Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 grudnia 2015 r., I SA/Wa 366/13

postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 grudnia 2015 r., I SA/Wa 366/13

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Dargas (spr.) Sędziowie: WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz WSA Bożena Marciniak Protokolant specjalista Joanna Pleszczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi J. Z., L. Z., M. M., I. F., A. J., B. O., R. O., E. K., R. M. i Z. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania postanawia: odrzucić skargę.

Uzasadnienie

2 Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy własne postanowienie z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] o odmowie zawieszenia postępowania.

3 W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny:

4 W dniu 3 października 2011 r. J. i L. Z., M. M., M. B., I. i M. F., A. J., B. i R. O., Z. B., E. K. i R. M. złożyli wniosek o zawieszenie postępowania dotyczącego stwierdzenia nieważności orzeczenia z dnia [...] kwietnia 1967 r. orzekającego o odmowie przyznania prawa własności czasowej spadkobiercom S. B. do gruntu nieruchomości [...] położonej przy ul. [...] do czasu rozpatrzenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. odmawiające dopuszczenia tych osób do udziału w postępowaniu. W ocenie wnioskodawców rozpoznanie wniesionej przez nich skargi do Sądu stanowi zagadnienie wstępne w sprawie.

5 Postanowieniem nr [...] z dnia [...] listopada 2011 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. orzekło o odmowie zawieszenia postępowania uznając, że w sprawie nie występuje zagadnienie wstępne. Kolegium wskazało ponadto, że wniosek o zawieszenie postępowania nie może zostać pozytywnie rozpatrzony także w trybie art. 98 § 1 k.p.a., ponieważ wnioskodawcy nie są inicjatorami postępowania o stwierdzenie nieważności ww. orzeczenia. z dnia [...] kwietnia 1967 r.

6 Na skutek złożenia przez wnioskodawców wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia [...] listopada 2012r. nr [...] utrzymało powyższe postanowienie w mocy podzielając pogląd zawarty w postanowieniu z dnia [...] listopada 201 1r.

7 Skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli: J. i L.Z., M.M., Z.B., I. F., A. J., B. i R. O., Z. B., E. K. – M. i R. M. zarzucając mu:

8 1) naruszenie art. 28 k.p.a. poprzez odmowę dopuszczenia do udziału w postępowaniu w charakterze strony najemców lokali mieszkalnych, którym gmina zaoferowała sprzedaż tych lokali;

9 2) naruszenie art. 7 k.p.a. i art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.;

10 3) niezastosowanie art. 34 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 34 ust. 4 i 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami, na podstawie którego najemcom lokali mieszkalnych przysługuje pierwszeństwo w ich nabyciu.

11 Podniesiono także, że zaskarżone postanowienie zostało skierowane do osób nieżyjących: M. B. i M. F.

12 W uzasadnieniu skargi rozwinięto jej zarzuty.

13 Skarżący wnieśli o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia bądź jego uchylenie.

14 W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

15 Prawomocnym postanowieniem z dnia 9 stycznia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę Z. B.

16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

17 Skarga wniesiona w niniejszej sprawie jest niedopuszczalna i z tego względu podlega odrzuceniu.

18 Stosownie do art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) sąd orzeka w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty.

19 Zaskarżone postanowienie natomiast nie należy do żadnej z ww. kategorii postanowień, albowiem ani nie rozstrzyga o istocie sprawy, ani nie kończy postępowania. Zdaniem Sądu w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, w aktualnym stanie prawnym, nie służy na nie również zażalenie.

20 Przepis art. 141 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego stanowi, że na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Natomiast zgodnie z art. 144 w sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Stosownie zaś do treści art. 127 § 3 k.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań. Powyższe oznacza, że w sytuacji gdy organem orzekającym w I instancji jest minister lub samorządowe kolegium odwoławcze wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy przysługuje niejako w miejsce odwołania w przypadku decyzji i zażalenia w przypadku postanowień, jeśli ustawa takie przewiduje.

21 Art. 101 § 3 k.p.a. do dnia 10 kwietnia 2011 r. stanowił, że na postanowienie w sprawie zawieszenia postępowania służy stronie zażalenie. Wobec takiego brzmienia przepisu przyjmowano, że zażalenie przysługuje na wszystkie rodzaje postanowień w przedmiocie zawieszenia, tj. 1/ postanowienie o zawieszeniu postępowania, 2/ postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania, 3/ postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania, 4/ postanowienie o odmowie podjęcia zawieszonego postępowania. Zmiana kodeksu postępowania administracyjnego wprowadzona ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 6, poz. 18), która weszła w życie 11 kwietnia 2011 r. (a więc obowiązująca już w dacie wydania postanowienia organu I instancji) zmieniła treść art. 101 § 3 k.p.a. Przepis ten obecnie stanowi, że na postanowienie w sprawie zawieszenia postępowania albo odmowy podjęcia zawieszonego postępowania służy stronie zażalenie.

22 Obecnie treść art. 101 § 3 k.p.a. należy więc odczytywać w ten sposób, że zażalenie przysługuje na postanowienie o zawieszeniu postępowania ("w sprawie zawieszenia postępowania") oraz na postanowienie o odmowie podjęcia zawieszonego postępowania ("w sprawie odmowy podjęcia postępowania"). Skoro w przepisie tym użyto określenia postanowienie "w sprawie odmowy podjęcia postępowania" i ustawodawca rozumie przez to jedynie postanowienie negatywne, to tak samo należy przyjąć, że postanowieniem "w sprawie zawieszenia postępowania", na które przysługuje zażalenie jest wyłącznie postanowienie o zawieszeniu postępowania.

23 Za taką interpretacją art. 101 § 3 k.p.a. przemawia również wykładnia celowościowa i systemowa tego przepisu. W ocenie Sądu, istotą nowelizacji art. 101 § 3 k.p.a. było pozostawienie środka zaskarżenia na postanowienia tamujące postępowanie administracyjne i jednocześnie wyłączenie możliwości zaskarżania postanowień, które nie wstrzymują biegu postępowania administracyjnego, a więc postanowienia o odmowie zawieszenia oraz o podjęciu zawieszonego postępowania administracyjnego. Zgodnie z zasadą szybkości postępowania – wynikającą z art. 12 k.p.a. – organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Co do zasady więc postępowanie administracyjne powinno być zakończone w terminach określonych w art. 35 k.p.a. Uzasadnione jest zatem wyłączenie możliwości odrębnego zaskarżania postanowień, które nie tamują biegu postępowania administracyjnego. Strona niezadowolona ze wskazanych rozstrzygnięć nie zostaje pozbawiona jednak możliwości ich kontroli, gdyż - na podstawie art. 142 k.p.a. – może je kwestionować w odwołaniu ( wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy) od decyzji i ewentualnie w skardze do sądu administracyjnego na decyzję organu II instancji. Z uzasadnienia rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że ustawodawca wprost wykluczył zażalenie na podjęcie zawieszonego postępowania, motywując to możliwością oceny jego zasadności w ramach kontroli podjętego rozstrzygnięcia na skutek odwołania (i skargi do sądu), ten sam argument przemawia także za wykluczeniem zażalenia na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania.

24 W związku z powyższym należy uznać , iż w świetle nowego brzmienia art. 101 § 3 k.p.a. na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania administracyjnego zażalenie nie przysługuje. Dodać należy, iż stanowisko to obecnie przeważa w orzecznictwie sądów administracyjnych (postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 29 września 2011 r., II SA/Bk 466/11 i z dnia 21 lutego 2012 r., II SA/Bk 513/11, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 30 maja 2012 r., II SA/Gd 112/12 oraz wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lutego 2012 r., IV SA/Wa 1822/11 i z dnia 25 kwietnia 2012 r., VII SA/Wa 127/12, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 20 stycznia 2012 r., II SA/Kr 1693/11, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 13 września 2012 r., II SA/Po 571/12, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.nsa.gov.pl

25 Należy zauważyć, że błędne pouczenie organu nie stwarza możliwości wniesienia skargi do sądu administracyjnego, która jak wykazano wyżej w niniejszej sprawie jest niedopuszczalna.

26 Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.