Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27 marca 2002 r., III RN 207/01

wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27 marca 2002 r., III RN 207/01

Tekst

TEZY

1 Kombatant posiada uprawnienia kombatanckie z takiego tytułu, że możliwe jest pozbawienie go tych uprawnień na podstawie art. 25 art. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /t.j. Dz.U. 1997 nr 142 poz. 950 ze zm./ a jednocześnie materiał dowodowy pozwala ustalić działalność kombatancką z innego tytułu /nie potwierdzoną przez ZBoWiD w postaci wyszczególnienia w zaświadczeniu o posiadaniu uprawnień/, to przed ostatecznym rozstrzygnięciem pozbawiającym taką osobę uprawnień kombatanckich z dotychczasowego tytułu należałoby się wypowiedzieć, czy uprawnienia te nie mogą być zachowane z innego, wskazywanego przed dniem 31 grudnia 1998 r. tytułu.

Sentencja

2 Sąd Najwyższy w sprawie ze skarg Eustachiusza P. na decyzję Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 7 kwietnia 1999 r. (...) w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich po rozpoznaniu na rozprawie rewizji nadzwyczajnej Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego (...) od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodka Zamiejscowego we Wrocławiu z dnia 21 marca 2001 r., II SA/Wr 535/99 - uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę NSA OZ we Wrocławiu do ponownego rozpoznania.

Uzasadnienie

3 Wyrokiem z dnia 21 marca 2001 r. Naczelny Sąd Administracyjny - Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu oddalił skargę Eustachiusza P. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 7 kwietnia 1999 r., utrzymującą decyzję z dnia 15 lutego 1999 r. którą pozbawiono skarżącego uprawnień kombatanckich na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /t.j. Dz.U. 1997 nr 142 poz. 950 ze zm./ z uwagi na to, iż skarżący te uprawnienia nabył wyłącznie z tytułu udziału w walce o utrwalanie władzy ludowej w okresie od 2 grudnia 1947 r. do 31 grudnia 1947 r. w ramach służby w Wojsku Polskim od dnia 28 lipca 1945 r. do dnia 30 grudnia 1955 r. w jednostce, która prowadziła walki z reakcyjnym podziemiem. Sąd wskazał, że inne tytuły odnośnie do zachowania lub nabycia uprawnień kombatanckich nie były przedmiotem postępowania.

4 Powyższy wyrok zaskarżył rewizją nadzwyczajną Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego zarzucając naruszenie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ w związku z art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy o kombatantach (...) oraz art. 32 ust. 1 Konstytucji RP i wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie spraw do ponownego rozpoznania. Rewizja nadzwyczajna podniosła, że zarówno organ pierwszej instancji jak i Sąd Administracyjny nie ustosunkowali się do faktu, że w dniu 28 lipca 1955 r., skarżący powołany został przez RKU w K. do służby z poboru w Ludowym Wojsku Polskim, a także nie wziął pod uwagę, że składając deklarację członkowską do ZBoWiD w dniu 16 września 1985 r. skarżący podał fakt o aresztowaniu przez gestapo i osadzeniu na Pawiaku w 1944 r., tymczasem zaś ZBoWiD wydał skarżącemu tylko orzeczenie o uprawnieniach z tytułu walki zbrojnej o utrwalanie władzy ludowej od 2 grudnia 1947 r. do 31 grudnia 1947 r. w ramach służby w Ludowym Wojsku Polskim.

5 Sąd Najwyższy rozważył, co następuje:

6 Zarzutom rewizji nadzwyczajnej nie można odmówić słuszności. Skarżący w 1985 r. ubiegając się o członkostwo w ZBoWiD jako okres uprawniający go do wstąpienia do tej organizacji wskazał m.in. aresztowanie w dniu 10 kwietnia 1944 r. przez gestapo i wywiezienie na Pawiak w W. i pobyt w tym areszcie do dnia 30 lipca 1944 r. W orzeczeniu Wojewódzkiej Komisji Weryfikacyjnej ZBoWiD we W. z dnia 10 października 1985 r. jako działalność kombatancką skarżącego wskazał walkę o utrwalenie władzy ludowej od 2 grudnia 1947 r., do 31 grudnia 1947 r. W aktach administracyjnych znajduje się też kserokopia życiorysu skarżącego z dnia 13 lipca 1947 r. /podpisanego przez niego jako pchor. Eustachiusz P./ z którego także wynika aresztowanie go przez Niemców i pobyt na Pawiaku.

7 Zgodzić się zatem należy ze stanowiskiem rewizji nadzwyczajnej, że w sytuacji, gdy kombatant posiada uprawnienia kombatanckie z takiego tytułu, że możliwe jest pozbawienie go tych uprawnień na podstawie art. 25 art. 2 pkt 2 ustawy o kombatantach a jednocześnie materiał dowodowy pozwala ustalić działalność kombatancką z innego tytułu /nie potwierdzoną przez ZBoWiD w postaci wyszczególnienia w zaświadczeniu o posiadaniu uprawnień/, to przed ostatecznym rozstrzygnięciem pozbawiającym taką osobę uprawnień kombatanckich z dotychczasowego tytułu należałoby się wypowiedzieć, czy uprawnienia te nie mogą być zachowane z innego, wskazywanego przed dniem 31 grudnia 1998 r. tytułu. Także w motywach uchwały 7 Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 21 grudnia 1993 r., II UZP 25/93 /OSNC 1994 nr 11 poz. 200/ Sąd Najwyższy przyjął możliwość rozpatrywania uprawnień kombatanckich z tytułu innego, niż dotychczas uznawany okres utrwalania władzy ludowej, jeżeli kombatant powołuje się na posiadanie uprawnień z tytułów wymienionych w art. 1 ust. 2, art. 2 i art. 4 ustawy o kombatantach.

8 W tym stanie rzeczy Sąd Najwyższy uznał rewizję nadzwyczajną za uzasadnioną w oparciu o art. 393[13] Kpc w związku z art. 10 ustawy z dnia 1 marca 1996 r. /Dz.U. nr 43 poz. 189 ze zm./ orzekł jak w sentencji wyroku.