Wyrok Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z dnia 20 lutego 2024 r., VI Ka 10/24
wyrok Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z dnia 20 lutego 2024 r., VI Ka 10/24
Tekst
1 Sygn. akt VI Ka 10/24
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
2 Dnia 20 lutego 2024 r.
3 Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze w VI Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie:
4 Przewodniczący – Sędzia Tomasz Skowron
5 protokolant Monika Mazur
6 przy udziale prokuratora Prokuratury Rejonowej w Jeleniej Górze Mariusza Rybaka
7 po rozpoznaniu w dniu 20 lutego 2024 r.
8 sprawy L. P. ur. (...) w K.
9 s. Z., T. z domu S.
10 oskarżonego z art. 278 § 5 k.k. i in.
11 z powodu apelacji wniesionej przez prokuratora
12 od wyroku Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze
13 z dnia 23 października 2023 r. sygn. akt II K 940/23
14 I. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok wobec oskarżonego Leszka Pasternaka;
15 II. stwierdza, że koszty sądowe za postępowanie odwoławcze ponosi Skarb Państwa.
Uzasadnienie
16 Formularz UK 2
17 Sygnatura akt
18 VI Ka 10/24
19 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:
20 1
21 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA
22 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji
23 Wyrok Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 23 października 2023r. sygn. akt II K 940/23
24 1.2. Podmiot wnoszący apelację
25 ☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego
26 ☐ oskarżyciel posiłkowy
27 ☐ oskarżyciel prywatny
28 ☐ obrońca
29 ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego
30 ☐ inny
31 1.3. Granice zaskarżenia
32 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia
33 ☐ na korzyść
34 ☒ na niekorzyść
35 ☒ w całości
36 ☐ w części
37 ☐
38 co do winy
39 ☐
40 co do kary
41 ☐
42 co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia
43 1.3.2. Podniesione zarzuty
44 Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji
45 ☒
46 art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu
47 ☐
48 art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
49 w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu
50 ☐
51 art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia
52 ☒
53 art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
54 jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia
55 ☐
56 art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka
57 ☐
59 ☐
60 brak zarzutów
61 1.4. Wnioski
62 ☐
63 uchylenie
64 ☒
65 zmiana
66 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy
67 2.1. Ustalenie faktów
68 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione
69 Lp.
70 Oskarżony
71 Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi
72 Dowód
73 Numer karty
74 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione
75 Lp.
76 Oskarżony
77 Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi
78 Dowód
79 Numer karty
80 2.2. Ocena dowodów
81 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów
82 Lp. faktu z pkt 2.1.1
83 Dowód
84 Zwięźle o powodach uznania dowodu
85 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
86 (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)
87 Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2
88 Dowód
89 Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu
90 . STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków
91 Lp.
92 Zarzut
93 1. błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia i mającego wpływ na treść wyroku, polegającego na mylnym przyjęciu przez Sąd I instancji, że czyn polegający na kradzieży karty uprawniającej do podjęcia pieniędzy z automatu bankowego stanowi czyn współukarany uprzedni w stosunku do czynów z art. 279§1 kk popełnionych przy użyciu ukradzionej karty,
94 2. obrazy przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynów przypisanych oskarżonemu – art. 278§5 kk poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy L. P. wypełnił ustawowe znamiona tego występku.
95 ☐ zasadny
96 ☐ częściowo zasadny
97 ☒ niezasadny
98 Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny
99 Odnosząc się do zarzutów apelacji stwierdzić należy, że zarzut błędu w ustaleniach faktycznych jest niezasadny i to w stopniu oczywistym. Sąd Rejonowy bowiem w sposób prawidłowy ustalił, iż oskarżony L. P. przebywając w mieszkaniu swojego kolegi K. K. w dniu 6 kwietnia 2023r. dokonał zaboru należącej do niego karty bankomatowej wydanej przez (...)S.A. Jak wynika zarówno z treści zarzutów, jak i uzasadnienia wywiedzionego środka odwoławczego skarżący upatruje się wadliwości wydanego orzeczenia w tym, że sąd meriti dokonał redukcji ocen prawnokarnych zachowania oskarżonego z zastosowaniem konstrukcji czynu współukaranego. Właściwym zarzutem powinien zatem być zarzut obrazy prawa materialnego, gdyż problematyka ta należy do jego zakresu.
100 Zdaniem sądu odwoławczego również ten zarzut jako drugi wymieniony w apelacji nie jest zasadny.
101 Konstrukcja czynów współukaranych stanowi bowiem jedną z możliwych sytuacji, w których wielość czynów prowadzi do przyjęcia jedności przestępstwa a czyny współukarane uważane są zarówno za czyny stanowiące etap realizacji przestępstwa, takie jak na przykład przygotowanie, czynności towarzyszące przestępstwu czy też czynności immamentnie powiązane z przestępstwem. Wielość czynów nie zawsze oznacza zatem wielość przestępstw. Zdarzają się sytuacje, w których wielość czynów stanowi jedno przestępstwo, zaś jedną z .instytucji, pozwalającą przyjąć jedność przestępstwa w przypadku wielości czynów jest właśnie konstrukcja tzw. czynów współukaranych ( zob. wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 20 listopada 2020 r., II AKa 71/20, LEX nr 3347099 - wyrok SA w Poznaniu z dnia 9 lipca 2020 r., II AKa 84/20,LEX nr 3159412 ).
102 Dla stwierdzenia, czy dane zachowanie powinno być traktowane jako czyn współukarany zasadnicze znaczenie ma jego porównanie z czynem głównym w zakresie stopnia społecznej szkodliwości. Jak słusznie stwierdził Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 25 lutego 2002 r., w sprawie I KZP 1/02 (OSNKW 2002, z. 5 - 6, poz. 35) redukcja ocen prawnokarnych, przeprowadzona z punktu widzenia tego, czy jakiś czyn jest, czy też nie jest czynem następczym współukaranym (tak zresztą, jak i redukcja ocen z punktu widzenia ewentualnego stwierdzenia współukaranego czynu uprzedniego) jest zawsze problemem teleologicznym, którego właściwe rozwiązanie może być dokonane nie w formie abstrakcyjnej, ale z uwzględnieniem realiów konkretnej sprawy. Przy dokonywaniu analizy, czy w konkretnym wypadku powinno dojść do redukcji ocen prawnokarnych z zastosowaniem konstrukcji czynu współukaranego należy mieć na uwadze przede wszystkim integralne powiązanie czynu, za który sąd skazuje sprawcę i wymierza mu karę, z czynem stanowiącym logiczną i typową konsekwencję tego wcześniejszego lub późniejszego czynu a także porównanie stopnia społecznej szkodliwości obu czynów. Nie może być bowiem uznane za współukarane przestępstwo następcze takie przestępstwo, które znacznie przewyższa stopniem społecznej szkodliwości czyn, jaki stanowi podstawę skazania i wymierzenia kary, a więc w istotny sposób "wzmaga" skutek wywołany przestępstwem głównym (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 października 2006 r., III KK 106/06, OSNKW 2006, z. 12, poz. 116).
103 Uwagi te należy odnosić również do czynów uprzednich. Z wyjaśnień oskarżonego wprost wynika, że wykorzystując nieobecność K. K. w pokoju z jego portfela wyjął kartę bankomatową a motorem jego działania było to, że znajdował się w złej sytuacji majątkowej – zalegał z czynszem i groziła mu utrata mieszkania. Na drugi dzień w dniu 7 kwietnia 2023r. dokonał kilku transakcji przy użyciu zabranej karty powodując powstanie szkody na kwotę ponad 2.500zł. W przedmiotowej sprawie nie budzi żadnych wątpliwości to, że bez uprzedniego zabrania karty płatniczej oskarżony nie dokonałby przypisanych mu kradzieży z włamaniami. Owe późniejsze zachowania były zatem integralnie powiązane z zaborem karty, zaś zestawienie poziomu szkodliwości społecznej owych zachowań, z uwzględnieniem ilości dokonanych transakcji i ich łączną wartością wskazuje, że dokonane w dniu 7 kwietnia 2023r. przy użyciu uprzednio zabranej karty przestępstwa kradzieży z włamaniem znacznie przewyższają stopniem społecznej szkodliwości zabór karty płatniczej. Karta płatnicza nie przedstawia bowiem niemal żadnej wartości materialnej, zaś czyniąca ją bezużyteczną operacja zastrzeżenia w banku nie nastręcza osobie pokrzywdzonej niemal żadnych problemów. Zarówno zatem integralność tych zachowań, jak i zestawienie poziomu ich społecznej szkodliwości prowadzi do stwierdzenia, że Sąd Rejonowy słusznie przyjął omawianą konstrukcję a co za tym idzie zawarte w apelacji zarzuty są nietrafne.
104 Czyn współukarany ma miejsce wówczas, gdy drugi czyn był konieczną i logiczną, a przy tym typową konsekwencją popełnienia pierwszego z nich ( zob. Kodeks karny. Część ogólna. Komentarz, pod red. G. Rejman, Warszawa 1999, s. 524 ). W doktrynie i orzecznictwie wypracowano kryteria określające warunki wymagane do zastosowania instytucji czynów współukaranych, które w konkretnych sytuacjach należy odnieść do oceny ustalonego zachowania się sprawcy. Innymi słowy, przesłanką dopuszczalności uznania czynu za współukarany jest przesądzenie, że stopień jego społecznej szkodliwości jest nieporównywalnie mniejszy niż przestępstwa głównego. W przedmiotowej sprawie z całą pewnością tzw. abstrakcyjny poziom karygodności typu czynu zabronionego z art. 278 § 5 k.k. ( obecnie art. 278§1a k.k. ) jest zdecydowanie niższy w zestawieniu z typem czynu statuowanym w art. 279 § 1 k.k., o czym dobitnie przekonuje chociażby porównanie norm sankcjonujących obu przepisów.
105 Z tych wszystkich względów zarzuty apelacji wywiedzionej przez oskarżyciela publicznego nie zasługiwały na uwzględnienie.
106 Wniosek
107 - uznanie L. P. za winnego popełnienia 06.04.2023r. czynu z art. 278§1a kk (zgodnie z zarzutem aktu oskarżenia z zastosowaniem nowej ustawy) i wymierzenie mu kary 3 miesięcy pozbawienia wolności,
108 - uznanie L. P. za winnego ciągu przestępstwa z art. 279§1 kk opisanego w punkcie I części dyspozytywnej wyroku,
109 - wymierzenie L. P. kary łącznej 1 roku i 2 miesięcy pozbawienia wolności,
110 - w pozostałej części utrzymanie zaskarżonego wyroku w mocy.
111 ☐ zasadny
112 ☐ częściowo zasadny
113 ☒ niezasadny
114 Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.
115 Powyżej już wskazano powody, dla których Sąd Okręgowy uznał zarzuty apelacji wywiedzionej przez prokuratora za niezasadne. Stad też postulowany w niej wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku nie zasługiwał na uwzględnienie.
116 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU
117 1.
118 Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności
119 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO
120 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji
121 Przedmiot utrzymania w mocy
122 Zaskarżony wyrok w całości
123 Zwięźle o powodach utrzymania w mocy
124 W pkt 3 niniejszego uzasadnienia Sąd Okręgowy przedstawił swoją argumentację co do nieuwzględnienia zarzutów apelacji prokuratora. Brak jest też jakichkolwiek przesłanek do wzruszenia zaskarżonego wyroku z urzędu.
125 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji
126 Przedmiot i zakres zmiany
127 Zwięźle o powodach zmiany
128 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji
129 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia
130 1.1.
132 Zwięźle o powodach uchylenia
133 2.1.
134 Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości
136 Zwięźle o powodach uchylenia
137 3.1.
138 Konieczność umorzenia postępowania
140 Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia
141 4.1.
143 Zwięźle o powodach uchylenia
144 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania
145 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku
146 Punkt rozstrzygnięcia z wyroku
147 Przytoczyć okoliczności
148 6. Koszty Procesu
149 P unkt rozstrzygnięcia z wyroku
150 Przytoczyć okoliczności
151 II
152 W związku z tym, iż apelacja wywiedziona przez prokuratora nie została uwzględniona Sąd Okręgowy mając na uwadze przepis art. 636§1 k.p.k. stwierdził, iż koszty sądowe za postepowanie odwoławcze ponosi Skarb Państwa.
153 7. PODPIS
154 1.3. Granice zaskarżenia
155 Kolejny numer załącznika
156 1
157 Podmiot wnoszący apelację
158 Prokurator
159 Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja
160 Przyjęcie konstrukcji czynu współukranego
161 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia
162 ☐ na korzyść
163 ☒ na niekorzyść
164 ☒ w całości
165 ☐ w części
166 ☐
167 co do winy
168 ☐
169 co do kary
170 ☐
171 co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia
172 1.3.2. Podniesione zarzuty
173 Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji
174 ☒
175 art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu
176 ☐
177 art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
178 w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu
179 ☐
180 art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia
181 ☒
182 art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
183 jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia
184 ☐
185 art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka
186 ☐
188 ☐
189 brak zarzutów
190 1.4. Wnioski
191 ☐
192 uchylenie
193 ☒
194 zmiana