Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 22 marca 2012 r., II SA/Bk 755/10

postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 22 marca 2012 r., II SA/Bk 755/10

Sentencja

1 Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. F. Z. w B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi S. F. Z. w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] września 2010 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.

Uzasadnienie

2 S. F. Z. w B. w dniu [...] lutego 2012 r. wniosło o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Strona skarżąca od lat wykazuje stratę finansową tj. za rok 2006 - 1.085,71 zł, w 2007 r. - 10.178,47 zł, w 2008 r. – 6.296,18 zł; w 2009 r. – 1.557,12 zł. Stowarzyszenie nie ma środków finansowych na koncie bankowym od około trzech miesięcy. Konto to zostało zablokowane tytułem prowadzonej egzekucji komorniczej kwoty 20.000 – 30.000 zł. Wnioskodawca wykazał również, iż nie zatrudnia ani nie wynagradza żadnej osoby, członkowie Stowarzyszenia nie otrzymują żadnych świadczeń, wszystkie prace wykonywane są nieodpłatnie w ramach wolontariatu. Stowarzyszenie nie ponosi wydatków związanych z ubezpieczeniami społecznymi i zdrowotnymi, podatkami od osób fizycznych, obecnie także z powodu braku środków nie ponosi wydatków związanych z wynajęciem pomieszczenia, energią elektryczną i tym podobnych opłat eksploatacyjnych - korzysta z pomieszczeń użyczonych bezpłatnie do spotkań i przechowywania dokumentów, telefon Stowarzyszenia z powodu zaległości na kwotę około 300 zł został odłączony. Przejściowy fakt obecności pewnych sum pieniężnych na koncie wynikał z opóźnienia rozliczenia zobowiązań i zadłużenia. Poniesiona strata to nieopłacone faktury, na które chwilowo zostały zaciągnięte pożyczki od członków Stowarzyszenia. Strona skarżąca nie ma możliwości pokrycia narastającego zadłużenia, gdyż dochody i składki członkowskie są od niego niższe. Stowarzyszenie nie ma również możliwości (z powodu braku środków finansowych) wysyłania korespondencji pocztowej w wyznaczonych terminach (k. 169).

3 W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia 02 marca 2012 r. (k. 174) pełnomocnik Stowarzyszenia oświadczył, że z powodu zablokowania rachunków bankowych i braku środków finansowych nie jest w stanie nadesłać wymaganych wyciągów z rachunku bankowego. Strona skarżąca nie posiada na koncie żadnych środków finansowych. Dochody i składki członkowskie są niższe od zadłużenia Stowarzyszenia. Zgodnie z przepisami prawa bilans za 2011 r. Stowarzyszenie może przedstawić w marcu 2012 r. W pozostałym zakresie strona skarżąca powtórzyła informacje zawarte w uprzednio złożonych wnioskach

4 o przyznanie prawa pomocy (k. 177-179). Do pisma pełnomocnik dołączył dodatkowo bilans i sprawozdanie za 2010 r. (k. 180-181).

5 Zgodnie z treścią art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 2 pkt 1 ustawy z dnia

6 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

7 (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego następuje gdy wykaże ona, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania.

8 Na wnioskodawcy spoczywa, zatem ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania

9 z tego prawa (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo

10 o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592).

11 Ze złożonych oświadczeń wynika, że S. F. Z. w B. działa jako organizacja społeczna i organizacja pożytku publicznego, działa dla dobra publicznego oraz nie prowadzi działalności gospodarczej. Stowarzyszenie od około trzech miesięcy nie posiada na koncie zgromadzonych środków finansowych. Konto to zostało zablokowane z tytułu prowadzonej egzekucji komorniczej kwoty 20.000 – 30.000 zł. Strona skarżąca od lat wykazuje stratę finansową tj. w okresie 2006 – 2010 r. W roku 2010 wynik finansowy wnioskodawcy to strata w wysokości 30.907,01 zł, przy wpływach w wysokości 16.000 zł. Stowarzyszenie nie posiada majątku.

12 Przedstawione powyżej dane w zestawieniu z nienadesłaniem wymaganych wyciągów z kont bankowych i aktualnych dokumentów dotyczących zadłużenia

13 z tytułu prowadzonych egzekucji komorniczych skutkują brakiem możliwości potwierdzenia oświadczenia strony zarówno w zakresie posiadanych środków finansowych jak i wysokości zadłużenia, a w konsekwencji uniemożliwią pełną ocenę sytuacji majątkowej strony skarżącej i pozytywne rozpatrzenie złożonego wniosku

14 o przyznanie prawa pomocy.

15 W tym miejscu dodatkowego podkreślenia wymaga jeszcze raz, iż to na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu (w tym również i obowiązek nadesłania wymaganych dokumentów), że nie jest on w stanie pokryć jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, które nie mogą być stawiane jako ostatnie w kolejności ich zaspokajania. Strona podnosi, że jest organizacją pożytku publicznego, jak deklaruje działa dla dobra publicznego i nie prowadzi działalności gospodarczej, jednak okoliczności te nie stanowią przesłanki uwzględnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Stanowisko to potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny, który stwierdził, iż fakt, że stowarzyszenie jest organizacją non profit nie zwalnia go od obowiązku zapewnienia środków – chociażby w drodze obowiązkowych składek członkowskich – na prowadzenie działalności statutowej,

16 w zakres, której wchodzą również spory sądowe (postanowienie NSA z dnia

17 9 czerwca 2006 r. II OZ 317/06 i podobnie postanowienie NSA z dnia 6 czerwca 2006 r. II OZ 588/06 – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzecznictwo pod red. Bogusława Dautera, str. 438, Wolters Kluwer Polska

18 Sp. z o.o., Warszawa 2007). Strona skarżąca inicjując, a następnie uczestnicząc

19 w postępowaniu sądowoadministracyjnym, powinna zatem przewidzieć możliwość ponoszenia związanych z tym kosztów (vide: postanowienie NSA z dnia 09 listopada 2007 r. sygn. akt. II OZ 1090/07, podobnie postanowienie NSA 12 lutego 2008 r. sygn. akt II OZ 80/08).

20 Wobec powyższych okoliczności należało stwierdzić, iż S. F. Z. w B. nie wykazało w sposób przekonywujący, iż faktycznie znajduje się w sytuacji materialnej, która skutkuje, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania w sprawie niniejszej.

21 Podkreślenia wymaga, iż Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu

22 z dnia 12 września 2008 roku w sprawie sygn. akt II OZ 903/08 wskazał,

23 iż "stowarzyszenie (...) nie przedstawiając żądanych przez Sąd dokumentów

24 i oświadczeń nie wykazało, aby było uprawnione do skorzystania z prawa pomocy. Skoro Sąd, uprawniony na podstawie art. 255 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uznał złożone oświadczenia za niepełne, nie pozwalające rzetelnie ocenić sytuacji majątkowej skarżącego, to bez przedstawienia dodatkowych oświadczeń i dokumentów potwierdzających sytuację Stowarzyszenia przyznanie prawa pomocy było rzeczywiście niemożliwe".

25 Ponadto w niniejszej sprawie kwestia odmowy przyznania prawa pomocy na wcześniejszym etapie postępowania już była prawomocnie przesądzona w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 02 grudnia 2011 r. w sprawie sygn. akt II OZ 1260/11. Wskazano wówczas m.in. że przedłożony do sprawy bilans i sprawozdanie finansowe za 2010 r. sporządzone przez pełnomocnika stowarzyszenia nie mają waloru dokumentów księgowych, a zatem nie mogą stanowić podstawy dokonanych ustaleń faktycznych.

26 W związku z tym, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 2 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.