Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 października 2017 r., I SA/Wa 408/17

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 października 2017 r., I SA/Wa 408/17

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak Sędziowie WSA Dariusz Chaciński (spr.) WSA Anna Wesołowska Protokolant referent stażysta Anna Barska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 października 2017 r. sprawy ze skargi J. G., T. P., J. P. i G. P. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta Miasta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 maja 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 111/15 1. wymierza Prezydentowi miasta W. grzywnę w wysokości 2000 (dwa tysiące) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałej części;

Uzasadnienie

2 Skargę, opatrzoną datą 31 października 2016 r., na niewykonanie przez Prezydenta [...] prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 maja 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 111/15 złożyli J.G., T.P., J.P.i G.P. .

3 Wskazanym powyżej orzeczeniem, w pkt 1, Sąd zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku B.G. z dnia 19 stycznia 2005 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość, położoną w W. przy ul. [...], nr hip. [...], w terminie czterech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. W pkt 2 zaś tego orzeczenia stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

4 W złożonej skardze skarżący wnieśli o wymierzenie grzywny Prezydentowi [...] w wysokości 38.997,80 zł oraz o przyznanie skarżącym, na podstawie art. 154 § 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zadośćuczynienia w wysokości 19.498,90 zł

5 Strona skarżąca uzasadniła, że pomimo wezwania do wykonania ww. wyroku,

6 do chwili obecnej nie zostały podjęte przez Prezydenta czynności konieczne do wydania merytorycznej decyzji. Wskazała ponadto, że domaga się maksymalnych stawek, zarówno grzywny, jak i zadośćuczynienia, gdyż uzasadnione jest to lekceważącym postępowaniem organu, które przejawia się niewykonaniem prawomocnych wyroków oraz rażącym naruszeniem przepisów postępowania, polegającym na niestosowaniu się do ustawowych terminów związanych z załatwieniem sprawy.

7 Skarżący podnieśli, że nie brali udziału w toczącym się postępowaniu sądowoadministracyjnym, ale wydany wyrok dotyczył ich interesów, są oni bowiem następcami prawnymi właścicieli ww. nieruchomości.

8 Odpowiadając na skargę Prezydent [...] wniósł o oddalenie skargi. Stwierdził, że po zgromadzeniu całości wymaganej dokumentacji i sprawdzeniu, czy w sprawie nie występują okoliczności uniemożliwiające wydanie decyzji, będą podjęte czynności ustalające, czy istnieją środki na pokrycie odszkodowań.

9 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

10 Skarga jest uzasadniona.

11 Przedmiotowa skarga została wniesiona w trybie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.). Art. ten stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny.

12 Z powyższego przepisu wynikają zatem dwie przesłanki, które muszą zostać spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę (wydanym na podstawie art. 149 ppsa.) i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie zaś, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku.

13 W rozpoznawanej sprawie - w ocenie Sądu - obie wskazane wyżej przesłanki zostały spełnione.

14 Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 14 maja 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 111/15 w pkt 1, zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku B.G. z dnia 19 stycznia 2005 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość, położoną w W. przy ul. [...], nr hip. [...], w terminie czterech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. W pkt 2 zaś tego orzeczenia stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

15 Odpis prawomocnego wyroku z dnia 14 maja 2015 r., wraz z uzasadnieniem oraz aktami administracyjnymi sprawy został doręczony Prezydentowi [...] w dniu 6 sierpnia 2015 r., co wynika z akt sądowych o sygn. I SAB/Wa 111/15 (k. 43). Oznacza to, że termin załatwienia sprawy, wyznaczony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, upłynął w dniu 6 grudnia 2015 r.

16 Pomimo upływu zakreślonego przez Sąd terminu, wezwania do wykonania powołanego wyroku, organ nie wydał rozstrzygnięcia.

17 Jak wynika z nadesłanych akt administracyjnych sprawy, po ich zwrocie przez Sąd, Prezydent nie wykonał w sprawie żadnej czynności nakierowanej na wydanie rozstrzygnięcia.

18 Stosownie do art. 154 § 6 ppsa. grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów.

19 Zgodnie z obwieszczeniem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 16 lutego 2017 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w 2016 r. i w drugim półroczu 2016 r., przeciętne wynagrodzenie miesięczne w gospodarce narodowej w 2016 r. wyniosło 3 536,87 zł.

20 W przedstawionych okolicznościach sprawy - z uwagi na przekroczenie terminu, wyznaczonego przez Sąd na załatwienie sprawy - Sąd uznał, iż grzywna w wysokości [...] złotych jest adekwatną sankcją dla Prezydenta [...] za niewykonanie wyroku z dnia 14 maja 2015 r.

21 Wskazać także należy, że rozpoznając sprawę, Sąd jednocześnie - stosownie do art. 154 § 2 ppsa - stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. O rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 października 2013 r., sygn. akt I OSK 1181/13).

22 Sąd stanął na stanowisku, że w przedmiotowej sprawie zaistniała bezczynność miała charakter rażącego naruszenia prawa. Zastrzeżenia budzi sytuacja, w której organ, po zwrocie akt sprawy, wraz z wyrokiem, wydanym w przedmiocie bezczynności, nie podejmuje w sprawie czynności zmierzających do rozpoznania wniosku. Powyższe uzasadnia zatem uznanie działania organu za rażąco naruszające prawo. Sądowi znany jest z urzędu, zarówno fakt, że sprawy odszkodowań za grunty warszawskie należą, ze względu na swój historyczny charakter, do spraw trudnych i skomplikowanych, jak też okoliczność wpływu dużej ich ilości do organu. Powyższe nie może jednak w niniejszym przypadku wpłynąć na dokonaną ocenę, gdyż działania organu, po otrzymaniu prawomocnego wyroku, trudno uznać za nakierowane na rozpoznanie sprawy.

23 Odnosząc się z kolei do wniosku o przyznanie zadośćuczynienia Sąd nie uwzględnił tego żądania. W ocenie Sądu przyznanie przedmiotowej kwoty mogą uzasadniać szczególne okoliczności sprawy, tj. wyjątkowo rażący charakter zwłoki w rozpoznaniu sprawy, lub też obawa, że bez przyznania tej kwoty na rzecz skarżących wyrok Sądu nadal nie zostanie wykonany. Ponadto kwota ta - jak słusznie wskazali skarżący – może stanowić swoistego rodzaju zadośćuczynienie dla stron postępowania za niewykonanie wyroku sądowego.

24 W niniejszej sprawie skarżący nie byli jednak stronami postępowania sądowego, prowadzonego ze skargi na bezczynność, w którym zapadł niewykonany wyrok, gdyż była nią wówczas B. G. W.– inna strona prowadzonego postępowania administracyjnego. Jednocześnie, mając w zakończeniu tego postępowania administracyjnego interes, osoby te wniosły skargę na niewykonanie przedmiotowego wyroku. Z tego względu żądana przez nich kwota, stanowiąca zadośćuczynienie za zaniechania organu w postępowaniu administracyjnym, po wydaniu wyroku na bezczynność, nie mogła zostać im przyznana, gdyż to nie w rezultacie ich skargi zapadł niewykonany przez Prezydenta wyrok w sprawie o sygn. akt I SAB/Wa 111/15.

25 Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 i 2 w związku z art. 154 § 6 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt 1, 2 sentencji wyroku. W pkt 3 sentencji orzeczono na podstawie art. 151 w związku z art. 154 § 7 tej ustawy.