Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 14 września 2023 r., II SAB/Po 70/23

postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 14 września 2023 r., II SAB/Po 70/23

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz Asesor WSA Paweł Daniel (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 września 2023 r. sprawy ze skargi J. Ł. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] w przedmiocie warunków zabudowy postanawia 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącemu kwotę 100,- (sto) zł. tytułem uiszczonego wpisu od skargi.

Uzasadnienie

2 Wniesioną w dniu 12 maja 2023 r. (data wpływu do organu) skargą J. Ł. (zwany dalej: "inwestorem" lub "skarżącym"), reprezentowany przez zawodowego pełnomocnika, zaskarżył bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego (zwane dalej: "SKO", "Kolegium" lub "organ II instancji").

3 Skarżący zarzucił Kolegium, że w sprawie rozpoznania odwołania od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] (zwanego dalej "Burmistrzem" lub "organem I instancji") z dnia 17 listopada 2022 r., nr [...], organ II instancji pozostaje bezczynny.

4 W odpowiedzi na skargę Kolegium wiosło o jej oddalenie wyjaśniając, że decyzją z dnia 27 kwietnia 2023 r. rozpoznał odwołanie i utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia 17 listopada 2022 r.

5 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

6 Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 dalej "p.p.s.a.") sąd odrzuca skargę jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Jak stanowi przepis art. 58 § 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym.

7 Zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę (w tym także skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania wskazaną w art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.) można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.).

8 Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 22 czerwca 2022 r., sygn. akt II OPS 5/19, Baza NSA, wyjaśnił, że wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

9 W niniejszej sprawie bezsporne jest to, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze zakończył postępowanie odwoławcze wydając, w dniu 27 kwietnia 2023 r. decyzje utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia 17 listopada 2022 r. To oznacza, że postępowanie zakończyło się, a bezczynność, o ile istniała (Sąd odrzucając skargę nie może dokonać merytorycznej oceny podnoszonych zarzutów), ustała z momentem wydania tej decyzji przestał istnieć. Wniesienie skargi na bezczynność prowadzenie postępowania nie może zostać poddane sądowej kontroli z uwagi na zacytowaną uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego.

10 W tym miejscu zauważyć należy, że decyzja z dnia 27 kwietnia 2023 r. została doręczona w dniu 29 maja 2023 r., a więc po wniesieniu skargi na bezczynność. Doszło więc do powstania sytuacji, w której skarga została wniesiona po wydaniu decyzji (w dniu 27 kwietnia 2023 r.), a przed jej doręczeniem. Należy jednak wskazać za orzecznictwem oraz doktryną, że to nie doręczenie rozstrzygnięcia stronie postępowania decyduje o fakcie jego zaistnienia, tylko moment jego faktycznego wydania, tj. podpisanie. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że datą wydania decyzji jest data jej podpisania przez osobę upoważnioną do jej wydania, przy czym w razie wątpliwości datą podpisania jest data umieszczona na decyzji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lipca 2010 r., sygn. akt II OSK 2051/09; także postanowienie Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego z dnia 07 listopada 2022 r., sygn. akt II SAB/Po 159/22, dostępne w CBOSA). Dzień wydania decyzji jest miarodajny dla oceny podstawy prawnej i podstawy faktycznej decyzji. Data wydania decyzji nie będzie równoważna z tą, od której organ i strony będą związani decyzją. Doręczenie lub ogłoszenie decyzji stanowi jej wprowadzenie do obrotu. Tak więc dla oceny, czy w dacie wniesienia skargi na bezczynność organ załatwił sprawę, ma znaczenie data wydania decyzji, a nie data jej doręczenia stronie (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2021 r., sygn. akt II OSK 1967/21, dostępny w CBOSA). Podobne stanowisko zajmuje doktryna podnosząc, że przyjęcie poglądu, zgodnie z którym wydanie decyzji następuje dopiero z chwilą jej doręczenia, prowadziłoby do skutków niemożliwych do zaakceptowania z punktu widzenia racjonalności prawa. W przypadku wielości stron każda z nich mogłaby przecież otrzymać taką decyzję w innej dacie, podczas gdy kontrola prawidłowości decyzji przez sąd administracyjny odbywa się według kryterium jej zgodności z prawem materialnym i formalnym obowiązującym właśnie w dacie wydania. W konsekwencji mogłoby to prowadzić do wniosku, że wobec jednej strony, która otrzymała decyzję w określonym stanie prawnym, jest ona legalna, a wobec innej strony, która otrzymała ją po zmianie tego stanu prawnego, ta sama decyzja narusza prawo" (W. Sawczyn, Administracyjne postępowanie ogólne [w:] Postępowania administracyjne i sądowoadministracyjne z kazusami, Warszawa 2017, s. 130). Należy w pełni zaakceptować ten pogląd i poprzeć go następującym stwierdzeniem. Zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy, chyba że ziszczą się przesłanki z art. 54 § 2 p.p.s.a. Sąd w składzie orzekającym podkreśla zwrot "akta sprawy". Tylko na ich podstawie dokonuje się oceny tego, czy decyzja/postanowienie jest zgodne z prawem obowiązującym w dniu jego wydania – tak materialnym jak i formalnym. W momencie wydania decyzji/postanowienia staje się ono elementem obrotu prawnego.

11 Mając powyższe na względzie wskazać należy, że niezależnie od momentu doręczenia skarżącemu wydanej przez Wojewodę decyzji, bezczynność Kolegium nie mogła być przedmiotem kontroli, z uwagi na wydanie decyzji przed wniesieniem skargi.

12 Wobec stwierdzonej niedopuszczalności skargi na przewlekłość prowadzenia postępowania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze Sąd odrzucił skargę, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 (pkt I sentencji postanowienia).

13 O zwrocie uiszczonego wpisu Sąd postanowił w oparciu o przepis 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a, zgodnie z którym sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy (pkt II sentencji postanowienia).