Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 14 września 2017 r., II SA/Bk 303/17

postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 14 września 2017 r., II SA/Bk 303/17

Sentencja

1 Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 14 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Stowarzyszenia na R. R. W. i R. "J." w S. A. na decyzję P. D. SA Oddział B. w B. z dnia [...] marca 2017 r. Nr [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Uzasadnienie

2 Stowarzyszenie na R. R. W. i R. "J." w S. A. wniosło o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. We wniosku wskazano, że dochody Stowarzyszenia nie pozwalają na opłacenie kosztów sądowych. Podniesiono, iż Stowarzyszenie jest organizacją społeczną, która nie prowadzi działalności gospodarczej, działa na zasadzie wolontariatu i utrzymuje się jedynie ze składek członkowskich. Na dzień 31 sierpnia 2017 r. Stowarzyszenie posiadało w kasie kwotę 9,60 zł oraz miało zlikwidowane konto bankowe. Stowarzyszenie na chwile obecną liczy 15 członków, a roczna składka wynosi 10 zł od członka i nie może być podniesiona ze względu na niskie dochody środowiska wiejskiego, w którym działa Stowarzyszenie. Stowarzyszenie nie posiada żadnego majątku (k. 74-77).

3 Zgodnie z treścią art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 2 pkt 1 ustawy z dnia

4 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 j.t.) przyznanie prawa pomocy osobie prawnej, a także jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej w zakresie całkowitym następuje - gdy wykaże ona, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Zatem na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z tego prawa.

5 Na wnioskodawcy spoczywa, zatem ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania

6 z tego prawa (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo

7 o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592).

8 Ze złożonych oświadczeń wynika, że w bieżącym roku Stowarzyszenie mogło dysponować kwotą 150 zł (15 członków, składka roczna 10 zł), natomiast na dzień [...] sierpnia 2017 r. stan kasy wynosi – 9,60 zł. Stowarzyszenie nie posiada środków trwałych ani majątku. Majątek strony skarżącej powstaje jedynie ze składek członkowskich oraz dochodów z działalności statutowej Stowarzyszenia (§ 22 statutu k. 43). Skarżąca organizacja ma 15 członków, miesięczna wysokość składki wynosi 10 zł.

9 Odnosząc te okoliczności do sprawy niniejszej to należy, zatem stwierdzić, że Stowarzyszenie mając zapewnioną w statucie możliwość uzyskiwania środków finansowych na pokrycie wydatków związanych z działalnością statutową nie może przerzucać całości kosztów prowadzonego przez siebie postępowania sądowoadministracyjnego na rzecz Skarbu Państwa. Przyznanie wnioskowanego prawa pomocy prowadziłoby bowiem do sytuacji, w której działalność stowarzyszenia byłaby finansowana ze środków publicznych (w zakresie wzmiankowanych kosztów postępowania), to z kolei prowadziłoby do zaprzeczenia zasady, że organizacja społeczna powinna prowadzić działalność w oparciu o własne środki finansowe oraz majątek. Natomiast odmiennie należałoby oceniać okoliczności, w których stowarzyszenie zakładając sobie pewne cele, jednocześnie jasno i precyzyjnie określając sposób pozyskania środków, z których te cele będą realizowane, z przyczyn niezależnych od siebie nie jest w stanie zgromadzić dostatecznej ilości środków na funkcjonowanie – okoliczności te nie zostały jednak wykazane w sprawie niniejszej (vide. postanowienia NSA z dnia 20 grudnia 2006 r. sygn. akt II OZ 1433/06; z dnia 25 marca 2010 r., sygn. akt II OZ 252/10, z dnia 14 września 2010 r., sygn. akt. II OZ 853/10; z dnia 09 września 2010 r. sygn. akt II OZ 842/10 publ. https://cbois.nsa.gov.pl/).

10 Stowarzyszenie o niewielkiej liczbie członków, niskiej składce członkowskiej

11 w rezultacie niskim dochodzie musi liczyć się z trudną sytuacją w prowadzeniu działalności statutowej i podjąć odpowiednie kroki w kierunku uzyskania majątku (vide. postanowienie WSA w Warszawie z dnia 10 sierpnia 2010 r., sygn. akt IV SA/Wa 411/10, publ. https://cbois.nsa.gov.pl/).

12 Konkludując należy zatem stwierdzić, że faktyczny brak środków finansowych i majątku trwałego w sytuacji niewykorzystywania przez stronę skarżącą możliwości zarobkowych nie stanowi przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, w sytuacji gdy samo Stowarzyszenie nie stara się

13 o ich pozyskanie. Stowarzyszenie inicjując postępowanie sądowoadministracyjne, a następnie uczestnicząc w nim powinno przewidzieć obowiązek ponoszenia związanych z nim kosztów (podobnie postanowienia NSA z dnia 09 listopada 2007 r. sygn. akt. II OZ 1090/07 i z dnia 12 lutego 2008 r. sygn. akt II OZ 80/08, publ. https://cbois.nsa.gov.pl/).

14 W związku z tym, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 2 pkt 1ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.