Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 2 grudnia 2005 r., I SA/Po 411/04

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 2 grudnia 2005 r., I SA/Po 411/04

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Skwierzyńska /spr./ Sędziowie NSA Sylwia Zapalska as. sąd. WSA Maciej Jaśniewicz Protokolant: st. sekr. sąd Urszula Kosowska po rozpoznaniu w dniu 02 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi Spółki "A spółka jawna B. i J. T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie odmowy zwrotu dodatkowego zobowiązania podatkowego I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] r. nr [...], II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej spółki "A" B. i J. T. sp. jawna kwotę 1.084,- zł /słownie: jeden tysiąc osiemdziesiąt cztery złote/ tytułem zwrotu kosztów postępowania. /-/ M. Jaśniewicz /-/ M. Skwierzyńska /-/ S. Zapalska

Uzasadnienie

2 Spółka jawna "A" B. i J.T. w dniu 3 lutego [...]r. wystąpiła do Urzędu Skarbowego w L. z wnioskiem o zwrot nadpłaty w kwocie [...] zł z tytułu nienależnie uiszczonej w dniu 2 stycznia [...]. części dodatkowego zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące wrzesień, październik i listopad 1997r. Zobowiązanie to z mocy art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej uległo przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2002r.

3 Urząd Skarbowy decyzją z dnia [...]., na podstawie art. 72 § 1 i art. 73 § 1 Ordynacji podatkowej odmówił stwierdzenia nadpłaty i zwrotu kwoty [...]zł.

4 Organ podatkowy wskazał w uzasadnieniu decyzji, że podatnik wpłacił w. w. kwotę na podstawie decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] r., w której określono 14 dniowy termin zapłaty zobowiązań podatkowych, który mijał 2 stycznia [...]. Następnego dnia tj. 3 stycznia [...]r. podatnik złożył wniosek o stwierdzenie nadpłaty.

5 Izba Skarbowa , po rozpatrzeniu odwołania Spółki "A" od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w sprawie określenia podatku od towarów i usług, decyzją z dnia [...]. utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję.

6 Zgodnie z przepisem art. 70 § 3 Ordynacji podatkowej (w brzmieniu obowiązującym w 2002r.) bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany przez czynność egzekucyjną, o której podatnik został powiadomiony. Z kolei od 1 stycznia 2003r. przepis art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej stanowił, że bieg przedawnienia zostaje przerwany na skutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony.

7 Przez czynność egzekucyjną, zgodnie z art. 1a pkt 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, należy uważać wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego, natomiast z pkt. 12a art. 1a wynika, że środkiem egzekucyjnym jest m. in. egzekucja z rachunku bankowego.

8 Organ egzekucyjny w dniu 24 grudnia [...]r. zawiadomił podatnika o dokonaniu w dniem 20 grudnia [...]. zajęcia jego konta w Banku Zachodnim WBK S. A. Tym samym zobowiązane podatkowe za miesiące od września do listopada 1997r. nie uległo przedawnieniu, wobec czego jego zapłata nie może być uznana za niezależną.

9 Dyrektor Izby Skarbowej , po rozpatrzeniu odwołania podatnika, w sprawie dotyczącej nadpłaty, decyzją z dnia [...]. uchylił zaskarżoną decyzję w całości, na podstawie art.233 § 1 pkt 2a i art. 208 Ordynacji podatkowej umorzył postępowanie w sprawie.

10 Organ odwoławczy stanął na stanowisku, że w dacie złożenia przez podatnika wniosku o stwierdzenie nadpłaty toczyło się postępowanie odwoławcze w sprawie dotyczącej określenia podatku od towarów i usług za miesiące od września do listopada 1997r. Z dniem [...]. ostateczna decyzja organu odwoławczego utrzymała w mocy decyzję organu I instancji.

11 Żądanie podatnika co do zwrotu nadpłaty kwoty [...]zł złożone w toku postępowania odwoławczego jest bezzasadne, bowiem postępowanie w tej sprawie nie mogło się toczyć równolegle z postępowaniem podatkowym (odwoławczym), co stanowi przesłankę uchylenia decyzji i umorzenie postępowania.

12 Następnie w dniu 7 października [...]. spółka jawna "A" ponownie złożyła wniosek o zwrot nadpłaty kwoty [...] zł wpłaconej w dniu 2 stycznia [...]r. na poczet dodatkowego zobowiązania podatkowego za miesiąc wrzesień, październik i listopad 1997r., podnosząc zarzut przedawnienia tego zobowiązania z dniem 2 stycznia [...]r.

13 Naczelnik Urzędu Skarbowego w L. decyzją z dnia [...]., na podstawie art. 72 § 1 i art. 73 § 1 Ordynacji podatkowej odmówił zwrotu kwoty [...] zł jako nie stanowiącej nadpłaty w rozumieniu art. 72 § 1 Ordynacji podatkowej.

14 Powołując się na postanowienie art. 21 § 1 pkt. 2 Ordynacji podatkowej organ podatkowy stwierdził, że zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem doręczenia podatnikowi decyzji ustalającej wysokość tego zobowiązania, a termin jego płatności, o czym stanowi art. 47 § 1 Ordynacji podatkowej wynosi 14 dni. W sprawie spółki "A" mijał 2 stycznia [...]r.

15 Wpłacona przez podatnika w tym dniu kwota [...]zł nie była nienależnie zapłacona, co znajduje potwierdzenie w decyzji Dyrektora Izby Skarbowej , który utrzymał w mocy decyzję I instancji w sprawie określenia podatku od towarów i usług oraz ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego za w. w. miesiące.

16 Organ podatkowy I instancji stwierdził więc, że nie nastąpiło przedawnienie dodatkowego zobowiązania podatkowego.

17 Dyrektor Izby Skarbowej , po rozpatrzeniu odwołania B. i J.T - wspólników spółki jawnej "A", decyzją z dnia [...]. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie w sprawie.

18 Organ odwoławczy stwierdził, że w myśl przepisu art. 72 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej za nadpłatę uważa się kwotę nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku. Za nadpłacony podatek uważa się podatek zapłacony przez podatnika w wysokości wyższej niż należna. Nadpłata powstaje w w/w. przypadkach z dniem zapłaty (art. 73 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej). Podatnik, który kwestionuje zasadność lub wysokość pobranego podatku, może złożyć wniosek o stwierdzenie nadpłaty.

19 Zapłacenie przez spółkę dodatkowego zobowiązania podatkowego nastąpiło zgodnie z decyzją organu podatkowego I instancji, która następnie stałą się ostateczna wobec utrzymania jej w mocy przez organ odwoławczy.

20 W tym stanie rzeczy, dopóki istnieje w obrocie decyzja ostateczna w sprawie ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego stwierdzenie nadpłaty z tego tytułu jest bezprzedmiotowe wobec czego, zgodnie z art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej postępowanie w sprawie należało umorzyć.

21 Decyzję tę pełnomocnik B. i J.T zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosząc o jej uchylenie oraz o uchylenie decyzji organu I instancji.

22 W uzasadnieniu skargi w. w/w szczególności podnosi, że dodatkowe zobowiązanie podatkowe z dniem 30 grudnia 2002r. z mocy prawa tj. art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej uległo przedawnieniu. Powstało ono z dniem doręczenia podatnikowi decyzji ustalającej to zobowiązanie i uległo przedawnieniu z upływem 5 lat licząc od końca roku. w którym upłynął termin płatności podatku, tj. 31 grudnia 2002r. Zgodnie z decyzją z dnia [...]. ustalającą dodatkowe zobowiązanie podatkowe za wrzesień październik i listopad 1997r., jego termin płatności mijał 3 stycznia [...]r. Podatnik dokonał zapłaty 2 stycznia [...]r., czyli po upływie okresu przedawnienia, który nie uległ przerwaniu. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ II instancji nie odniósł się do tych kwestii i nie wskazał, jakie okoliczności w sprawie uznał za udowodnione, a którym nie dał wiary i dlaczego, wobec czego naruszył art. 120, 121, 122 i 124 oraz art. 210 Ordynacji podatkowej.

23 Na rozprawie pełnomocnik spółki jawnej wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji jako wydanej z naruszeniem zasady powagi rzeczy osądzonej.

24 Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

25 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

26 W rozpatrywanej sprawie bezsporny jest fakt, że w związku z wnioskiem podatnika z dnia 3 lutego [...] o zwrot nadpłaty z tytułu dodatkowego zobowiązania podatkowego za poszczególne miesiące od września do listopada 1997r. w kwocie [...]zł. Urząd Skarbowy wydał w dniu [...] decyzję, którą odmówił stwierdzenia nadpłaty i zwrotu w/w. kwoty.

27 Organ odwoławczy decyzję tę uchylił w całości i umorzył postępowanie w sprawie. Okoliczność ta stanowi negatywną przesłankę ponownego rozpatrzenia tej samej sprawy po raz drugi na podstawie ponownego wniosku strony w ten sam sposób. Przesądza o tym przepis art. 247 § pkt 4 Ordynacji podatkowej, z którego wynika, że wydanie decyzji w sprawie uprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną stanowi bezwzględną przesłankę nieważności ponownej decyzji ostatecznej. W obrocie prawnym nie mogą istnieć dwie decyzje ostateczne rozstrzygające w ten sam sposób te samą sprawę w tym samym stanie faktycznym. Stanowiłoby to bowiem złamanie zasady ostateczności decyzji oraz powagi rzeczy rozstrzygniętej.

28 Niniejszą sprawę uznać więc należy za tożsamą z poprzednią sprawą rozstrzygniętą ostateczną decyzją Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]., skoro występują w niej te same podmioty, dotyczy ona tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym (vide wyrok NSA z dnia 28 listopada 2000r. sygn. akt I SA/Ka 1458/99). Wskazać też należy na to, że mimo, iż organ odwoławczy każdorazowo uchylał decyzje Urzędu Skarbowego i umarzał postępowanie to jednak w uzasadnieniu decyzji jednoznacznie przesądzał o bezzasadności wniosku, powołując co prawda w decyzji z dnia [...] również przepis art. 79 § 1 Ordynacji podatkowej.

29 Zwrócić należy uwagę na to, że obie wydane przez Dyrektora Izby Skarbowej decyzje tj. z dnia [...] i z [...] wydane zostały w sytuacji, gdy organ ten rozstrzygnął już swoją ostateczną decyzją z dnia [...] sprawę dotyczącą prawidłowości określenia spółce podatku od towarów i usług za miesiące wrzesień, październik i listopad 1997r. oraz ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego, utrzymując w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej.

30 Z tych względów wobec zaistnienia okoliczności, o której mowa w art. 247 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.

31 /-/ M. Jaśniewicz /-/ M. Skwierzyńska /-/ S. Zapalska

32 AR