Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 2 października 2026 r., IV KZ 16/26

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 2 października 2026 r., IV KZ 16/26

Sentencja

POSTANOWIENIE

1 Dnia 2 października 2026 r.

2 Sąd Najwyższy w składzie:

3 SSN Anna Dziergawka

4 w sprawie O.P. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 2 października 2026 r.

5 zażalenia na zarządzenie Sądu Najwyższego z dnia 18 marca 2026 r., sygn. akt IV KO 113/25, o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 24 czerwca 2004 r., sygn. akt II AKa 91/04

6 utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Bielsku-Białej z dnia 12 czerwca 2003 r. sygn. akt III K 31/01, na podstawie art. 530 § 3 k.p.k.

7 postanowił utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie.

Uzasadnienie

8 Obrońca skazanego złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 24 czerwca 2004 r., sygn. akt II AKa 91/04 utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Bielsku-Białej z dnia 12 czerwca 2003 r., sygn. akt III K 31/01 oraz wniósł o zwolnienie skazanego z ponoszenia kosztów w niniejszej sprawie. Postanowieniem z dnia 29 stycznia 2026 r., Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku obrońcy O.P. (poprzednio A.G.) o zwolnienie skazanego od opłaty od wniosku o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnie wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 24 czerwca 2004 r., sygn. akt II AKa 91/04. Jednocześnie zarządzeniem Sądu Najwyższego z dnia 29 stycznia 2026 r. wydanym na podstawie art. 120 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych (Dz. U. z 2023 r. Nr 123 t.j.) obrońca został wezwany do usunięcia w terminie 7 dni braku formalnego wniosku o wznowienie postępowania poprzez uiszczenie opłaty w kwocie 150 zł, pod rygorem odmowy przyjęcia wniosku (k. 28-29 akt).

9 Wezwanie to zostało wysłane w dniu 2 lutego 2026 r. (k. 29v. akt) na podany przez obrońcę adres do korespondencji, jednak obrońca nie podjął przesyłki (wezwania) w terminie, tj. do dnia 20 lutego 2026 r. (awizowano ją najpierw w dniu 5 lutego 2026 r., a następnie - powtórnie - w dniu 13 lutego 2026 r.). W związku z powyższym została ona załączona do akt sprawy ze skutkiem doręczenia w dniu 5 marca 2026 r., zgodnie z treścią art. 133 k.p.k. i art. 139 k.p.k. (k. 38-39 akt). Sąd Najwyższy zarządzeniem z dnia 18 marca 2026 r., sygn. akt IV KO 113/25, na postawie art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 120 § 2 k.p.k. w zw. z art. 545 § 1 k.p.k. odmówił przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania sporządzonego przez obrońcę skazanego O.P. (poprzednio A.G.). W uzasadnieniu Sąd Najwyższy podniósł, że obrońca skazanego w zakreślonym siedmiodniowym prekluzyjnym terminie nie uzupełnił braku formalnego w postaci uiszczenia opłaty od wniosku w kwocie 150 zł.

10 Na powyższe zarządzenie zażalenie wniósł skazany, wskazując, że sędzia Sądu Najwyższego A.B. został powołany na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z 8 grudnia 2017 r., zatem zachodzi bezwzględna przyczyna odwoławcza. Ponadto O.P. wskazał, że wezwanie do uzupełnienia braku formalnego pisma zostało skierowane tylko do adwokata, a nie do niego. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego zarządzenia i rozpoznanie jego wniosków.

11 W dniu 3 kwietnia 2026 r. (data wpływu) skazany wniósł o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 24 czerwca 2004 r., sygn. akt II AKa 91/04 w związku z zaistnieniem bezwzględnej przyczyny odwoławczej.

12 Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

13 Zażalenie nie jest zasadne, a tym samym nie podlega uwzględnieniu.

14 Zaskarżonym zarządzeniem prawidłowo odmówiono przyjęcia wniosku obrońcy skazanego o wznowienie postępowania, albowiem obarczony był nieusuniętym brakiem formalnym, związanym z nieuiszczeniem opłaty.

15 Zgodnie z treścią art. 530 § 2 k.p.k., do którego odsyła art. 545 § 1 k.p.k., należy odmówić przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania m.in. wtedy, gdy zachodzi okoliczność, o której mowa w art. 120 § 2 k.p.k., tj. nie zostanie uzupełniony w terminie brak formalny tego pisma procesowego.

16 Wniosek sporządzony przez obrońcę skazanego był dotknięty brakiem formalnym, bowiem obrońca skazanego w ustawowym terminie, pomimo prawidłowego wezwania do uiszczenia opłaty, opłaty tej nie uiścił. W związku z powyższym zasadnie odmówiono przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania. Podniesione przez skazanego w zażaleniu argumenty w żaden sposób nie podważają zasadności zaskarżonego zarządzenia. Należy wskazać, że od dnia 5 października 2019 r. (tj. daty wejścia w życie ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw, Dz. U. z 2020 r. poz. 1694), zgodnie z treścią art. 120 § 1 fine k.p.k. w znowelizowanym brzmieniu, wezwanie do uzupełnienia braku formalnego pisma w postaci nieuiszczenia należnej opłaty należy skierować do „osoby, która wniosła pismo”. W przypadku wniosku o wznowienie postępowania sporządzonego i wniesionego przez adwokata, to on powinien być adresatem wezwania, o którym mowa w art. 120 § 1 k.p.k. (zob. postanowienie SN z dnia 15 maja 2020 r., III KZ 21/20, postanowienie SN z dnia 1 kwietnia 2021 r., II KZ 17/21; postanowienie SN z dnia 11 czerwca 2024 r., II KZ 21/24).

17 W związku z powyższym, prawidłowo na mocy zarządzenia Sądu Najwyższego z dnia 29 stycznia 2026 r., to obrońca skazanego, nie zaś sam skazany, został wezwany do uiszczenia opłaty od złożonego przez siebie wniosku o wznowienie prawomocnie zakończonego postępowania.

18 Jednocześnie wskazać należy, iż argumentacja skazanego, że w sprawie przedmiotowej zachodzi bezwzględna przyczyna odwoławcza, albowiem A.B. nie jest sędzią Sądu Najwyższego, z uwagi na tryb jego powołania, jest całkowicie chybiona i bezzasadna. Powołanie na urząd sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. nie stanowi bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. (zob. postanowienie SN z dnia 18 lipca 2024 r., V KO 38/24; postanowienie SN z dnia 9 kwietnia 2026 r., I KO 14/26). Podnieść bowiem trzeba, że sposób powołania sędziów na podstawie art. 9a ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r., czyli przez Sejm, jest zgodny z Konstytucją, o czym orzekł Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 25 marca 2019 r., sygn. akt K 12/18.

19 W świetle poczynionych ustaleń, zaskarżone zarządzenie należało uznać za wydane zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa i utrzymać je w mocy. Tym samym rozpoznanie wniosku o wstrzymanie wykonania wyroku stało się bezprzedmiotowe.

20 Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.