Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 listopada 2007 r., II OZ 1090/07

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 listopada 2007 r., II OZ 1090/07

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Gliniecki po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Stowarzyszenia [...] w B. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 sierpnia 2007 r., sygn. akt IV SA/Wa 679/07 w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi Stowarzyszenia [...] w B. na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...], nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia: oddalić zażalenie

Uzasadnienie

2 W związku z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 kwietnia 2007 r. do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 100 zł. od skargi Stowarzyszenia [...] w B. na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego, skarżące Stowarzyszenie wystąpiło z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. We wniosku o przyznanie prawa pomocy Stowarzyszenie wskazało, że jest organizacją pożytku publicznego, nie prowadzi działalności gospodarczej, nie ma zysków i dochodów, lecz ponosi straty (obecnie [...] zł.), a na rachunku posiada jedynie [...] zł.

3 Postanowieniem z dnia 7 sierpnia 2007r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił skarżącemu Stowarzyszeniu [...] w B. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.

4 Sąd I instancji w uzasadnieniu wskazał, że z wniosku o przyznanie prawa pomocy wniesionego przez Stowarzyszenie wynika, iż pomimo poniesienia straty finansowej w kwocie [...] zł, strona skarżąca posiada środki finansowe na rachunku bankowym w kwocie [...] zł., wobec czego nie można uznać, ze poniesienie kosztów wpisu sądowego w kwocie 100zł, a także ewentualne ustanowienie radcy prawnego przekracza możliwości finansowe skarżącego Stowarzyszenia. W ocenie Sądu, niedopuszczalne jest pokrycie kosztów postępowania z budżetu Państwa, ponieważ Stowarzyszenie powinno liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów swojej statutowej działalności, szczególnie, że dysponuje wymaganymi środkami. To, że środki te zamierza przeznaczyć na inne, w jego ocenie ważniejsze cele, nie może stanowić podstawy przyznania prawa pomocy.

5 Na powyższe postanowienie skarżące Stowarzyszenie złożyło zażalenie, podkreślając, że środki finansowe odnotowane na rachunku bankowym środki w kwocie [...] zł. znajdowały się na rachunku jedynie "przejściowo" i od około trzech miesięcy na koncie Stowarzyszenia stan rachunku wynosi 0 zł., a dodatkowo Stowarzyszenie jest zadłużone. Nadto skarżące Stowarzyszenie podniosło, iż nie ma żadnych środków finansowych na pokrycie kosztów sądowych, wobec czego przysługuje mu całkowite zwolnienie od kosztów sądowych.

6 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

7 Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 246 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., Sąd może przyznać prawo pomocy osobie prawnej, a także innej jednostce nieposiadającej osobowości prawnej, w zakresie całkowitym, jeżeli podmiot ten wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakochkolwiek kosztów postępowania. Inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne dla uwzględnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, spoczywa na wnioskodawcy.

8 W niniejszej sprawie Sąd I instancji słusznie odmówił przyznania skarżącemu Stowarzyszeniu prawa pomocy. Należy bowiem zauważyć, że instytucja prawa pomocy jest wyjątkiem od generalnej zasady wyrażonej w art. 214 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do Sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. Z oświadczenia o stanie majątkowym skarżącego Stowarzyszenia wynika, że posiadało ono środki finansowe zgromadzone na rachunku bankowym w wysokości [...] zł., a więc dysponowało kwotą znacznie przekraczającą wysokość wpisu, do jakiego uiszczenia zostało wezwane. Okoliczności, na jakie powołuje się strona skarżąca, iż odnotowana na rachunku bankowym kwota była "przejściowym faktem" i na obecnym etapie postępowania już tych środków nie posiada nie może być w żadnym przypadku przesłanką do uwzględnienia zażalenia strony skarżącej. Skoro w dniu, w którym wpłynął do sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy, Skarżące Stowarzyszenie wykazywało saldo na rachunku bankowym kilkakrotnie przewyższające kwotę wpisu sądowego, to nie można przyjąć, że nie posiadało jakichkolwiek środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego.

9 Podnoszenie przez skarżące Stowarzyszenie, iż jest "organizacją pożytku publicznego i występuje w tej sprawie w interesie publicznym, społecznym nie pobierając za to żadnych opłat i działając nie dla zysku" nie może prowadzić do uwzględnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, w sytuacji, gdy z przedstawionego odpisu z KRS wynika, że Stowarzyszenie może prowadzić działalność gospodarczą z przeznaczeniem zysków na działalność statutową. Skoro z możliwości takiej nie korzysta, nie może skutecznie żądać pokrycia kosztów postępowania przez Skarb Państwa. Stowarzyszenie powinno liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów sądowych, jeżeli swoje cele realizuje w drodze postępowań sądowych. To, że kwota jaka znajdowała się na rachunku przeznaczona została na spłatę innych zobowiązań, nie oznacza, że z tej przyczyny zażalenie należało uwzględnić.

10 Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.