Postanowienie Sądu Okręgowego w Zamościu z dnia 6 listopada 2015 r., I Cz 496/15
postanowienie Sądu Okręgowego w Zamościu z dnia 6 listopada 2015 r., I Cz 496/15Otwórz w aplikacji
Tekst
1 Sygn. akt I Cz 496/15
POSTANOWIENIE
2 Dnia 6 listopada 2015 r.
3 Sąd Okręgowy w Zamościu I Wydział Cywilny w składzie:
4 Przewodniczący:
5 Sędzia SO Teresa Bodys
6 Sędziowie SO:
7 Arkadiusz Mrowiec, Marek Lisiczyński
8 po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2015 r. w Zamościu
9 na posiedzeniu niejawnym sprawy
10 z wniosku (...) Bank (...) SA w P. Oddział w Polsce z siedzibą w W. i Agencji Nieruchomości Rolnych w L.
11 z udziałem M. S.-S. i J. S.
12 na skutek zażalenia dłużnika M. S.-S., dłużnika J. S.
13 od postanowienia Sądu Rejonowego w Tomaszowie Lubelskim
14 z dnia 31 marca 2014 r. sygn. akt I Co 43/11
15 postanawia:
16 zmienić zaskarżone postanowienie i odmówić przybicia nieruchomości nr (...), położonej w miejscowości S., zapisanej w księdze wieczystej Kw (...) Sądu Rejonowego w Tomaszowie Lubelskim na rzecz K. P. i J. P..
17 Uzasanienie
18 Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy w Tomaszowie Lubelskim udzielił przybicia na rzecz K. P. i J. Ż. - P. prawa własności nieruchomości położonej w miejscowości S. , nr (...). Zażaleniem z dnia 20.04.2014 r, uzupełnionym pismem procesowym z dnia 18.06.2014 r ,dłużnicy wnieśli o uchylenie w/w orzeczenia, podnosząc naruszenie przepisów postępowania w toku licytacji, kwestionując prawidłowość pełnomocnictw udzielonych przez nabywców A. Ż., jako pełnomocnictw ogólnych, do nabywania wszelkich nieruchomości.
19 Sąd Okręgowy zważył, co następuje.
20 Zażalenie jest zasadne.
21 Stosownie do art. 991. § 1 kpc sąd odmówi przybicia z powodu naruszenia przepisów postępowania w toku licytacji, jeżeli uchybienia te mogły mieć istotny wpływ na wynik przetargu. Wobec powyższego ocenie podlega prawidłowość umocowania pełnomocnika osób, które na licytacji nieruchomości zaoferowały najwyższą cenę.
22 Jak wynika z treści protokołu licytacji z dnia 23 kwietnia 2015 r., (k. 72 akt Co 43/11 Sądu Rejonowego w Tomaszowie Lubelskim), przedmiotem sprzedaży była m.in. działka nr (...), położona w miejscowości S., za którą najwyższą cenę 10.126 zaoferował A. Ż., reprezentujący K. P. i J. P.. Licytanci udzielili pełnomocnikowi poświadczonych notarialnie umocowań do reprezentacji we wszelakich przetargach dotyczących zakupu nieruchomości zabudowanych i niezabudowanych. (k. 70 i 71). Udzielili więc pełnomocnictwa do określonego rodzaju czynności, przy czym dotyczą one również przetargów przeprowadzanych w innym trybie, niż sprzedaż licytacyjna w toku egzekucji sądowej. Pełnomocnictwa tej treści są wadliwe, nie odpowiadają wymogom art. 977 kpc.
23 Zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego, przedstawionym w uzasadnieniu uchwały 23 lipca 2008 r., III CZP 56/08, OSNC 2009/7-8/108, pełnomocnictwo unormowane w art. 977 k.p.c. ma charakter mieszany; spełnia rolę pełnomocnictwa o charakterze materialnoprawnym, upoważniającego do podejmowania czynności w ramach przetargu zmierzającego do nabycia własności rzeczy, a także - w pewnym zakresie - pełnomocnictwa procesowego do dokonania niektórych czynności procesowych w postępowaniu egzekucyjnym, tj. do wzięcia udziału w licytacji stanowiącej etap egzekucji z nieruchomości. Również w doktrynie autorzy powszechnie przyjmują, że pełnomocnictwo określone w art. 977 KPC ma podwójny charakter - procesowy i materialnoprawny. Pełnomocnictwo to przede wszystkim spełnia rolę pełnomocnictwa o charakterze materialnoprawnym, gdyż jego celem jest złożenie oświadczenia woli w przedmiocie nabycia własności nieruchomości. Materialnoprawny charakter tego pełnomocnictwa potwierdza wprowadzona do Kodeksu cywilnego forma zawarcia umowy w drodze przetargu (zob. art. 701 KC). Każdy pełnomocnik procesowy z art. 977 KPC jest zarazem pełnomocnikiem z zakresu prawa cywilnego. Do oceny skuteczności czynności procesowych pełnomocnika ustanowionego zgodnie z komentowanym przepisem, należy stosować przepisy prawa cywilnego, w tym w szczególności art. 95, 98, 105 KC (por. orz. SN z 29.5.1962 r., 1 CR 566/62, OSNC 1963, Nr 9, poz. 200; A. Oleszko, Pełnomocnictwo do udziału w przetargu. Rejent 2005/10/9.). Z uwagi na to, że nabycie nieruchomości jest czynnością przekraczającą zakres zwykłego zarządu, należy w treści pełnomocnictwa określić nieruchomość, która ma być nabyta na licytacji oraz wysokość ceny, za jaką może być nabyta (zob. F. Zedler, Postępowanie zabezpieczające i egzekucyjne, s. 297). Pełnomocnictwo z art. 977 kpc jest pełnomocnictwem procesowym rodzajowym, gdyż udzielone jest dla udziału pełnomocnika w przetargu w celu nabycia w postępowaniu egzekucyjnym dla mocodawcy nieruchomości. Z uwagi na materialnoprawny charakter pełnomocnictwa z art. 977 KPC należy przyjąć, że do uczestnictwa w przetargu nieruchomości w przebiegu egzekucji nie upoważnia udzielone w sprawie pełnomocnictwo procesowe. ( J. Jankowski (red.), Kodeks postępowania cywilnego. Postępowanie egzekucyjne. Komentarz do art. 730-1217. Wyd. 2, Warszawa 2015).Osoba upoważniona musi przedstawić pełnomocnictwo szczególne do dokonania określonej czynności (art. 88), a zatem również wskazujące konkretny przetarg, w którym ma wziąć udział. (Olimpia Marcewicz , Komentarz do art.977 Kodeksu postępowania cywilnego, LEX ). Z punktu widzenia prawa materialnego umocowanie to jest pełnomocnictwem do poszczególnych czynności, a zatem w jego treści powinna zostać wskazana czynność, do podjęcia której pełnomocnik został umocowany, a mianowicie udział w konkretnie oznaczonym przetargu. Na jego podstawie pełnomocnik może złożyć skuteczne oświadczenie woli w przedmiocie nabycia własności nieruchomości (art. 98 i n. k.c.). ( Henryk Pietrzkowski. Komentarz do art.977 Kodeksu postępowania cywilnego, Lex.). Pełnomocnictwo to nie ma charakteru procesowego, ale stanowi pełnomocnictwo do poszczególnych czynności. W konsekwencji nie mają do niego zastosowania ograniczenia podmiotowe art. 87 i nast. KPC, a ponadto w treści pełnomocnictwa musi wyraźnie zostać określona czynność, do której stanowi umocowanie (tzn. udział w konkretnym przetargu),( A. Zieliński, K. Flaga-Gieruszyńska, Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Wyd. 7, Warszawa 2014). Pełnomocnictwo do udziału w przetargu, stanowiąc pełnomocnictwo o charakterze materialnoprawnym, jest jednocześnie pełnomocnictwem do danej czynności procesowej (art. 88 k.p.c.), dlatego z jego treści musi wprost wynikać upoważnienie do reprezentacji licytanta w takiej właśnie czynności. (Jacek Gołaczyński (red.) : Wybrane zagadnienia egzekucji sądowej). Wymóg pełnomocnictwa z art. 977 k.p.c. jako pełnomocnictwa szczególnego , jest spełniony, jeżeli zakres umocowania obejmuje wskazanie konkretnej nieruchomości oznaczonej co do tożsamości oraz tryb jej nabycia w drodze przetargu ( Oleszko A. Pełnomocnictwo do udziału w przetargu. Teza 1 Rejent 2005/10/9. )
24 Sąd Okręgowy aprobuje przedstawioną wyżej wykładnię i prezentuje pogląd, że pełnomocnictwo do udziału w przetargu jest pełnomocnictwem do danej czynności procesowej, z jego treści musi wprost wynikać upoważnienie do reprezentacji licytanta w takiej właśnie, konkretnej czynności. Nie jest zatem dopuszczalne, aby pełnomocnictwo do udziału w przetargu i nabycia nieruchomości miało jedynie ogólnie sformułowane umocowanie do nabywania jakichkolwiek nieruchomości, w trybie jakiegokolwiek przetargu. Dodać należy, iż jak orzekł Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 03 lutego 2012 r. (I CZ 147/11, LEX nr 1215405), ustawodawca nie przewidział wymagań formalnych, jakim powinno czynić zadość określenie sprawy w treści pełnomocnictwa. Może ono polegać na oznaczeniu stron i przedmiotu postępowania, na wskazaniu sygnatury akt, jak też na jakimkolwiek innym oznaczeniu, które pozwala na identyfikację sprawy w jej technicznoprocesowym znaczeniu.
25 Z tych względów, na podstawie art. 386 § 1 kpc w zw. art. 397 § 2 kpc w zw. z art. 13 § 2 kpc i należało orzec, jak w postanowieniu.
Powołane przepisy
- Kodeks cywilny, art. 95
- Kodeks cywilny, art. 98
- Kodeks cywilny, art. 105
- Kodeks cywilny, art. 701
- Kodeks postępowania cywilnego, art. 13 (§ 2)
- Kodeks postępowania cywilnego, art. 87
- Kodeks postępowania cywilnego, art. 88
- Kodeks postępowania cywilnego, art. 386 (§ 1)
- Kodeks postępowania cywilnego, art. 397 (§ 2)
- Kodeks postępowania cywilnego, art. 977
- Kodeks postępowania cywilnego, art. 991