Prawo
366 budowlane został złożony z zachowaniem wszelkich procedur i przepisów prawa.
367 Stwierdził, iż z ustalonego prawidłowo stanu faktycznego sprawy wynikało, że obiekt ten
368 został wzniesiony w latach 1995/1997 r., zaś postępowanie administracyjne w sprawie
369 wybudowania tego obiektu bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia,
370 bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ administracji publicznej
371 nie toczyło się. Wskazał, iż w dniu złożenia wniosku, zgodnie z art. 61 § 3 k.p.a. zostało
372 wszczęte postępowanie, zatem organ powiatowy prawidłowo rozstrzygał o zasadności
373 wniosku na podstawie art. 3 ustawy zmieniającej Prawo budowlane. Ponadto organ
374 zauważył, iż organ powiatowy rozstrzygając tę sprawę poczynił prawidłowe i
375 wyczerpujące ustalenia w zakresie określenia daty zakończenia budowy przedmiotowej
376 wiaty stalowej, opierając się w tym zakresie na pisemnym oświadczeniu złożonym wraz
377 z wnioskiem przez D.W, a także na inwentaryzacji powykonawczej
378 obiektu. Wskazał, iż kwestia daty budowy tego obiektu została potwierdzona kopią aktu
379 notarialnego rep [...]z dnia 22 października 1991 r., kopią aktu notarialnego
380 rep. [...]z dnia 9 września 1992r., kopią aktu notarialnego rep. [...]z
381 dnia 10 grudnia 1990 r., w których wskazano, że działki o których mowa w tych aktach
382 są niezabudowane. Z tych aktów, a także z odpisów ksiąg wieczystych wynikało nadto,
383 że D.Wjest współwłaścicielem działek w nich wskazanych. Powyższe
384 okoliczności, a także fakt, iż jest on inwestorem, uprawniały go do złożenia wniosku o
385 pozwolenie na użytkowanie obiektu w trybie ustawy z dnia 10 maja 2007 r. zmieniającej
386 Prawo budowlane.
387 W tym miejscu należy odnieść się do zarzutu skarżącej dotyczącego braku
388 dokumentacji, a w szczególności kopii aktów notarialnych w dniu orzekania przez organ
389 powiatowy, tj. w 2008 r., na które powołuje się Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego
390 w swojej decyzji, oraz wskazać, iż wprawdzie organ stopnia powiatowego, nie
391 dysponował nimi, przy wydawaniu swojego rozstrzygnięcia, poprzestając na
392 oświadczeniu inwestora, to jednakże stanowią one potwierdzenie zasadności podjętego
393 rozstrzygnięcia.
394 Przypomnieć należy, iż postępowanie zakończone decyzją z dnia [...] maja 2011 r.
395 toczyło się w nadzwyczajnym trybie postępowania - w trybie stwierdzenia nieważności
396 decyzji, a w niniejszym trybie nie każde naruszenie należy oceniać jako rażące, będące
397 podstawą do wyeliminowania kontrolowanej decyzji z obiegu prawnego.
398 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zauważył także, iż organ stopnia
399 powiatowego przeprowadził w sposób wyczerpujący postępowanie wyjaśniające w
400 zakresie wymagań określonych w art. 3 ust. 4 i 5 ustawy zmieniającej Prawo
401 budowlane. Wskazał, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...], po
402 przeprowadzeniu oględzin na nieruchomości w miejscowości [...], gm. [...],
403 ustalił prawidłowo, że przedmiotowy obiekt budowlany nie narusza ustaleń zarówno
404 obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jak również
405 planu miejscowego, który obowiązywał w okresie ich wybudowania oraz że został on
406 wykonany zgodnie z przedłożoną inwentaryzacją. Ponadto przedłożono ekspertyzę
407 techniczną, sporządzoną przez osobę ze stosownymi uprawnieniami budowlanymi, z
408 której wynika, że obiekt nie stwarza zagrożenia dla ludzi i mienia oraz nadaje się do
409 użytkowania.
410 Ustosunkowując się do zarzutu skarżącej dotyczącego błędnego oznaczenia
411 lokalizacji przedmiotowego obiektu wskazać należy, jak słusznie zauważył organ, iż nie
412 ma on także wpływu na wydane rozstrzygnięcie. Pomimo błędnego wskazania w decyzji
413 Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] marca 2008 r.
414 numeru ewidencyjnego działki, tj. numeru [...] zamiast numeru działki [...], na której
415 znajduje się przedmiotowy obiekt, bezspornym jest jaki obiekt jest przedmiotem
416 postępowania, co wynika z akt sprawy, a w szczególności z dołączonej do wniosku o
417 wydanie decyzji na użytkowanie inwentaryzacji powykonawczej obiektu.
418 Odnosząc się zaś do kwestii dotyczącej nie wystarczającego ustalenia przez
419 organ, czy E.D. była uprawniona do wystąpienia w imieniu D.
420 W. z wnioskiem o udzielenie pozwolenie na użytkowanie, stwierdzić należy, iż
421 organ dokonał także w tym zakresie prawidłowych i stosownych ustaleń. Z dołączonego
422 do akt sprawy pełnomocnictwa bezspornie wynika, że D.Wudzielając
423 E. D. pełnomocnictwa upoważnił ją do reprezentowania w
424 postępowaniu administracyjnym o uzyskanie pozwolenia na użytkowanie. Zasadnie
425 zatem organ stwierdził, iż z treści udzielonego pełnomocnictwa bezsprzecznie wynikało,
426 że E.D. mogła uczestniczyć we wszystkich czynnościach, w tym składać
427 oświadczenia woli w imieniu inwestora, w zakresie udzielonego umocowania.
428 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego przeanalizował również decyzję organu
429 powiatowego pod kątem stwierdzenia wszelkich kwalifikowanych wad, które
430 eliminowałby ją z obiegu prawnego, nie stwierdzając ich istnienia.
431 W ocenie Sądu, biorąc pod uwagę powyższe, stwierdzić należy, iż organ
432 obszernie i wyczerpująco uzasadnił w zaskarżonej decyzji swoje rozstrzygnięcie, jak
433 również wskazał okoliczności z powodu, których nie uchylił ostatecznej decyzji własnej
434 z dnia [...] maja 2011 r., a jedynie stwierdził, iż została ona wydana z naruszeniem
435 prawa, po usunięciu wady, jaką było brak zapewnienia stronie czynnego udziału w
436 postępowaniu.
437 W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na
438 podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed
439 sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Powołane przepisy
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 7
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 10 (§ 1)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 16
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 61 (§ 3)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 77
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 80
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 107 (§ 1, § 3)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 145 (§ 1)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 146 (§ 2)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 148 (§ 1)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 151 (§ 2)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 156 (§ 1)
Cytowane w
Cytowane w 2 orzeczeniach.