Uzasadnienie orzeczenia Sądu Okręgowego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 5 listopada 2025 r., IV Ka 666/25

uzasadnienie orzeczenia Sądu Okręgowego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 5 listopada 2025 r., IV Ka 666/25

Uzasadnienie

1 Formularz UK 2

2 Sygnatura akt

3 IV Ka 666/25

4 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

5 1

6 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA

7 0.11.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

8 Wyrok Sądu Rejonowego w Bełchatowie z dnia 10 lipca 2025 roku w sprawie sygn. akt II K 97/25

9 0.11.2. Podmiot wnoszący apelację

10 ☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

11 ☐ oskarżyciel posiłkowy

12 ☐ oskarżyciel prywatny

13 ☐ obrońca

14 ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

15 ☐ inny

16 0.11.3. Granice zaskarżenia

17 0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

18 ☐ na korzyść

19 ☒ na niekorzyść

20 ☒ w całości

21 ☐ w części

22 ☐

23 co do winy

24 ☐

25 co do kary

26 ☐

27 co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

28 0.11.3.2. Podniesione zarzuty

29 Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

30 ☐

31 art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

32 ☐

33 art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany

34 w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

35 ☐

36 art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

37 ☒

38 art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,

39 jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

40 ☐

41 art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

42 ☐

43 art. 439 k.p.k.

44 ☐

45 brak zarzutów

46 0.11.4. Wnioski

47 ☒

48 uchylenie

49 ☐

50 zmiana

51 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

52 0.12.1. Ustalenie faktów

53 0.12.1.1. Fakty uznane za udowodnione

54 Lp.

55 Oskarżony

56 Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

57 Dowód

58 Numer karty

59 2.1.1.1.

60 0.12.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

61 Lp.

62 Oskarżony

63 Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

64 Dowód

65 Numer karty

66 2.1.2.1.

67 0.12.2. Ocena dowodów

68 0.12.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

69 Lp. faktu z pkt 2.1.1

70 Dowód

71 Zwięźle o powodach uznania dowodu

72 0.12.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów

73 (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

74 Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

75 Dowód

76 Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

77 . STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

78 Lp.

79 Zarzut

80 3.1.

81 błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za postawę orzeczenia, mających wpływ na treść orzeczenia polegający na wyrażeniu błędnego poglądu, że K. K. swoim zachowaniem nie wypełnił dyspozycji zawartych w art. 77 pkt 1 ustawy z dnia 29 września 1994 roku o rachunkowości oraz art. 56 § 2 w zw. z § 1 k.k.s. w zb. z art. 61 § 1 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s. w zw. z art. 7 § 1 k.k.s. w zw. z art. 9 § 3 k.k.s., bowiem dowody zebrane w sprawie nie stworzyły wystarczających postaw do uznania K. K. za winnego zarzucanych mu czynów, gdyż Sąd uznał, że odnośnie czynu I - brak jest w zachowaniu oskarżonego znamion czynu zabronionego, a odnośnie czynu II - w zachowaniu oskarżonego brak jest zamiaru wprowadzenia w błąd organu podatkowego nawet w formie zamiaru ewentualnego, podczas gdy prawidłowe ustalenia faktyczne winny prowadzić do wniosku, że oskarżony K. K., prowadzący działalność gospodarczą, od co najmniej siedmiu lat, wskazując błędnie po stronie kosztów uzyskania przychodów pewne „koszty prywatne" działał co najmniej z zamiarem ewentualnym popełnienia przestępstwa z art. 77 pkt 1 ustawy z dnia 29 września 1994 roku o rachunkowości oraz z art. 56 § 2 w zw. z § 1 k.k.s. w zb. z art. 61 § 1 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s. w zw. z art. 7 § 1 k.k.s. w zw. z art. 9 § 3 k.k.s., a samo zaistnienie tychże przestępstw winno być bezsporne.

82 ☐ zasadny

83 ☐ częściowo zasadny

84 ☒ niezasadny

85 Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

86 Przedstawiony zarzut nie zasługuje na uwzględnienie.

87 Stwierdzić bowiem należy, iż Sąd Rejonowy prawidłowo ocenił zebrany w sprawie materiał dowodowy, z którego wysnuł trafne wnioski, odnośnie braku możliwości uznania oskarżonego, za winnego popełnienia zarzuconych mu przestępstw skarbowych. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd ten również przekonywująco wskazał, jakie konkretnie powody doprowadziły go do tego rodzaju konkluzji.

88 Apelacja nie wykazała w skuteczny sposób, aby rozumowanie Sądu meriti, przy ocenie zgromadzonych w sprawie dowodów było wadliwe, bądź nielogiczne. Zarzuty przedstawione w skardze apelacyjnej mają w istocie charakter polemiczny i opierają się po części na wybiórczej, a po części na subiektywnej, ocenie zebranych w sprawie dowodów.

89 Wbrew zapatrywaniom skarżącego, ocena wartości zgromadzonych w sprawie dowodów została dokonana przez Sąd I instancji w sposób obiektywny oraz zgodnie z wiedzą i doświadczeniem życiowym i jako taka, spełnia kryteria przewidziane w art. 2 § 2 k.p.k., art. 4 k.p.k. i art. 7 k.p.k. Także poczynione na tej bazie ustalenia faktyczne są prawidłowe, gdyż wypływają z przeprowadzonej oceny dowodów i Sąd Rejonowy nie popełnił w tym zakresie żadnego błędu logicznego. Natomiast dla uznania oskarżonego za winnego popełniania zarzucanego mu czynu, nie jest wystarczające samo wewnętrzne przekonanie strony. Zgodnie z treścią art. 7 k.p.k. przekonanie sądu o winie oskarżonego winno zostać ukształtowane na podstawie przeprowadzonych dowodów, ocenianych swobodnie z uwzględnieniem zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego. Punktem wyjścia muszą być zatem zgromadzone w sprawie dowody, na podstawie których, po dokonaniu oceny, zgodnej z art. 7 k.p.k., sąd nabiera przekonania o winie oskarżonego. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie – także w ocenie Sądu odwoławczego – zabrakło na tyle przekonywujących dowodów, aby możliwym było skazanie oskarżonego.

90 Nie można zgodzić się ze skarżącym, iż zgromadzone w sprawie dowody, pozwalały na uznanie, że oskarżony popełnił zarzucane mu przestępstwo z art. 77 pkt 1 ustawy z dnia 29 września 1994 roku o rachunkowości. Skarżący powołując się na stwierdzone w toku kontroli podatkowej zaliczenie do kosztów uzyskania przychodu spółki (...), kosztów zakupu okularów i kosztów materiałów budowlanych, pomija dokonaną przez Sąd Rejonowy wykładnię znamiona ustawowego, polegającego na ,,podawaniu w księgach nierzetelnych danych” , jak również rozróżnienia tegoż pojęcia z ,,wadliwością” prowadzenia ksiąg. W pełni podzielić należy tu wywód Sądu I instancji, który prawidłowo zdekodował, że nierzetelność w prowadzeniu ksiąg polega na wprowadzeniu zapisów niezgodnych z rzeczywistością. Sytuacja taka zachodzi, gdy zapisy księgi nie odzwierciedlają faktów - np. dokumentują transakcje, które nie miały miejsca, pomijają istniejące przychody lub fałszywie przedstawiają wartość operacji. Czym innym jest natomiast wadliwość w prowadzeniu ksiąg, która dotyczy uchybień formalnych, czy błędów w stosowaniu przepisów, w tym błędnej kwalifikacji prawnej rzeczywistych zdarzeń gospodarczych.

91 W niniejszej sprawie na pewno nie można było uznać, aby w księgach rachunkowych doszło wprowadzenia zapisów niezgodnych z rzeczywistością. Prowadzone przez biuro (...), któremu oskarżony powierzył prowadzenie spraw w zakresie księgowości i rachunkowości, zapisy księgowe odzwierciedlały rzeczywistość, gdyż dokumentowały faktycznie poniesione wydatki i osiągnięte przychody. Nie stwierdzono żadnego zapisu, który mijałby się z prawdą, a księgi odzwierciedlały stan rzeczywisty.

92 Istota problemu polegała tu na czym innym, a mianowicie: według oceny organu kontrolującego, po stronie kosztów uzyskania przychodów, błędnie wpisano koszty, które nie powinny się tam znaleźć. Jednocześnie organ kontrolujący nie zakwestionował, że koszty te były rzeczywiście przez spółkę wydatkowane. W toku kontroli skarbowej nie wykazano, by oskarżony posługiwał się fikcyjnymi fakturami lub fałszywymi danymi w ewidencji. Wszystkie zakwestionowane przez Urząd Skarbowy operacje gospodarcze rzeczywiście miały miejsce i były udokumentowane prawdziwymi fakturami (w tym na zakup okularów dla prezesa i na zakup materiałów budowlanych związanych z utrzymaniem nieruchomości służącej za siedzibę spółki). Nie stwierdzono żadnych „nierzeczywistych" zdarzeń finansowych, ani celowego zafałszowania wartości transakcji w księgach. Nie można zatem w ogóle mówić w tym przypadku o nierzetelnym prowadzeniu ksiąg rachunkowych, co dekompletuje zespół znamion ustawowych przestępstwa z art. 77 pkt 1 ustawy o rachunkowości.

93 W apelacji próżno szukać kontrargumentów mogących przekonać, że rozumowanie Sądu meriti było w powyższym zakresie błędne lub wadliwe. Skarżący usiłuje podważyć stanowisko Sądu I instancji jedynie poprzez zarzut, iż powołane w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku orzeczenie Sądu Najwyższego z 4 października 1996 roku – III ARN 53/96 straciło aktualność, gdyż zapadło na gruncie innych i nieobowiązujących już przepisów. Trzeba bowiem mieć na uwadze, iż szereg tez Sądu Najwyższego, a więc organu kształtującego wykładnię i kierunek orzecznictwa sądownictwa powszechnego, ma charakter uniwersalny i ponadczasowy. Np. wiele orzeczeń Sądu Najwyższego sprzed 30 i więcej lat, wydanych na gruncie poprzednio obowiązującego Kodeksu karnego z 1969 roku, nadal zachowuje swoją aktualność. Podobnie trzeba traktować powołaną w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku tezę Sądu Najwyższego, że księga powinna być prowadzona prawidłowo zarówno pod względem formalnym (niewadliwie), jak i materialnym (rzetelnie). Prawidłowa pod względem formalnym (niewadliwa) jest księga prowadzona zgodnie z regulującymi to przepisami. Prawidłowa pod względem materialnym (rzetelna) jest księga prowadzona zgodnie ze stanem rzeczywistym. Natomiast wpisanie do podatkowej księgi przychodów i rozchodów rzeczywiście poniesionych wydatków, które nie powinny być wpisane, bądź nie zostały należycie udokumentowane albo wykraczały poza limit wydatków, nie oznacza, że księga jest nieprawidłowa pod względem materialnym (nierzetelna).

94 Pomijając nawet powyższą argumentację, już przesądzającą o niemożności przypisania oskarżonemu przestępstwa z art. 77 pkt 1 ustawy o rachunkowości, wskazać też należy, że dowolnym są twierdzenia apelacji, jakoby ,,bezspornym” jest, iż po stronie kosztów uzyskania przychodów błędnie wskazano pewne „koszty prywatne”. Słusznym jest natomiast stanowisko obrony, że należy tu mówić o sporze interpretacyjnym, co do charakteru niektórych wydatków tzn. czy można zaliczyć je do kosztów uzyskania przychodu spółki, czy też mają one charakter prywatny. Biuro rachunkowe prowadzące obsługę księgową spółki (...) zaliczyło do kosztów uzyskania przychodu wydatki na zakup dla prezesa zarządu spółki okularów potrzebnych do pracy przy komputerze oraz część wydatków na materiały budowlane przeznaczone na remont wejścia do budynku, w którym spółka wynajmuje pomieszczenie, ponieważ istniały argumenty za uznaniem ich za koszt związany z prowadzeniem firmy. Organ kontrolujący miał tu natomiast odmienny pogląd. Kwestia ta nie została jednak prawomocnie przesądzona, gdyż rozstrzygnięcie sporu interpretacyjnego w dziedzinie prawa podatkowego należy do kognicji sądów administracyjnych, a do wydania takiego orzeczenia nie doszło. Sam fakt, że organ podatkowy, w toku kontroli, uznał te wydatki za niepodlegające zaliczeniu do kosztów uzyskania przychodu, a oskarżony, ze względów pragmatycznych (mając na uwadze różnicę w należnym podatku, w kwocie zaledwie 953,46 złotych), zgodził się na wyksięgowanie spornych faktur z kosztów uzyskania przychodu spółki (bez wszczynania odwoławczej drogi administracyjnej), nie może w żaden sposób przesądzać, że ww. wydatki były niewątpliwie ,,kosztami prywatnymi”. Jest to ważne również w kontekście wykazania oskarżonemu winy umyślnej (o czym będzie szerzej mowa w dalszych rozważaniach). Pamiętać bowiem trzeba, że nie chodziło tu o wydatki ewidentnie mające charakter prywatny, oczywiste nawet dla każdego laika. Po drugie, zaliczenia spornych kosztów w poczet kosztów uzyskania przychodu dokonało profesjonalne biuro rachunkowe, a nie sam oskarżony, który nie posiada specjalistycznej wiedzy z prawa podatkowego.

95 Sąd I instancji poczynił także prawidłowe ustalenia, co do niewypełnienia przez oskarżonego znamion drugiego z zarzucanych przestępstw skarbowych – z art. 56 § 1 i 2 k.k.s. w zb. z art. 61 § 1 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s. w zw. z art. 7 § 1 k.k.s. w zw. z art. 9 § 3 k.k.s. Oskarżyciel upatrywał zaistnienia oszustwa podatkowego w nierzetelnym prowadzeniu przez oskarżonego księgi rachunkowej za miesiące: 04-05, 07-09, 12/2022 roku spółki (...) w zakresie zawyżania kosztów uzyskania przychodów oraz podaniu nieprawdy w złożonym w dniu 30 czerwca 2023 roku Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w B. zeznaniu (...) za 2022 roku poprzez niewskazanie przychodów oraz kosztów uzyskania przychodów. Jeśli chodzi o pierwszą z tych kwestii, to stanowiła ona powielenie zarzutu z pkt 1 aktu oskarżenia, a wynikające z rzekomej ,,nierzetelności” prowadzenia księgi zawyżenie kosztów uzyskania przychodów, przyjęto za element oszustwa podatkowego, jakiego miał się dopuścić oskarżony. Zagadnieniu temu poświęcono już szczegółowe rozważania i nie ma potrzeby ponownego ich przytaczania.

96 Jeżeli natomiast chodzi o zarzut niewskazania w zeznaniu (...) za 2022 roku przychodów oraz kosztów uzyskania przychodów, to prawidłowo Sąd Rejonowy uznał, że nie może być tu mowy o popełnieniu przestępstwa skarbowego z art. 56 § 1 i 2 k.k.s. Przypomnieć tu należy, że dla bytu tegoż przestępstwa niezbędnym jest wykazanie podatnikowi, że w złożonej deklaracji podatkowej podał nieprawdę lub zataił prawdę, a w konsekwencji naraził podatek na uszczuplenie. Tymczasem w rozpatrywanej tu sprawie oskarżonemu nie da się przypisać żadnego z tych znamion.

97 Z prawidłowych ustaleń Sądu meriti wynika bowiem, że oskarżony nie prowadził osobiście rozliczeń (...) spółki (...) z Urzędem Skarbowym. Od 2018 roku korzystał on z usług profesjonalnego biura rachunkowego, któremu w pełni powierzył prowadzenie księgowości spółki. Na mocy zawartej umowy biuro S. prowadziło księgi (...) spółki (...), sporządzało deklaracje podatkowe, biorąc odpowiedzialność za ich poprawność materialną i formalną. Oskarżony dostarczył biuru (...) komplet danych oraz dokumentów i oczekiwał rzetelnego oraz terminowego sporządzenia zeznania. Oskarżony nie miał też sygnałów, by biuro rachunkowe działało wadliwie. Nie miał też świadomości, że w trakcie przygotowywania rocznego zeznania (...) za 2022 rok, biuro rachunkowe napotkało nieprzewidziany problem techniczny. Okazało się bowiem, że na krótko przed upływem terminu rozliczenia, na skutek aktualizacji oprogramowania księgowego, przez jego dostawcę - firmę (...), zmienił się wzór deklaracji. Spowodowało to techniczną niemożność wygenerowania i wysłania kompletnej deklaracji w ustawowym terminie do jej złożenia (który upływał 30 czerwca 2023 roku). Aby dochować terminu ustawowego dla rozliczenia, biuro rachunkowe złożyło w terminie ustawowym tzw. deklarację „zerową" (nie wykazując w niej przychodów ani kosztów). Następnie dokonano korekty (...) za 2022 rok, podając w deklaracji kompletne dane finansowe. Taka procedura nie jest wprost zabroniona, mając zwłaszcza na uwadze treść art. 81 § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa, a już z całą pewnością – wbrew zapatrywaniom skarżącego – sama w sobie nie wypełnia znamion oszustwa podatkowego. Słusznie obrona zauważa, że zanim została złożona roczna deklaracja (...) za 2022 rok, biuro rachunkowe przesyłało Urzędowi Skarbowemu sukcesywnie comiesięczne pliki (...)_VAT. Pliki te zawierały kompletne dane o wszystkich transakcjach zakupu i sprzedaży spółki (...), a więc organ podatkowy posiadał już pełną informację o przychodach i kosztach spółki. Zupełnie niezrozumiałą, a wręcz absurdalną, byłaby w takiej sytuacji próba ,,oszustwa”, poprzez złożenie zerowej deklaracji, gdy Urząd Skarbowy przecież i tak doskonale wiedział, jakie były przychody i koszty spółki.

98 Ponadto oskarżony dobrowolnie wpłacił 50.000 złotych na poczet podatku jeszcze przed wszczęciem jakichkolwiek działań przez organ skarbowy. Skoro organ podatkowy oszacował kwotę należnego CIT za 2022 rok na 49.796 złotych, którą to kwotę spółka zabezpieczyła wcześniej, to w ogóle nie ma mowy nawet o narażeniu podatku na uszczuplenie.

99 W świetle powyższych okoliczności nie ma możliwości uznania, aby oskarżony, a właściwie nawet biuro rachunkowe, działające w jego imieniu, podało (i to intencjonalnie) nieprawdę lub zataiło prawdę w deklaracji podatkowej, ani że nastąpiło narażenie podatku na uszczuplenie. Słuszną jest tu uwaga obrony, że gdyby intencją oskarżonego było ukrycie dochodu i przywłaszczenie sobie należności podatkowej, należałoby oczekiwać działań odwrotnych - zatajenia faktycznych obrotów tak długo, jak to możliwe, negowania ustaleń kontroli, unikania zapłaty.

100 Nawiązać też należy do strony podmiotowej, co jest niezmiernie istotną kwestią, a czego skarżący zdaje się w ogóle nie dostrzegać. Przede wszystkim przypomnieć należy, że odpowiedzialność karno – skarbowa w polskim systemie prawnym opiera się na zasadzie winy. Kluczową jest tu treść art. 4 § 1 k.k.s., wprowadzająca zasadę, że przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe można popełnić umyślnie, a także nieumyślnie, jeżeli kodeks tak stanowi. Jednocześnie art. 4 § 2 k.k.s. stanowi, że czyn zabroniony popełniony jest umyślnie, jeżeli sprawca ma zamiar jego popełnienia, to jest chce go popełnić albo przewidując możliwość jego popełnienia, na to się godzi.

101 Dla bytu odpowiedzialności karno – skarbowej nie wystarczy zatem, że dana osoba swoim zachowaniem wyczerpała znamiona strony przedmiotowej danego typu przestępstwa, czy też wykroczenia skarbowego, jeżeli nie da się jej przypisać zamiaru jego popełnienia. Zarówno zamiar bezpośredni, jak i zamiar ewentualny bazują zatem na świadomości możliwości popełnienia czynu zabronionego, przy czym przy zamiarze bezpośrednim sprawca ma wyraźną wolę jego popełnienia, a przy zamiarze ewentualnym takiej woli nie ma, lecz towarzyszy mu stan psychiczny godzenia się z taką ewentualnością. Jednocześnie istnienie zamiaru popełnienia czynu zabronionego i jego konkretna forma musi być sprawcy udowodniona. Nie można go wywodzić automatycznie z samego faktu zrealizowania przedmiotowych znamion czynu zabronionego ani go domniemywać, na co wielokrotnie zwracał uwagę Sąd Najwyższy. Umyślność i jej postać musi być udowodniona, choćby na podstawie dowodów pośrednich, w drodze logicznego rozumowania z całokształtu zebranego materiału dowodowego. W żadnym wypadku nie można poprzestać na swoistym automatyzmie i wywodzeniu istnienia umyślności z wypełnienia znamion strony przedmiotowej czynu zabronionego (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 maja 2002 roku – V KKN 426/00; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 22 sierpnia 2024 roku – II KK 127/24).

102 Element zawinienia różnicuje odpowiedzialność karną danej osoby od odpowiedniości administracyjno – skarbowej. Oznacza to, że naruszenie przepisów np. podatkowych, skutkujących sankcjami administracyjnymi, nie zawsze będzie stanowiło przestępstwo skarbowe, z uwagi właśnie na brak zawinienia w rozumieniu art. 4 k.k.s. Odpowiedzialność karna w polskim systemie prawa, co dotyczy również odpowiedzialności karno – skarbowej, nie może opierać się na zasadzie ryzyka i wynikać tylko z faktu, że doszło do naruszania przepisów regulujących tę gałąź prawa.

103 Zasada odpowiedzialności na zasadzie winy dotyczy oczywiście również czynu zabronionego z art. 56 k.k.s., który można popełnić jedynie umyślnie w obu postaciach zamiaru tj. zarówno w zamiarze bezpośrednim jak i ewentualnym. Dla przypisania strony podmiotowej oszustwa podatkowego konieczne jest stwierdzenie, że sprawca obejmował świadomością i wolą (w postaci chęci lub co najmniej godzenia się) wszystkie elementy strony przedmiotowej tego typu czynu zabronionego. Sprawca musi być zatem świadomy, że swoim zachowaniem podaje nieprawdę lub zataja prawdę, że czyni to, kształtując w określony sposób treść deklaracji lub oświadczenia, że w ten sposób przedstawia błędnie okoliczności istotne z punktu widzenia podstawy lub wysokości zobowiązania podatkowego oraz że naraża w ten sposób podatek na uszczuplenie. Także i przestępstwo z art. 77 ustawy o rachunkowości może być popełnione tylko umyślnie. Przepisy te nie kryminalizują zachowań nieumyślnych, czyli takich, które sprowadzają się do naruszenia zasad ostrożności bez zamiaru popełnienia czynu zabronionego. Sprawca poniesie odpowiedzialność, gdy dopuści się tych przestępstw zarówno w zamiarze bezpośrednim, jak i ewentualnym (por. R. Zawłocki [red.] Prawo karne gospodarcze. System Prawa Handlowego. Tom 10, wyd. 2, 2018).

104 Spółka (...) sp. z o.o., której założycielem i prezesem jest oskarżony, od 2018 roku powierzyła prowadzenie księgowości zewnętrznemu, profesjonalnemu podmiotowi - biuru (...) sp. z o.o. Skarżący powołuje się na argument, że powierzenie spraw księgowych profesjonaliście nie zwalnia kierownika jednostki organizacyjnej z odpowiedzialności karnej, co jest rzeczą oczywistą. Powierzenia prowadzenia spraw księgowych i rachunkowych profesjonalnej firmie, nie można jednak rozumieć w ten sposób, że w takiej sytuacji przestaje obwiązywać zasada odpowiedzialności karno - skarbowej na zasadzie winy, a wchodzi tu w grę np. odpowiedzialność na zasadzie ryzyka. W dalszym ciągu pozostaje do udowodnienia kwestia winy kierownika jednostki organizacyjnej. W postanowieniu z dnia 23 maja 2002 roku (sygn. akt V KKN 426/00), Sąd Najwyższy wyraźnie stwierdził, iż powierzenie obowiązków w zakresie rozliczeń podatkowych fachowym osobom trzecim nie znosi samo przez się odpowiedzialności podatnika w sferze prawa karnego skarbowego, ale pod warunkiem udowodnienia, że miał on jednak świadomość możliwości wadliwego rozliczenia i godził się na rozliczenie niezgodne z przepisami prawa podatkowego. Jeżeli podatnik nie nakazywał takim osobom trzecim działań sprzecznych z prawem karnym skarbowym, nie dostarczał im nieprawdziwych danych lub nierzetelnych faktur, a także nie otrzymywał od osób trzecich informacji, które sugerowałyby możliwość dokonania rozliczeń podatkowych w sposób sprzeczny z prawem podatkowym i Kodeksem karnym skarbowym – nie można mówić o jakiejkolwiek umyślności działania podatnika nakierowanego na naruszenie przepisów prawa karnego skarbowego. Tymczasem w przedmiotowej sprawie niczego takiego nie wykazano.

105 Poczynione ustalenia faktyczne w niniejszej sprawie nie dawały zatem podstaw do uznania, aby zachowania oskarżonego były zawinione w rozumieniu art. 4 k.k.s., a w każdym razie oskarżyciel nie wykazał przekonywującymi dowodami winy oskarżonego.

106 Nie ma natomiast żadnego znaczenia podnoszony w apelacji argument o wydłużeniu terminu do złożenia zeznania (...) do 30 czerwca 2023 roku (na mocy rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 16 marca 2023 roku w sprawie przedłużenia terminów wykonania niektórych obowiązków w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych, Dz.U. z 2023 poz. 530). Zarzuty aktu oskarżenia dotyczyły bowiem treści złożonej przez biuro rachunkowe deklaracji CIT - 8, a nie terminu jej złożenia.

107 Zupełnie chybionym jest także zarzucanie oskarżonemu, że mógł on skorzystać z instytucji czynnego żalu (art. 16 k.k.s.), a tego nie uczynił. Instytucja czynnego żalu z art. 16 k.k.s. znajduje bowiem zastosowanie w sytuacji, gdyż już doszło do przestępstwa skarbowego, a w niniejszej sprawie, jak słusznie ustalił Sąd Rejonowy, nie można było przyjąć, aby oskarżony dopuścił się przestępstwa skarbowego.

108 Reasumując, podkreślić więc jeszcze raz należy, iż według zasad obowiązującej procedury karnej, to nie oskarżony musi udowodnić swoją niewinność, lecz oskarżyciel udowodnić winę oskarżonego (art. 5 § 1 k.p.k.). Przy czym udowodnić, to znaczy wykazać w sposób nie budzący wątpliwości wiarygodnymi dowodami. Istota domniemania niewinności sprowadza się jak wiadomo do tego, że oskarżonego uważa się za niewinnego, dopóki wina nie zostanie mu udowodniona, przy czym związana ściśle z domniemaniem niewinności zasada in dubio pro reo (art. 5 § 2 k.p.k.), nakazuje rozstrzygnąć nie dające się usunąć wątpliwości na korzyść oskarżonego. Oznacza to, że udowodnienie winy oskarżonemu musi być całkowite, pewne, wolne od wątpliwości, czego jednak nie można powiedzieć o przedmiotowej sprawie.

109 W świetle powyższych rozważań, w pełni zatem zgodzić się należało ze stanowiskiem Sądu I instancji, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy, nie pozwalał na ustalenie w sposób nie budzący wątpliwości, że oskarżony dopuścił się popełnienia zarzucanych mu przestępstw.. Dlatego też jedynym dopuszczalnym w tym stanie rzeczy rozstrzygnięciem, było wydanie wyroku uniewinniającego.

110 Wniosek

111 o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji.

112 ☐ zasadny

113 ☐ częściowo zasadny

114 ☒ niezasadny

115 Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

116 Ponieważ podniesiony zarzut nie okazał się zasadny, wniosek nie mógł zostać uwzględniony, zwłaszcza, że nie zostały spełnione warunki wskazane w art. 437 § 2 zd. 2 k.p.k. zezwalające na uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

117 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

118 4.1.

119 Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

120 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

121 0.15.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

122 0.15.1.1.

123 Przedmiot utrzymania w mocy

124 Całość zaskarżonego wyroku

125 Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

126 Ponieważ wniesiona apelacja nie zasługiwała na uwzględnienie, a Sąd odwoławczy z urzędu nie stwierdził zaistnienia okoliczności mogących dyskwalifikować zaskarżony wyrok, należało utrzymać go w całości w mocy.

127 0.15.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

128 0.0.15.2.1.

129 Przedmiot i zakres zmiany

130 Zwięźle o powodach zmiany

131 0.15.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

132 0.15.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

133 5.3.1.1.1.

134 ☐ art. 439 k.p.k.

135 Zwięźle o powodach uchylenia

136 5.3.1.2.1.

137 Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

138 ☐ art. 437 § 2 k.p.k.

139 Zwięźle o powodach uchylenia

140 5.3.1.3.1.

141 Konieczność umorzenia postępowania

142 ☐ art. 437 § 2 k.p.k.

143 Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

144 5.3.1.4.1.

145 ☐ art. 454 § 1 k.p.k.

146 Zwięźle o powodach uchylenia

147 0.15.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

148 0.15.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

149 Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

150 Przytoczyć okoliczności

151 6. Koszty Procesu

152 Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

153 Przytoczyć okoliczności

154 2

155 O kosztach postępowania odwoławczego, Sąd Okręgowy orzekł na podstawie art. 636 §1 k.p.k. i art. 9 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 roku o opłatach w sprawach karnych (tekst jednolity: Dz. U. z 1983 roku Nr 49, poz.223 z późn. zm.).

156 7. PODPIS

157 0.11.3. Granice zaskarżenia

158 Kolejny numer załącznika

159 1

160 Podmiot wnoszący apelację

161 prokurator

162 Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

163 całość wyroku

164 0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

165 ☐ na korzyść

166 ☒ na niekorzyść

167 ☒ w całości

168 ☐ w części

169 ☐

170 co do winy

171 ☐

172 co do kary

173 ☐

174 co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

175 0.11.3.2. Podniesione zarzuty

176 Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

177 ☐

178 art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

179 ☐

180 art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

181 ☐

182 art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

183 ☒

184 art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,

185 jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

186 ☐

187 art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

188 ☐

189 art. 439 k.p.k.

190 ☐

191 brak zarzutów

192 0.11.4. Wnioski

193 ☒

194 uchylenie

195 ☐

196 zmiana