Pelnora PrawoOtwórz aplikację

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 kwietnia 2022 r., VII SA/Wa 357/22

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sygnatura
VII SA/Wa 357/22
Data
Forma
Wyrok
Hasła
Administracyjne postępowanie, Budowlane prawo
Źródło
JuDDGES/pl-nsa (orzeczenia NSA i WSA z CBOSA), dokument u źródła

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mirosław Montowski, Sędziowie sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), asesor WSA Michał Podsiadło, Protokolant spec. Eliza Jędrasik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi D. D. i L. D. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego solidarnie na rzecz D. D. i L. D. kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Uzasadnienie

2 Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją z dnia [...] października 2021 r., Nr [...], na podstawie art. 104 i art. 105 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego w związku z art 49f ust. 2 oraz art. 53a ust. 2 i art. 83 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm.), po rozpatrzeniu sprawy dotyczącej rozbudowanego budynku mieszkalnego jednorodzinnego o garaż, usytuowanego na dz. nr [...] z obrębu [...], przy ul. B. [...] w W. - umorzył postępowanie administracyjne prowadzone w ramach nadzoru budowlanego.

3 Z akt sprawy wynikało, że L. D. wnioskiem z 1 lipca 2019 r. zwrócił się do organu nadzoru budowlanego o legalizację robót budowlanych polegających na rozbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego o garaż na nieruchomości przy ul. B. [...] w W.

4 Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] w dniu 2 sierpnia 2019 r. przeprowadził oględziny. W ich toku ustalono, iż na nieruchomości przy ul. B. [...] w W. znajduje się budynek mieszkalny jednorodzinny połączony z garażem jednostanowiskowym od strony nieruchomości ul. B. [...]. Stan techniczny garażu oceniono jako dobry. Nie stwierdzono zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i mienia.

5 Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego dla [...] postanowieniem z [...] lutego 2020 r. w oparciu o przepisy ustawy z 24 października 1974 r. - Prawo budowlane, nałożył na skarżących obowiązek przedłożenia inwentaryzacji budowlanej rozbudowanej części budynku zawierającą opinię rzeczoznawcy d/s. przeciwpożarowych i ocenę techniczną dotyczącą prawidłowości wykonanych robót budowlanych z potwierdzeniem, że spełniają wymogi określone w przepisach, w tym w warunkach technicznych, są zgodne z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego i nie naruszają interesu osób trzecich wraz z inwentaryzacją geodezyjną budynku, sporządzoną przez uprawnionego geodetę.

6 Organ ustalił, że rozbudowana część budynku o garaż, została dokonana przed 1995r., w warunkach samowoli budowlanej.

7 Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] września 2020 r. nr [...] nakazał rozbiórkę samowolnie rozbudowanego budynku mieszkalnego jednorodzinnego o garaż, usytuowanego na dz. ew. nr [...] z obrębu [...], przy ul. B. [...] w W.

8 [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...].12.2021 r., nr [...] uchylił tę decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi i instancji.

9 W dniu 22 stycznia 2021 r. do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego [...] wpłynął wniosek właścicieli nieruchomości przy ul. B. [...] z prośbą o zastosowanie do rozbudowy, uproszczonej procedury legalizacyjnej z art. 49f ustawy Prawo Budowlane.

10 Odnosząc się do wniosku, organ nadzoru budowlanego wskazał, że dotychczas prowadzi postępowanie administracyjne w oparciu o przepisy ustawy z 24 października 1974 r. - Prawo budowlane. Zgodnie z art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2020 r., poz. 471 ze zm.) do spraw uregulowanych ustawą zmienioną w art. 1, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, przepisy ustawy zmienianej w art. 1, stosuje się w brzmieniu dotychczasowym.

11 Wobec powyższego stwierdził brak możliwości prowadzenia odrębnego postępowania administracyjnego, umożliwiającego przeprowadzenie uproszczonego postępowania legalizacyjnego, o którym mowa w art. 49f ustawy Prawo budowlane, obowiązującego od dnia 19 września 2020 r.

12 Stwierdzając brak podstaw do dalszego prowadzenia postępowania w oparciu o przepisy obowiązujące od dnia 19 września 2020 r., uznał, że stało się ono bezzasadne w rozumieniu art. 105 § 1 Kpa.

13 D. D. i L. D. wnieśli odwołanie od decyzji z dnia [...].10.2021r.

14 Decyzji tej zarzucili naruszenie :

15 1. prawa materialnego:

16 - art. 49f ust. 2 oraz art. 53a ust. 2 i art. 83 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, poprzez przyjęcie, iż nie zachodzą podstawy do legalizacji robót budowlanych,

17 - art. 25 ustawy z dnia 13.02.2020r, o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw i przyjęcie, że brak jest możliwości prowadzenia postępowania, o którym mowa w art. 49f Prawa budowlanego.

18 2. prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, tj.:

19 - art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 11, art. 77 § 1 i 104 § 1 k.p.a., przez przyjęcie błędnej interpretacji przepisów prawa materialnego;

20 - art. 10 k.p.a., poprzez uniemożliwienie wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań;

21 - art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i 80 k.p.a., poprzez nieprzeprowadzenie postępowania wyjaśniającego, wybiórcze i dowolne rozpatrzenie materiału dowodowego, naruszenie zasady prawdy obiektywnej i zasady zaufania obywateli do państwa.

22 [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] grudnia 2021r., Nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r., poz. 735 z późn. zm.) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2020r., poz. 1333 z późn. zm.), po rozpoznaniu odwołania D. i L. D. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...].10.2021r., umarzającej postępowanie administracyjne prowadzone w ramach nadzoru budowlanego w sprawie rozbudowanego o garaż budynku mieszkalnego jednorodzinnego, przy ul. B. [...] w W. - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

23 W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że w dniu 22.01.2021 r. do PINB dla [...] wpłynęło pismo D. i L. D. o wszczęcie uproszczonej procedury legalizacyjnej w trybie art. 49f Prawa budowlanego - w sprawie rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. B. [...] w W.

24 PINB dla [...] zawiadomieniem z dnia 16.03.2021 r. poinformował strony o wszczęciu na wniosek D. i L. D. uproszczonego postępowania legalizacyjnego.

25 PINB dla [...] postanowieniem z dnia [...].03.2021 r. nałożył na D. i L. D. obowiązek przedłożenia wskazanych dokumentów - w terminie 60 dni.

26 Postanowienie to zostało uchylone na mocy postanowienia PINB dla [...] nr [...] z dnia [...].10.2021 r.

27 Decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] Nr [...] z dnia [...].10.2021r., umorzono postępowanie administracyjne w ramach nadzoru budowlanego w sprawie rozbudowanego budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. B. [...] w W.

28 Wcześniej, PINB [...] decyzją nr [...] z dnia [...].09.2020r. wydaną na podstawie art. 37 ust. 1 i art. 53 ustawy Prawo budowlane z dnia 24.10.1974r. - nakazał D. D. i L. D. rozbiórkę samowolnie rozbudowanego budynku mieszkalnego jednorodzinnego o garaż, usytuowanego na działce przy ul. B. [...] w W.

29 Decyzja ta poddana została kontroli organu wojewódzkiego, który na mocy decyzji nr [...] z dnia [...].12.2020r. uchylił ją w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

30 Zdaniem organu, zebrany materiał dowodowy potwierdzał, iż opisywany garaż wybudowany został w latach 70/80-tych ub. wieku. Skarżący w piśmie z dnia 28.06.2019r. podniósł, iż garaż wybudowany został w latach 80-tych. Powyższe potwierdzone zostało w trakcie oględzin w dniu 15.11.2019r., a także inwentaryzacji budowlanej autorstwa inż. E. G. ("budynek powstał w latach 50-60 Xx wieku, a garaż został dobudowany w latach 80-tych). Z oświadczenia A. R. oraz K. R., wynikało, iż garaż dobudowany został w końcu lat 70- tych. Okoliczność wybudowania garażu przed 1995 rokiem znalazła potwierdzenie na zdjęciu lotniczym pochodzącym z 1994r., na którym garaż ten widnieje.

31 Mając na uwadze powyższe, MWINB wskazał, iż zgodnie z art. 49f aktualnie obowiązującej ustawy Prawo budowlane:

32 "1. W przypadku stwierdzenia budowy obiektu budowlanego lub jego części:

33 1) bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo

34 2) bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia - jeżeli od zakończenia budowy upłynęło co najmniej 20 lat, organ nadzoru budowlanego wszczyna uproszczone postępowanie legalizacyjne.

35 2. W przypadku obiektów budowlanych, o których mowa w art. 103 ust. 2, uproszczone postępowanie legalizacyjne, o którym mowa w ust. 1, prowadzi się na żądanie właściciela lub zarządcy tego obiektu budowlanego.

36 3. W przypadku stwierdzenia stanu zagrożenia życia lub zdrowia ludzi organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze postanowienia, bezzwłoczne:

37 1) zabezpieczenie obiektu budowlanego lub jego części oraz

38 2) usunięcie stanu zagrożenia.

39 4. Na postanowienie, o którym mowa w ust. 3, przysługuje zażalenie.

40 5. Nie można wszcząć uproszczonego postępowania legalizacyjnego, o którym mowa w ust. 1, jeżeli termin, o którym mowa w ust. 1, upłynął po dniu wydania postanowienia o wstrzymaniu budowy, o którym mowa w art. 48 ust. 1".

41 Przepis art. 49f został dodany przez art. 1 pkt 37 ustawy z dnia 13 lutego 2020r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020r., poz. 471), która weszła w życie z dniem 19 września 2020 r. Zgodnie z art. 25 tej ustawy (nowelizującej) do spraw uregulowanych ustawą zmienianą w art. 1, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, przepisy ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się w brzmieniu dotychczasowym.

42 Jednocześnie zgodnie z art. 32 ustawy nowelizującej - "Nie można wszcząć uproszczonego postępowania legalizacyjnego, o którym mowa w art. 49f ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, w stosunku do obiektów budowlanych, do których wydano przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy decyzję o nakazie rozbiórki.

43 W ocenie organu odwoławczego, mimo, że budowa garażu zakończona została ponad 20 lat temu (co wypełnia przesłankę z art. 49f ust. 1), to jednak przepisy uproszczonej procedury legalizacyjnej nie mogły być zastosowane.

44 Przepisem, który blokuje uproszczoną procedurę legalizacyjną jest art. 32 stanowiący, że nie można wszcząć uproszczonego postępowania legalizacyjnego z art. 49f ust. 1, w stosunku do obiektów budowlanych, do których wydano przed dniem wejścia w życie znowelizowanej ustawy decyzję o nakazie rozbiórki. Jest to jedyny przepis intertemporalny który odnosi się do uproszczonego postępowania legalizacyjnego. Wolą ustawodawcy było wyłączenie prawa do procedury uproszczonej tylko w odniesieniu do obiektów budowlanych, co do których wydano już nakaz rozbiórki.

45 W sprawie przedmiotowego garażu, w dniu 18.09.2020r. (na dzień przed wejściem w życie ustawy nowelizującej z dnia 13.02.2020r.) wydana została decyzja nakazująca rozbiórkę. Chociaż decyzja z dnia [...].09.2020r., została uchylona została na mocy decyzji WINB z dnia [...].12.2020r., to jednak nie powoduje możliwości wszczęcia i prowadzenia uproszczonej procedury legalizacyjnej. Liczy się wyłącznie sam fakt wydania decyzji rozbiórkowej przed dniem wejścia w życie znowelizowanych przepisów (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11.06.2021 r., sygn. akt VII SA/Wa 143/21)

46 Gdyby ustawodawca chciał ograniczyć zakaz stosowania uproszczonego postępowania legalizacyjnego, o którym mowa w art. 49f ust. 1 Pr. bud., wyłącznie do spraw zakończonych decyzją rozbiórkową ostateczną, to zamieściłby stosowne ograniczenie w przepisie.

47 Ponadto zgodnie z art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020r. - do spraw uregulowanych ustawą zmienianą w art. 1 (tj. ustawą Prawo budowlane), wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej, przepisy ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się w brzmieniu dotychczasowym.

48 Zatem do spraw uregulowanych ustawą Prawo budowlane wszczętych przed dniem 19 września 2020r., zastosowanie mają przepisy tej ustawy w brzmieniu obowiązującym przed tą datą. Skoro postępowanie w sprawie przedmiotowego garażu toczy się od 1.07.2021 r. w oparciu o dotychczasowe przepisy Prawa budowlanego i postępowanie to nie zostało formalnie zakończone decyzją administracyjną, to nie jest możliwe wszczęcie nowego postępowania administracyjnego w trybie art. 49f Prawa budowlanego.

49 Fakt, iż strona złożyła nowy wniosek o wszczęcie uproszczonego postępowania legalizacyjnego w dniu 22.01.2021 r., po wejściu w życie nowych przepisów, nie daje podstaw do zakończenia dotychczas toczącego się postępowania legalizacyjnego i prowadzenia nowego, w oparciu o przepisy obowiązujące od dnia 19 września 2020r.

50 Z uwagi na wyłączenie możliwości wszczęcia uproszczonego postępowania legalizacyjnego, zasadnym było wydanie przez PINB dla [...] postanowienia z dnia [...].10.2021r., którym uchylono postanowienie z dnia [...].03.2021 r. wydane na podstawie art. 49g w zw. z art. 49f ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego.

51 Odnosząc się do zarzutów odwołania, MWINB podnosił, iż nie każde działanie, lub zaniechanie organu w kwestiach związanych ze stosowaniem art. 10 § 1 k.p.a. stanowi uchybienie, które mogłoby mieć wpływ na rozstrzygniecie sprawy.

52 D. i L. D. wnieśli skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].12.2021r.

53 Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie:

54 1. prawa materialnego, w tym:

55 - art. 49f ust. 1 ustawy Prawo budowlane, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i stwierdzenie braku przesłanek do wszczęcia i prowadzenia uproszczonego postępowania legalizacyjnego;

56 - art. 25 ustawy z 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane, poprzez błędne zastosowanie i stwierdzenie, że brak jest podstaw do uproszczonej procedury legalizacji;

57 - art. 32 ustawy z 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane, poprzez jego błędne zastosowanie i stwierdzenie, że uproszczonego postępowania legalizacyjnego nie stosuje się do obiektów budowlanych, do których wydano przed dniem wejścia w życie ustawy decyzje o nakazie rozbiórki, a w stanie faktycznym sprawy brak jest decyzji o nakazie rozbiórki;

58 - przepisu art. 2, art. 32 ust. 1, art. 64 ust. 2 Konstytucji, poprzez naruszenie zasady sprawiedliwości społecznej, równości obywateli wobec prawa oraz równości ochrony własności.

59 2. prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, tj.:

60 - art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 11, art. 77 § 1 i 104 § 1 k.p.a., przez przyjęcie błędnej interpretacji przepisów prawa materialnego, materiał dowodowy nie został w całości rozpatrzony, nie wskazano w uzasadnieniu faktów i ustaleń, które organ uznał za udowodnione i dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej;

61 - art. 10 k.p.a., poprzez uniemożliwienie wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań;

62 - art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 i art. 107 § 3 w zw. z art. 126 k.p.a., poprzez wybiórcze i dowolne rozpatrzenie materiału dowodowego;

63 - art. 107 § 3 k.p.a., poprzez ogólnikowe ustosunkowanie się do materiału dowodowego i nie ustalenie daty wybudowania garażu, brak uzasadnienia, dlaczego uchylenie decyzji nakazującej rozbiórkę ma prowadzić do takich samych skutków w odmowie zastosowania uproszczonej procedury legalizacyjnej jak istnienie decyzji o rozbiórkę w obrocie prawnym (nawet nieostatecznej).

64 Skarżący domagali się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji.

65 W uzasadnieniu skargi podkreślono, że [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] grudnia 2020 r. uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] z dnia [...] września 2020 r. nakazującą rozbiórkę samowolnie rozbudowanego budynku mieszkalnego o garaż, przy ul. B. [...] w W. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

66 Po usunięciu z obrotu prawnego decyzji nakazującej rozbiórkę przedmiotowego garażu, skarżący wnieśli o zastosowanie uproszczonej procedury legalizacyjnej z art. 49f ustawy Prawo budowlane. Garaż dobudowany został ponad 20 lat temu tj. w latach 70-tych.

67 Skoro decyzja o nakazie rozbiórki została wyeliminowana z obrotu prawnego przed złożeniem przez inwestora wniosku o wszczęcie uproszczonej procedury legalizacji, to nie miał zastosowania art. 32 ustawy nowelizującej, który stanowi, iż nie można wszcząć uproszczonego postępowania legalizacyjnego, w stosunku do obiektów budowlanych, do których wydano przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej decyzję o nakazie rozbiórki.

68 Ponadto, zgodnie z art. 49f ust. 2 Prawa budowlanego, w przypadku obiektów budowlanych, o których mowa w art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego, to jest obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie Prawa budowlanego lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne, uproszczone postępowanie legalizacyjne, o którym mowa w ust. 1, prowadzi się na żądanie właściciela lub zarządcy tego obiektu budowlanego. Nie można wszcząć uproszczonego postępowania legalizacyjnego, jeżeli termin, o którym mowa w ust. 1, upłynął po dniu wydania postanowienia o wstrzymaniu budowy, o którym mowa w art. 48 ust. 1 (art. 49f ust. 5 Prawa budowlanego).

69 Mając na uwadze powyższe przepisy wskazano, że niedopuszczalne jest wszczęcie uproszczonego postępowania legalizacyjnego tylko względem obiektu, który jest objęty pozostającą w obrocie prawnym decyzją o nakazie rozbiórki.

70 Skarżący mają prawo do wdrożenia wobec ich budynku postępowania legalizacyjnego uproszczonego - jako odrębnej, nowej sprawy.

71 Kwestia daty wybudowania garażu nie została ostatecznie przesądzona przez organ II instancji.

72 W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

73 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

74 Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przedmiotem kontroli jest badanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik.

75 Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.

76 Skarga jest zasadna.

77 Kwestionowanym rozstrzygnięciem, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...], umarzającą uproszczone postępowanie legalizacyjne w sprawie rozbudowanego o garaż budynku mieszkalnego jednorodzinnego.

78 Istotą sprawy, była prawidłowa wykładnia przepisów prawa, w związku z wejściem w życie nowego trybu uproszczonej legalizacji samowoli budowlanej, wynikającego z art. 49f ustawy Prawo budowlane, który stanowi:

79 "1. W przypadku stwierdzenia budowy obiektu budowlanego lub jego części:

80 1) bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo

81 2) bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia - jeżeli od zakończenia budowy upłynęło co najmniej 20 lat, organ nadzoru budowlanego wszczyna uproszczone postępowanie legalizacyjne.

82 2. W przypadku obiektów budowlanych, o których mowa w art. 103 ust. 2, uproszczone postępowanie legalizacyjne, o którym mowa w ust. 1, prowadzi się na żądanie właściciela lub zarządcy tego obiektu budowlanego.

83 3. W przypadku stwierdzenia stanu zagrożenia życia lub zdrowia ludzi organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze postanowienia, bezzwłoczne:

84 1) zabezpieczenie obiektu budowlanego lub jego części oraz

85 2) usunięcie stanu zagrożenia.

86 4. Na postanowienie, o którym mowa w ust. 3, przysługuje zażalenie.

87 5. Nie można wszcząć uproszczonego postępowania legalizacyjnego, o którym mowa w ust. 1, jeżeli termin, o którym mowa w ust. 1, upłynął po dniu wydania postanowienia o wstrzymaniu budowy, o którym mowa w art. 48 ust. 1".

88 Powołane przepisy art. 49f zostały wprowadzone do ustawy Prawo budowlane, przez art. 1 pkt 37 ustawy z dnia 13 lutego 2020r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020r., poz. 471), która weszła w życie z dniem 19 września 2020 r.

89 Zgodnie z art. 25 ww. ustawy (nowelizującej), do spraw uregulowanych ustawą zmienianą w art. 1, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, przepisy ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się w brzmieniu dotychczasowym.

90 Jednocześnie zgodnie z art. 32 ustawy nowelizującej - nie można wszcząć uproszczonego postępowania legalizacyjnego, o którym mowa wart. 49f ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, w stosunku do obiektów budowlanych, do których wydano przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy decyzję o nakazie rozbiórki.

91 Przed wskazaną nowelizacją, do samowoli budowlanej popełnionej przed 1995 rokiem, należało stosować przepisy art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r., natomiast po zmianie ustawy Prawo budowlane, legalizacja tego rodzaju samowoli budowlanej, może mieć miejsce również na zasadach, przewidzianych w art. 49f i nast. Prawa budowlanego.

92 Zdaniem Sądu, z brzmienia art. 32 ustawy nowelizującej, wynika, że przepisy dotyczące uproszczonego trybu legalizacji, mogą znaleźć zastosowanie także w sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie znowelizowanych przepisów Prawa budowlanego, tj. przed 19 września 2020 r.

93 Jak stanowi bowiem art. 32 ustawy nowelizującej, nie można wszcząć uproszczonego postępowania legalizacyjnego, o którym mowa w art. 49f ust. 1, w stosunku do obiektów budowlanych, do których wydano przed dniem wejścia w życie znowelizowanej ustawy Prawo budowlane, decyzję o nakazie rozbiórki.

94 Skoro nie jest możliwe wszczęcie uproszczonego postępowania legalizacyjnego w stosunku do obiektów budowlanych, co do których wydano przed dniem wejścia w życie nowych przepisów Prawa budowlanego, decyzję o nakazie rozbiórki, to a contrario, gdy nie wydano przed ich wejściem w życie decyzji o rozbiórce, znowelizowane przepisy dotyczące uproszczonego postępowania legalizacyjnego mają zastosowanie.

95 Jednocześnie przepis art. 32 ustawy nowelizującej, jest przepisem intertemporalnym szczególnym w stosunku do art. 25 ustawy nowelizującej - odnosi się bowiem do postępowania będącego w toku, a zatem wyłącza ogólną regułę zakresu i czasu stosowania dotychczasowych przepisów - wskazaną w art. 25.

96 W ocenie Sądu, możliwe jest wszczęcie uproszczonego postępowania legalizacyjnego z art. 49f Prawa budowlanego, w stosunku do obiektu budowlanego objętego dyspozycją art. 103 ust. 2 tej ustawy, jeśli nie wydano decyzji o nakazie rozbiórki, choćby w stosunku do niego wszczęto już wcześniej postępowanie legalizacyjne.

97 W kontekście przedmiotowej sprawy, przed dniem wejścia w życie znowelizowanych przepisów ustawy Prawo budowlane (19 września 2020r.), PINB dla [...] wydał (na podstawie art. 37 ust. 1 Prawo budowlane z dnia 24.10.1974r.) decyzję z dnia [...].09.2020r. – nakazującą rozbiórkę samowolnie rozbudowanego budynku.

98 [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...].12.2020r. uchylił nakaz rozbiórki i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

99 W tej sytuacji, w dacie oceny wniosku inwestora (z dnia 22.01.2021 r.) zawierającego prośbę o przeprowadzenie uproszczonego postępowania legalizacyjnego, nie można było powoływać się na moc prawną decyzji nieostatecznej, która została następnie uchylona i w tym czasie już nie funkcjonowała w obrocie prawnym. Stan faktyczny i prawny istniejący w dacie powołanego wniosku, nie był sprzeczny z treścią art. 32 ustawy nowelizującej.

100 Z tych przyczyn Sąd uznał, że organy naruszyły w stopniu istotnym, przez wadliwą wykładnię, przepisy art. 49f Prawa budowlanego z 1994 r. i art. 32 ustawy z dnia 13 lutego 2020r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020r., poz. 471).

101 W ponownie prowadzonym postępowaniu, organ weźmie pod uwagę przedstawioną wykładnię przepisów prawa i zastosuje ją, wydając adekwatną decyzję.

102 Z przedstawionych powodów, w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c, i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 tej ustawy.

Powołane przepisy