Pelnora PrawoOtwórz aplikację

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 14 marca 2014 r., II SA/Kr 1640/13

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sygnatura
II SA/Kr 1640/13
Data
Forma
Wyrok
Hasła
Ochrona przyrody
Źródło
JuDDGES/pl-nsa (orzeczenia NSA i WSA z CBOSA), dokument u źródła

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krystyna Daniel Sędziowie : WSA Mirosław Bator (spr.) WSA Waldemar Michaldo Protokolant : Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 marca 2014 r. sprawy ze skargi "P" S.A w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 18 października 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na wycięcie drzew i krzewów I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz strony skarżącej "P" S.A w W. kwotę 357 zł ( słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Uzasadnienie

2 Starosta K. decyzją z dnia 26 lipca 2013 r. nr [.....] działając na podstawie art. 56 ust. 1 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym oraz art. 104 K.p.a. nie zezwolił [.....] Sp.z o.o. Spółka komandytowa na usunięcie drzew i krzewów rosnących w tzw. pasie bezpieczeństwa tj. w odległości do 15 m od skrajnego toru, wzdłuż linii kolejowej E30, obiekt nr [.....] stacja Z. km 56,300 – 59,400. W uzasadnieniu organ wskazał, że analiza zastosowania przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 7 sierpnia 2008 r. w sprawie wymagań w zakresie odległości i warunków dopuszczających usytuowanie drzew i krzewów, elementów ochrony akustycznej i wykonania robót ziemnych w sąsiedztwie linii kolejowej, a także sposobu urządzania i utrzymania zasłon odśnieżnych oraz pasów przeciwpożarowych wykazała, iż zostało ono wprowadzone na podstawie art. 54 ustawy o transporcie kolejowym. Przepisów rozporządzenia nie można interpretować w oderwaniu od całego rozdziału pt. "Usytuowanie budowli, budynków, drzew i krzewów oraz wykonywanie robót ziemnych sąsiedztwie linii kolejowych" i całości ustawy o transporcie kolejowym. Ustawa ta w art. 17 ust. 1, będąca podstawą rozporządzenia z dnia 7 sierpnia 2013 r., zobowiązuje zarządców przewoźników do spełniania warunków ochrony środowiska. Powyższa analiza wykazuje, że założenie wnioskodawcy o tym, że intencją wprowadzenia była bezwzględna konieczność usunięcia wszystkich drzew i krzewów rosnących w odległości 15 od osi skrajnego toru, jest niewłaściwe. Interpretacja taka jest sprzeczna także z zapisami art. 55 ust. 3 ustawy, jeżeli posadzenie drzew lub krzewów, powodujące potrzebę urządzenia pasów przeciwpożarowych, nastąpiło po wybudowaniu linii kolejowej itd.", dopuszczające istnienie a nawet sadzenie drzew i krzewów w sąsiedztwie linii kolejowej. Potwierdza to matematyczne wyliczenie przeprowadzone na podstawie rozporządzenia, gdzie w § 9 ust. l zapisano "Pasy przeciwpożarowe w sąsiedztwie linii kolejowej, na której prowadzony jest ruch, powinny mieć szerokość nie mniejszą niż 4m. Pasy takie (bruzda) powinny być usytuowane w odległości od 2m do 5m od dolnej krawędzi nasypu lub górnej krawędzi przekopu linii kolejowej, a w razie występowania rowów bocznych-od zewnętrznej krawędzi tych rowów". W tym celu należy dodać do siebie następujące wartości: a) hipotetyczną odległość pomiędzy osią skrajnego toru a dolną krawędzią nasypu, równą np. 4m, b) maksymalną, wynikającą z rozporządzenia odległość 5m ód dolnej krawędzi nasypu lub górnej krawędzi przekopu, c) szerokość pasa przeciwpożarowego 4m. Wyliczona wartość 13m oznacza, że roślinność drzewa mogą rosnąć w odległości mniejszej, niż 15 m. Dopuszcza się zatem, że drzewa mogą rosnąć w odległości mniejszej niż 15m od torów. W innej sytuacji gdy odległość drzew od dolnej lub górnej krawędzi nasypu (przekopu) wynosi 2 m, a dopuszczalna hipotetyczna odległość pomiędzy skrajną osią toru a krawędziami nasypu lub przekopu wynosi 3,5 m, to wyliczenie dowodzi, że możliwe jest żeby drzewa i krzewy rosły w odległości mniejszej niż 10 m (9,5 m) od linii kolejowej. W ocenie organu rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 7 sierpnia 2008 r. powstało w wyniku troski o zapewnienie bezpieczeństwa ruchu kolejowego, na podstawie delegacji ustawowej art. 54 ustawy o transporcie kolejowym, w związku z art. 53. Organ zaproponował wnioskodawcy podzielenie wniosku na odrębne postępowania. Osobne dla nieruchomości będących w posiadaniu PKP i odrębne dla nieruchomości, sąsiadujących z linią kolejową. Postępowania dotyczące gruntów posiadanych przez PKP zakończyły decyzje: Starosty K. z dnia 22 lutego 2013 r, które stały się ostateczne po orzeczeniach Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 15 lipca 2013 r. Pierwotny wniosek pomimo podzielenia, w celu usprawnienia postępowań obejmuje nieruchomości sąsiadujące z PKP na obszarze 2 gmin, należące do kilkudziesięciu posiadaczy, na których rosną setki drzew i krzewów. Oględziny prowadzone w różnych warunkach przyrodniczych i pogodowych pozwoliły rzetelnie i realnie ocenić wystąpienie ustawowych przesłanek. Pozwoliły też na wypowiedzenie się stron w sprawach prowadzonego postępowania. Oględziny w trakcie ulewnego deszczu i burzy nie potwierdziły utrudniania widoczności sygnałów i pociągów lub eksploatacji urządzeń kolejowych. Nie oceniano powodowania zasp śnieżnych ponieważ oględziny przeprowadzano w okresie bezśnieżnym. Przedmiotem postępowania były zarówno wypielęgnowane, formowane krzewy owocowe i ozdobne o wysokości 0,7 m, żywopłoty i drzewka o średnicy pieńka równej 1,5 cm, jak również dorodne drzewa o wysokości 20 m i obwodach pnia mierzących ok. 200 cm pomierzonych na wysokości 1,3m od ziemi. W obszarze zagadnienia "usuwanie drzew i krzewów" obowiązują różne ustawy. Ustawą podstawową, najszerzej definiującą ochronę przyrody, polegającą na zachowaniu, zrównoważonym użytkowaniu oraz odnawianiu zasobów, tworów i składników przyrody, jest ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (t j. Dz. U. z 2009 r. nr 151, póz. 1220 ze zm.). Ustawa określa cele, zasady i formy ochrony przyrody żywej i nieodżywionej oraz krajobrazu. W szczególności porządkuje system prawny w zakresie usuwania drzew i krzewów. Art. 83 ust. 6 wylicza enumeratywnie przypadki, kiedy nie stosuje się przepisów ustawy. W pkt. 8 informuje, że przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się do drzew i krzewów, które utrudniają widoczność sygnalizatorów i pociągów, a także utrudniają eksploatację urządzeń kolejowych albo powodują tworzenie na torowiskach zasp śnieżnych, usuwanych na podstawie decyzji właściwościowego organu. Wnioskodawca nie dowiódł, że wnioskowane do usunięcia drzewa i krzewy utrudniają widoczność sygnałów i pociągów poruszających się po torach ponieważ ich pnie i korony rosną w takiej odległości, że nie zasłaniają przestrzeni kolejowej ani z nią sąsiadującej. Przejeżdżające pociągi są widoczne na znaczne odległości. Drzewa i krzewy nie utrudniają eksploatacji urządzeń kolejowych ponieważ rosną w bezpiecznej odległości i nie ograniczają widoczności. Tym samym nie spełniają warunków określonych w art. 56 ust. 1. Przeprowadzone postępowanie wykazało, że na wielu nieruchomościach, we fragmentach sąsiadujących z linią kolejową będzie przeprowadzona jej modernizacja, w ramach której będą budowane obiekty i urządzenia kolejowe, przejazdy przepusty i elementy ochrony akustycznej. To powoduje, że w wielu przypadkach wiąże się to z wykupem części nieruchomości lub z możliwością uzyskania odszkodowania. W związku z tym PKP wykonało pomiary i rozpoczęło informowanie posiadaczy nieruchomości o zamierzeniach w stosunku do ich nieruchomości. W tej sytuacji, rację mogą mieć posiadacze nieruchomości sąsiadujących z linią kolejową, w opiniach wyrażanych, że działanie PKP zmierza do zaniżenia wartości nieruchomości bądź odszkodowań. Wnioskowana do usunięcia roślinność pełni funkcje osłony i ochrony akustycznej. W tym celu była sadzona lub pozostawiana. Niezrozumiałe jest działanie PKP zmierzające do usunięcia nawet niskich krzewów z powodu zagrażania, gdy tymczasem w pasie kolejowym rośnie roślinność, na usunięcie której nie potrzeba żadnych zezwoleń, która może powodować rzeczywiste zagrożenie dla ruchu. Skoro nie zachodzą przesłanki stosowania art. 56 ustawy o transporcie kolejowym można bezzwłocznie rozpocząć usuwanie drzew i krzewów z nieruchomości posiadanych przez kolej, których wiek nie przekracza 10 lat oraz drzew i krzewów owocowych. Na usuniecie takich drzew i krzewów nie są potrzebne żadne zezwolenia, a usuwać je może każdy posiadacz rzeczywisty. Jest to zgodne z ustawą o ochronie przyrody, porządkująca zagadnienia usuwanie drzew i krzewów.

3 Od tej decyzji odwołanie wniosła PKP [.....] S.A., domagając się jej uchylenia. Zarzuciła niewłaściwą wykładnię art. 56 i 54 ustawy o transporcie kolejowym oraz § 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 7 sierpnia 2008 r. Spółka wskazała, że sam przepis art. 56 ust. 1 ustawy nie precyzuje jakie drzewa i krzewy spełniają przesłanki utrudniania widoczności pociągów, powodują zaspy śnieżne, a ustalenie takich drzew jest utrudnione z uwagi na nieprzewidywalność zjawisk przyrody jak i zachowań ludzkich. W § 1 rozporządzenia określono odległość usytuowania drzew i krzewów w stosunku do linii kolejowej, wyznaczając, że mogą one znajdować się w odległości nie mniejszej niż 15 m od osi skrajnego toru. Z powyższego wynika, że wszystkie bez wyjątku drzewa i krzewy rosnące w odległości do 15 m od osi skrajnego toru stanowią zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu kolejowego i powinny być usunięte.

4 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia 18 października 2013 r. nr [.....] uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu organ wskazał, że nie do zaakceptowania jest stanowisko Starosty K. zgodnie z którym w sprawach prowadzonych na podstawie art. 56 ust. 1 ustawy o transporcie kolejowym nie mają zastosowania przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 7 sierpnia 2008 r. Nie jest także uzasadnione twierdzenie organu, że przepisy te odnoszą się tylko do art. 53 ustawy. Przepis art. 56 ust. 1 ustawy stanowi, że w razie potrzeby usunięcia drzew lub krzewów utrudniających widoczność sygnałów i pociągów lub eksploatację urządzeń kolejowych albo powodujących zaspy śnieżne, starosta na wniosek zarządcy, wydaje decyzję o usunięciu drzew lub krzewów. Decyzję wykonuje zarządca. Widocznym jest, że ustawodawca formułując zacytowaną powyżej podstawę prawną dla wycinki drzew lub krzewów nie sprecyzował jakie usytuowanie czy gabaryty drzew i krzewów utrudniają widoczność sygnałów i pociągów lub eksploatację urządzeń kolejowych albo powodują zaspy śnieżne. Jedyną przesłanką dla wydania decyzji w omawianym przedmiocie jest zatem stwierdzenie, że drzewa lub krzewy w danym przypadku powodują wskazane utrudnienia. Zgodnie zaś z art. 53 ustawy usytuowanie budowli, budynków, drzew i krzewów oraz wykonywanie robót ziemnych w sąsiedztwie linii kolejowych, bocznic kolejowych i przejazdów kolejowych może mieć miejsce w odległości niezakłócającej ich eksploatacji, działania urządzeń związanych z prowadzeniem ruchu kolejowego, a także niepowodującej zagrożenia bezpieczeństwa ruchu kolejowego. Jeśli chodzi natomiast o usytuowanie drzew i krzewów i wykonywanie robót ziemnych w sąsiedztwie linii kolejowej, ustawodawca odsyła do aktu wykonawczego, o czym wprost stanowi przepis art. 54 ustawy. Przepisy wykonawcze zawierać mają sprecyzowanie minimalnej odległości drzew i krzewów od linii kolejowej. Zgodnie z § 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 7 sierpnia 2008 r. na gruntach położonych w sąsiedztwie linii kolejowej drzewa i krzewy mogą być usytuowane w odległości nie mniejszej niż 15 m od osi

5 skrajnego toru kolejowego. Treść tego przepisu wskazuje minimalną odległość nasadzeń od osi skrajnego toru, która w kontekście brzmienia przepisu art. 53 ust 1 omawianej ustawy jest właśnie tą odległością niezakłócającą eksploatacji linii, a także niepowodującą zagrożenia bezpieczeństwa ruchu kolejowego. Skoro przepis art. 56 ust. 1 mówiący o ewentualnej możliwości utrudniania przez drzewa i krzewy widoczności sygnałów i pociągów, nie podaje żadnego sprecyzowania okoliczności utrudniających tą widoczność i eksploatację, uprawnionym będzie, w pierwszym rzędzie odniesienie się do odległości wskazującej minimalną odległość usytuowania drzew i krzewów od osi torów, jaką podaje przedmiotowe rozporządzenie. Odległość ta wyznaczona została w oparciu o stosowne wyliczenia i znajomość inżynierii budowy linii kolejowych, zaś służyć ma dla zachowania bezpieczeństwa w ruchu kolejowym, w najszerszym znaczeniu tego słowa. Istotnie drzewa i krzewy występujące wzdłuż linii kolejowej nie mogą przekraczać wskazanej w rozporządzeniu bezpiecznej bariery 15 m od osi torów. Jakkolwiek organ I Instancji podnosi, że wbrew twierdzeniom wnioskodawcy wskazane przez niego do wycięcia drzewa i krzewy nie utrudniają widoczności sygnałów i pociągów poruszających się po torach, to jednak w nie przedstawił on wystarczających dowodów na potwierdzenie swego stanowiska. Protokoły z oględzin są nader skąpe i nie zawierają żadnych konkretnych informacji. Z ich treści nie wynika co pozwoliło organowi stwierdzić, że wskazane przez wnioskodawcę drzewa nie utrudniają widoczności sygnałów i pociągów lub eksploatacji urządzeń kolejowych.

6 Od tej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła PKP [.....] S.A. zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w szczególności niezastosowanie przepisu art. 138 § 1 ust. 2 K.p.a. i niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 138 § 2 K.p.a. Spółka wskazała, że jeżeli SKO przyznało, że w pasie 15 m od osi skrajnego toru na mocy § 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 7 sierpnia 2008 r. nie mogą rosnąć żadne drzewa i krzewy to przeprowadzenie dowodu na okoliczność ich wpływu na bezpieczeństwo ruchu kolejowego jest całkowicie zbędne. Sam fakt rośnięcia ich w odległości 15 m od osi toru jest wystarczającą przesłanką do wydania zezwolenia na ich wycinkę. Wydana przez SKO w K. decyzja jest błędna, gdyż zgodnie z treścią art. 138 § 1 ust. 2 w przypadku stwierdzenia wadliwości decyzji I instancji organ odwoławczy wydaje decyzję, która uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy. Jest to podstawowa zasada obowiązująca przy rozpoznawaniu odwołań od decyzji organów I instancji. Wyjątkiem od tej zasady jest sytuacja określona w art. 138 § 2 K.p.a., w której organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. W przedmiotowej sprawie nie mamy do czynienia z żadnym zakresem sprawy koniecznym do wyjaśnienia, który miałby istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Wszystkie okoliczności sprawy niezbędne do podjęcia rozstrzygnięcia zostały ustalone w postępowaniu przeprowadzonym przed organem I instancji i znajdują odzwierciedlenie w zebranym materiale dowodowym.

7 W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując w całości swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

8 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

9 Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej powoływana jako P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 P.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych – o ile ich naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. treść wydanej decyzji lub postanowienia. Przepis art. 134 § 1 P.p.s.a. stanowi, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tak więc sąd administracyjny, nie będąc związany granicami skargi, ocenia legalność decyzji administracyjnej w szerokim zakresie niezależnie od trafności zarzutów sformułowanych w skardze jak i ponad te zarzuty – w razie stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego bądź postępowania mającego wpływ na wynik postępowania

10 Na wstępie rozważań wskazać należy, że drzewa i krzewy – jako elementy składowe środowiska – podlegają ochronie na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U.2013.1232 j.t.). Podstawowym przepisem służącym do ich ochrony jest art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U.2013.627 j.t.), który stanowi o konieczności uzyskania zezwolenia na ich usunięcie. Zgodnie z tym przepisem usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić, z zastrzeżeniem ust. 2 i 2a, po uzyskaniu zezwolenia wydanego przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta na wniosek: 1) posiadacza nieruchomości - za zgodą właściciela tej nieruchomości; 2) właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego - jeżeli drzewa lub krzewy zagrażają funkcjonowaniu tych urządzeń.

11 W myśl art.83 ust 6 pkt 8) ustawy przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się m.in. do drzew lub krzewów, które utrudniają widoczność sygnalizatorów i pociągów, a także utrudniają eksploatację urządzeń kolejowych albo powodują tworzenie na torowiskach zasp śnieżnych, usuwanych na podstawie decyzji właściwego organu.

12 Do takich drzew lub krzewów zastosowanie znajduje przepis art. 56 ust.1 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (tj. Dz. U. z 2007 r. nr 16, poz. 94 ze zm.), stanowiący, że w razie potrzeby usunięcia drzew lub krzewów utrudniających widoczność sygnałów i pociągów lub eksploatację urządzeń kolejowych albo powodujących zaspy śnieżne, starosta, na wniosek zarządcy, wydaje decyzję o usunięciu drzew lub krzewów. Przepis ten stanowi zatem autonomiczną podstawę usunięcia drzew i krzewów.

13 Zwrócić również należy uwagę, że przedmiotem przepisów art. 83 i następnych ustawy o ochronie przyrody jest ochrona drzew, a przedmiotem ochrony z art.56 ustawy o transporcie kolejowym jest bezpieczeństwo. Decyzja o usunięciu drzew wydawana jest w celu wyeliminowania zagrożenia, jakie drzewa i krzewy mogą powodować.

14 Stosownie do treści art.53 ustawy o transporcie kolejowym usytuowanie drzew i krzewów w sąsiedztwie linii kolejowych, bocznic kolejowych i przejazdów kolejowych może mieć miejsce w odległości niezakłócającej ich eksploatacji, działania urządzeń związanych z prowadzeniem ruchu kolejowego, a także niepowodującej zagrożenia bezpieczeństwa ruchu kolejowego. W przepisie art. 54 ustawy zawarto upoważnienie do określenia, w drodze rozporządzenia, między innymi wymagań w zakresie odległości i warunków dopuszczających usytuowanie drzew i krzewów w sąsiedztwie linii kolejowej, biorąc pod uwagę zapewnienie bezpieczeństwa ruchu kolejowego. Na jego podstawie wydane zostało rozporządzenie z dnia 7 sierpnia 2008 r. (Dz.U.2008.153.955 z późn. zm.), które w § 1 statuowało zasadę, że na gruntach położonych w sąsiedztwie linii kolejowej drzewa i krzewy mogą być usytuowane w odległości nie mniejszej niż 15 m od osi skrajnego toru kolejowego. Zapis ten dotyczy zarówno drzew istniejących, jak i ewentualnych nowych nasadzeń. W pierwszym wypadku oznacza on obowiązek usunięcia takich drzew, w drugim – zakaz ich sadzenia.

15 Zestawienie przepisu § 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 7 sierpnia 2008 r. w sprawie wymagań w zakresie odległości i warunków dopuszczających usytuowanie drzew i krzewów, elementów ochrony akustycznej i wykonywania robót ziemnych w sąsiedztwie linii kolejowej, a także sposobu urządzania i utrzymywania zasłon odśnieżnych oraz pasów przeciwpożarowych (Dz.U.2008.153.955 z późn. zm.) z przepisem art.53 oraz art.56 ust.1 ustawy o transporcie kolejowym prowadzi do wniosku, że hipoteza normy prawnej zawartej w przepisie art.56 ust.1 ustawy o transporcie kolejowym obejmuje dwie grupy stanów faktycznych; jedną – w której drzewa i krzewy usytuowane są w odległości mniejszej lub równej 15 m od osi skrajnego toru kolejowego oraz drugą - w której drzewa i krzewy usytuowane są w odległości większej niż 15 m od osi skrajnego toru kolejowego. W sytuacji, gdy drzewa i krzewy rosnące w sąsiedztwie linii kolejowej usytuowane są w odległości mniejszej lub równej 15 m od osi skrajnego toru kolejowego, wobec wprowadzenia fikcji prawnej, że takie ich usytuowanie powoduje zagrożenie bezpieczeństwa ruchu kolejowego, organ wydający decyzję o usunięciu drzew na podstawie art.56 ust.1 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (tj. Dz. U. z 2007 r. nr 16, poz. 94 ze zm.) nie musi dokonywać ustaleń, że takie usytuowanie drzew lub krzewów utrudnia widoczność sygnałów i pociągów lub eksploatację urządzeń kolejowych albo powoduje zaspy śnieżne. Powinność taka powstaje dopiero w takim przypadku, gdy wnioskowane do usunięcia drzewa położone są w odległości większej niż 15 m od osi skrajnego toru kolejowego.

16 Uzasadnienie decyzji organu odwoławczego jest wewnętrznie sprzeczne. Raz bowiem organ odwoławczy stwierdza, że treść przepisu § 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 7 sierpnia 2008 r. wskazuje minimalną odległość nasadzeń od osi skrajnego toru, która w kontekście brzmienia przepisu art. 53 ust 1. ustawy o transporcie kolejowym, jest odległością niezakłócającą eksploatacji linii a także nie powodująca zagrożenia bezpieczeństwa ruchu kolejowego ( ... ) a co za tym idzie drzewa i krzewy występujące wzdłuż linii kolejowych nie mogą przekraczać wskazanej w rozporządzeniu bezpiecznej bariery 15 m. od osi torów (wszystkie objęte wnioskiem drzewa rosły w odległości nie przekraczającej 15 m. od linii torów) by następnie zarzucić organowi I instancji naruszenie art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. wskazując, iż organ ten nie poczynił wystarczających ustaleń na okoliczność utrudnień w ruchu kolejowym powodowanych przez te drzewa. Jak mowa o tym wyżej w stosunku do drzew rosnących w odległości równej lub mniejszej 15 m od osi skrajnego toru kolejowego, wnioskodawca nie musi wykazywać a organ ustalać, czy drzewa te w jakikolwiek sposób utrudniają ruch kolejowy, czy też dla tego ruchu stanowią niebezpieczeństwo. Samo ich usytuowanie w odległości, o której mowa w § 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 7 sierpnia 2008 r. przesądzą, iż powinna być w stosunku do nich wydana decyzja o pozwoleniu na wycinkę. Ustalanie okoliczności o których mowa wyżej (wpływu na bezpieczeństwo ruchu kolejowego) jest wymagane w relacji do drzew lub krzewów sytuowanych w odległości przekraczającej 15 m od skrajnej linii torów, co przyznaje organ odwoławczy we wstępnej części uzasadnienia wydanej przez siebie decyzji, by następnie zarzucić organowi I instancji, iż nie poczynił wystarczających ustaleń na wykazanie tych okoliczności – utrudnień w ruchu kolejowym powodowanych przez te drzewa.

17 Nie jest również zasadny zarzut Kolegium, że w czasie oględzin organ nie określił w jakiej odległości od osi skrajnej torów rosną poszczególne drzewa i jaką odległość należy uznać za bezpieczną. Okoliczność ta nie ma istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Jak mowa o tym wyżej i co wynika z protokołu oględzin - wszystkie wnioskowane do usunięcia drzewa i krzewy usytuowane są w odległości nie większej niż 15 m od osi skrajnego toru kolejowego, co dla wydania decyzji było wystarczające.

18 Powyższe wskazuje, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art.138 § 2 kpa, a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

19 Na podstawie art.135 p.p.s.a. kontrolą Sądu objęta została również decyzja organu i instancji. Jej wynik wskazuje, że decyzja Starosty wydana została z naruszeniem art.56 ust.1 ustawy o transporcie kolejowym. Jak już wcześniej podniesiono nieprawidłowa jest taka wykładnia przepisu art.56 ust.1 ustawy, która nakazuje dokonywanie ustaleń, że wnioskowane do usunięcia drzewa lub krzewy utrudniają widoczność sygnałów i pociągów lub eksploatację urządzeń kolejowych albo powodują zaspy śnieżne – również w sytuacji, gdy rosną w odległości nie większej niż 15 m od osi skrajnego toru.

20 Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organy będą zobowiązane zastosować wyżej przedstawioną wykładnię przepisu art. 56 ust.1 ustawy o transporcie kolejowym.

21 Wobec powyższego, na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) oraz art.135 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art.200 p.p.s.a

Powołane przepisy

Cytowane w

Cytowane w 7 orzeczeniach.

  1. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 9 października 2024 r., II SA/Go 416/24
  2. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 16 lutego 2022 r., II SA/Kr 1330/21
  3. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 21 maja 2021 r., II SA/Gl 5/21
  4. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 15 lipca 2020 r., II SA/Wr 651/19
  5. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 26 listopada 2019 r., II SA/Rz 730/19
  6. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 12 stycznia 2017 r., II SA/Ol 1358/16
  7. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 20 grudnia 2016 r., II SA/Rz 571/16