Wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 8 lipca 2020 r., XVII AmE 179/18

wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 8 lipca 2020 r., XVII AmE 179/18

Tekst

1 Sygn. akt XVII AmE 179/18

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

2 Dnia 8 lipca 2020 r.

3 Sąd Okręgowy w Warszawie, XVII Wydział Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów

4 w składzie:

5 Przewodniczący –

6 SSO Anna Maria Kowalik

7 Protokolant –

8 st. sekr. sąd. Joanna Preizner

9 po rozpoznaniu 8 lipca 2020 r. w Warszawie

10 na rozprawie

11 sprawy z powództwa (...) Company spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S.

12 przeciwko Prezesowi Urzędu Regulacji Energetyki

13 o wpis do rejestru podmiotów przywożących

14 na skutek odwołania powoda od decyzji Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki z 25 stycznia 2018 r. Nr (...)

15 1. uchyla decyzję w całości;

16 2. zasądza od Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki na rzecz (...) Company spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. kwotę 837,00 zł (osiemset trzydzieści siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu w tym 720,00 zł (siedemset dwadzieścia złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

17 SSO Anna Maria Kowalik

18 Sygn. akt XVII AmE 179/18

Uzasadnienie

19 Decyzją z 25 stycznia 2018 r., znak (...) Prezes Urzędu Regulacji Energetyki ( dalej Prezes URE) na podstawie z art. 32 d ust. 3 ustawy z 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 220) (dalej p.e.) w zw. z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.) wykreślił z urzędu wpis do rejestru podmiotów przywożących dokonany decyzją z 21 lutego 2017 roku Nr (...), pod numerem(...) przedsiębiorcy (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. ( dalej powód).

20 Od powyższej Decyzji powód wniósł odwołanie. Zaskarżonej Decyzji zarzucił:

21 a) naruszenie art. 32 d ust. 3 w zw. z art. 32b pkt 2 p.e. poprzez jego błędne zastosowanie i wykreślenie powoda z rejestru podmiotów przywożących, w sytuacji gdy powód faktycznie nie posiada zaległości z tytułu podatków;

22 b) naruszenie art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niezbadanie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego w sprawie, nie odniesienie się do wszystkich podnoszonych przez stronę argumentów oraz sporządzenie uzasadnienia decyzji w sposób sprzeczny w wymogami wskazanej normy.

23 W oparciu o powyższe, wniósł o uchylenie zaskarżonej Decyzji w całości.

24 Prezes Urzędu Regulacji Energetyki w odpowiedzi na odwołanie wniósł o oddalenie odwołania oraz zasądzenie od powoda na rzecz Prezesa URE zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

25 Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

26 Decyzją z 21 lutego 2017 r., Nr (...) (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w S. została wpisana do rejestru podmiotów przywożących pod numerem (...) ( okoliczność niesporna).

27 Pismem z 2 listopada 2017 r. znak: (...) Naczelnik (...) Urzędu Celno-Skarbowego w K. poinformował Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki, że powód posiada zaległości z tytułu podatku VAT (2.803.151,00 zł) oraz podatku akcyzowego (1.036,00 zł) (pismo k.1 akt adm.).

28 Powód uiścił zaległość z tytułu podatku akcyzowego w dwóch ratach w dniu 23 października 2017 roku – 1 040,00 zł oraz 9 listopada 2017 roku – 1 298,00 zł ( potwierdzenie wykonania przelewu k.18-19 akt sąd.)

29 W związku z powyższym, pismem z 7 grudnia 2017 r. Prezes URE zawiadomił powoda o wszczęciu postępowania w sprawie wykreślenia z rejestru podmiotów przywożących z uwagi na istnienie zaległości podatkowych (zawiadomienie k.4 akt adm.).

30 W odpowiedzi, powód wyjaśnił, że zaległość wymieniona w zawiadomieniu jako zaległość z tytułu podatku od towarów i usług w wysokości 2 803 151,00 zł wynika ze złożonych przez stronę deklaracji VAT-14 za listopad i grudzień 2016 roku i nie powinna była nigdy powstać, ponieważ zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą polskich sądów administracyjnych spółka nie była zobowiązana do składania deklaracji VAT-14 i wpłacania kwoty podatku, gdyż do dokonywanych przez nią wewnątrzwspólnotowych nabyć oleju napędowego nie miał zastosowania przepis art. 103 ust. 5a ustawy o podatku od towarów i usług . W konsekwencji powyższego, spółka złożyła korekty deklaracji VAT-14 wykazując brak podatku do zapłaty. Z uwagi jednak na toczącą się kontrolę celno-skarbową za okresy których dotyczyły deklaracje, korekty uznano za dokumenty nie wywołujące skutków prawnych.

31 W tej sytuacji powód wniósł o umorzenie postępowania albo jego zawieszenie do czasu zakończenia postępowań administracyjnych dotyczących zasadność naliczenia i uiszczenia podatku od towarów i usług

32 Do pisma powód dołączył zaświadczenie z 21 listopada 2017 r. wydane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. stwierdzające, że powód posiada zaległości podatkowe w wysokości 2.803.151,00 zł (pismo powoda k.9-17 akt adm., zaświadczenie k.20 akt adm.).

33 Następnie pismem z 4 stycznia 2018 r. powód został poinformowany o zakończeniu postępowania dowodowego w sprawie wykreślenia z rejestru podmiotów przywożących oraz o możliwości złożenia wyjaśnień w sprawie i zapoznania się z aktami sprawy w terminie 5 dni licząc od dnia otrzymania zawiadomienia (zawiadomienie k. 24 akt adm.).

34 Powód skorzystał z możliwości zapoznania się z aktami sprawy 24 stycznia 2018 roku (k.26 akt adm.).

35 25 stycznia 2018 r. Prezes URE wydał zaskarżoną Decyzję (Decyzja- k. 27-28 akt adm.).

36 Następnie, 29 stycznia 2018 roku, do Prezesa URE wpłynęło pismo powoda, w którym podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko, w tym podtrzymał wniosek o umorzenie postępowania albo jego zawieszenie do czasu zakończenia postępowań administracyjnych dotyczących zasadność uiszczenia podatku od towarów i usług (pismo wraz z załącznikami k.30-67).

37 Przed wszczęciem postępowania przez Prezesa URE, pismem z 9 grudnia 2016 roku powód na podstawie art. 48 § 1 ordynacji podatkowej wystąpił do Dyrektora Izby Celnej w K. o odroczenie terminu płatności zobowiązań podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług wynikających z art. 103 ust. 5a ustawy o VAT w łącznej wysokości 1 678 279,00 zł do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia w zakresie podatku VAT za październik 2016 roku (pismo k.34-35 akta adm.). Na powyższe pismo powód nie otrzymał odpowiedzi.

38 Natomiast pismem z 28 lipca 2017 roku powód wniósł o odroczenie terminu płatności należności podatkowych do czasu zakończenia toczących się wobec Spółki kontroli podatkowych prowadzonych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. oraz postępowań kontrolnych prowadzonych przez Naczelnika (...) Urzędu Celno- Skarbowego w K. (pismo k.37-40 akt adm.).

39 Postanowieniem z 13 października 2017 roku Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w K. wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy na 29 grudnia 2017 roku (postanowienie k.43 akt adm.). Który to termin nie został zachowany i postanowieniem z 27 grudnia 2017 roku przedłużono termin załatwienia sprawy do 28 lutego 2018 roku (postanowienie k. 42 akt adm.).

40 Ponadto powód wystąpił do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie obowiązku zapłaty podatku z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia oleju napędowego. W uzasadnieniu wniosku powód podał, że jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług oraz podmiotem prowadzącym skład podatkowy w rozumieniu art. 2 pkt 35 ustawy o podatku od towarów i usług. Dalej wskazał, że nie jest zarejestrowanym odbiorcą w rozumieniu art. 2 pkt 36 ustawy o podatku od towarów i usług, a prowadzona przez niego działalność gospodarcza nie wymaga uzyskania koncesji wydawanej na podstawie Prawa energetycznego, gdyż nie wykonuje żadnej działalności, która byłaby objęta tą ustawą.

41 Powód wyjaśnił, że prowadzi działalność gospodarczą w zakresie produkcji oleju smarowego, w ramach której dokonuje wewnątrzwspólnotowego nabycia oleju napędowego głównie z terytorium Niemiec od podmiotów zarejestrowanych do transakcji wewnątrzwspólnotowych. Olej napędowy jest przewożony bezpośrednio z Niemiec do prowadzonego przez niego składu podatkowego na terytorium kraju. Towar ten jest przemieszczany w procedurze zawieszenia poboru akcyzy. Kod nabywanego oleju napędowego według Nomenklatury Scalonej to (...).

42 Nabyty olej napędowy nie jest przez Wnioskodawcę sprzedawany ani oferowany do sprzedaży jako paliwa silnikowe, bowiem produkuje z niego olej smarowy ( (...)), który jest następnie w ramach dostaw wewnątrzwspólnotowych zbywany na rzecz różnych podmiotów z siedzibą na terytorium Unii Europejskiej. Wnioskodawca oferuje ten olej smarowy do sprzedaży zgodnie z jego przeznaczeniem, a niejako paliwo silnikowe.

43 W związku z powyższym powód zadał następujące pytanie: Czy na Wnioskodawcy ciąży obowiązek zapłaty podatku z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia oleju napędowego w terminach wynikających z art. 103 ust. 5a ustawy o podatku od towarów i usług?

44 Zdaniem powoda, nie jest on zobowiązany do zapłaty podatku z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia oleju napędowego w terminach wynikających z art. 103 ust. 5a ustawy o podatku od towarów i usług. Zgodnie bowiem z art. 103 ust. 5a ustawy o podatku od towarów i usług, w przypadku wewnątrzwspólnotowego nabycia paliw silnikowych wymienionych w załączniku nr 2 do ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym, których wytwarzanie lub którymi obrót wymaga uzyskania koncesji zgodnie z przepisami ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne, podatnik jest obowiązany, bez wezwania naczelnika urzędu skarbowego, do obliczania i wpłacania kwot podatku na rachunek urzędu skarbowego właściwego w zakresie wpłat podatku akcyzowego:

45 - w terminie 5 dni od dnia, w którym towary te zostały wprowadzone do określonego we właściwym zezwoleniu miejsca odbioru wyrobów akcyzowych - jeżeli towary są nabywane wewnątrzwspólnotowo w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym przez zarejestrowanego odbiorcę z zastosowaniem procedury zawieszenia poboru akcyzy zgodnie z przepisami o podatku akcyzowym;

46 w terminie 5 dni od dnia wprowadzenia tych towarów z terytorium państwa członkowskiego innego niż terytorium kraju do składu podatkowego;

47 - z chwilą przemieszczenia tych towarów na terytorium kraju - jeżeli towary są przemieszczane poza procedurą zawieszenia poboru akcyzy zgodnie z przepisami o podatku akcyzowym.

48 Analiza tego przepisu zdaniem powoda prowadzi do wniosku, że znajdzie on zastosowanie w wypadku, gdy będą spełnione następujące warunki:

49 1) podmiot dokona wewnątrzwspólnotowego nabycia określonych towarów;

50 2) nabyte towary będą paliwami silnikowymi, których wytwarzanie lub którymi obrót wymaga uzyskania koncesji zgodnie z przepisami ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne;

51 3) nabyte wyroby będą jednocześnie paliwami silnikowymi wymienionymi w załączniku nr 2 do ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym.

52 W ocenie powoda, z trzeciego ze wskazanych warunków wynika, że dokonujący wewnątrzwspólnotowego nabycia będzie zobowiązany uiścić podatek od towarów i usług w terminie określonym w art. 103 ust. 5a ustawy o podatku od towarów i usług tylko wtedy, gdy nabywane towary będą paliwami silnikowymi wymienionymi w załączniku nr 2 do ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym. Sam załącznik nr 2 do ustawy o podatku akcyzowym nie zawiera definicji paliw silnikowych, lecz wymienia m.in. produkty energetyczne, które mogą być potencjalnie wykorzystane jako paliwa silnikowe.

53 Jak podkreślił powód, powyższe stanowisko jest zgodne z orzeczeniami krajowych sądów administracyjnych (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. z dnia 11 lipca 2017 r., sygn. akt: I SA/Łd 374/17, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. z dnia 17 maja 2017 r., sygn. akt: I SA/Sz 262/17) ( okoliczność niesporna).

54 Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji z 25 września 2017 roku nr (...) uznał stanowisko powoda za nieprawidłowe (okoliczność niesporna).

55 Od powyższej Decyzji powód złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. (zawiadomienie k.44 akt sąd.), który wyrokiem z 8 lutego 2018 roku, (sygn. akt III SA/GI 983/17) uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną ((...)).

56 Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

57 Odwołanie zasługiwało na uwzględnienie.

58 Zgodnie z przepisem art. 32d ust. 3 p.e. Prezes URE z urzędu, w drodze decyzji, wykreśla z rejestru podmiot przywożący, który w okresie kolejnych 6 miesięcy nie dokonał przywozu paliw ciekłych lub zaistniały okoliczności, o których mowa w art. 32b czyli podmiot wpisany do rejestru:

59 1)został skazany prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo lub przestępstwo

60 skarbowe mające związek z przedmiotem działalności gospodarczej objętej ustawą,

61 2) zalega w podatkach stanowiących dochód budżetu państwa, z wyjątkiem

62 przypadków gdy uzyskał przewidziane prawem zwolnienie, odroczenie, rozłożenie na

63 raty zaległości podatkowych albo podatku lub wstrzymanie w całości wykonania decyzji

64 właściwego organu podatkowego lub organu kontroli skarbowej.

65 W rozpoznawanej sprawie Prezes URE postanowił wykreślić powoda z rejestru podmiotów przywożących, ponieważ jak ustalił powód zalegał z płatnościami podatku akcyzowego i podatku od towaru i usług.

66 Z kolei powód, w toku postępowania szczegółowo wyjaśnił, że zaległość z tytułu podatku od towarów i usług jest sporna, gdyż toczy się postępowanie przez organami skarbowymi dotyczące zasadności konieczności jego uiszczenia. W tym stanie rzeczy powód wnosił o umorzenie postępowania przed Prezesem URE, ewentualnie do jego zawieszenie.

67 W ocenie Sądu w sprawie zaistniały przesłanki do zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.

68 W literaturze przedmiotu oraz w orzecznictwie podkreśla się, że zagadnieniem wstępnym w rozumieniu tego przepisu mogą być wyłącznie kwestie (zagadnienia) prawne, które albo ujawniły się w toku postępowania i dotyczą istotnej dla sprawy przesłanki decyzji, albo z przepisów prawa materialnego wynika wprost konieczność rozstrzygnięcia danej kwestii prawnej. Obowiązek wyjaśnienia sprawy pod względem faktycznym i prawnym należy do organu administracji publicznej prowadzącego postępowanie. Należy zatem przyjąć, że zagadnieniem wstępnym w rozumieniu powyższego przepisu może być tylko zagadnienie prawne, którego rozstrzygnięcie należy do właściwości innego organu lub sądu i zagadnienie to może być odrębnym przedmiotem postępowania przed takim organem lub sądem. Nie chodzi tu zatem o wyjaśnienie nawet poważnych wątpliwości dotyczących aspektów prawnych sprawy będącej przedmiotem postępowania administracyjnego, lecz o rozstrzygnięcie zagadnienia prawnego przez inny organ lub sąd. Z przepisu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. wynika, że zagadnienie to nie było jeszcze przedmiotem postępowania przed właściwymi organami albo w toczącym się postępowaniu nie zapadło prawomocne (ostateczne) rozstrzygnięcie w tej kwestii. Należy ponadto przyjąć, że istnieje konieczność rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd, co należy rozumieć w ten sposób, że dana kwestia prawna stała się sporna w toku postępowania administracyjnego lub przepisy prawa wymagają ustalenia stanu prawnego w danej kwestii mającej znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a w toku postępowania okaże się, że ustalenie tego stanu może nastąpić tylko w drodze rozstrzygnięcia właściwego organu lub sądu (Andrzej Wróbel. Kodeks postepowania administracyjnego. Komentarz, WKP 2020, tak też NSA w wyroku z 11/02/2020 r. sygn. akt I OSK 2101/2018, Lex nr 3015375).

69 Właśnie z taką sytuacją Sąd miał do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Należy bowiem podkreślić, że zaległość z tytułu podatku VAT, która stała się podstawą do wykreślenia powoda z rejestru podmiotów przywożących, była należnością sporną. Pomiędzy powodem a organami podatkowymi istniała różnica co do wykładni przepisu art. 103 ust. 5a ustawy o podatku od towarów i usług, a przepis ten stał się podstawą do naliczenia spornej kwoty podatku. W wyroku z 8 lutego 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w G., przyznał rację powodowi, uznając jednocześnie że stanowisko organów podatków było nieprawidłowe.

70 W związku z powyższym, w chwili wydawania zaskarżonej Decyzji zasadności naliczenia podatku od towaru i usług była sporna, a kwestii tej Prezes URE nie mógł rozstrzygnąć w ramach prowadzonego postępowania. Zatem koniecznym było zawieszenie postępowania do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego tj. kwestii, czy w oparciu o obowiązujące przepisy ustawy o podatku od towarów i usług powód jest zobowiązany do zapłaty podatku o którym mowa w art. 103 ust. 5a ustawy.

71 Reasumując, Sąd uznał, że decyzja Prezesa URE o kontynuowaniu postępowania i wydaniu zaskarżonej Decyzji była nieprawidłowa, choć Sąd zgadza się z Prezesem URE, iż przepis art. art. 32d ust. 3 p.e. obliguje go do wykreśla z rejestru podmiotów przywożących, podmiotu, który zalega z płatnościami w podatkach stanowiących dochód budżetu państwa, z wyjątkiem przypadków gdy uzyskał przewidziane prawem zwolnienie, odroczenie, rozłożenie na raty zaległości podatkowych albo podatku lub wstrzymanie w całości wykonania decyzji

72 właściwego organu podatkowego lub organu kontroli skarbowej, nie pozostawiając żadnego luzu decyzyjnego. Jednakże nie oznacza to, że w przypadku gdy toczy się postępowanie dotyczące zasadności naliczenia podatku lub odroczenia terminu jego płatności, Prezes nie powinien postępowania w przedmiocie wykreślenia zawiesić do czasu wyjaśnienia tych kwestii które mają fundamentalne znaczenie dla przyszłego rozstrzygnięcia.

73 Z tych wszystkich względów, stwierdzając istnienie podstaw do uwzględnienia odwołania, na podstawie art. 479⁵³ § 2 k.p.c., Sąd Okręgowy uchylił zaskarżoną Decyzję.

74 O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 98 k.p.c., zgodnie z którym strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu). Z uwagi na uwzględnienie odwołania, pozwanego należało uznać za stronę, która przegrała proces i zasądzić od niego na rzecz powoda zwrot kosztów procesu. Na powyższe koszty składa się wynagrodzenie pełnomocnika pozwanego w wysokości 720,00 zł ustalone w oparciu § 14 ust. 2 pkt 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. 2015, poz. 1804 z zm.), 17,00 zł - opłata skarbowa od pełnomocnictwa oraz 100,00 zł tytułem opląty od odwołania.

75 Sędzia SO Anna Maria Kowalik

76 (...)

77 (...)