Wyrok Sądu Okręgowego w Siedlcach z dnia 26 lutego 2026 r., II Ka 45/26

wyrok Sądu Okręgowego w Siedlcach z dnia 26 lutego 2026 r., II Ka 45/26

Tekst

1 Sygn. akt II Ka 45/26

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

2 Dnia 26 lutego 2026r.

3 Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie:

4 Przewodniczący:

5 SSO Agnieszka Karłowicz

6 Protokolant:

7 st. sekr. sądowy Agnieszka Walerczak

8 przy udziale Prokuratora Andrzeja Pawelca

9 po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2026 r.

10 sprawy T. R.

11 oskarżonego z art. 178a § 4 kk w zw. z art. 64 § 1 kk

12 na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego

13 od wyroku Sądu Rejonowego w Siedlcach

14 z dnia 18 września 2025 r. sygn. akt II K 92/25

15 I. wyrok w zaskarżonej części zmienia w ten sposób, że:

16 1. obniża orzeczoną wobec oskarżonego karę pozbawienia wolności do 10 (dziesięć) miesięcy;

17 2. przyjmuje jako podstawę orzeczenia wobec oskarżonego przepadku pojazdu mechanicznego art. 44b § 1a kk;

18 II. w pozostałej części wyrok utrzymuje w mocy;

19 III. wydatki postępowania odwoławczego przejmuje na rachunek Skarbu Państwa.

Uzasadnienie

20 Formularz UK 2

21 Sygnatura akt

22 II Ka 45/26

23 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

24 1

25 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA

26 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

27 Wyrok Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 18 września 2025 r. w sprawie II K 92/25

28 1.2. Podmiot wnoszący apelację

29 ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

30 ☐ oskarżyciel posiłkowy

31 ☐ oskarżyciel prywatny

32 ☒ obrońca

33 ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

34 ☐ inny

35 1.3. Granice zaskarżenia

36 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

37 ☒ na korzyść

38 ☐ na niekorzyść

39 ☐ w całości

40 ☒ w części

41 ☐co do winy

42 ☒co do kary

43 ☒co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

44 1.3.2. Podniesione zarzuty

45 Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

46 ☐art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

47 ☐art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany

48 w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

49 ☐art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

50 ☐art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,

51 jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

52 ☒art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

53 ☐art. 439 k.p.k.

54 ☐brak zarzutów

55 1.4. Wnioski

56 ☐uchylenie

57 ☒zmiana

58 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

59 2.1. Ustalenie faktów

60 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione

61 Lp.

62 Oskarżony

63 Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

64 Dowód

65 Numer karty

66 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

67 Lp.

68 Oskarżony

69 Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

70 Dowód

71 Numer karty

72 2.2. Ocena dowodów

73 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

74 Lp. faktu z pkt 2.1.1

75 Dowód

76 Zwięźle o powodach uznania dowodu

77 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów

78 (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

79 Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

80 Dowód

81 Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

82 . STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

83 Lp.

84 Zarzut

85 1.

86 na podstawie art. 438 pkt 4 k.p.k. rażąca niewspółmierność kary polegającą na wymierzeniu oskarżonemu kary 1 roku pozbawienia wolności, będącą konsekwencją wadliwego zastosowania dyrektyw wymiaru kary wynikających z art. 53 § 1 i 2 kk, w szczególności poprzez nienadanie należytej wagi właściwościom i warunkom osobistym oskarżonego oraz jego sytuacji rodzinnej, jak również wpływowi orzeczonej kary na osoby trzecie, podczas gdy stopień winy i stopień społecznej szkodliwości czynu oraz całokształt ujawnionych w sprawie okoliczności - w tym wyjątkowo trudna sytuacja rodzinna oskarżonego, ciężka choroba nowotworowa małżonki, konieczność sprawowania opieki nad dwojgiem małoletnich dzieci, w tym dzieckiem wymagającym kształcenie specjalnego, a także postawa oskarżonego wyrażająca się w przyznaniu do winy i okazaniu skruchy - przemawiały za wymierzeniem kary znacznie łagodniejszej, tj. zbliżonej do dolnej granicy ustawowego zagrożenia, poprzez orzeczenie kary 6 miesięcy pozbawienia wolności

87 ☐ zasadny

88 ☒ częściowo zasadny

89 ☐ niezasadne

90 Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

91 Analiza akt postępowania w świetle złożonego środka odwoławczego skutkowała uznaniem podniesionego przez obrońcę oskarżonego zarzutu za zasadny, ale wniosek zasługiwał na uwzględnienie w części.

92 Sąd Okręgowy w całości podziela stanowisko zawarte w wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 30 września 2024 r. II AKa 372/23 iż, sfera sędziowskiego wymiaru kary w pierwszej kolejności zarezerwowana jest dla sądu pierwszej instancji, który w tym zakresie orzeka biorąc przede wszystkim pod uwagę wskazania wynikające z art. 53 § 1 i 2 k.k. Podważanie ocen dokonywanych w tej sferze możliwe jest jedynie w ramach zarzutu rażącej niewspółmierności kary z art. 438 pkt 4 k.p.k. Z tego względu kontrola instancyjna wyroku sądu pierwszej instancji w zakresie wymiaru kary powinna być dokonywana z uwzględnieniem szerokiego zakresu swobodnej oceny sądu co do tego, jaka kara będzie stanowiła trafną reakcję karną na przestępstwo. Ingerencja w płaszczyznę wymiaru kary wymaga zatem wykazania, że sąd meriti naruszył dyrektywy wymiaru kary w taki sposób, że orzeczona kara jest nie tylko nieproporcjonalna, ale rażąco niewspółmierna w świetle prawidłowo zastosowanych dyrektyw wymiaru kary w danej sprawie. Nie wystarczy zatem wskazanie przez skarżącego, że sąd orzekający nie uwzględnił danej okoliczności istotnej z perspektywy zastosowania się do jednej z dyrektyw. Należy wykazać uchybienie na tyle doniosłe, że uwzględnienie prawidłowego znaczenia określonej dyrektywy wymiaru kary nakazywałoby orzec karę znacząco odbiegającą od tej, która została wymierzona w zaskarżonym wyroku (co do wysokości lub jej rodzaju).

93 Słusznie skarżący wskazał, że Sąd I instancji nie nadał właściwego znaczenie właściwościom i warunkom osobistym oskarżonego, a w szczególności jego postawie po popełnieniu przestępstwa. Okoliczności te wynikają z zeznań L. R. złożonych w postępowaniu sądowym (k.115), a wskazują, że sytuacja rodzinna oskarżonego zasadniczo zmieniła się, co wpłynęło również na jego postawę. Sąd miał na uwadze, że nieobecność oskarżonego w domu w związku z odbywaniem kary pozbawienia będzie miała bezpośredni wpływ na jego rodzinę, która znajduje się obecnie w szczególnie trudnej sytuacji. Oczywiście oskarżony kierując pojazdem w stanie nietrzeźwości powinien mieć świadomość swojej odpowiedzialności za rodzinę, natomiast w przedmiotowej sprawie okoliczności dotyczące pogorszenie stanu zdrowia żony oskarżonego pojawiły się miesiąc przez wydaniem wyroku i spowodowały zmianę jego sytuacji życiowej. Oskarżony jest obecnie jedynym żywicielem rodziny, zaś jego żona obecnie nie może pracować. Taki wymiar kary, tj. 10 miesięcy pozbawienia wolności zaakceptował prokurator w ramach wniosku złożonego przez oskarżonego na rozprawie w dniu 17 lipca 2025 roku w ramach art. 387 kpk, a więc uznał, że cele kary w takim kształcie zostaną spełnione. Również gradacja kary w odniesieniu do poprzedniego wyroku skazującego przemawiała za orzeczeniem kary w niższym rozmiarze, tj. kary 10 miesięcy pozbawienia wolności. Wydaje się, że dotychczasowa postawa oskarżonego, wynikająca z przebiegu rozprawy, złożonych wyjaśnień wskazują, że cele wychowawcze kary zostaną osiągnięte poprzez wymierzenie kary 10 miesięcy pozbawienia wolności. Kara ta jest zasadniczo powyżej dolnego ustawowego zagrożenia, a więc spełni cele oddziaływania społecznego, gdyż nie jest to kara symboliczna. Nie było podstaw do takiego obniżenia kary pozbawienia wolności, o jakie wnioskował obrońca. Środek karny w postaci świadczenia na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w wysokości 10.000 zł orzeczony został w jego minimalnym wymiarze, a przesłanki orzeczenia dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych wynikają z uzasadnienia Sądu I instancji. Zgodnie z art. 44b § 1a kk razie skazania sprawcy za przestępstwo określone w art. 178a § 1 lub 4, art. 178c § 1 pkt 2 lub art. 178d, a także wobec sprawcy określonego w art. 178 § 1 lub 1a, jeśli zawartość alkoholu w organizmie sprawcy przestępstwa wynosiła co najmniej 1,5 promila we krwi lub 0,75 mg/dm3 w wydychanym powietrzu albo prowadziła do takiego stężenia, sąd orzeka przepadek pojazdu mechanicznego prowadzonego przez sprawcę w ruchu lądowym, wodnym lub powietrznym, chyba że zachodzi wyjątkowy wypadek, uzasadniony szczególnymi okolicznościami. W obu stanach prawnych - przed i po 29 stycznia 2026 roku istniały przesłanki do orzeczenia przepadku pojazdu, zmiana nastąpiła w zakresie podstawy prawnej.

94 Wnioski

95 wniosek o zmianę o zmianę wyroku poprzez orzeczenie kary pozbawienia wolności w wymiarze 6 miesięcy,

96 ☐ zasadny

97 ☒ częściowo zasadny

98 ☐ niezasadne

99 Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

100 Zarzut apelacyjny obrońcy oskarżonego okazał się częściowo zasadny i skutkował obniżeniem kary pozbawienia wolności.

101 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

102 1.

103 Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

104 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

105 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

106 1.

107 Przedmiot utrzymania w mocy

108 Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

109 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

110 1.

111 Przedmiot i zakres zmiany

112 Zaskarżony wyrok w części – obniżono karę pozbawienia wolności

113 Zwięźle o powodach zmiany

114 Podniesiony w apelacji zarzut okazały się zasadny i tym samym środek odwoławczy podlegał uwzględnieniu.

115 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

116 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

117 1.1.

118 ☐ art. 439 k.p.k.

119 Zwięźle o powodach uchylenia

120 2.1.

121 Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

122 ☐ art. 437 § 2 k.p.k.

123 Zwięźle o powodach uchylenia

124 3.1.

125 Konieczność umorzenia postępowania

126 ☐ art. 437 § 2 k.p.k.

127 Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

128 4.1.

129 ☐ art. 454 § 1 k.p.k.

130 Zwięźle o powodach uchylenia

131 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

132 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

133 Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

134 Przytoczyć okoliczności

135 6. Koszty Procesu

136 Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

137 Przytoczyć okoliczności

III.

138 Wobec uwzględnienia środka odwoławczego, Sąd Okręgowy wydatki postępowania odwoławczego przejąć na rachunek Skarbu Państwa na podstawie art. 634 kpk.

139 7. PODPIS

140 1.3. Granice zaskarżenia

141 Kolejny numer załącznika

142 1

143 Podmiot wnoszący apelację

144 Obrońca oskarżonego

145 Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

146 Wyrok w części

147 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

148 ☒ na korzyść

149 ☐ na niekorzyść

150 ☐ w całości

151 ☒ w części

152 ☐co do winy

153 ☒co do kary

154 ☒co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

155 1.3.2. Podniesione zarzuty

156 Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

157 ☐art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

158 ☐art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany

159 w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

160 ☐art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

161 ☐art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,

162 jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

163 ☒art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

164 ☐art. 439 k.p.k.

165 ☐brak zarzutów

166 1.4. Wnioski

167 ☐uchylenie

168 ☒zmiana