Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 czerwca 2019 r., II SA/Gl 129/19

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 czerwca 2019 r., II SA/Gl 129/19

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), Sędzia WSA Stanisław Nitecki, Protokolant specjalista Magdalena Dąbek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi K. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ochrony zwierząt 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza M. z dnia [...] r. nr [...], 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach na rzecz skarżącej kwotę 880 (osiemset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania

Uzasadnienie

2 Decyzją z dnia [...] r. Burmistrz M. orzekł o czasowym odebraniu od dnia [...] r. K. B. konia i przekazaniu go pod zastępczą opiekę "A" w G. . Decyzja ta utrzymana została w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r., a skarga wniesiona na powyższe rozstrzygnięcia została oddalana wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 28 stycznia 2019 r. sytn. akt II SA/Gl 814/18.

3 W związku z pismem "A" z dnia [...] r., Burmistrz M. przeprowadził postępowanie i decyzją z dnia [...] r., działając na podstawie art. 7 ust. 4 w związku z art. 7 ust. 3 i ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (t.jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1840 ze zm.) orzekł o obciążeniu dotychczasowego właściciela konia – K. B. kosztami transportu, utrzymania i koniecznego leczenia konia imieniem P. kwotą 13.248,94zł (za okres od dnia 26 kwietnia 2018 do 10 września 2018 r.). W uzasadnieniu odwołując się do przywołanych w podstawie prawnej decyzji przepisów organ oraz przywołując zebrane w sprawie dokumenty- tj. faktury za leczenie, transport, zakup paszy i inne stwierdzając, że łączna ich wysokość wynosi kwotę wskazaną w sentencji decyzji. Wyjaśnił, że zgodnie z obowiązującymi przepisami kosztami utrzymania zwierzęcia należy obciążyć jego dotychczasowego właściciela lub opiekuna.

4 Odwołanie od powyższej decyzji złożyła, reprezentowana przez fachowego pełnomocnika, obciążona wymienionymi kosztami dotychczasowa właścicielka konia. Zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie;

5 - art. 7 w związku z art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich kroków zmierzających do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a przede wszystkim brak szczegółowego ustalenia kosztów transportu, utrzymania i kosztów koniecznego leczenia konia;

6 - art. 7 w związku z art. 8 oraz art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez bezkrytyczne przejęcie oświadczeń "A" bez pogłębionej analizy i obiektywnej oceny,

7 - art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez brak w wskazania w uzasadnieniu decyzji faktów uznanych za dowiedzione i brak wskazania dlaczego innym dowodom odmówiono wiarygodności,

8 - art. 7 w związku z art. 77 § 1 i art. 136 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego spraw, w szczególności przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego na okoliczność faktycznego stanu zdrowia konia odebranego skarżącej.

9 a także naruszenie przepisów prawa materialnego art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie zwierząt poprzez jego niezastosowanie tj. nieumieszczenie odebranego skarżącej konia we wskazanym przez organ gospodarstwie.

10 Uwzględniając powyższe wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Burmistrza i orzeczenie co do istoty ewentualnie o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

11 Uzasadniając swoje stanowisko odwołująca podkreśliła, iż obowiązkiem organu było dokładne rozważenie przedmiotowych kosztów. Organ winien uzyskać szczegółowe informacje na temat kosztów utrzymania, transportu i leczenia konia, celem sprawdzenia ich celowości i zasadności. Zebrany w sprawie materiał dowodowy nie daje możliwości oceny celowości poniesionych wydatków. Brak jest możliwości zweryfikowania i sprawdzenia przedstawionych w sprawie rachunków, szczególnie w przypadku ich niejasnego i ogólnego opisania.

12 Podkreśliła, że w sprawie w żaden sposób nie sprawdzono zasadności dokonanych przez Towarzystwo środków leczniczych i odżywczych przeznaczonych dla konia, wskazując w tym miejscu m.in. fakturę za zakup kroplówek w niewiadomej ilości na kwotę 274,45 zł bez wskazania, ile płynu niezbędne było dla leczenia tego zwierzęcia.

13 Podzielając tezę, że niewątpliwie koń był chory i wymagał leczenia, odwołująca wskazała, że nie przedłożono dokumentacji medycznej, a organ nie podjął żadnej próby oceny czy ustalenia, czy zastosowana terapia była właściwa i konieczna.

14 Podniosła w końcu odwołująca, że rozpatrujący sprawę organ zupełnie pominął obowiązujące w sprawie opieki na zwierzętami przepisy, według których zwierzę powinno być umieszczone w gospodarstwie rolnym, ustalonym dla zwierząt gospodarskich w okolicy M. .

15 Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu stwierdziło, że w aktach sprawy zgromadzono dokumenty na podstawie których organ mógł ustalić koszt transportu, leczenia i utrzymania konia odebranego odwołującej. Zebrane w sprawie faktury odzwierciedlają rzeczywiste wydatki poniesione przez Towarzystwo Ochrony Zwierząt związane z utrzymaniem i leczeniem konia P. . Kolegium podkreśliło, że zasadność odebrania konia właścicielce oceniona była w odrębnym postępowaniu w decyzji z dnia [...] r. W niniejszym postępowaniu organ pierwszej instancji ustalił jednostkowe koszty, jakie poniosło Towarzystwo w okresie od 26 kwietnia do 10 września 2018 r. w zakresie kosztu transportu, leczenia oraz kosztu zakupu paszy czy miesięcznego utrzymania i obsługi zwierzęcia przez gospodarstwo rolne, w którym zwierzę było przetrzymywane. Po zsumowaniu przedłożonych faktur i rachunków za te usługi uzyskano orzeczona kwotę 13.248,45zł. W ocenie Kolegium wydatki te są uzasadnione. Decyzja o hospitalizacji zwierzęcia wynikała z oceny jego stanu zdrowia dokonanej przez personel szpitala, uzasadniona była względami medycznymi i weterynaryjnymi. Uzasadniony był również transport zwierzęcia do tego szpitala. Także koszt opieki i utrzymania konia w kolejnych miesiącach w wysokości 600 zł, nie był w ocenie Kolegium wygórowany i mieści się w normie cenowej usług tego typu.

16 Odnosząc się do zarzutów odwołania Kolegium uznało je za niezasadne. Wysokość kosztów związanych z transportem, konieczną obdukcją i zabiegami weterynaryjnymi, zakupem leków oraz paszy dla konia czy opłacenie kosztów codziennej opieki nad zwierzęciem wynika całkowicie z realnie poniesionych przez Towarzystwo i uzasadnionych wydatków. Odwołująca zarzucając naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego nie wskazała w jakim zakresie kwestionuje ustalenia organu pierwszej instancji. W ocenie Kolegium wskazana w decyzji kwota została rzeczywiście przez Towarzystwo poniesiona. W postępowaniu organ pierwszej instancji dopuścił i uwzględnił wszystkie pozyskane dowody dotyczące kosztów związanych z transportem i niezbędnym utrzymaniem i leczeniem konia.

17 W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, reprezentowana przez pełnomocnika, K. B. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Burmistrza M. oraz przyznanie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miały wpływ na wynik sprawy, a w szczególności art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez jego niezastosowanie i utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji wydanej z naruszeniem przepisów podczas gdy decyzja ta powinna zostać uchylona, a także naruszenie przepisów art. 7, art. 77 § 1 i § 4 oraz art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez wybiórczą analizę materiału dowodowego i niepełne jego zgromadzenie, co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia przepisu art. 7 ust. 4 ustawy o ochronie zwierząt, poprzez nakazanie skarżącej ponoszenia wszelkich kosztów utrzymania zwierzęcia bez rzeczywistej ich weryfikacji. W motywach skargi powtórzyła argumentację zaprezentowana w odwołaniu.

18 W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całej rozciągłości argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji. Podkreśliło, że wysokość kwoty obciążającej skarżącą wynika wprost z dokumentacji płatniczej wystawionej na tą organizację zajmującą się statutowo ochroną nad zwierzętami.

19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpatrując niniejszą sprawę zważył, co następuje:

20 Skarga jest uzasadniona.

21 W rozpoznawanej sprawie przedmiotem kontroli sądu była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza M. w przedmiocie obciążenia kosztami transportu, koniecznego leczenia i utrzymania odebranego konia imieniem P.

22 W niniejszym postępowaniu poza kontrolą Sądu pozostaje ocena zasadności czasowego odebrania tego konia. Zresztą sprawa ta rozpatrzona została w odrębnym postępowaniu, mianowicie decyzją Burmistrza M. z dnia [...] r. utrzymaną w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...]r., a wobec wniesionej skargi rozpatrujący sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 28 stycznia 2019 r. sygn. akt II SA/Gl 814/18 skargę oddalił.

23 Istotna dla sprawy jest kwestia zasadności obciążenia skarżącej kosztami w łącznej kwocie 13.248,94zł . Materialnoprawną podstawę wydanej w sprawie decyzji są przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (t.jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 122). Stosownie do treści art. 7 ust. 4 w przypadkach, o których mowa w ust. 1 i 3, czyli jest w przypadku czasowego odebrania właścicielowi lub opiekunowi na podstawie decyzji zwierzęcia albo w sytuacji odebrania zwierzęcia dotychczasowemu właścicielowi lub opiekunowi w przypadkach niecierpiących zwłoki, kosztami transportu, utrzymania i koniecznego leczenia zwierzęcia obciąża się dotychczasowego właściciela lub opiekuna.

24 Cytowana regulacja nie pozostawia swobody organowi w zakresie obciążenia wymienionymi kosztami. W niniejszej sprawie ustalając wysokość kosztów wskazanych w cytowanym przepisie organ pierwszej instancji zebrał faktury i rachunki wystawione w sprawie i po ich zsumowaniu uzyskał orzeczoną kwotę 13.248,94zł. Rzecz w tym, iż organ pierwszej instancji bezkrytycznie przyjął i zsumował wszystkie przedłożone w sprawie faktury i rachunki nie dokonując żadnej ich oceny czy weryfikacji, a organ odwoławczy takie działania organu pierwszej instancji zaakceptował. Trzeba zaś podkreślić, iż przedłożone w sprawie faktury są przynajmniej dwojakiego rodzaju. Są bowiem faktury dokładnie i szczegółowo opisane w treści, iż dotyczą leczenia, transportu czy leków dla konia Patryk i są faktury ogólne, nie informujące w swej treści, że dotyczą tego konia. Posiadają one tylko odręczny dopisek, iż dotyczą badania czy leków tego konia. Musi budzić zdziwienie i zastanowienie, że można w sprawie przedstawić faktury dokładnie opisane kogo dotyczą, a także faktury, które takiego opisu nie mają. Może to od razu wzbudzać wątpliwości, które powinny być w toku postępowania jednoznacznie wyjaśnione, gdy tymczasem organy pominęły tę kwestię zupełnie. Można zatem mieć wątpliwości czy te faktury ogólne dotyczą faktycznie środków przeznaczonych dla konia P. , albo przynajmniej tylko i wyłącznie dla tego konia. Nie przekonuje bowiem dostatecznie o tym następcze opisanie faktury czy rachunku w sposób odręczny.

25 Kolejną kwestią, która budzi wątpliwości, to zsumowanie kolejnych faktur wystawionych przez "B" w Z. dotyczących utrzymania konia w kolejnych miesiącach wysokości miesięcznie 600 zł. Nigdzie nie przedstawiono sposobu ustalenia kosztów miesięcznego utrzymania konia na kwotę 600zł miesięcznie, nie podano jakiejkolwiek kalkulacji, z której właśnie ta kwota by wynikała. Niczym nie poparte jest przy tym twierdzenie organu odwoławczego, że koszty te nie są wygórowane i mieszczą się w normie cenowej tego typu usług, skoro w aktach sprawy brak jest jakichkolwiek dowodów na poparcie takiego twierdzenia, choćby cennika podobnych usług. Trudno w takim przypadku uznać za słuszne twierdzenia organu odwoławczego, a na pewno trudno o jakąkolwiek kontrolę zasadności takich właśnie kosztów utrzymania miesięcznego. Nie sposób też nie zauważyć braku konsekwencji orzekających w sprawie organów. Skoro w sentencji decyzji podano, iż koszty naliczone zostały za okres do 26 kwietnia 2018 r. do 10 września 2018 r. budzić musi co najmniej zdziwienie doliczenie do ustalonych kosztów utrzymania faktury w wysokości 600 zł za cały miesiąc wrzesień.

26 Obciążający dotychczasowego właściciela lub opiekuna zwierzęcia obowiązek uiszczenia kosztów transportu, utrzymania i koniecznego leczenia zwierzęcia ma charakter publicznoprawny. Zatem obciążenie strony tymi kosztami organ administracji winien każdorazowo szczegółowo uzasadnić, a wysokość tych kosztów winna odpowiadać realnie ponoszonym z tego tytułu wydatkom, mającym wyłącznie uzasadniony faktycznie i prawnie charakter. Nie sposób przy tym uznać za sprawiedliwe obciążanie dotychczasowego właściciela kosztami nieznajdującymi faktycznego uzasadnienia , wynikającymi wyłącznie z zaakceptowania przez organ administracji przedłożonych faktur, czy przyjęcia stawek za utrzymanie zwierzęcia arbitralnie wskazanych przez podmiot, któremu zwierzę przekazano. Z akt sprawy musi wynikać sposób obliczenia kosztów transportu, utrzymania i koniecznego leczenia odebranego konia, a organ winien to wyliczenie poddać weryfikacji.

27 W związku z powyższym za zasadne uznać należy zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów postępowania - tj. art. 7, art. 77 czy art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego, które to naruszenie mogło mieć wpływ na wynik sprawy, prowadząc do naruszenia art. 7 ust. 4 ustawy o ochronie zwierząt

28 Przedstawione powyżej rozważania przemawiają za koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji wobec braku dokładnego i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, ale także z uwagi na brak dokładnej jego analizy.

29 Mając powyższe na uwadze zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą należało uchylić na podstawie art. 145 ( 1 pkt. 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tjedn. Dz.U. z 2018, poz. 1302 ze zm.) W przedmiocie zwrotu kosztów postępowania, obejmujących wpis od skargi (400 zł) i koszty zastępstwa procesowego (480 zł - na podstawie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych), Sąd rozstrzygał w oparciu o przepisy art. 200, art. 205 § 2 i art. 209 cytowanej ustawy.

30 Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ orzekający będzie miał na uwadze powyżej poczynione uwagi i po właściwym uzupełnieniu podejmie stosowne rozstrzygnięcie.